Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ina daya daga cikin sahabban Banu Khatma daga Ansar
Ni da Umair bin Adi mun kasance muna karya gumaka na mutanenmu a farkon Musulunci a Madina
Na yi shaida tare da Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama da Badar da Uhudu da dukkan fage
Tutar Banu Khatma tana hannuna a ranar da aka ci nasara
Na san game da waɗannan takaddun shaida guda biyu
Aws da Khazraj sun yi takama wata rana, sai Awus suka ce
Daga cikinmu akwai wadanda suka sanya Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi a matsayin shaida a kan shaidar wasu mutane biyu.
Wani Badawiyya ne ya zo birni don sayar da dokinsa
Don haka Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya saye ta a wurinsa
Ya roke shi ya bi shi gidansa don ya ba shi farashin doki
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya fito, sai Badawiyyawa suka faxa a baya
Don haka mutane suka zo Badawiyya don yin ciniki da shi game da sayen doki
Ba su san cewa Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya saye ta a wurinsa ba
Sun kara farashin
Badawiyyawa sun zama masu kwadayi
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi kira ya ce:
Idan kuna son siyan dokin, in ba haka ba ku sayar wa wani
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Ashe ban siyo muku ba?
Badawiyyawa suka ce
A'a, na rantse
Ban sayar muku ba
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Eh ka siyar mani
Badawiyyawa suka ce
Kuma wa ya shaida ku?
Sai Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi shiru
Sai na fito na ce
Ina shaidawa ka sayar da shi ga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Don haka sai ya je wajen Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Sai ya ce
Abin da kuke shaida
Kuma ba ku kasance a wurin siyar da mu ba
Sai na ce
Ina shaidawa ka gaskata ni ya Manzon Allah
Don haka Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya yarda da ni
Ya kafa hujjata a kan shaidar wasu mutane biyu musulmi
Yabi ya ce
Duk wanda kuka ba da shaida a kansa ko kuka yi masa to ya ishe shi
Wannan halin ya sa ta bambanta da sauran mutane
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya amsa
Sai Farisawa suka ci Badawiyyawa
Dokin ya mutu a cikin dare tare da shi
A lokacin da Zaid bin Thabit, Allah Ya yarda da shi, ya so tattara Alkur’ani
Da Umarnin Halifa Abubakar Al-Siddiq, Allah Ya yarda da shi
Ya ce mutane su kawo masa abin da suka rubuta daga Alkur’ani
Tare da shaidu guda biyu da suka ba da shaida a kansu suna jin ta bakin Annabi mai tsira da amincin Allah
Sai suka tattara Alqur'ani
Sai dai aya daga cikin Suratul Ahzab
Abin da Allah Ta’ala ya ce
Daga muminai akwai mazaje masu gaskiya ga abin da suka yi wa Allah alkawari
Wasu daga cikinsu sun mutu, wasu kuma suna jira
Kuma ba su canza komai ba
Sun kasance suna haddace shi
Ba su same shi a rubuce ba sai tare da ni
Sai suka karva daga wurina suka sanya shi a cikin Alqur’ani
Ba tare da bukatar shaidu biyu ba
Domin sun san cewa shaidara daidai take da ta mutumina
Wanene ni?
Amsa
Kashin Ibn Thabit Al-Ansar
Allah Ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Sabon kalubale
Wanene ni?
Ina daya daga cikin fitattun sahabbai
Daga cikin Halifofi Shiryuyyu
Ni makusanci ne ga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Da kuma sirikinsa mai aminci
Na girma a gidan Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Ni ne yaron farko da ya yarda da shi
Ya kwana a gadonsa ranar Hajar
Sannan aka mayar da amanai ga masu su a Makka a madadinsa
Sannan ta yi hijira zuwa birni
An san ta da iya magana da basira da jajircewa
Kuma shi, Allah ya jiqansa, ya tafi da shi hargitsin dukkan yaqe-yaqe
Ya ba ni tuta a ranar Khaibar
Ya nada ni a matsayin magajinsa a Madina a ranar Tabuka
Ya gaya mani
Ashe, ba ka gamsu da zama a gare ni abin da Haruna ya kasance da Musa?
