Da sunan Allah, Mai rahama, Mai jin kai
Kammalawa daga tafsirin Al-Tabari
Dr. Aqeel bin Salem Al-Shammari ne ya takaita shi
Suratul Jathiya
Da sunan Allah, Mai rahama, Mai jin kai
Kuma Allah ne wanda Ya zo muku da tẽku, dõmin jiragen ruwa su yi tafiya a cikinsa da umurninSa
Kuma domin ku nemi falalarSa, kuma tsammaninku, kuna godewa
Allah ne wanda ba lallai ba ne Allahntaka a gare shi
Ya hõre muku tẽku, dõmin jiragen ruwa su yi tafiya a cikinsa da umurninSa
Domin zaman ku a kasar don neman falalarsa a can
Kuma ku gode wa Ubangijinku da Ya sanya muku wannan, tsammaninku ku bauta masa kuma ku yi masa da'a
Kuma Ya hõre muku abin da ke cikin sammai da abin da ke cikin ƙasa daga gare Shi. Lalle ne a cikin wancan akwai ãyõyi ga mutãne waɗanda suke tunãni
Kuma Ya hõre muku abin da ke a cikin sammai na rãnã da watã da taurãri
Kuma duk abin da ke cikin ƙasa na dabbobi, bishiyoyi, tsaunuka, abubuwan da ba su da rai, da jiragen ruwa don amfanin ku ne da muradunku
Duk wadannan ni'imomin da na ambata muku jama'a
Daga Allah Ya yi muku ita da wata ni'ima daga gare Shi da Ya yi muku
Lalle ne a cikin ƙasƙantar da ku akwai ãyõyi da ãyõyi cewa bã ku da wani abin bautãwa waninSa
Ga mutãne waɗanda suke yin tunãni game da ãyõyin Allah da ãyõyinSa, kuma suka yi tunãni
Ka ce wa waɗanda suka yi ĩmãni, "Ka gafarta wa waɗanda bã su fatan a cikin kwãnukan Allah, kuma dõmin Ya sãka wa mutãne da abin da suka kasance sunã aikatãwa."
Ka ce, Ya Muhammadu, ga waɗanda suka yi imani da Allah, kuma suka bi ka
Ka gafarta wa wanda ba ya tsoron azabar Allah, da al’amuransa, da ramuwansa
Idan suka cutar da su kuma suka yaudare su
Allah ya sakawa mushrikan da suka cutar da su
Kuma azabarSa ta sãme su sabõda zunubin da suka kasance sunã aikatãwa a cikin dũniya
Wanda ya aikata aiki na kwarai, to don kansa ne, kuma wanda ya aikata mummuna, to yana gare shi. Sa'an nan zuwa ga Ubangijinku ake mayar da ku
Duk wanda ya yi biyayya gare shi, to, zai yi wa kansa wannan aikin alheri
Kuma wanda ya yi zalunci a duniya, to ransa za a yi masa azaba
Sa'an nan kuma za ku koma ga Ubangijinku bayan mutuwar ku
Yana saka wa mai kyautatawa da kyautatawa, wanda ya yi zalunci da sharrinsa
Kuma Mun bai wa Banĩ Isrã'ĩla Littãfi da hikima da Annabci, kuma Muka azurta su
Kuma Muka azurta su da abũbuwa mãsu dãɗi, kuma Muka fifita su a kan tãlikai
Kuma Muka ba su hujja bayyananna a cikin al'amarin
Ba su saba wa juna ba face a bayan ilmi ya je musu, saboda hassada a tsakaninsu
Ubangijinka zai yi hukunci a tsakãninsu a Rãnar ¡iyãma a cikin abin da suka kasance sunã sãɓã wa jũna a cikinsa
Ya Muhammadu, Mun bai wa Bani Isra’ila Attaura da Injila
Fahimtar Littafi da Ilimin Sunnah
Kuma Muka sanya su Annabawa da Manzanni zuwa ga halitta
Muka ciyar da su daga abubuwa masu kyau da Muka azurta su
Mun fifita su a kan duniyar mutanen zamaninsu
Kuma Muka bai wa Banĩ Isrã'ĩla lãbãri ga al'amarinMu
Ba su saba wa juna ba face bayan ilmi ya je musu, saboda hassada a tsakaninsu da neman shugabanci
Ubangijinka, Ya Muhammadu, zai yi hukunci a tsakanin wadanda suka saba wa juna a cikin Bani Isra’ila, saboda hassada a tsakaninsu a Ranar Kiyama.
