Riyadh Al-Salehin
Daga fadar shugaban manzanni
Allah ya jikan shi da rahama
Babin haramcin gulma
Shi ne yada kalmomi tsakanin mutane a bangaren fasadi
Allah madaukakin sarki yace
Hammaz Mashaa Binmim
Kuma madaukakin sarki ya ce
Babu wata magana da ya furta amma akwai mai tsaro a wurinsa, a shirye yake
An kar~o daga Huzaifa, Allah Ya yarda da shi, ya ce
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce
Mai zagi ba zai shiga Aljanna ba
Muslim ne ya ruwaito shi
Da kuma maganar da aka yi ittifaqi
Babu mataccen dabba da zai shiga Aljanna
Al-Qatat, watau gulma
Daya daga cikin amfanin magana
Duk wanda ya samu gulma ya kamata
Ba zato ba tsammani ya kwana da shi
Ba ya tunanin wanda ya kwana a kansa
Ba ya neman cimma abin da aka ambata
Da kuma hane shi da sanya masa ayyukansa abin kunya
Wannan shi ne domin ya gargade Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Duk wanda yake ganin yin gulma halal ne alhali yana sanin haramun ne
Allah ya saka masa da gidan Aljannah
Idan kuma bai halatta gareta ba, to yana qarqashin wasiyyarta
Idan ya so sai ya azabta shi, idan kuma ya so sai ya gafarta masa
Dole ne a ƙi mai zage-zage domin Allah ya ƙi shi
An kar~o daga Ibn Abbas Allah Ya yarda da su baki ]aya
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya wuce ta kaburbura guda biyu
Ya ce ana azabtar da su
Kuma ba za a azabtar da su da wani abu babba ba
Ee, yana da girma
Shi kuwa daya daga cikinsu yana gulma ne
Shi kuwa dayan baya lullube kansa da fitsari
An amince
Malamai suka ce: "Kuma ba za a yi musu azaba da wani abu babba ba."
Wanda yake da kyau a da'awarsu
Aka ce ya bar musu duka
Ba ya rufewa
Kuma a cikin wata ruwaya ba a kebe ta ba
Wasu kuma ba su da inganci
Kuma duk daidai suke
Ma'anarsa shine kada a guje shi ko kauce masa
Daya daga cikin amfanin magana
Bai halatta a rage zalunci da zunubai ba
Maimakon haka, yana ɗauke su a matsayin manyan zunubai
Dole ne a cire datti
Sabanin wadanda suka takaita wajabcin lokacin sallah kawai
Fitsari najasa ne
Don haka, dole ne a yi watsi da shi
Hujjar azabar kabari
Kuma yayi daidai
Asalin haramcin gulma
Yana mai bayanin cewa yana daga cikin manya-manyan zunubai
An kar~o daga Ibn Mas’ud Allah Ya yarda da shi
Cewa Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Ba zan sanar da ku cizon sa ba?
Ita ce gulma
Wauta tsakanin mutane
Muslim ne ya ruwaito shi
Cizo da cizon Roya
Karya ce da batanci
kantin kayan miya
Wato yawan magana da haifar da sabani tsakanin mutane
Daya daga cikin amfanin magana
Ya halatta a fayyace abin batsa da karya
gulma da mai gulma
Mutane su gargade shi
Kazafi a tsakanin mutane
Babi: Haramun ne isar da hadisi da lafuzzan mutane ga masu riko
Idan babu bukatar hakan
Kamar tsoron cin hanci da rashawa da makamantansu
Allah madaukakin sarki yace
Kada ku haɗa kai cikin zunubi da zalunci
A babin da ya gabata akwai hadisai a cikin babin da ke gabansa
An kar~o daga Ibn Mas’ud Allah Ya yarda da shi ya ce:
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce
Babu wani abokina da ya sanar da ni
Babu komai game da kowa
Ina so in fita zuwa gare ku
Ina da lafiya-kirji
Abu Dawud da Tirmizi suka ruwaito
Daya daga cikin amfanin magana
Hadisi ya kawo ma’anar da ta ke nuni da shi
Dokokin halayen annabci
Ya wajaba musulmi ya yi tafiya
Kuma rashin bin diddigin kurakuransa da rashin canja wurin su
Domin hakan yana haifar da bacin rai da ƙiyayya da ƙiyayya a cikin rayuka
Kuma rayuka alamar mugunta ne
Sai dai masu rahama
Babi mai fuska biyu kan batanci
Allah madaukakin sarki yace
Suna raina mutane, amma ba sa raina Allah, kuma yana tare da su
Lokacin da suke bayyana abin da ba sa son faɗa
Kuma Allah ga abin da suke aikatãwa, Mai kẽwayẽwa ne
An kar~o daga Abu Hurairah, Allah Ya yarda da shi ya ce
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce
Kuna samun mutane masu adawa
Zabinsu yana cikin jahilci
Za6insu a Musulunci idan ya zama fikihu
Za ku sami zabin mutane a cikin wannan al'amari
Sun fi tsana da shi