Duk da haka, babu wani annabi har yanzu
Sai ya aike ni in sanar da shi rashin amincewarsa da mushrikai a ranar Hajjin Babba
Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi min bushara da Aljannah
Ina da kyawawan halaye masu yawa
Ba ta taba gaya wa wani kawayenta wani abu makamancin haka ba
Lakabina su ne Abu Al-Hassan da Abu Al-Sibtain
Amma ina son alkunyata Abu Turab
Watarana Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya zo gidana
Bai same ni ba
Ya ce da ‘yarsa Fatima
Ina dan uwanku?
Ta ce
Wataƙila akwai wani abu tsakanina da shi
Don haka ya fusata ni
Ya fice bai ce min komai ba
Ya ce da wani mutum tare da shi
Ku je ku ga inda yake
Ya same ni a masallaci
Don haka sai ya koma ga Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Ya Manzon Allah
Yana kwance a masallaci
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya zo mini
Kuma ina barci
Tufana ta fado daga gefena
Kuma dattin ya same ni
Ya makale a jikina
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya fara goge min dattin nan ya ce:
Kum Aba Turab
Wannan laƙabin ya zama mafi soyuwa a gare ni fiye da sunana
A ranar Khaibar
Maye katangar ya yi wa musulmi wuya
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Zan ba da wannan tutar gobe
Mutumin da Allah ya buda min hannu
Yana son Allah da ManzonSa
Allah da Manzonsa suna sonsa
Sai mutane suka kwana suna mamaki
Wanne yake bayarwa?
Lokacin da suka zama
Suka je wajen Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Duk suna fatan su ba ta
Ya tambayi Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama game da ni
Don haka aka gaya masa
Ina korafin ciwo a idanuna
Sai ya ce
Kawo min
Sai ya kawo ni wurinsa
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya tofa min tofi a idanuna ya yi min addu'a
Don haka na warke kamar ba ni da zafi
Sai ya ba ni tuta ya ce
Ka bi manzanninka har ka sauka a farfajiyarsu
Sannan a gayyace su zuwa Musulunci
Kuma ka gaya musu abin da ya wajabta musu a kan hakkin Allah
Wallahi Allah zai shiryar da mutum daya ta hanyarka
Gara ku fiye da samun jajayen kai, i
Wanene ni?
Amsa
Ali binu Abi Talib, Allah ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ni ina daga cikin sahabban Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama daga Khuza’a
Na musulunta a shekara ta bakwai bayan hijira
Na yi mubaya'a ga Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Ban taba al'aurata da hannun dama ba tun da na yi mubaya'a ga Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi.
Na shiga cikin hare-haren da na kai tare da shi, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
An san ta da ibada da son zuciya a duniya
Umarni da kyakkyawa da hani da mummuna
Kuma an kawar da fitina
Na yi aiki tuƙuru don yin ibada
Har Mala'iku suka fara gaishe ni
Mahaifina ya zo da ni cikin birni wata rana
Har yanzu yana cikin shirka
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce masa
Ya hippocampus
Alloli nawa kuke bautawa yau?
Babana yace
Bakwai
Shida a kasa
Kuma daya a cikin sama
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Wanne ne sha'awar ku da tsoronku?
Yace
Wanda ke cikin sama
Yace
Ya hippocampus
Amma ku idan kun musulunta
Na koya muku kalmomi guda biyu wadanda za su amfane ku
Don haka mahaifina ya musulunta
Sai ya ce
Ya Manzon Allah
Koya min kalmomi biyun da ka yi mini alkawari
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Ka ce
Ya Allah ka bani ikon yimana jagora
Kuma Ka tsare ni daga sharrin kaina
Sai naji wani ciwo a jikina
Don haka na hakura da ita har tsawon shekara talatin
Bai hana ni ci gaba da ibada ba
A tsaye, zaune da kwance
Kuma idan 'yan'uwana sun ziyarce ni, suka ta'azantar da ni a cikin wahalata
Na gaya musu
Idan ina son abubuwa ga kaina
Ina sonta ga Allah
Mala'iku sun gaishe ni
Ina cikin wannan hali
Lokacin da na yi rashin lafiya don murmurewa daga cutar
Mala'iku sun bar min sallama
Sai na bar zama ni kadai
Sai mala'iku suka sake gaishe ni
Amirul Muminina Umar bin Khattab Allah Ya yarda da shi ya kasance yana girmama ni.
Ya fifita ni a gaba da wasu
Sai ya aike ni zuwa ga mutanen Basra
Don karantar da su da fahimtar su a cikin lamuran addininsu
Don haka mutane sun san nagarta ta
Wata kungiya daga cikinsu ta bayyana min haka ta ce:
Babu wani daga cikin Sahabban Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi da ya zo Basra fiye da ku.