A cikin abin da suke a duniya, sun bambanta
Sannan mai gaskiya zai kubuta daga azzalumai
Sa'an nan kuma Muka sanya ku bin umurninsa, sai ku bi shi
Don haka ku bi ta, kuma kada ku bi son zuciyar wadanda ba su sani ba
Bã zã su ɓõye muku kõme ba daga Allah
Lalle ne azzãlumai, sãshensu majiɓincin sãshe ne
Allah ne Majiɓincin salihai
Sa'an nan kuma Muka sanya ka, Ya Muhammadu, hanya, Sunnah, kuma hanya ce ta al'amarinMu
Don haka ku bi dokar da muka yi muku
Kada ka bi abin da jahilai suka kira ka zuwa gare ka
Wanda bai san daidai da kuskure ba
Waɗannan jahilai ba za su wadatar muku da azabar Allah da kome ba
Za su kore shi daga gare ku, su cece ku daga gare shi
Kuma azzalumai masu goyon bayan juna ne
Allah shi ne wanda ya bi shi wanda ya ji tsoronsa ta hanyar aiwatar da farillansa da nisantar zunubai
Sabõda haka, ka kasance daga mãsu taƙawa
Allah ya kareka daga abinda wadannan mushrikan suka saka ka
Wannan shi ne littafin da muka saukar zuwa gare ka, ya Muhammadu
Hanyoyi don mutane su ga daidai da kuskure
Shiriya da rahama ga mutanen da suke da yakinin ingancin wannan Alqur'ani
Ko kuwa masu aikata munanan ayyuka a duniya suna tunani?
Domin Mu sanya su a lahira kamar wadanda suka yi imani da Allah kuma suka aikata ayyukan qwarai
Fuskokinsu iri daya ne
Kuma mutuwarsu ta kasance daidai da mutuwa
Tir da abin da suka yi zaton hukunci
Ba su da kyau kuma mutuwarsu ba ta da kyau
Kuma mutuwarsu ba ta da kyau
Tir da abin da suka yi zaton hukunci
Domin Mu sanya wadanda suka aikata munanan ayyuka da wadanda suka yi imani kuma suka aikata ayyukan kwarai
Duk rayuwarsu da mutuwarsu
Allah ya halicci sammai da kasa da gaskiya
Kuma a saka wa kowane rai da abin da ya aikata
Kuma ba a zalunce su
Allah ya halicci sammai da kasa da adalci
Daidai ne a yi sabani tsakanin hukuncin mai zalunci da nagari
Allah ya sakawa kowane ma'aikaci abin da ya aikata
Mai taimakon jama'a
Kuma wanda ya yi kuskure da abin da ya cancanta
Kada a hana ma mai kyautatawa ladan kyautatawa
Muna daukar alhakin wani laifin da ya aikata
Ko kuma mu ba wanda ya yi kuskure ladan kyautata wa mutane, don haka muna girmama shi
Shin, kã ga wanda ya riƙi abin bautawa son zuciyarsa, kuma Allah Ya ɓatar da shi da ilmi?
Kuma Allah ya batar da shi da ilimi
Ya rufe jinsa da zuciyarsa
Kuma Ya sanya wani shãmaki a kan ganinsa
Wane ne zai shiryar da shi bayan Allah?
Shin, ba ku tuna?
Ya Muhammadu, ka ga wanda ya riƙi sha’awarsa abin bautarsa?
