1 00:00:00,180 --> 00:00:03,580 Da sunan Allah, Mai rahama, Mai jin kai 2 00:00:03,580 --> 00:00:06,410 Cibiyar fa'ida 3 00:00:06,410 --> 00:00:09,609 Domin nazarin ɗan adam da bincike 4 00:00:09,609 --> 00:00:11,910 Ya bayar 5 00:00:11,910 --> 00:00:16,210 Takaitacciyar Sahihul Bukhari 6 00:00:16,210 --> 00:00:21,429 Babi: Laifin wanda ya hana matafiyi ruwa 7 00:00:21,429 --> 00:00:25,929 An kar~o daga Abu Hurairah, Allah Ya yarda da shi ya ce 8 00:00:26,129 --> 00:00:29,929 Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce 9 00:00:29,929 --> 00:00:34,530 Akwai guda uku da Allah ba zai dube su ba ranar kiyama 10 00:00:34,530 --> 00:00:35,929 A cikin labari 11 00:00:35,929 --> 00:00:37,929 Ba ya magana da su 12 00:00:37,929 --> 00:00:39,929 Ba ya tsarkake su 13 00:00:39,929 --> 00:00:42,530 Kuma suna da azãba mai raɗaɗi 14 00:00:42,530 --> 00:00:46,229 Wani mutum yana da rarar ruwa a hanya 15 00:00:46,229 --> 00:00:49,060 Sai ya hana shi daga matafiyi 16 00:00:49,060 --> 00:00:50,560 A cikin labari 17 00:00:50,560 --> 00:00:52,259 Don haka Allah ya ce 18 00:00:52,259 --> 00:00:54,259 Yau na toshe ku, ni'imata 19 00:00:54,259 --> 00:00:58,259 Kuma ya hana falalar abin da hannayenku ba su yi aiki ba 20 00:00:58,259 --> 00:01:03,359 Mutumin da ya yi mubaya'a ga liman ba ya yi masa mubaya'a sai don abin duniya. 21 00:01:03,359 --> 00:01:05,760 Idan ya ba shi wani abu, zai gamsu 22 00:01:05,760 --> 00:01:08,819 Ko da bai ba shi fushi daga gare ta ba 23 00:01:08,819 --> 00:01:10,319 A cikin labari 24 00:01:10,319 --> 00:01:13,120 Idan ya ba shi abin da yake so, zai yi 25 00:01:13,120 --> 00:01:15,709 In ba haka ba, ba zai yi aiki ba 26 00:01:15,709 --> 00:01:19,010 Sai wani mutum ya ajiye kayansa bayan sallar la'asar 27 00:01:19,010 --> 00:01:20,310 Sai ya ce 28 00:01:20,310 --> 00:01:22,810 Kuma Allah ne wanda bãbu abin bautãwa baicinSa 29 00:01:22,909 --> 00:01:26,310 An ba ni irin wannan 30 00:01:26,310 --> 00:01:28,700 Wani mutum ya gaskata shi 31 00:01:28,700 --> 00:01:30,200 A cikin labari 32 00:01:30,200 --> 00:01:34,500 Wani mutum yayi rantsuwar karya bayan sallar la'asar 33 00:01:34,500 --> 00:01:38,129 Don cire kudin mutum musulmi 34 00:01:38,129 --> 00:01:40,930 Sai ya karanta wannan ayar 35 00:01:40,930 --> 00:01:48,040 Waɗanda suka sayi alkawarin Allah da rantsuwõyinsu a kan kuɗi kaɗan 36 00:01:48,040 --> 00:01:51,480 Sharhi akan hadisin 37 00:01:51,480 --> 00:01:53,180 Ba ya tsarkake su 38 00:01:53,180 --> 00:01:55,280 Wato baya yabon su 39 00:01:55,280 --> 00:01:58,780 Aka ce ba ya wanke su daga zunubai 40 00:01:58,780 --> 00:01:59,680 Ni'ima 41 00:01:59,680 --> 00:02:01,439 Duk wani karuwa 42 00:02:01,439 --> 00:02:03,140 Ya yi mubaya'a ga liman 43 00:02:03,140 --> 00:02:05,340 Wato Imami mafi girma 44 00:02:05,340 --> 00:02:06,640 Don duniya 45 00:02:06,640 --> 00:02:11,039 Wato saboda wani abu da yake samu daga jin dadin duniya 46 00:02:11,039 --> 00:02:12,240 Kuma ya aikata 47 00:02:12,240 --> 00:02:15,069 Wato ta hanyar mubaya'a da alkawari 48 00:02:15,069 --> 00:02:16,870 Ya kafa kayan sa 49 00:02:16,870 --> 00:02:17,969 Me ake nufi? 50 00:02:17,969 --> 00:02:20,699 Bada kayansa don siyarwa 51 00:02:20,699 --> 00:02:22,500 Wani mutum ya gaskata shi 52 00:02:22,500 --> 00:02:24,000 watau mai saye 53 00:02:24,000 --> 00:02:28,699 Don haka sai ya saye ta a kan wannan farashin, wanda ya rantse zai ba shi irin wannan da irin wannan 54 00:02:28,699 --> 00:02:31,560 Dangane da rantsuwarsa 55 00:02:31,560 --> 00:02:35,120 Daya daga cikin amfanin magana 56 00:02:35,120 --> 00:02:37,219 Amfanuwa da magana 57 00:02:37,219 --> 00:02:41,259 Mai ruwan yana da hakki a kansa lokacin da yake bukata 58 00:02:41,259 --> 00:02:45,560 Kuma ta tabbata cewa Allah Ta’ala za a gansa a lahira 59 00:02:45,560 --> 00:02:48,759 Wajibi ne a cika alkawari 60 00:02:48,759 --> 00:02:52,560 Ya haramta karya da ha'inci a cikin ma'amaloli 61 00:02:52,560 --> 00:02:59,000 Ya hada da wajibcin cika mubaya'a ga Imam da yi masa biyayya 62 00:02:59,000 --> 00:03:01,979 Babi a kan kogunan sukari 63 00:03:01,979 --> 00:03:05,780 An kar~o daga Abdullahi bn Zubayr Allah Ya yarda da su baki ]aya 64 00:03:05,780 --> 00:03:08,580 Wani mutum daga Ansar ya yi jayayya da Al-Zubairu 65 00:03:08,580 --> 00:03:11,780 Tare da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama 66 00:03:11,780 --> 00:03:15,780 A cikin Harra shraj, wanda suke ban ruwa da dabino 67 00:03:15,780 --> 00:03:17,780 Ansar yace 68 00:03:17,780 --> 00:03:19,979 Ruwan ruwa ya wuce 69 00:03:19,979 --> 00:03:21,680 Ya ki 70 00:03:21,680 --> 00:03:25,879 Don haka sai ya yi jayayya da Annabi Sallallahu Alaihi Wasallama 71 