Da sunan Allah, Mai rahama, Mai jin kai
Tare da alkalan Chouf
Da tawada na soyayya
Muna rubuta dukiya fiye da zinariya
A cikin bayanin shugaban halitta
Allah ya jikan shi da rahama
Shamail Muhammad
Babin abin da aka ambata dangane da bautar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Abin da ake nufi a nan shi ne ibada
Haɓaka ayyuka
Da kuma hadisan da marubucin ya ambata, Allah Ya yi masa rahama
Na musamman wajen sallar dare
An kar~o daga Al-Mughirah bn Shu’bah, Allah Ya yarda da shi ya ce
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi addu'a
Har k'afafunsa suka kumbura
Don haka aka gaya masa
Shin kuna wahalar yin hakan sa’ad da Allah ya gafarta muku zunubanku na dā da na gaba?
Yace
Ashe, ba zan zama bawa mai godiya ba?
An kar~o daga Abu Hurairah, Allah Ya yarda da shi ya ce
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya kan yi addu'a har sai da kafafunsa suka jike
Yace
Don haka aka gaya masa
Shin kuna yin haka ne lokacin da ya zo muku cewa Allah ya gafarta muku zunubanku na baya da na gaba?
Yace
Ashe, ba zan zama bawa mai godiya ba?
A cikin wadannan hadisai guda biyu
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi addu’a har sai qafafunsa suka kumbura
Wato ƙafafunsa sun kumbura saboda tsayin daka na tsawon lokaci
Don haka aka gaya masa
Shin kuna wahalar yin hakan sa’ad da Allah ya gafarta muku zunubanku na dā da na gaba?
Wato sadaukar da kanka ga wannan tsada da wahala
Ko da yake Allah ya gafarta maka zunubanka na baya da na gaba
Kamar yadda Allah Ta’ala ya ce
Lalle ne Mun bã ku budi bayyananna
Allah ya gafarta maka zunubanka na baya da na gaba
Zai cika ni'imarSa a gare ku, kuma Ya shiryar da ku zuwa ga tafarki madaidaici
Sai ya ce
Ashe, ba zan zama bawa mai godiya ba?
Wato idan Allah ya karrama ni da gafararSa
Shin bai kamata in gode wa alherinsa gare ni ta wurin gafarta zunubaina ba?
Da sauran abubuwan da Allah Ya albarkace ni da su
An ambaci matsayi biyu a nan
Wurin bauta da wurin godiya
Ya kammala abin da ya yi, Allah Ya yi masa rahama, ya kammala shi da kyau kuma a cikin mafi kyawun yanayi
Shi ne mafi yawan mutane ga Allah kuma mafi girman bayinsa
Shi ne limamin masu godiya kuma abin koyi ga masu godiya
Sai bawan ya tsaya har ƙafafunsa sun kumbura
Wannan shi ne a gane idan bawa ba ya gundura ko gundura
Ibn Hajar Allah ya yi masa rahama ya ce
Maganin hakan shine idan bai kai ga kudi ba
Domin yanayin Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama shi ne mafi cikar sharadi
Ba ya gajiya da bautar Ubangijinsa, ko da kuwa ta cutar da jikinsa
Maimakon haka, gaskiya ne abin da ya faɗa
Na sanya addu'a ta'aziyyar idona
Al-Nasa’i kuma ya ruwaito shi daga hadisin Anas
Amma sauran kuma Allah ya jikansa da rahama
Idan ya ji tsoron gajiya, bai kamata ya ƙi kansa ba
A kan haka ne faxar sa Allah Ya jiqansa da rahama
Dauki daga ayyuka abin da kuka sani
Allah ba Ya gajiyawa sai kun gajiya
An karbo daga Al-Aswad Ibn Yazid ya ce:
Nana A’isha, Allah Ya yarda da ita, ta tambaya game da addu’ar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama da dare.
Tace ya kwana part din farkon dare
Sai ya tashi, idan sihiri ne, sai ya yi Witr
Sai malam buɗe ido ya zo
Idan yana da bukata, yakan kula da iyalinsa
Idan ya ji kiran sallah sai ya yi tsalle
Ya zuba masa ruwa
In ba haka ba, sai ya yi alwala ya fita yin salla
A cikin wannan hadisin
Al-Aswad ya tambayi Ibn Yazid game da addu'ar manzon Allah s.a.w.
Kuma wannan tambaya
Ya dogara ne akan son magabata na sanin addu'ar Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama da dare.