Yana bauta wa abin da yake shi
Kuma ka ɗauke shi daga tafarkin a cikin iliminsa na baya
Sanin cewa ba zai shiryu ba ko da kowace aya ta zo masa
Halinsa ne ya saurari wa’azin Allah kuma ya yi la’akari da su
Haka kuma an buga a zuciyarsa don ya kasa fahimtar komai akai
Ya sanya mayafi a kan ganinsa domin ya ga ayoyin Allah
Wannan yana nuna kadaitakarsa
Wanene zai taimake shi ya sami gaskiya?
Shin, ba ku tuna ba, ya ku mutane?
Don haka ku koyi cewa duk wanda Allah Ya yi masa kamar yadda muka bayyana ba zai taba shiryuwa ba
Suka ce: "Bã kõme ba ce, fãce rãyuwarmu ta dũniya, kuma muna mutuwa kuma muna rãyuwa, kuma bãbu abin da yake halaka mu fãce dawwama."
Kuma ba su da wani ilmi game da haka; suna zato ne kawai
Wadannan mushrikai suka ce
Babu rayuwa sai rayuwarmu ta duniya da muke cikinta, kuma babu wata rayuwa sai ita
Muna mutuwa kuma yaranmu suna rayuwa a bayanmu
Don haka suka mayar da rayuwar ‘ya’yansu a bayansu
Kuma babu abin da ke halaka mu sai shuɗewar dare da yini da tsawon rayuwarmu
Kuma mushrikai ba su da yakini a kan ilmi
Suna tunanin haka kawai
Sun ruɗe game da imaninsu da gaskiyar abin da suke faɗa da harshensu
Kuma ba su da ãyõyinMu bayyanannu. Abin sani kawai, hujjarsu ita ce cħwa: "Ku zo da ubanninmu idan kun kasance mãsu gaskiya."
Kuma idan anã karanta ãyõyinMu a kan waɗannan mushirikai, sai su bayyanannu, kuma suna kore shakka
Ba su da wata hujja a kan Manzonmu da yake karanta musu haka sai abin da suka ce da shi
Ka zo mana da ubanninmu waɗanda suka halaka, idan kun kasance masu gaskiya ga abin da kuke karantawa a gare mu
Ka ce: Ya Muhammadu, Allah, Ya ku mushirikai, Ya rayar da ku a cikin duniya, sa’an nan kuma Ya matar da ku a cikinta, sa’an nan kuma Ya tara ku rayar da ku zuwa Ranar kiyama, babu shakka a cikinta.
Amma mafi yawan mutanen da suke musun tashin kiyama ba su san gaskiyar hakan ba
Mulkin sammai da ƙasa na Allah kawai ne, kuma a rãnar da Sa'a ke tsayuwa, a rãnar nan, ɓatattu zã su yi hasãra.
Kuma ga Allah ne da mulkin sammai bakwai da ƙasa, kuma wanda kuke kira, waninSa, daga abũbuwan shirki, to, hukuncinSa ya kasance.
Kuma rãnar da Sa'a ta zo, waɗanda suka yi ɓarna a cikin dũniya, zã su yi jahilci ga maganarsu da addu'arsu ga Allah a matsayin abõkan tãrayya.
Kuma za ka ga kowace al’umma tana durkushe, kowace al’umma ana kiranta zuwa ga littafinta. A yau za a sãka muku da abin da kuka kasance kunã aikatãwa
Kuma za ka ga ya Muhammadu, a ranar da Sa’a za ta zo, jama’ar kowace kungiya da addini za su hadu, suka durkushe saboda firgicin wannan ranar.
Za a kira dukkan mutanen wata mazhaba da addini zuwa ga littafinta, wanda ta yi umarni da masu haddace ta. Sai a ce mata: “Yau za a ba ki lada kuma a ba ki ladan abin da kuka aikata a nan duniya”.
A ce wa kowace al'umma da aka kira ta zuwa ga Alqiyamah zuwa ga littafinta: "A yau za a saka muku da abin da kuka kasance kuna aikatawa."
Kada ku ji tsoron sakamakonmu a kan haka, domin za a yi magana a kanku idan kun ƙaryata shi da gaskiya, don haka ku karanta shi.