00:03:25,879 --> 00:03:28,879 Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce 72 00:03:28,879 --> 00:03:30,379 Ga Zubairu 73 00:03:30,379 --> 00:03:32,180 Ka ba ni ruwa, Zubairu 74 00:03:32,180 --> 00:03:35,210 Sa'an nan kuma aika ruwan zuwa ga maƙwabcinka 75 00:03:35,210 --> 00:03:38,110 Al-Ansari ya fusata ya ce: 76 00:03:38,110 --> 00:03:40,610 Cewa shi dan uwanka ne 77 00:03:40,610 --> 00:03:45,110 Fuskar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi mai launin fata 78 00:03:45,110 --> 00:03:46,610 Sannan yace 79 00:03:46,610 --> 00:03:48,310 Ka ba ni ruwa, Zubairu 80 00:03:48,310 --> 00:03:52,580 Sai ki rike ruwan har sai ya koma bango 81 00:03:52,580 --> 00:03:53,979 A cikin labari 82 00:03:53,979 --> 00:03:56,599 Kuma ya samu hakkinsa 83 00:03:56,599 --> 00:03:58,400 Al-Zubair ya ce 84 00:03:58,400 --> 00:04:03,199 Wallahi ina ganin wannan ayar ta sauka akan haka 85 00:04:03,199 --> 00:04:05,300 A'a, rantsuwa da Ubangijinka, ba su yi imani ba 86 00:04:05,300 --> 00:04:10,080 Har sai sun yi hukunci a cikin abin da ya kasance a tsakaninsu 87 00:04:10,080 --> 00:04:13,449 Sharhi akan hadisin 88 00:04:13,449 --> 00:04:14,750 Sugar 89 00:04:14,750 --> 00:04:17,420 Ya toshe ruwan ya kulle 90 00:04:17,420 --> 00:04:19,420 In free shraj 91 00:04:19,420 --> 00:04:22,920 Wato cikin magudanar ruwa dake cikin Al-Harrah 92 00:04:22,920 --> 00:04:24,519 An saki ruwan 93 00:04:24,519 --> 00:04:26,920 Wato ku aika shi ku bar shi 94 00:04:26,920 --> 00:04:28,519 Ya ki 95 00:04:28,519 --> 00:04:33,339 Wato Al-Zubair ya ki aika wa abokin hamayyarsa ruwa 96 00:04:33,339 --> 00:04:35,040 Dan uwanka 97 00:04:35,040 --> 00:04:36,439 Ummu Zubair 98 00:04:36,439 --> 00:04:40,540 Ita ce Safiyya bint Abdul Muddalib, Allah ya kara mata yarda 99 00:04:40,540 --> 00:04:44,769 Goggo ce ga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama 100 00:04:44,769 --> 00:04:48,970 Fuskar Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi mai launin fata 101 00:04:48,970 --> 00:04:51,370 Duk wani canji cikin fushi 102 00:04:51,370 --> 00:04:52,370 Kulle 103 00:04:52,370 --> 00:04:53,970 Wato hana 104 00:04:53,970 --> 00:04:55,170 Ganuwar 105 00:04:55,170 --> 00:04:58,269 Duk wani shingen da ke kama ruwa 106 00:04:58,269 --> 00:04:59,470 Don lissafta 107 00:04:59,470 --> 00:05:00,870 Wato bana tunanin haka 108 00:05:00,870 --> 00:05:02,269 Kuma me ake nufi anan 109 00:05:02,269 --> 00:05:04,829 Tsayayyen imani 110 00:05:04,829 --> 00:05:06,730 A'a, rantsuwa da Ubangijinka, ba su yi imani ba 111 00:05:06,730 --> 00:05:10,230 Har sai sun yi hukunci a cikin abin da ya kasance a tsakaninsu 112 00:05:10,230 --> 00:05:14,129 Wato a cikin komai akwai bambanci 113 00:05:14,129 --> 00:05:15,529 na gane 114 00:05:15,529 --> 00:05:18,360 Wato ya cika kuma ya fahimta 115 00:05:18,360 --> 00:05:22,240 Daya daga cikin amfanin magana 116 00:05:22,240 --> 00:05:24,240 Amfanuwa da magana 117 00:05:24,240 --> 00:05:28,639 Halatta ruwa don cutarwa wanda ba a samo shi daga aiki ba 118 00:05:28,639 --> 00:05:31,939 Wanda ya gabace shi ya fi cancanta da shi 119 00:05:31,939 --> 00:05:37,740 Ya halatta a tsawatar da wanda ya zalunci liman da shugaba 120 00:05:37,740 --> 00:05:42,540 A cikinsa, manufar aiko manzanni shi ne su yi biyayya 121 00:05:42,540 --> 00:05:49,430 Mutane suna yi musu biyayya a cikin duk abin da suka umarce su da haramtawa 122 00:05:49,529 --> 00:05:52,550 Babin falalar ruwan ban ruwa 123 00:05:52,550 --> 00:05:55,949 An kar~o daga Abdullahi bn Umar Allah Ya yarda da su baki ]aya 124 00:05:55,949 --> 00:06:00,379 Manzon Allah tsira da amincin Allah su tabbata a gare shi ya ce 125 00:06:00,379 --> 00:06:05,180 An azabtar da wata mata kuma an daure wata kyanwa har sai da ta mutu 126 00:06:05,180 --> 00:06:07,579 Sai wutar ta shiga 127 00:06:07,579 --> 00:06:11,779 Ba ta ciyar da ita ba kuma ba ta sha ba lokacin da ta ɗaure ta 128 00:06:11,779 --> 00:06:16,779 Kuma ba ta bar ta ta ci daga cikin varayin qasa ba 129 00:06:16,779 --> 00:06:20,100 Yawo akan magana 130 00:06:20,100 --> 00:06:24,009 Groundhog, kowane kwari 131 00:06:24,009 --> 00:06:27,639 Daya daga cikin amfanin magana 132 00:06:27,639 --> 00:06:32,740 An koyi daga hadisi cewa wuta halitta ce kuma tana wanzuwa 133 00:06:32,740 --> 00:06:39,889 Ya haɗa da jagora kan kyautatawa dabbobi da hana azabtar da su 134 00:06:39,889 --> 00:06:45,699 Fasali: Duk wanda ya ga ma'abucin kwandon ruwa da fatar ruwa ya fi cancanta da ruwansa 135 00:06:45,699 --> 00:06:48,500 An kar~o daga Abu Hurairah, Allah Ya yarda da shi 136 00:06:48,500 --> 00:06:52,529 An kar~o daga Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce 137 00:06:52,529 --> 00:06:54,730 Ina rantsuwa da wanda raina ke hannunsa 138 00:06:54,730 --> 00:07:01,970 Zan kiyaye maza daga cikin kwaltata, kamar yadda ake kawar da baƙon raƙuma daga cikin kwalta 139 00:07:01,970 --> 00:07:05,149 Yawo akan magana 140 00:07:05,149 --> 00:07:11,350 Don a kore shi, kamar yadda ake korar rakuma na waje 141 00:07:11,350 --> 00:07:15,449 Wato kamar yadda rakumi yake korar rakumi na waje daga cikin kwandon shara 142 00:07:15,449 --> 00:07:18,800 Idan ta so ta sha tare da wawan sa 143 00:07:18,800 --> 00:07:22,470 Daya daga cikin amfanin magana 144 00:07:22,470 --> 00:07:24,470 Ya ci moriyar hirar 145 00:07:24,470 --> 00:07:26,269 Tabbatar da ƙashin ƙugu 146 00:07:26,269 --> 00:07:33,589 Hadisi ya nuna falalar ikhlasi da riko da Sunnah 147 00:07:33,589 --> 00:07:36,089 An karbo daga Ibn Abbas ya ce: 148 00:07:36,089 --> 00:07:38,889 Abu na farko da mata suka dauka shine dabaru 149 00:07:38,889 --> 00:07:41,389 Daga Ummu Ismail 150 00:07:41,389 --> 00:07:46,050 Ta dauki hankali don rage tasirinta akan Sarah 151 00:07:46,050 --> 00:07:51,050 Sai Ibrahim ya kawo ta ita da danta Isma'il, tana shayar da shi 152 00:07:51,050 --> 00:07:53,649 Har sai da ya ajiye su a gida 153 00:07:53,649 --> 00:07:57,850 A Doha a saman Zamzam a saman masallacin 154 00:07:57,850 --> 00:08:00,850 Kuma ba kowa a Makka a lokacin 155 00:08:00,850 --> 00:08:02,850 Kuma babu ruwa a cikinsa 156 00:08:02,850 --> 00:08:04,850 Don haka ya ajiye su a can 157 00:08:04,850 --> 00:08:08,350 Ya ajiye musu jakar dabino 158 00:08:08,350 --> 00:08:10,850 Kuma mai iya shayarwa yana dauke da ruwa 159 00:08:10,850 --> 00:08:14,350 Sai Ibrahim ya mike ya fara 160 00:08:14,350 --> 00:08:17,649 Ummu Ismail ta bishi ta ce. 161 00:08:17,649 --> 00:08:19,350 Ya Ibrahim 162 00:08:19,350 --> 00:08:22,850 Ina za ku bar mu a cikin wannan kwari? 163 00:08:23,050 --> 00:08:26,050 Wanda babu wani mutum ko wani abu a cikinsa 164 00:08:26,050 --> 00:08:29,050 Ta fada masa haka 165 00:08:29,050 --> 00:08:32,049 Kuma bai kula ba 166 00:08:32,049 --> 00:08:34,049 Ta ce da shi 167 00:08:34,049 --> 00:08:37,049 Ya Allah wanda ya umarce ka da yin haka 168 00:08:37,049 --> 00:08:39,049 Yace eh 169 00:08:39,049 --> 00:08:40,049 Ta ce 170 00:08:40,049 --> 00:08:42,049 Don haka kar a bata mu 171 00:08:42,049 --> 00:08:44,049 Sai na dawo 172 00:08:44,049 --> 00:08:46,049 Sai Ibrahim ya tashi 173 00:08:46,049 --> 00:08:49,049 Koda kuwa yana cikin crease 174 00:08:49,049 --> 00:08:51,049 Inda basu ganshi ba 175 00:08:51,250 --> 00:08:53,250 Ya fuskanci gidan 176 00:08:53,250 --> 00:08:56,250 Sai ya kira wadannan kalmomi 177 00:08:56,250 --> 00:08:59,250 Ya daga hannu ya ce 178 00:08:59,250 --> 00:09:03,250 Ubangijina na sanya zuri'ata ta nutsu 179 00:09:03,250 --> 00:09:05,250 Kwarin da ba a noma ba 180 00:09:05,250 --> 00:09:07,250 A gidanka mai tsarki 181 00:09:07,250 --> 00:09:10,250 Har sai sun yi godiya 182 00:09:10,250 --> 00:09:14,320 Ta sa mahaifiyar Isma'il ta shayar da Isma'il 183 00:09:14,320 --> 00:09:16,320 Kuma ku sha wannan ruwan 184 00:09:16,320 --> 00:09:19,320 Koda fatar ruwa ta kare 185 00:09:19,519 --> 00:09:21,519 Kishirwa tayi dan itama tana jin kishirwa 186 00:09:21,519 --> 00:09:24,519 Ta kalleshi tana tsurawa 187 00:09:24,519 --> 00:09:27,519 Ko ya ce ya bata 188 00:09:27,519 --> 00:09:31,610 Ta fara tsani kallonsa 189 00:09:31,610 --> 00:09:35,610 Na sami Al-Safa dutse mafi kusa da shi a duniya 190 00:09:35,610 --> 00:09:37,610 Don haka ta miƙe masa 191 00:09:37,610 --> 00:09:39,610 Sannan ta gaishe da kwarin tana kallo 192 00:09:39,610 --> 00:09:41,610 Kuna ganin kowa? 193 00:09:41,610 --> 00:09:43,610 Ba ta ga kowa ba 194 00:09:43,610 --> 00:09:45,610 Sai na sauko daga Safa 195 00:09:45,610 --> 00:09:47,610 Ko da kun isa kwarin 196 00:09:47,809 --> 00:09:49,809 Ta daga k'aton garkuwarta 197 00:09:49,809 --> 00:09:52,809 Sai na nemi kokarin mutum 198 00:09:52,809 --> 00:09:55,809 Har na haye kwarin 199 00:09:55,809 --> 00:09:57,809 Sai Al-Marwah ya zo 200 00:09:57,809 --> 00:09:59,809 Don haka ta miƙe mata 201 00:09:59,809 --> 00:10:01,809 Na duba don ganin kowa 202 00:10:01,809 --> 00:10:03,809 Ba ta ga kowa ba 203 00:10:03,809 --> 00:10:06,809 Don haka na yi haka sau bakwai 204 00:10:06,809 --> 00:10:08,809 Ibn Abbas yace 205 00:10:08,809 --> 00:10:12,809 Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce 206 00:10:12,809 --> 00:10:15,809 Abin da mutane ke kokawa a tsakaninsu kenan 207 00:10:16,940 --> 00:10:18,940 Lokacin da na kalli Al-Marwah 208 00:10:18,940 --> 00:10:20,940 Na ji murya 209 00:10:20,940 --> 00:10:22,940 Tace shh 210 00:10:22,940 --> 00:10:24,940 Ita kanta take so 211 