Domin bin tafarkinsa ya dogara ne da sanin shiriyarsa, Allah Ya kara masa yarda
Ta fada tana amsa tambayarsa
Ya yi barci a daren farko
Wato nan take bayan sallar isha'i
Domin ya tsani barci a gabanta
Tace sannan ta mike
Wato ya tashi bayan tsakar dare
Yana sallah har gari ya waye
Sa'an nan ya zama mai tsanani
Sai ga malam buɗe ido ya zo
Idan yana da bukata, yakan kula da iyalinsa
Wato idan yana da buqatar mace sai ya tafi da shi a lokacin
Kuma idan ya ji kiran sallah sai ya yi tsalle
Wato ya yi aiki mai karfi da kuzari
Lada yana zuwa daga mutum a cikin wani al'amari da yake da sha'awa
Kuma a ce, idan gefe ne, a zuba ruwa a kai
Wato ku tambaye shi game da dukan jikinsa
In ba haka ba, sai ya yi alwala ya fita yin salla
Wato idan ba gefe da gefe ba
Alwala yayi sannan ya fita masallacin yai sallar asuba
An kar~o daga Kurayb daga Ibn Abbas Allah Ya yarda da su baki ]aya
Aka ce masa ya kwana a gidan Maimouna
Goggonsa ce
Ya ce, sai na yi rawar jiki a fadin filo
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yarda da tsayinsa
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi barci
Ko a tsakiyar dare
Ko kadan kafin ko kadan
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya farka
Ya fara goge baccin fuskarsa
Sannan ya karanta ayoyi goma na karshen suratu Al Imrana
Sannan ya tashi ya fara ratayewa
Sai ya dauro alwala daga gare ta
Don haka yayi alwala da kyau
Sannan ya mike yayi addu'a
Abdullahi Ibn Abbas yace
Sai na tsaya a gefensa
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya dora hannun damansa a kaina
Sai ya dauki kunnensa na dama ya murda
Ya sallaci raka'a biyu
Sai raka'a biyu
Maan yace sau shida
Sannan kayi addu'ar Witr sannan ka kwanta
Har liman ya zo masa
Sai ya tashi ya yi sallah raka'a biyu masu haske
Sannan ya fita yayi sallar asuba
A cikin wannan hadisin
Ibn Abbas Allah ya kara musu yarda
Ya kwana da Maimuna, Allah ya kara mata yarda, wacce ita ce abar sa
Daga cikin kwadayin ganin da kansa ya yi addu'ar Annabi mai tsira da amincin Allah
Kuma ku bauta masa da dare
Sai ya ce
Sai na kwanta akan fadin matashin kai
Wato ya kwana da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama akan matashin kai
Ya fad'a kansa kamar filo
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya kwanta tsawonta
Wato Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Da matarsa Maimouna
Ku kwanta tare da matashin kai
Wannan yana nuni ne da kamalar tawali'u na Annabi mai tsira da amincin Allah
Akwai hujjar cewa ya halatta mutum ya kwana da matarsa ba tare da jima'i ba
A gaban samari daga muharramanta, ko da kuwa na musamman ne
Kuma ya ce ko da tsakar dare
Ko kadan kafin ko kadan
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya farka
Ya fara goge baccin fuskarsa
Wato yin aiki don tashi da yi
Domin idan mutum ya motsa hannunsa zuwa fuskarsa bayan ya tashi daga barci
Ina jin aiki kadan
Sannan ya karanta ayoyi goma na karshen suratu Al Imrana
ayoyi ne da suke dauke da ma'anoni masu girma daga ambaton Allah madaukaki
Da kuma tawassuli da halittunsa da kyawawan addu'o'insa da tauhidi
Karanta shi a tashi daga barci Sunnah ne
Sai ya ce, sai ya tashi zuwa Shin Mu'allaq
Wato ya tashi daga kan gadon bayan karanta wadannan ayoyin
Ga abin da ke jiran
Shen jakar fata ce wadda ake sanya ruwa a cikinta
Kuma ya ce: "Sai ku yi alwala daga gare ta, kuma ku kyautata alwala."