Mun kasance muna rubuta ayyukanku, sai ku rubuta su a cikin littattafai kuma ku rubuta su
Kuma waɗanda suka yi ĩmãni, kuma suka aikata ayyukan ƙwarai, Ubangijinsu zai shigar da su a cikin rahamarSa. Wannan ita ce nasara bayyananna
To, amma waɗanda suka kafirta, shin, ãyõyi sun karanta a kanku, kuma kuka kangara, kuma kun kasance mutãne mãsu laifi.
Sai suka haxu da Shi, suka aikata abin da Allah Ya umarce su da su, kuma Ubangijinsu Ya shigar da su AljannarSa da rahamarSa.
Shigowarsu cikin rahamar Allah a wannan ranar ita ce cin nasarar abin da suke roqo, kuma abin da ya bayyana a cikinsa shi ne nasara.
Amma wadanda suka kafirta da kadaita Allah, sai a ce musu: "Shin, ayoyiNa ba a karanta su a kanku ba a cikin duniya?"
Kuma kun kasance kun yi girman kai ga ku saurare shi, kuma ku yi ĩmãni da shi, kuma kun kasance mutãne mãsu tsirfanta zunubai da kãfirci da Allah.
Kuma idan aka ce: “Lalle ne wa’adin Allah gaskiya ne, kuma Sa’ar Sa’a ba shakka ce, sai ku ce: “Ba mu sani ba.”
Kun ce: "Ba mu san mene ne Sa'a ba, kuma ba mu zama ba face zato, kuma ba mu da tabbas."
Kuma a ce musu, idan aka ce muku, lalle wa'adin Allah da Ya yi wa bayinsa wa'adi cewa zai rãyar da su a bãyan mutuwarsu, to, gaskiya ne.
Sa'a tana zuwa, babu shakka a kanta. Kun ce, "Ba mu san mene ne Sa'a ba," a matsayin kãfirta da alkawarin Allah daga gare ku
Ka ce: "Ba mu zaton sa'a mai tsayuwa ce face zato, kuma ba mu da yakinin cewa lalle za ta zo, ko ta tabbata."
Mummunan abin da suka aikata ya bayyana a gare su, kuma abin da suka kasance suna izgili da shi ya same su
A nan sai ga muni da munanan ayyukan da suka aikata a duniya ya bayyana a gare su
Azabar Allah ta same su a lokacin, suna masu izgili
Aka ce yau za mu manta da ku kamar yadda kuka manta haduwar wannan rana taku.
Kuma makõmarku wuta ce, kuma bã ku da wasu mataimaka
Kuma aka ce wa waɗannan kafirai: "A yau mun bar ku a cikin azabar Jahannama, kamar yadda kuka bar aiki domin ku tsira daga wannan yini naku."
Kuma mazauninku wanda kuke neman tsari dashi shine wutar Jahannama
Kuma ba ku da wani mai ceto da zai cece ku a yau daga azabar Allah, kuma ba ku da wani mai nasara da zai kare ku daga masu azabtar da ku.
Wancan, dõmin lalle ne ku, kun riƙi ãyõyin Allah da izgili, kuma rãyuwar dũniya ta rũɗe ku. A yau ba za su fita daga gare ta ba, kuma ba za a zage su ba
A ce musu: "Wannan shi ne abin da ya same ku daga azãbar Allah, lalle ne a cikin dũniya kun riƙi hujjõji na Allah da hujjõji, abin izgili da su, kuna izgili da su."
Kuma ƙawar rãyuwar dũniya ta rũɗe ku, sabõda haka kuka fĩfĩta su su yi aiki sabõda abin da yake tsare ku daga azãbar Allah. A yau ba za su fita daga wuta ba, kuma ba za a mayar da su duniya domin su tuba ba.
Godiya ta tabbata ga Allah Ubangijin sammai da Ubangijin kasa, Ubangijin talikai
Shĩ ne da girman kai a cikin sammai da ƙasa, kuma Shĩ ne Mabuwãyi, Mai hikima
Kammalawa daga tafsirin Al-Tabari