00:10:24,940 --> 00:10:26,940 Sai naji 212 00:10:26,940 --> 00:10:28,940 To nima naji 213 00:10:28,940 --> 00:10:30,940 Ta ce, "Na ji." 214 00:10:30,940 --> 00:10:32,940 Idan kana da goaf 215 00:10:32,940 --> 00:10:34,940 Sannan ita ce sarki 216 00:10:34,940 --> 00:10:36,940 A wurin Zamzam 217 00:10:36,940 --> 00:10:38,940 Don haka ya lalubo da gindinsa 218 00:10:38,940 --> 00:10:40,940 Ko ya ce da reshe 219 00:10:40,940 --> 00:10:42,940 Har ruwan ya bayyana 220 00:10:42,940 --> 00:10:44,940 Haka ta fara masa wanka 221 00:10:44,940 --> 00:10:47,940 Ta fad'a da hannunta haka 222 00:10:47,940 --> 00:10:50,940 Ta diba ruwa a kwanon ruwanta 223 00:10:50,940 --> 00:10:53,940 Yana jujjuyawa bayan ka diba shi 224 00:10:53,940 --> 00:10:55,940 Ibn Abbas yace 225 00:10:55,940 --> 00:10:58,940 Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce 226 00:10:58,940 --> 00:11:01,940 Allah ya jikan al'ummar Ismail 227 00:11:01,940 --> 00:11:03,940 Idan ka bar Zamzam 228 00:11:03,940 --> 00:11:05,940 Ko ya ce 229 00:11:05,940 --> 00:11:07,940 Idan baka debo ruwan ba 230 00:11:07,940 --> 00:11:10,940 Zamzam ya kasance maɓuɓɓuga 231 00:11:10,940 --> 00:11:13,039 A cikin labari 232 00:11:13,039 --> 00:11:16,039 Idan na bar shi, za a iya ganin ruwa 233 00:11:16,039 --> 00:11:18,389 Yace 234 00:11:18,389 --> 00:11:21,389 Sai ta sha ta shayar da danta 235 00:11:21,389 --> 00:11:23,389 Sarki yace mata 236 00:11:23,389 --> 00:11:25,389 Kada ku ji tsoron ƙauyen 237 00:11:25,389 --> 00:11:27,389 Wannan dakin Allah ne 238 00:11:27,389 --> 00:11:30,389 Wannan yaron da mahaifinsa ne suka gina shi 239 00:11:30,389 --> 00:11:33,389 Kuma Allah ba Ya tozarta iyalansa 240 00:11:33,389 --> 00:11:37,519 Gidan yana da tsayi daga ƙasa kamar tudu 241 00:11:37,519 --> 00:11:39,519 Ambaliyar ruwa ta zo 242 00:11:39,519 --> 00:11:42,519 Don haka ku ɗauka daga dama da hagunsa 243 00:11:42,519 --> 00:11:44,549 Haka ya kasance 244 00:11:44,549 --> 00:11:47,549 Har Rifkatu ta ratsa su tana jan su 245 00:11:47,549 --> 00:11:50,549 Ko dangin wadanda suka ja su 246 00:11:50,549 --> 00:11:53,549 Zuwa ta wannan hanya 247 00:11:53,549 --> 00:11:56,549 Sai suka yada zango a gindin makka 248 00:11:56,549 --> 00:11:58,549 Sun ga wani tsuntsu yana waka 249 00:11:58,549 --> 00:12:00,549 Sai suka ce 250 00:12:00,549 --> 00:12:03,549 Wannan tsuntsu yana zagaye akan ruwa 251 00:12:03,549 --> 00:12:07,549 Mun san wannan kwarin da abin da ke cikinsa 252 00:12:07,549 --> 00:12:10,580 Don haka sai suka aika masu gudu daya ko biyu 253 00:12:10,580 --> 00:12:12,580 Don haka suna cikin ruwa 254 00:12:12,580 --> 00:12:14,610 Haka suka koma 255 00:12:14,610 --> 00:12:16,610 Sai suka ba su labarin ruwan 256 00:12:16,610 --> 00:12:18,610 Haka suka karba 257 00:12:18,610 --> 00:12:19,610 Yace 258 00:12:19,610 --> 00:12:21,610 Mahaifiyar Ismail tana bakin ruwa 259 00:12:21,610 --> 00:12:23,610 Sai suka ce 260 00:12:23,610 --> 00:12:26,610 Kuna yarda mu zauna tare da ku? 261 00:12:26,610 --> 00:12:28,610 Tace eh 262 00:12:28,610 --> 00:12:31,610 Amma ba ku da ikon shayarwa 263 00:12:31,610 --> 00:12:33,610 Sukace eh 264 00:12:33,610 --> 00:12:35,740 Ibn Abbas yace 265 00:12:35,740 --> 00:12:38,740 Manzon Allah Sallallahu Alaihi Wasallama ya ce 266 00:12:38,740 --> 00:12:41,740 Ummu Ismail ta san da haka 267 00:12:41,740 --> 00:12:43,740 Tana son mutane 268 00:12:43,740 --> 00:12:47,740 Sai suka sauka suka aika zuwa ga iyalansu 269 00:12:47,740 --> 00:12:49,740 Sai suka gangara da su 270 00:12:49,740 --> 00:12:53,740 Ko da a cikinsu akwai masu ayoyi 271 00:12:53,740 --> 00:12:54,740 Kuma yaron ya girma 272 00:12:54,740 --> 00:12:57,740 وتعلم العربية منهم 273 00:12:57,740 --> 00:13:00,740 وأنفسهم وأعجبهم حين شب 274 00:13:00,740 --> 00:13:02,740 فلما أدرك 275 00:13:02,740 --> 00:13:04,740 زوجوه مرأة منهم 276 00:13:04,740 --> 00:13:07,740 وماتت أم إسماعيل 277 00:13:07,740 --> 00:13:13,740 فجاء إبراهيم بعدما تزوج إسماعيل يطالع تركته 278 00:13:13,740 --> 00:13:15,740 فلم يجد إسماعيل 279 00:13:15,740 --> 00:13:17,740 فسأل مرأته عنه 280 00:13:17,740 --> 00:13:19,740 فقالت 281 00:13:19,740 --> 00:13:21,740 خرج يبتغي لنا 282 00:13:21,740 --> 00:13:24,740 ثم سألها عن عيشهم وهيئتهم 283 00:13:24,740 --> 00:13:26,740 فقالت 284 00:13:26,740 --> 00:13:28,740 نحن بشر 285 00:13:28,740 --> 00:13:30,740 نحن في ضيق وشده 286 00:13:30,740 --> 00:13:32,740 فشكت إليه 287 00:13:32,740 --> 00:13:33,769 قال 288 00:13:33,769 --> 00:13:35,769 فإذا جاء زوجك 289 00:13:35,769 --> 00:13:37,769 فقرأي عليه السلام 290 00:13:37,769 --> 00:13:38,769 وقولي له 291 00:13:38,769 --> 00:13:41,769 يغير عتب تبابه 292 00:13:41,769 --> 00:13:44,000 فلما جاء إسماعيل 293 00:13:44,000 --> 00:13:47,000 كأنه آنس شيئا 294 00:13:47,000 --> 00:13:48,000 فقال 295 00:13:48,000 --> 00:13:50,000 هل جاءكم من أحد 296 00:13:50,000 --> 00:13:52,000 قالت نعم 297 00:13:52,000 --> 00:13:55,000 جاءنا شيخ كذا وكذا 298 00:13:55,000 --> 00:13:57,000 فسألنا عنك 299 00:13:57,000 --> 00:13:58,000 فأخبرته 300 00:13:58,000 --> 00:14:01,000 وسألني كيف عيشنا 301 00:14:01,000 --> 00:14:04,000 فأخبرته أننا في جهد وشدة 302 00:14:04,000 --> 00:14:05,000 قال 303 00:14:05,000 --> 00:14:07,090 فهل أوصاك بشيء 304 00:14:07,090 --> 00:14:09,090 قالت نعم 305 00:14:09,090 --> 00:14:12,090 أمرني أن أقرأ عليك السلام 306 00:14:12,090 --> 00:14:13,090 ويقول 307 00:14:13,090 --> 00:14:16,090 غير عتب تبابك 308 00:14:16,090 --> 00:14:17,090 قال 309 00:14:17,090 --> 00:14:19,090 ذاك أبي 310 00:14:19,090 --> 00:14:22,090 وقد أمرني أن أفارقك 311 00:14:22,090 --> 00:14:24,090 الحقيب أهلك 312 00:14:24,090 --> 00:14:26,090 فطلقها 313 00:14:26,090 --> 00:14:28,090 وتزوج منهم أخرى 314 00:14:28,090 --> 00:14:30,090 فلبث عنهم إبراهيم 315 00:14:30,090 --> 00:14:32,090 ما شاء الله 316 00:14:32,090 --> 00:14:34,090 ثم أتاهم بعد 317 00:14:34,090 --> 00:14:35,090 فلم يجد 318 00:14:35,090 --> 00:14:37,090 فدخل على أمرأته 319 00:14:37,090 --> 00:14:38,090 فسألها عنه 320 00:14:38,090 --> 00:14:40,090 فقالت 321 00:14:40,090 --> 00:14:42,090 خرج يبتغي لنا 322 00:14:42,090 --> 00:14:43,120 قال 323 00:14:43,120 --> 00:14:45,120 كيف أنتم 324 00:14:45,120 --> 00:14:48,120 وسألها عن عيشهم وهيئتهم 325 00:14:48,120 --> 00:14:50,120 فقالت 326 00:14:50,120 --> 00:14:52,120 نحن بخير وسع 327 00:14:52,120 --> 00:14:54,120 وأثنت على الله 328 00:14:54,120 --> 00:14:55,159 فقال 329 00:14:55,159 --> 00:14:57,159 ما طعامكم 330 00:14:57,159 --> 00:14:58,159 قالت 331 00:14:58,159 --> 00:14:59,159 اللحم 332 00:14:59,159 --> 00:15:00,159 قال 333 00:15:00,159 --> 00:15:01,159 قال 334 00:15:01,159 --> 00:15:03,159 فما شرابكم 335 00:15:03,159 --> 00:15:04,159 قالت 336 00:15:04,159 --> 00:15:05,159 الماء 337 00:15:05,159 --> 00:15:06,279 قال 338 00:15:06,279 --> 00:15:08,279 اللهم بارك لهم 339 00:15:08,279 --> 00:15:10,279 في اللحم والماء 340 00:15:10,279 --> 00:15:11,509 قال 341 00:15:11,509 --> 00:15:13,509 النبي صلى الله عليه وسلم 342 00:15:13,509 --> 00:15:16,509 ولم يكن لهم يومئذ حب 343 00:15:16,509 --> 00:15:18,539 ولو كان لهم 344 00:15:18,539 --> 00:15:20,539 دعا لهم فيه 345 00:15:20,539 --> 00:15:22,889 في رواية 346 00:15:22,889 --> 00:15:24,889 بركة بدعوة إبراهيم 347 00:15:24,889 --> 00:15:27,889 صلى الله عليه ما وسلم 348 00:15:27,889 --> 00:15:29,210 قال 349 00:15:29,210 --> 00:15:35,210 فهما لا يخلو عليهما أحد بغير مكة إلا لم يوافقاه 350 00:15:35,210 --> 00:15:36,340 قال 351 00:15:36,340 --> 00:15:40,340 فإذا جاء زوجك فقرأي عليه السلام 352 00:15:40,340 --> 00:15:43,340 ومريه يثبت عتب تبابه 353 00:15:43,340 --> 00:15:46,559 فلما جاء إسماعيل 354 00:15:46,559 --> 00:15:47,559 قال 355 00:15:47,559 --> 00:15:49,559 هل أتاكم من أحد 356 00:15:49,559 --> 00:15:51,559 قالت نعم 357 00:15:51,559 --> 00:15:54,559 أتانا شيخ حسن الهيئة 358 00:15:54,559 --> 00:15:55,559 وأثنت عليه 359 00:15:55,559 --> 00:15:58,559 فاسألني عنك فأخبرته 360 00:15:58,559 --> 00:16:00,559 فسألني كيف عيشنا 361 00:16:00,559 --> 00:16:03,559 فأخبرته أنا بخير 362 00:16:03,559 --> 00:16:04,559 قال 363 00:16:04,559 --> 00:16:06,629 فأوصاك بشيء 364 00:16:06,629 --> 00:16:08,629 قالت نعم 365 00:16:08,629 --> 00:16:10,629 هو يقرأ عليك السلام 366 00:16:10,629 --> 00:16:14,629 ويأمرك أن تثبت عتب تبابك 367 00:16:14,629 --> 00:16:15,629 قال 368 00:16:15,629 --> 00:16:17,629 ذاك أبي 369 00:16:17,629 --> 00:16:19,629 وأنت العتبة 370 00:16:19,629 --> 00:16:21,629 أمرني أن أمسكك 371 00:16:21,629 --> 00:16:24,720 ثم لبث عنهم ما شاء الله 372 00:16:24,720 --> 00:16:27,720 ثم جاء بعد ذلك 373 00:16:27,720 --> 00:16:33,720 وإسماعيل يبري نبلا له تحت دوحة قريبا من زمزم 374 00:16:33,720 --> 00:16:35,720 فلما رأاه 375 00:16:35,720 --> 00:16:36,720 قام إليه 376 00:16:36,720 --> 00:16:40,720 فصنعا كما يصنع الوالد بالولد 377 00:16:40,720 --> 00:16:42,720 والولد بالوالد 378 00:16:42,720 --> 00:16:44,720 ثم قال 379 00:16:44,720 --> 00:16:45,720 يا إسماعيل 380 00:16:45,720 --> 00:16:48,720 إن الله أمرني بأمر 381 00:16:48,720 --> 00:16:49,720 قال 382 00:16:49,720 --> 00:16:52,720 فاصنع ما أمرك ربك 383 00:16:52,720 --> 00:16:53,720 قال 384 00:16:53,720 --> 00:16:55,720 وتعينني 385 00:16:55,720 --> 00:16:56,720 قال 386 00:16:56,720 --> 00:16:58,720 وأوعينك 387 00:16:58,720 --> 00:16:59,720 قال 388 00:16:59,720 --> 00:17:03,720 فإن الله أمرني أن أبنيها هنا بيتا 389 00:17:03,720 --> 00:17:08,819 وأشار إلى أكمة مرتفعة على ما حولها 390 00:17:08,819 --> 00:17:09,819 قال 391 00:17:09,819 --> 