Sannan ya mike yayi addu'a
Sai na tsaya a gefensa
Sai Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya dora hannun damansa a kaina
Sai ya dauki kunnensa na dama ya murda
Wato, motsa hannu a kan kunne da sauƙi
Ya zo a cikin wasu ruwayoyi daga Ibn Abbas Allah Ya yarda da su duka ya ce
Ya yi haka domin ya ta'azantar da ni da hannunsa a cikin duhun dare
Sai ya ce: Ku yi sallah raka’a biyu ku sake su sau shida
Wato ya sallaci raka'a goma sha biyu da sallama shida
Ka ce Ma'an sau shida, sannan ka yi addu'a
Wannan tabbaci ne daga mai ba da labarin lambar
Sannan wannan addu'a ta mayunwata ta kasance a cikin shidan karshe na dare
Domin kara himma wajen yin Sallar Asuba
Har liman ya zo masa
Wato Bilal Allah Ya yarda da shi ya kira shi zuwa ga salla
Sai ya tashi ya yi sallah raka'a biyu masu haske
Ita ce sallar asuba ta son rai wacce ke faruwa bayan kiran sallah
Sunna ita ce rage ta
Sannan ya fita ya yi sallar asuba a masallaci
An kar~o daga Ibn Abbas Allah Ya yarda da su duka, ya ce
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya kasance yana sallah raka’a goma sha uku da dare
Ibnul Qayyim, Allah ya yi masa rahama yana cewa
Shi kuwa Ibn Abbas, akwai sabani a kansa
A cikin Sahihai guda biyu daga Abu Jamrah, daga gare shi
Sallar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ita ce raka’a goma sha uku
Ina nufin, da dare
Amma wannan ya zo daga gare shi, kuma an yi bayaninsa da sallolin Asubah guda biyu
Al-Shaabi ya ce
Na tambayi Abdullahi Ibn Abbas da Abdullahi Ibn Umar, Allah Ya yarda da su
Game da addu'ar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi da dare
Sai ya ce
Raka'a goma sha uku
Daga cikinsu akwai takwas, sannan ya sallaci witiri da raka'a uku da biyu kafin sallar asuba
An kar~o daga Aisha – Allah Ya yarda da ita
Idan Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama bai yi sallah da dare ba
Hakan ya hana shi bacci ko idanunsa sun gaji
Ya sallaci raka'a goma sha biyu da rana
A cikin wannan hadisin
Bayanin da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama bai yi Witr ba da rana
Idan yayi barci sai ya rasa sallar dare
Ya yi sallar asuba
An karbo daga wannan hadisin
Duk wanda ya yi barci da daddare daga jam'iyyarsa
Yana sallarta da rana tsakanin fitowar rana da la'asar
Lokacin Sallar Duha ne
Idan yayi sallar witiri da raka'a uku
Mutane hudu ne suka yi mata addu'a
Kuma idan yayi raka'a goma sha daya da dare
Ya sallaci raka'a goma sha biyu da la'asar
Wanene ya yi haka?
Na rubuta masa kamar ya farka daga dare
An kar~o daga Abu Hurairah, Allah Ya yarda da shi
An kar~o daga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce
Idan dayanku ya tashi da dare
Sai ya fara sallarsa da raka'a masu haske guda biyu
Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya yi bakin ciki
Duk wanda ya tashi da dare yayi sallah
Ya fara sallarsa da raka'a masu haske guda biyu
Don kunna su ga abin da ke zuwa bayan su
Haka ya yi, Allah Ya jikansa da rahama
An kar~o daga Zaid bn Khaled Al-Juhani, Allah Ya yarda da shi
Yace
Domin kawata sallar Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Don haka bakin kofa ko mayafinsa ya lullube
Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi addu'a
Raka'a masu haske biyu
Sannan ya sallaci raka'a dogaye, dogayen raka'a biyu
Sannan ya sallaci raka'o'i biyu wadanda ba su kai wadanda suka gabace su ba
Sai kirtani
Raka'a goma sha uku kenan
A cikin wannan hadisin muna ganin irin kwazon Sahabbai Allah Ya yarda da su, na sanin shiriyar Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama kan tashi da daddare.
Daga cikin haka akwai abin da Zaid bin Khalidin Al-Juhani, Allah Ya yarda da shi, ya yi, a lokacin da yake ba da labarin mafi shaharar addu’o’in Manzon Allah, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi.
Wato a duba a yi la'akari da shi
Kuma ya ce: "An rufe ƙofa ko mayafinsa."
Fustat shine babban alfarwa
Abin nufi shi ne na kwanta a kofarsa na mayar da kofarsa kamar matashin kai na dora kaina a kai.
Kuma ya ce: “Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya yi sallah raka’a biyu masu haske”.
Wadannan raka’o’i guda biyu sune wadanda aka ambata a hadisin da ya gabata
Ya bude sallar isha'i da su
Sannan ya sallaci raka'oi masu tsayi, dogayen raka'a biyu
Maimaita sau uku don ƙara girman tsayin su
A'a, ya wuce gona da iri wajen tsawaita wadannan raka'o'i biyu
Domin kuwa aikin farkon sallah ya fi qarfi kuma tawali'u ya fi cika
Sai ya ce: “Sai ya sallaci raka’a biyu, waxanda ba su kai waxanda suka gabace su ba.
Ina nufin, a tsayi
Maimaita sau hudu
Wato tsayin sallah ya fara raguwa da raguwa
Sai na yi addu'a mara kyau
Raka'a goma sha uku kenan
An ambaci lambar a nan don ƙarfafawa
An karbo daga Abu Salamah bin Abdulrahman
Ya tambayi Aisha Allah ya kara mata yarda
Yaya sallar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi take a cikin Ramadan?