Duk da haka
Kuka nake sosai ina tsoron Allah Ta'ala
Kuma koyaushe ina cewa
Da a ce iska ta kwashe ni toka
Wanene ni?
Amsa ita ce Imrana bin Husaini, Allah Ya yarda da su duka
Ku tsaya ku koyi sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ina daya daga cikin sahabbai daga kabilar aslam
An san ta da hawan doki, harbin bindiga, da jaruntaka
Ni ne mai tseren doki mafi sauri
Akwai sanannun fage a cikin rayuwar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama da bayansa
Na yi mubaya'a ga Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi na mutu a karkashin bishiya sau uku.
Na yi yaƙi da shi bakwai
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi kira ga mubaya’a a tushen bishiyar a ranar Hudaibiyyah.
Don haka mutanen farko suka yi masa mubaya'a
Sannan ya yi mubaya'a ya kuma yi mubaya'a
Koda yana tsakiyar mutane ne
Yace min yayi mubaya'a
Na ce: “Na yi maka mubaya’a ya Manzon Allah a cikin mutanen farko.
Ya kuma ce
Don haka na yi masa mubaya'a karo na biyu
Sannan ya yi mubaya'a ya kuma yi mubaya'a
Koda yana cikin mutanen karshe
Sai Allah Ya jikansa ya ce da ni
Baka yi min mubaya'a ba?
Sai na ce: “Na yi maka mubaya’a ya Manzon Allah a cikin mutanen farko da na mutane.
Ya kuma ce
Don haka na yi masa mubaya’a a karo na uku
An tambaye ni game da waccan mubaya'a
Don me kuka yi mubaya'a a wannan ranar?
Sai na ce game da mutuwa
Kuma Allah Ta’ala ya bayyana mana shi
Allah Ya yarda da muminai
A lokacin da suka yi maka mubaya'a a karkashin bishiya
Ya san abin da ke cikin zukatansu
Sai Ya saukar da natsuwa a kansu
Ya saka musu da nasara ba da jimawa ba
A ranar Khaibar
Na buge na karya kafata
Sai na zo wajen Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Ya hura mata bura uku
Kuma goge shi
Na yi korafi game da kafafuna bayan wannan sa'a
Kuma a yakin Hawaz
Mun zauna da Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Ta wata hanya
Sai wani ɗan leƙen asirin maƙiyi ya zo
Rakuminsa ya bata
Sa'an nan ya ci gaba da cin abinci tare da mutane
Ya duba
Muna da takarda mai rauni a baya
Sannan yayi saurin ficewa
Ya dauki rakuminsa ya gudu
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Suka neme shi suka kashe shi
An nada shi ga abokan gaba
Sai na bi shi da kafafuna
Har sai da na dauki hancin rakumi na cije shi
Lokacin da ya sa gwiwa a kasa
Na dauki takobina na buga kansa
Sai na kawo rakuminsa da abin da ke cikinsa domin in tuka shi
Don haka Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya karbe ni
Kuma ya ba ni dukan ganimarsa
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya sake mayar da ni
Ya sake goge fuskata
Ya nemi gafarata akai-akai
Yawan yatsun hannuna
Wanene ni?