00:17:13,819 فعند ذلك رفع القواعد من البيت 392 00:17:13,819 --> 00:17:16,819 فجعل إسماعيل يأتي بالحجارة 393 00:17:16,819 --> 00:17:18,819 وإبراهيم يبني 394 00:17:18,819 --> 00:17:21,819 حتى إذا ارتفع البناء 395 00:17:21,819 --> 00:17:24,819 جاء بهذا الحجر فوضعه له 396 00:17:24,819 --> 00:17:26,819 وهو يبني 397 00:17:26,819 --> 00:17:29,819 وإسماعيل يناوله الحجارة 398 00:17:29,819 --> 00:17:31,819 وهما يقولان 399 00:17:31,819 --> 00:17:37,819 ربنا تقبل منا إنك أنت السميع العليم 400 00:17:37,819 --> 00:17:38,849 قال 401 00:17:38,849 --> 00:17:42,849 فجعل يبنياني حتى يدور حول البيت 402 00:17:42,849 --> 00:17:44,849 وهما يقولان 403 00:17:44,849 --> 00:17:50,849 ربنا تقبل منا إنك أنت السميع العليم 404 00:17:50,849 --> 00:17:54,720 التعليق على الحديث 405 00:17:54,720 --> 00:17:59,289 المنطق هو حزام يشد به الوسط 406 00:17:59,289 --> 00:18:02,359 من قبل أي من جهة 407 00:18:02,359 --> 00:18:04,359 لتعفية أثرها 408 00:18:04,359 --> 00:18:06,359 أي لتخفية أثرها 409 00:18:06,359 --> 00:18:08,359 عند البيت 410 00:18:08,359 --> 00:18:10,359 أي عند موضع البيت 411 00:18:10,359 --> 00:18:13,359 دوحة أي شجرة عظيمة 412 00:18:13,359 --> 00:18:19,359 جرابا أي وعاء من جلد يوضع فيه الزوادة 413 00:18:19,359 --> 00:18:20,390 سقاء 414 00:18:20,390 --> 00:18:22,390 أي قربة صغيرة 415 00:18:22,390 --> 00:18:23,390 قفا 416 00:18:23,390 --> 00:18:24,420 قفا 417 00:18:24,420 --> 00:18:26,420 أي رجع 418 00:18:26,420 --> 00:18:27,420 الثنية 419 00:18:27,420 --> 00:18:29,420 أي الطريق في الجبل 420 00:18:29,420 --> 00:18:35,420 إني أسكنت من ذريتي بواد غير ذي زرع 421 00:18:35,420 --> 00:18:38,420 فأرض مكة لا تصلح للزراعة 422 00:18:38,420 --> 00:18:41,450 عند بيتك المحرم 423 00:18:41,450 --> 00:18:43,450 وصف البيت بالمحرم 424 00:18:43,450 --> 00:18:48,480 لأن الله تعالى حرم التعرض له واتهاون به 425 00:18:48,480 --> 00:18:50,480 نفد ما في السقاء 426 00:18:50,480 --> 00:18:53,519 أي فرغ الماء من القربة 427 00:18:53,519 --> 00:18:54,519 يتلوى 428 00:18:54,519 --> 00:18:56,519 أي يتمرغ 429 00:18:56,519 --> 00:18:58,519 وينقلب ظهرا لبطن 430 00:18:58,519 --> 00:19:00,519 ويمينا وشمالا 431 00:19:00,519 --> 00:19:01,519 واللوى 432 00:19:01,519 --> 00:19:03,640 وجع في البطن 433 00:19:03,640 --> 00:19:04,640 يتلبط 434 00:19:04,640 --> 00:19:09,710 أي يخبط ويضرب بنفسه الأرض كالمصروع 435 00:19:09,710 --> 00:19:10,710 فقامت 436 00:19:10,710 --> 00:19:12,710 أي فوقفت 437 00:19:12,710 --> 00:19:13,710 فهبطت 438 00:19:13,710 --> 00:19:14,710 أي نزلت 439 00:19:14,710 --> 00:19:15,710 بلغت 440 00:19:15,710 --> 00:19:17,710 أي وصلت 441 00:19:17,710 --> 00:19:19,710 طرف درعها 442 00:19:19,710 --> 00:19:21,710 أي طرف ثوبها السابغ 443 00:19:21,710 --> 00:19:23,710 سعي الإنسان المجهود 444 00:19:23,710 --> 00:19:26,710 أي الذي أصابه الجهد 445 00:19:26,710 --> 00:19:29,799 وهو الأمر الذي فيه مشقة 446 00:19:29,799 --> 00:19:31,799 جاوزت الوادي 447 00:19:31,799 --> 00:19:32,799 أي قطعت 448 00:19:32,799 --> 00:19:34,799 أشرفت على المروى 449 00:19:34,799 --> 00:19:37,799 أي أقبلت وعلت عليها 450 00:19:37,799 --> 00:19:38,799 صه 451 00:19:38,799 --> 00:19:40,799 أي سكتي 452 00:19:40,799 --> 00:19:41,799 تسمعت 453 00:19:41,799 --> 00:19:45,799 أي تكلفت في السماعي واجتهدت فيه 454 00:19:45,799 --> 00:19:47,900 إن كان عندك غواث 455 00:19:47,900 --> 00:19:49,900 المراد أغثني 456 00:19:49,900 --> 00:19:51,900 بالملك 457 00:19:51,900 --> 00:19:53,900 هو جبريل عليه السلام 458 00:19:53,900 --> 00:19:55,900 فبحث بعقبه 459 00:19:55,900 --> 00:19:57,900 أي حفر بطرف رجله 460 00:19:57,900 --> 00:19:59,900 ظهر الماء 461 00:19:59,900 --> 00:20:01,900 أي نبع وفاض 462 00:20:01,900 --> 00:20:03,930 فجعلت تحوضه 463 00:20:03,930 --> 00:20:05,930 أي تجعله كالحوض 464 00:20:05,930 --> 00:20:07,930 لألا يذهب الماء 465 00:20:07,930 --> 00:20:09,930 وهو يفور 466 00:20:09,930 --> 00:20:11,930 أي يزداد ظهورا وتفجرا 467 00:20:11,930 --> 00:20:14,029 لو تركت زمزم 468 00:20:14,029 --> 00:20:16,029 ولم تحوض 469 00:20:16,029 --> 00:20:17,029 الضيعة 470 00:20:17,029 --> 00:20:19,059 أي الهلاك 471 00:20:19,059 --> 00:20:21,059 بيت الله 472 00:20:21,059 --> 00:20:24,059 إشارة إلى بناء الكعبة 473 00:20:24,059 --> 00:20:25,059 كالرابية 474 00:20:25,059 --> 00:20:26,059 الرابية 475 00:20:26,059 --> 00:20:28,059 المكان المرتفع 476 00:20:28,059 --> 00:20:31,250 فتأخذ عن يمينه وشماله 477 00:20:31,250 --> 00:20:33,250 أي فلا تصيبه 478 00:20:33,250 --> 00:20:34,319 رفقة 479 00:20:34,319 --> 00:20:36,319 أي جماعة 480 00:20:36,319 --> 00:20:37,380 جرهم 481 00:20:37,380 --> 00:20:39,380 هي قبيلة يمنية 482 00:20:39,380 --> 00:20:41,380 مقبلين 483 00:20:41,380 --> 00:20:43,380 أي متوجهين إلينا 484 00:20:43,380 --> 00:20:44,380 كداء 485 00:20:44,380 --> 00:20:45,380 كداء 486 00:20:45,380 --> 00:20:48,410 مكان في أعلى مكة 487 00:20:48,410 --> 00:20:50,410 طائرا عائفا 488 00:20:50,410 --> 00:20:53,410 أي يتردد على الماء ويحوم حوله 489 00:20:53,410 --> 00:20:55,410 فأرسل جريا 490 00:20:55,410 --> 00:20:57,410 أي رسولا 491 00:20:57,410 --> 00:20:59,410 وسمي بذلك 492 00:20:59,410 --> 00:21:02,410 لأنه يجري مجرى مرسله أو موكله 493 00:21:02,410 --> 00:21:06,569 أو لأنه يجري مسرعا في حوائجه 494 00:21:06,569 --> 00:21:08,569 فألفى ذلك 495 00:21:08,569 --> 00:21:09,569 أي وجد 496 00:21:09,569 --> 00:21:11,569 وشب الغلام 497 00:21:11,569 --> 00:21:13,569 أي إسماعيل عليه السلام 498 00:21:13,569 --> 00:21:15,569 وأنفسهم 499 00:21:15,569 --> 00:21:17,569 أي رغبهم وأعجبهم 500 00:21:17,569 --> 00:21:19,569 وصار عندهم نفيسا 501 00:21:19,569 --> 00:21:20,640 أدرك 502 00:21:20,640 --> 00:21:22,640 أي احتلم 503 00:21:22,640 --> 00:21:23,640 والمراد 504 00:21:23,640 --> 00:21:26,640 بلغ مبلغ الرجال وسن الزواج 505 00:21:26,640 --> 00:21:28,640 يطالع 506 00:21:28,640 --> 00:21:32,640 أي يتفقد وينظر في أمر وحال من تركهم 507 00:21:32,640 --> 00:21:33,640 تركته 508 00:21:33,640 --> 00:21:35,640 أي الذين تركهم 509 00:21:35,640 --> 00:21:38,640 هاجر وإسماعيل عليهما السلام 510 00:21:38,640 --> 00:21:40,700 يبتغي لنا 511 00:21:40,700 --> 00:21:42,700 أي يطلب لنا الرزق 512 00:21:42,700 --> 00:21:43,700 قيل 513 00:21:43,700 --> 00:21:45,700 كان يطلب الصيد 514 00:21:45,700 --> 00:21:47,700 وقيل غير ذلك 515 00:21:47,700 --> 00:21:49,700 عن عيشهم وهيئتهم 516 00:21:49,700 --> 00:21:53,700 أي كيف عيشهم وما هي أحوالهم 517 00:21:53,700 --> 00:21:55,700 يغيّر عتبة بابه 518 00:21:55,700 --> 00:21:57,700 عتبة الباب 519 00:21:57,700 --> 00:22:01,700 أي درجته التي توطى عند الدخول والخروج 520 00:22:01,700 --> 00:22:04,700 والمراد هنا المرأة 521 00:22:04,700 --> 00:22:07,700 وهو كناية عن مفارقة المرأة 522 00:22:07,700 --> 00:22:09,859 آنس شيئا 523 00:22:09,859 --> 00:22:11,859 أي شعر وأحس بأمر 524 00:22:11,859 --> 00:22:13,859 في جهد وشدة 525 00:22:13,859 --> 00:22:16,859 أي في مشقة من العيش 526 00:22:16,859 --> 00:22:17,859 أفارقك 527 00:22:17,859 --> 00:22:19,859 أي أطلقك 528 00:22:19,859 --> 00:22:21,859 الحقيب أهلك 529 00:22:21,859 --> 00:22:23,859 كناية عن الطلاق 530 00:22:23,859 --> 00:22:27,859 ومنهم من يرى أنه لفظ صريح في الطلاق 531 00:22:27,859 --> 00:22:29,890 فلبث عنهم 532 00:22:29,890 --> 00:22:31,890 أي غاب عنهم مدّة 533 00:22:31,890 --> 00:22:33,990 وأثنت على الله 534 00:22:33,990 --> 00:22:35,990 المراد 535 00:22:35,990 --> 00:22:38,990 حمدت الله عز وجل على نعمه 536 00:22:38,990 --> 00:22:40,079 حب 537 00:22:40,079 --> 00:22:44,079 أي من بر وشعير ونحوهما 538 00:22:44,079 --> 00:22:47,079 فهما لا يخلو عليهما أحد بغير مكة 539 00:22:47,079 --> 00:22:49,079 إلا لم يوافقاه 540 00:22:49,079 --> 00:22:51,079 أي فاللحم والماء 541 00:22:51,079 --> 00:22:55,079 لا يعتمد عليهما أحد بغير مكة 542 00:22:55,079 --> 00:22:58,079 إلا اشتكى من الاعتماد عليهما 543 00:22:58,079 --> 00:23:00,150 أن أمسكك 544 00:23:00,150 --> 00:23:02,150 أي فلا أطلقك 545 00:23:02,150 --> 00:23:04,180 ثم لبث عنهم 546 00:23:04,180 --> 00:23:06,180 أي غاب عنهم 547 00:23:06,180 --> 00:23:08,180 يبري نبل 548 00:23:08,180 --> 00:23:13,180 النبل هو السهم قبل أن يركب فيه نصله وريشه 549 00:23:13,180 --> 00:23:15,210 وهو السهم العربي 550 00:23:15,210 --> 00:23:16,210 دوحة 551 00:23:16,210 --> 00:23:18,210 أي شجرة عظيمة 552 00:23:18,210 --> 00:23:21,240 فصنع كما يصنع الوالد بالولد 553 00:23:21,240 --> 00:23:23,240 والولد بالوالد 554 00:23:23,240 --> 00:23:27,240 يعني من الاعتناق والمصافحة وتقبيل اليد 555 00:23:27,240 --> 00:23:29,369 وتعينني 556 00:23:29,369 --> 00:23:31,369 أي هل تساعدني 557 00:23:31,369 --> 00:23:34,369 أكمه هي الرابية 558 00:23:34,369 --> 00:23:38,369 المراد تلة مرتفعة عما حولها 559 00:23:38,369 --> 00:23:41,470 رفع القواعد من البيت 560 00:23:41,470 --> 00:23:43,559 أي أساس الكعبة 561 00:23:43,559 --> 00:23:45,559 بهذا الحجر 562 00:23:45,559 --> 00:23:50,599 المراد به الحجر المشهور بمقام إبراهيم عليه السلام 563 00:23:50,599 --> 00:23:53,599 فوضعه له فقام عليه 564 00:23:53,599 --> 00:23:55,599 لأن البناء ارتفع 565 00:23:55,599 --> 00:23:59,599 فلزم أن يقف على شيء ليكمل عمارة البيت 566 00:23:59,599 --> 00:24:02,599 فلما تم بناء الكعبة 567 00:24:02,599 --> 00:24:05,599 إبراهيم عليه السلام المقام 568 00:24:05,599 --> 00:24:08,599 فجعله لاصقا بالبيت 569 00:24:08,599 --> 00:24:13,599 ربنا تقبل منا إنك أنت السميع العليم 570 00:24:13,599 --> 00:24:15,599 مع هذا العمل 571 00:24:15,599 --> 00:24:19,599 دعو الله أن يتقبل منهما عملهما 572 00:24:19,599 --> 00:24:23,400 حتى يحصل فيه النفع العميم 573 00:24:23,400 --> 00:24:27,230 من فوائد الحديث 574 00:24:27,230 --> 00:24:29,230 استفاد من الحديث 575 00:24:29,230 --> 