Sai ta ce
Menene Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Zai iya karuwa a cikin Ramadan ko a kowane lokaci
A cikin raka'a goma sha daya
Sallah hudu
Kada ka yi tambaya game da kyawunsu da tsayinsu
Sannan yayi sallah hudu
Kada ka yi tambaya game da kyawunsu da tsayinsu
Sannan yayi sallah sau uku
Aisha, Allah ya kara mata yarda ta ce
Na ce ya Manzon Allah
Ina barci kafin in sami damuwa
Sai ya ce
Ya Aisha
Idanuna suna girma
Kuma zuciyata ba ta barci
A cikin wannan hadisin
Abu Salamah bin Abdulrahman ya tambaya
Aisha Allah ya kara mata yarda
Goggonsa ce ta uwa
Yaya Sallar Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ta kasance a cikin Ramadan?
Sai ta ce
Menene Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Yana karuwa a Ramadan ko wani lokaci
A cikin raka'a goma sha daya
Wannan bai saba wa abin da ya zo a cikin hadisan da suka gabata ba
Ya kasance yana salla raka'a goma sha uku
Watakila Aisha, Allah ya kara mata yarda
Babu kuma a cikin wannan
Raka'a masu haske guda biyu
Allah ya jikan shi da rahama
Ana fara sallar isha'i da su
Sannan aka kore ta
Sai ta ce
Sallah hudu
Kada ka yi tambaya game da kyawunsu da tsayinsu
Sannan yayi sallah hudu
Kada ka yi tambaya game da kyawunsu da tsayinsu
Wato sun kasance a karshen kamalarsu ta kyau da tsawo
Suna da wadata wajen nuna kyawunsu da tsayinsu
Game da tambaya game da shi da kuma kwatanta shi
Wadannan su ne raka’a hudu
Ana raba su da sallama bayan kowace raka'a biyu
Kuma ka ce
Na ce ya Manzon Allah
Ina barci kafin in sami damuwa
Wato shi Allah ya jikansa da rahama
Ya kwana bayan hudun karshe
Sai faisal ya tashi
Sai na tambayi Aisha Allah ya kara mata yarda
Domin ta san cewa barci yana bata alwala
Ya ce, Allah Ya jikansa da rahama
Idanuna sun yi barci, zuciyata ba ta barci
Wannan yana daga cikin sifofinsa Sallallahu Alaihi Wasallama
Domin idan zuciya ta karfafa rayuwarta
Ba ya barci idan jiki yayi barci
Wannan ya shafi annabawa kawai
An kar~o daga Aisha – Allah Ya yarda da ita
Cewa Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Ya kasance yana sallar raka'a goma sha daya da daddare
Yana yin Witr tare da ɗayansu
Idan ya gama
Ya kwanta gefensa na dama
A cikin wannan hadisin
Cewa Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Ya kasance yana sallar raka'a goma sha daya da daddare
Idan ya gama
Ya kwanta gefensa na dama
Hikimar da ke tattare da wannan kwanciya
Ku huta daga gajiyawar sallar dare
Har sai ya sabunta kuzarinsa don yin sallar Asubah
Sunnah ce ga wanda ya yi sallar dare
Amma da sharadin hakan bai kai ga kwanciya ba
Don yin barci
Sannan ta rasa sallar asuba
Wasu malamai a nan sun yi ishara da Latifa
Ita ce adadin raka'o'in sallar ma'aiki, tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi
Daga sallar isha'i
Raka'a goma sha daya ne
Yana auna adadin raka'oin da ake buqata a cikin yini
Waɗannan su ne azahar, la'asar da faɗuwar rana
An kar~o daga Aisha – Allah Ya yarda da ita ta ce
Manzon Allah ne (saww).
Ya sallaci raka'a tara da daddare
A cikin wannan hadisin
Ku tuna Aisha, Allah ya kara mata yarda
Cewa Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama
Ya kasance yana salla raka'a tara da daddare
Wannan shi ne abin da Allah Ya yi masa a wasu lokuta
Babu sabani ko sabani tsakanin ruwayoyin
Al-Qurtubi Allah ya yi masa rahama ya ce
Gaskiya ne cewa duk game da wannan
Mai ɗauka a lokuta da yawa da yanayi daban-daban
Dangane da aiki
Don nuna halaccin
Sauran maganar insha Allah
Kuma Allah ne Mafi sani
Tsira da amincin Allah su tabbata ga Annabinmu Muhammadu
Da kuma ga dukkan iyalansa da sahabbansa baki daya