Amsa ita ce Salamah Ibn Al-Akwa’, Allah Ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ni ina daga cikin sahabbai
Majiyin Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Na shaida Uhudu tare da shi da kuma fage bayan haka
An san ni da jaruntaka da bajinta
Sunana shine Knight na Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya siffanta ni da fiyayyen jarumai
A zamanin halifanci shiryayyu
Na kashe Sarkin Farisa da hannuna
Sanye yake da suit din dirhami dubu goma sha biyar
Don haka Umar Allah ya kara masa yarda ya bani
Na fita tare da Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi, wajen yakin neman zabe
Lokacin da muka hadu da abokan gaba
Musulmai sun yi yawon shakatawa
Na ga wani mutum daga cikin mushrikai yana afkawa wani mutum daga cikin musulmi da suke son kashe shi
Sai na juya har na zo masa daga bayansa
Sai na buge shi da takobi a kafadarsa
Daga nan aka saukar da makamansa daga gare shi
Don haka na yarda
Sai ya rungume ni na ji kamshin mutuwa
Sai mutuwa ta riske shi
Don haka ya bar ni ya mutu
Sai mutanen suka dawo
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya zauna ya ce
Duk wanda ya kashe mutum, za mu bayyana masa
Yana da ganimarsa
Don haka na gaya ma Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama halin da nake da shi da mutumin
Wani mutum ya shaida mini wannan
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya ba ni makamansa
Don haka na sayar da shi
Na sayi lambu da shi a Bani Salamah
Kudi ne na farko da na samu a Musulunci
Wata rana ina yin wanka
Sai na wanke daya daga cikin gidajen kaina
Sai naji dokina yana kusa
Ya buge ta a kasa da kofatonsa
Na ce: Wannan yaki ne ya zo
Don haka na tashi ban wanke tsagewar dayan kai na ba
Sai na hau dokina na tashi
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi ihu
Tsoron tsoro
Sai na hadu da Al-Miqdad, Allah Ya yarda da shi
Don haka ya gaya mani cewa ya yi farin ciki
An kashe Mahrez, daya daga cikin abokanmu
Sai na ce masa
Ina gaba
Ko dai in mutu
Ko kuma a kashe wanda ya kashe Mahrez
Haka na tashi har na isa Masada
Sai na kashe shi na kwashe ganimarsa
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya zo
Da ya gan ni sai ya ce:
Allah ya albarkaci gashinsa da fatarsa
Fuskar ku ta yi aiki
Na kashe Masada
Nace eh ya manzon Allah
Yace
Menene wannan a fuskarka?
Na ce
Na jefa kibiya
Yace
Acre na ni
Sai ya tofa masa
Don haka tasirinsa ya tafi
Ya ba ni doki Masada da makami
Sai na rayu bayan haka
Har ina da shekara saba'in
Amma ina da shekara goma sha biyar
Tare da albarkar addu'ar Annabi mai tsira da amincin Allah
Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi min salati
Allah ya kiyaye
A lokacin ne muka fita tare da Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Akan hanya
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Kuna tafiya maraice da dare
Zaku kawo ruwa gobe insha Allah
Sai mutane suka nufi wurin ruwa
Babu wanda ya isa ya zargi kowa
An kama wata 'ya mace tare da Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Muna cikin tafiya cikin dare
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi barci
Sai ya kau da kai daga rakuminsa
Don haka na zo wurinsa na tallafa masa ba tare da na tashe shi ba
Har sai da ya zauna akan dutsensa
Sai muka yi ta tafiya har dare ya wuce
Sai ya kau da kai daga rakuminsa
Don haka na goya masa baya ba tare da na tashe shi ba
Har sai da ya zauna akan dutsensa
Sai muka yi tafiya har muka kasance cikin masu sihiri na karshe
Mal Mila ya fi mil biyu na farko tsanani
Har ya kusa faduwa
Sai na zo wurinsa na tallafa masa
Ya dago kai ya ce
Yaushe wannan hanya ce gare ni?
Na ce wannan ita ce hanyata daga gare ku tun dare
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Ya Allah ka kare shi kamar yadda ya kiyaye ni tun daren yau
Ina gani kawai mun yi muku sauyi
Wanene ni?
Amsa
Abu Qatada Al-Ansari
Al-Harith bin Rabi, Allah Ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ina daya daga cikin samarin Sahabbai
Na musulunta a baya
Ta yi hijira zuwa birni
Na shaida yakin Badar tare da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Dan uwana Saad bin Abi Waqaser, Allah ya kara masa yarda
Daya daga cikin manyan sahabbai
Daga cikin goman da aka yi alkawarin Aljanna
Lokacin da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya gayyaci Sahabbai domin su fita zuwa Badar
Na shirya na fita da su
Ina buya a cikin darajojin sojoji
Don kada kowa ya lura da ni
Yayana Saad ya ganni
Sai ya ce
Don me ya dan uwana kake boyewa tsakanin sahu?