00:24:32,230 أن أول من اتخذ النطاق 576 00:24:33,230 --> 00:24:38,319 وفيه أن الغيرة في النساء أمر فطري 577 00:24:38,319 --> 00:24:43,319 وفيه أنه لا يشرع لأحد أن يترك أحد في مضيعة 578 00:24:43,319 --> 00:24:45,319 لأن إبراهيم عليه السلام 579 00:24:45,319 --> 00:24:47,319 إنما ترك أهله بالوادي 580 00:24:47,319 --> 00:24:50,420 بأمر الله عز وجل 581 00:24:50,420 --> 00:24:54,420 وفيه فضل وعاقبة التوكل على الله عز وجل 582 00:24:54,420 --> 00:24:59,420 وفيه أن الأخذ بالأسباب لا يناف التوكل 583 00:24:59,420 --> 00:25:03,420 وفيه استجابة دعاء إبراهيم عليه السلام 584 00:25:03,420 --> 00:25:07,420 وفيه أن من أحيل على ملي فليحتل 585 00:25:07,420 --> 00:25:10,420 وفيه كمال شفقة الأم 586 00:25:10,420 --> 00:25:15,519 وفي الحديث دليل على أن السعي والطلب مشروع 587 00:25:15,519 --> 00:25:19,519 فإن أم إسماعيل سعت تطلب لولدها 588 00:25:19,519 --> 00:25:23,519 وفيه إشارة إلى ذم العجز والكسل 589 00:25:23,519 --> 00:25:26,519 وفيه أن هاجر أم إسماعيل 590 00:25:26,519 --> 00:25:29,519 أول من سعى بين الصفا والمروة 591 00:25:29,519 --> 00:25:31,549 وفيه فضل ماء زمزم 592 00:25:31,549 --> 00:25:33,549 وأنه طعام 593 00:25:33,549 --> 00:25:37,549 وفيه فضل اليقين بالله عز وجل 594 00:25:37,549 --> 00:25:41,549 وأن الله تعالى لا يضيع من لجأ إليه 595 00:25:41,549 --> 00:25:45,549 وفيه رؤية هاجر لجبريل عليه السلام 596 00:25:45,549 --> 00:25:50,549 وفيه بشارة هاجر برجوع إبراهيم عليه السلام إليهم 597 00:25:50,549 --> 00:25:52,549 وببناء الكعبة 598 00:25:52,549 --> 00:25:56,579 وفي الحديث إشارة على العمل بالقراء 599 00:25:56,579 --> 00:25:59,579 فالطير لا تحوم إلا على ماء 600 00:25:59,579 --> 00:26:05,579 وفي الحديث إشارة إلى أن العجلة قد تفوت بعض المنافع 601 00:26:05,579 --> 00:26:10,579 وفيه أن من سبق إلى الماء المباح فهو أحق به 602 00:26:10,579 --> 00:26:14,579 وفيه أن من سبق إلى الماء المباح وحاز 603 00:26:14,579 --> 00:26:17,579 فلا يخرج عن يده إلا بإذنه 604 00:26:17,579 --> 00:26:21,579 وفي الحديث إشارة إلى كراهة النفس للوحدة 605 00:26:21,579 --> 00:26:26,609 وفيه وجوب تعهد الوالد لولده وإن كان بعيدا عنه 606 00:26:26,609 --> 00:26:32,609 وفيه أن الولد يتخذ كسبا وهو من خير للكسب 607 00:26:32,609 --> 00:26:37,609 وفيه أن للوالد الصالح أن يطلب من ولده مفارقة أهله 608 00:26:37,609 --> 00:26:41,609 إذا رأى أنها لا تصلح أن تكون زوجة له 609 00:26:41,609 --> 00:26:45,710 وفيه ذم المرأة المسرعة إلى الشكوى 610 00:26:45,710 --> 00:26:47,710 ومدح راضية الشاكرة 611 00:26:48,710 --> 00:26:53,740 وفي الحديث إشارة إلى ذم التسخط والتشكي 612 00:26:53,740 --> 00:26:58,740 وفيه التفاؤل بحسن الهيئة فهي دليل خير 613 00:26:58,740 --> 00:27:04,740 وفي الحديث إشارة إلى فضل القناعة والرضا عن الله بقضائه 614 00:27:04,740 --> 00:27:08,740 وفيه فضل الحمد والثناء على الله تعالى 615 00:27:08,740 --> 00:27:13,740 وفيه أن المداومة على اللحم والماء لا يوافق الأمزجة 616 00:27:13,740 --> 00:27:19,740 وينحرف المزاج عنهما إلا في مكة فإنهما يوافقانه 617 00:27:19,740 --> 00:27:25,740 وهذا من جملة بركاتها وأثر دعاء إبراهيم عليه السلام 618 00:27:25,740 --> 00:27:31,740 وفيه أن من سعادة المرأة وثلاح منزله المرأة الصالحة 619 00:27:31,740 --> 00:27:38,740 وفيه أن من خير الصنائع بري النبل للرمي فإنه ينكأ العدو 620 00:27:38,740 --> 00:27:42,740 وفيه استحباب قيام الولد لاستقبال والده 621 00:27:42,740 --> 00:27:48,769 وفيه جواز اشتراط الوالد على ولده الإعانة إذا كان بالغا 622 00:27:48,769 --> 00:27:52,769 وفي الحديث معجزة لإبراهيم عليه السلام 623 00:27:52,769 --> 00:27:56,769 حيث لا نلحجر لقدمه حين ضعف كبرا 624 00:27:56,769 --> 00:28:05,309 باب لا حما إلا لله ولرسوله صلى الله عليه وسلم 625 00:28:05,309 --> 00:28:09,920 عن الصعب بن جثامة رضي الله عنه قال 626 00:28:09,920 --> 00:28:15,920 من ربي النبي صلى الله عليه وسلم بالأبواء أو بودان 627 00:28:15,920 --> 00:28:20,920 وسؤيل عن أهل الدار يبيتون من المشركين 628 00:28:20,920 --> 00:28:23,920 فيصاب من نسائهم وذراريهم 629 00:28:23,920 --> 00:28:26,920 قال هم منهم 630 00:28:26,920 --> 00:28:34,920 وسمعته يقول لا حما إلا لله ولرسوله صلى الله عليه وسلم 631 00:28:34,920 --> 00:28:38,589 التعليق على الحديث 632 00:28:38,589 --> 00:28:44,259 بالأبواء هو واد من أودية الحجاز التهامية 633 00:28:44,259 --> 00:28:47,259 ويسمى اليوم واد الخريبة 634 00:28:47,259 --> 00:28:51,289 يبيتون أي غار عليهم ليلا 635 00:28:51,289 --> 00:28:53,359 لا حما 636 00:28:53,359 --> 00:28:58,359 الحما موضع الكلأ يحما لمواش معينة 637 00:28:58,359 --> 00:29:01,799 من فوائد الحديث 638 00:29:01,799 --> 00:29:07,670 يستفاد من الحديث حصر الحما لله ولرسوله 639 00:29:07,670 --> 00:29:11,670 يدل على أن حكم الأراضي إلى الإمام 640 00:29:11,670 --> 00:29:14,670 وفيه جواز الإغارة ليلا على العدو 641 00:29:14,670 --> 00:29:20,670 وفيه الأصل أن الناس شركاء في الكلأ الذي نبت بنفسه 642 00:29:20,670 --> 00:29:25,759 وفيه يثبت تبعا ما لا يثبت استقلالا