Za ka ga sharrin mutane fuska biyu ne
Wanda ya kawo wadannan mutane da fuska
Kuma waɗannan suna da fuska
An amince
Karfe
Wato wani abu ya zauna a kasa
Abin da ake nufi shi ne suna da asali da suke dangantawa da kuma alfahari da su
Shari'a
Wato sanin hukunce-hukuncen shari'a
Al'amarin
Wato Masarautar
Daya daga cikin amfanin magana
Bayyana yadda ake rarraba mutane zuwa matsayi gwargwadon matsayinsu
Mafi girman darajojin Musulunci
Fiqihu a addini
Kiyayya ta mamaye masarautu
Hani da zage-zage da yaudara
Shi ne ya kawo wadannan mutane da fuska
Kuma waɗannan suna da fuska
Kuma daga Muhammad bin Zaid
Cewa mutane suka ce da kakansa Abdullahi bin Umar, Allah ya yarda da su duka
Muna shiga kan sultanmu
Don haka sai mu ce musu akasin abin da za mu ce idan muka bar su
Yace
Mun dauki wannan munafunci ne a zamanin Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Bukhari ne ya ruwaito shi
Daya daga cikin amfanin magana
Wasu malamai sun haramta batun shiga kan sarakuna
Saboda sharrin da yake tattare da shi
Haramcin yin magana
Duk wanda ya yi magana a kan wani a wurinsa, banda abin da yake fada a kansa a cikin rashi
Wannan munafunci ne
Sahabbai Allah Ya yarda da su sun fahimci addini
Ana ganin halal ne
Kuma hujja ce ga waɗanda suke a bãyansu har zuwa Rãnar ¡iyãma
Babin haramcin karya
Allah madaukakin sarki yace
Kada ku daina abin da ba ku da iliminsa
Kuma madaukakin sarki ya ce
Babu wata magana da ya furta amma akwai mai tsaro a wurinsa, a shirye yake
An kar~o daga Ibn Mas’ud Allah Ya yarda da shi ya ce:
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce
Gaskiya tana kaiwa ga adalci
Kuma adalci yana kaiwa ga sama
Mutum ya gaskata har sai an rubuta shi a matsayin abokin Allah
Ƙarya tana kaiwa ga lalata
Kuma alfasha tana kaiwa ga wuta
Mutum zai yi karya har sai Allah ya rubuta shi a matsayin makaryaci
An amince
An kar~o daga Abdullahi bn Umar bn Al-Aas Allah Ya yarda da su baki ]aya, cewa Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce.
Hudu: Duk wanda ya kasance a cikinsa ya kasance munafiki tsarkakakke
Duk wanda yake da daya daga cikin wadannan dabi'u yana da sifa ta munafunci a cikinsa har sai ya bar ta
Idan sun fito daga wanda ya ci amana, idan ya yi magana, ya yi karya, idan ya yi alkawari ya yi ha’inci, idan kuma ya kebanta, ba ya yin ha’inci.
An amince
An kar~o daga Ibn Abbas Allah Ya yarda da su baki ]aya
An kar~o daga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Duk wanda ya yi mafarkin da ba kowa ya gani ba, to, yana daure ne a tsakanin ibada biyu kuma ba zai yi ba
Kuma wanda ya saurari maganar mutãne, alhãli kuwa sunã ƙi shi
Zuba giya a cikin kunnuwansa ranar kiyama
Kuma wanda ya siffata siffarsa ana azabtar da shi kuma kowane mai mutuwa ruhu ne ya hura masa shi, amma shi ba mai hurawa ba ne.
Bukhari ne ya ruwaito shi
Mafarki ya yi, ma’ana ya ce a cikin barcinsa ya yi mafarki sai ya ga irin wadannan, amma karya yake yi.
Kuma yanzu an narkar da gubar
Daya daga cikin amfanin magana
An haramta yin karya a mafarki
Da yake bayyana cewa yana daga cikin manya-manyan zunubai domin ya yi wa Allah karya
Amma karya a tada rayuwa, karya ce ga halittu
Wani lokaci aiki wani nau'i ne na azabtarwa
Allah yana sakawa bayinsa da wata irin azaba irin ta aiki
Bayanin cewa mafarkin daga Shaidan ne
Domin Manzo ya kira shi da mafarki kuma bai kira shi hangen nesa ba
Mafarkin nan ƙarya ne, kamar yadda yake daga Shaiɗan
An haramta yin karya a mafarki
Haramun ne yin jayayya da mahalicci game da halittarsa
Hujjar cewa babu wani mahalicci sai Allah
Hana leƙen asiri da munanan tunani game da wasu
An kar~o daga Ibn Umar Allah Ya yarda da su duka ya ce:
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Ba adalci ba ne mutum ya nuna idanunsa abin da ba su gani ba
Bukhari ne ya ruwaito shi
Ya ce na ga abin da bai gani ba
Zagi dai jam'in zage-zage ne, wanda ita ce babbar karya da mutum ke mamakinsa
Daya daga cikin amfanin magana
Bayanin haramcin yin karya a mafarki
Riyadh Al-Salehin