Sai na ce
Ina tsoron kada Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ganni
Ya raina ni ya ƙi ni
Kuma ina son fita
Watakila Allah ya ba ni shahada
Lokacin da Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya duba rundunar
Ya ganni
Don haka ya raina ni, ya sanya ni na zama na musamman
Sai na yi kuka
Sa’ad da ya ga kukana, Allah Ya jikansa da rahama
Na yi sha'awar shiga
Ya kyale ni
Yayana Saad ya kasance yana rike mini da igiyar takobina a hannuna
Wannan ya faru ne saboda tsayin takobi da ɗan gajeren tsayina
Kuma idan sahu biyu suka hadu
Na tashi zuwa ga abokan gaba
Ina so in mutu da zafi
Sai na fara sara da takobina duk wani mushriki da ya same ni
Har sai da na samu bugu daga Umar bin Wad
Daya daga cikin akwatunan yashi na Quraishawa
Na yi alkawari zuwa ga raina
Ina cikin wadanda suka fara yin shahada a fagen fama
Ina da shekara goma sha shida
A matsayin Shahidi mafi karancin shekaru a Musulunci
Wanene ni?
Amsa ita ce Umair bin Abi Waqqas, Allah Ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ni ina daga cikin manyan sahabbai
Ni ne farkon wanda ya musulunta
An san ni da hankalina
An san su da kamala
Ni kuma uwargidan matan duniya ce
Ina daukar ma'aikata don yin kasuwanci a Mali
Da naji labarin gaskiyar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Da kuma fasaharsa ta kasuwanci
Na ba shi ya fita cikin kasuwanci na ga Levant
Kuma kafin a aiko shi kenan
Don haka ya fita da ita
Sannan ya dawo da riba biyu
Don haka na so
Don haka na aika masa da maganar aurensa
Don haka sai ya aurar da ni
Ta zama matarsa ta farko
Kuma uwar dukan 'ya'yansa
Sai dai Ibrahim
Shi Sallallahu Alaihi Wasallama ya so ni sosai
Ali bai yi aure ba sai da ta rasu
Lokacin Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Ya keɓe kansa a cikin wani kogo na kyauta
Jibrilu Sallallahu Alaihi Wasallama ya zo masa
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya tsorata da shi
Jibrilu ya ce masa
Karanta
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Ni ba saniya ba ce
Wato ni ba wanda zai iya karatu ba ne
Ya maimaita masa sau uku
Kuma Annabi mai tsira da amincin Allah yana cewa:
Ni ba saniya ba ce
Sai ya ce masa
Ka yi karatu da sunan Ubangijinka, wanda Ya yi halitta
An halicci mutum daga gudan jini
Ka yi karatu, kuma Ubangijinka ne Mafi karimci
Wanda ya koyar da alkalami
Ya koya wa mutum abin da bai sani ba
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya dawo da ita
Zuciyarsa na rawa
Sai ya zo wurina ya ce
Sun shiga ni, sun shiga ni
Na raka shi har tsoro ya kau
Sannan ya bani labari
Sai ya ce
Na tsorata da kaina
Sai na ce masa
A'a
Wa'azi
Wallahi Allah ba zai taba tozarta ku ba
Za ku kai cikin mahaifa
Kuma gaskanta zancen
Kuma ku ɗauka duka
An nada shi a matsayin wakilai na gaskiya
Sai na kai wa dan uwana Waraqah Ibn Nawfal
Mutum ne da ya koma Kiristanci a zamanin jahiliyya
Kuma karanta a cikin littafin
Sai na ce masa
Ji abin da dan uwanku ya ce
Waraqah said
Ya dan uwana me ka gani?
Sai Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama ya ba shi labari
Me ya same shi a cikin kogon
Waraqah said
Wannan ita ce dokar da aka saukar wa Musa
Lokacin da aka aiko shi, Allah Ya jikansa da rahama
Ni ne farkon wanda ya yi imani da shi kuma na gaskata shi
Na taka muhimmiyar rawa wajen daidaitawa da tallafa masa
Da kuma taimaka masa wajen isar da kiran
Wanda ya yi tasiri sosai a farkon Musulunci
Kuma a cikin ruhin Annabi mai tsira da amincin Allah
Ita ce babbar daraja da aka taɓa samu a duniya
Ranar da Allah ya aiko ni da Jibrilu
Ya ba ni albishir da wani gida a Aljanna da aka yi da ciyayi
Babu hayaniya ko zamba
Na rasu shekara uku kafin hijira
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi bakin ciki matuka
Sai ya mutu ba da daɗewa ba bayana
Baffan Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama Abu Talib
Bakin ciki Allah ya kara masa lafiya
Wannan shekarar ma ana kiranta shekarar bakin ciki
Wanene ni?
Amsa ita ce Khadija bint Khuwaird, Allah ya kara mata yarda
Ku tsaya ku koyi sahabbai da malamai da fitattun mutane
Sabon kalubale Wanene ni?
Ni ina daga cikin ma'abocin daraja na Bani Tamim
Da fuskokin Bani Majashi
A zamanin jahiliyya na kan fanshi matan da ake so
Wadannan su ne ‘yan matan da iyayensu suka yi niyyar binne su da ransu
Don tsoron kunya da talauci
Ni ne kakan Al-Farazdaq, mawaki
Wanda yayi alfahari dani yace
Ya samu wanda ya hana ayyukan alheri, ya rayar da kyawawan ayyuka, amma ba su cika ba
Na zo wajen Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Don haka ya ba ni Musulunci
Don haka na musulunta
Ya karantar da ni ayoyi daga Alkur’ani
Kuma na ji yana karantawa
Wanda ya aikata gwargwadon nauyin zarra na alheri, zai gan shi
Sai na ce, “Ya ishe ni.”
Sai na ce ya Manzon Allah
Na yi aiki a zamanin jahiliyya
Shin ina da wani lada a kansa?
Yace me nayi
Na ce
Na rasa rakuma guda biyu
Sai na fita nemansu a kan rakumi nawa
Na ga tantuna biyu a cikin wani fili
Sai na tafi wurinsu
Na sami wani dattijo a cikin ɗayansu
Sai na ce
Ka ga rakuma biyu?
Yace eh
Mun bugi rakuminku
Yayin da yake min jawabi ni kuma ina yi masa magana
Lokacin da wata mata ta kira shi daga ɗayan gidan
An haife ni an haife ni
Yace
Kuma abin da na haifa
Wata kuyanga ta ce
Yace
Don haka binne ta
Na ce masa kar ya binne ta
Na sayi ranta daga gare ku
Kar a kashe ta
Yace
Da abin da kuke saya
Na ce
Na saya daga gare ku don waɗannan raƙuma biyu da 'ya'yansu maza biyu
Yace
Kuma ka kara min kunya da kake
Nace eh
Amma sai ka aiko manzo tare da ni
Lokacin da na isa iyalina
Na mayar muku da rakumi tare da Manzo
Don haka ya yi
Lokacin da na isa iyalina
Na mayar masa da rakumin
Lokacin da dare yayi
Nayi tunani a raina nace
Wannan ni'ima ce
Babu Balarabe da ya gabace ni a can
Ban kara jin an haifi jariri ba
Sai dai idan kun fanshi shi kafin ku biya
Har Musulunci ya bayyana
An farfado da bayi mata dari uku da sittin
Ina saya kowannen su akan rakuma biyu da rakumi
Shin ina da wani lada akan hakan?
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Wannan sura ce ta adalci
Zaka samu lada idan Allah ya baka musulunci
Watarana na tambayi Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Sai na ce
Ya Manzon Allah
Watakila ta ba ni ragowar abinci
To, ku ɓõye shi ga mutãne da ɗan hanya
Da wa zan fara?
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Mahaifiyarka, mahaifinka, 'yar'uwarka da ɗan'uwanka
A ƙasa ku, ƙasa da ku
Wanene ni?
Amsa
Saasa bin Najia, Allah ya kara masa yarda
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Wani sabon kalubale daga gareni
Ni daya ne daga cikin fitattun sahabbai
Kuma duk wanda ya so su ga Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Ni ne shugaban jama'ata
Yana daya daga cikin mutanen da suka fi kyawun fuska kuma mafi kyawun sura
Har Umar bin Khattab, Allah Ya yarda da shi, ya gayyace ni
Yusuf na wannan al'ummar
Na musulunta a shekara ta goma bayan hijira
Sai na zo wajen Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Tare da mutum ɗari da hamsin na jama'ata
Da muka isa garin
Rasuwara ta sa na yi barci
Sai na saka suit dina
Sai na shiga masallaci
Sai Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama yana yin huduba
Hana ganinsu
Na ce da wanda ke kusa da ni
Ya Abdullahi
Shin Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya tuna min wani abu?
Yace eh
Ya tunatar da ku mafi kyaun zikiri
Yayin da yake wa'azi
An gabatar masa a cikin hudubarsa
Sai ya ce
Zai shigar da ku daga wannan batu
Wanene mafi kyawun Yemen?
Lallai akwai tabawar sarauta a fuskarsa
Haka kuka shiga
Da naji haka
Na gode wa Allah Madaukakin Sarki
Sai na yi mubaya'a ga Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Akan sallah da zakka
Nasiha ga kowane musulmi
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi bai lullube ni ba
Tunda na musulunta
Bai ganni ba sai murmushi
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce da ni wata rana
Baka ta'azantar dani ba tun daga karshe?
Wani gida ne da ake ibada a zamanin jahiliyya
Ana kiransa Ka'aba Yaman
Sai na aika masa da jarumai ɗari da hamsin
Domin rusa shi da sauke Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Da kuma musulmi daga cikinsu
Amma na kai karar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Na ce masa ba na hawan doki
Ya bugi hannunsa akan kirjina ya ce
Ya Allah ka tabbatar da shi
Kuma Ka sanya shi jagora kuma mai shiryarwa
Sai na je wurinta na ƙone ta da wuta
Na aiki bawana ya saya mini doki
Ya sami doki yana so
Don haka sai ya yi ciniki da mai shi
Har ya kai dirhami 300
Marejin ya fi wannan daraja
Lokacin da yaron ya kawo mini doki da mai shi don karban farashi
Na ce masa
Nawa kuka sayi doki?
Yace
Dirhami 300
Sai na ce wa mai dokin
Dokinka ya kai 500
Yaron ya baci da ni
Mutumin ya ce
Na gamsu
Sai na ce
Maimakon haka, Dirhami 800 ne
Sai ya ce
Na gamsu
Sai na ba shi Dirhami 800
Ni kuwa na dauki zolaya
Yaron ya ce
Menene wannan?
Sai na ce masa
Na sayar da Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Nasiha ga kowane musulmi
Wanene ni?
Amsa
Jarir bin Abdullah Al-Bajli
Allah Ya yarda da shi
Tsaya
Ya san sahabbai da malamai da fitattun mutane
Sabon kalubale
Wanene ni?
Ina daga cikin sahabban manzon Allah sallallahu alaihi wa sallam
Kuma dan da yake son abokansa
Kuma dan uwa ga matana mafi soyuwa
Na musulunta a baya a Makka
Ina aiwatar da bukatun mahaifina na kiwo da ciniki
Ni ne idon Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama a Makka a lokacin Hijira.
Na kasance ina sauraron labari daga gare shi da rana
Sai a kawo masa abinci idan duhu ya rufe
Kuma ka gaya masa labarin kuraishawa
Na kwana da su har gari ya waye
Sai da safe a Makka kamar na sayar a can
Hakan ya faru ne a lokacin da suka yi kwana uku a cikin kogon
Ta auri Atika bint Zaid, Allah ya kara mata yarda
Ta kasance daya daga cikin mafi kyawun mata
Sun fi cikar hankali da hikima
Na shagala da abubuwa masu kyau da yawa
Na yi kewar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama a farmakin da ya yi
Mahaifina ya zarge ni a kan hakan
Ya umarceni da in sake ta
Don haka na sake ta saboda tsananin sonta
Lokacin da mahaifina ya ga bacin raina gareta
Kuma na yi nadamar abin da ya same ni saboda ita
Ya umarce ni da in mayar
Sai na mayar da shi
Na zauna da ita har ta mutu
Na yi tarayya da Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama a wajen yaqin Makka
Da kuma al'amuran da suka biyo baya
Na saya wa Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama tufa da za a lulluve ta
Sai na bar wannan kwat din
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi bai lullube shi ba
Sai na dauka na ce in kulle don in lullube kaina a ciki
Sai na ce
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi bai lullube shi ba
Kuma an lulluɓe ni a cikinta
Sai na sayar da shi na bayar da kudinsa na sadaka
A ranar Taif na ji rauni sosai
Inda wani ya harbe ni da kibiya
Na ji rauni sosai
Sai na yi masa magani
Amma har yanzu na sami zafin wannan rauni
Bayan wafatin Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama
Rauni ya sake warkewa
Ta rasu bayan shi dare arba'in
Wannan kuwa ya faru ne a zamanin halifancin babana, Allah Ya yarda da shi
Yayi min addu'a
Kuma ya sauka a cikin kabarin Umar bin Khaddab
Da Talha bin Ubaidullahi
Kuma dan uwana Abdul Rahman Allah ya kara musu yarda
Wanene ni?
Amsa
Abdullahi bin Abi Bakr As-Siddiq, Allah Ya yarda da su baki daya