گزیدهها
گزیدههای روشن
خداوند بنده را با عفو جز جلال نمی افزاید
وما زاد الله عبدا بعفو إلا عز
برو تو آزاد هستی
إذهبوا فأنتم الطلقاء
اگر المعتم بن عدی زنده بود و از این بدبوها با من صحبت می کرد، آنها را به او واگذار می کردم.
لو كان المطعم ابن عدي حيا ثم كلّمني في هؤلاء النتنى لتركتهم له
پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله و سلم از زمانی که اسلام آوردم هیچ گاه مانع من نشد و هرگز مرا بدون لبخند ندیده است.
ما حجبني النبي صلى الله عليه وسلم منذ أسلمت ولا رآني إلا تبسم في وجهي
مثال نمازهای پنج گانه مانند نهر روانی است که در یکی از شما طغیان می کند و هر روز پنج بار از آن می شوید.
مثل الصلوات الخمس كمثل نهر جار غمر على باب أحدكم يغتسل منه كل يوم خمس مرات
و آنچه از آن باقی می ماند سل است
وما يبقي ذلك من الدرن
اگر مردی جز دنیا خواسته خود را پذیرفت، نباید اسلام را قبول کند تا اینکه اسلام نزد او از دنیا و هر چه در آن است محبوبتر باشد.
إن كان الرجل ليسلم ما يريد إلا الدنيا فما يسلم حتى يكون الإسلام أحب إليه من الدنيا وما عليها
پس پیشاپیش او دویدم و بر پاهایم بر او سبقت گرفتم و چون گوشت را حمل کردم بر او سبقت گرفتم و او بر من پیشی گرفت و گفت: این با آن تقدم است.
فسابقته فسبقته على رجلي فلما حملت اللحم سابقته فسبقني فقال هذه بتلك السبقة
مراقب آتش جهنم باشید، حتی با قطعات خرما
اتقوا النار ولو بشقق تمرة
ای عایشه، از آتش، هر چند با تکههای خرما باشد، پناه ببر، زیرا گرسنگان را همچنان از سیری نگه میدارد.
يا عائشة استتري من النار ولو بشقق تمرة فانها تسد من الجائع مسدها من الشبعان
ای اباذر اگر آبگوشت می پزید، آب بیشتری اضافه کنید و به همسایگانت قول بده
يا أباذر
إذا طبخت مرقة فأكثر ماءها
وتعاهد جيرانك
بگذار به همسایه اش احترام بگذارد
فليكرم جاره
او به همسایه خود آسیبی نمی رساند
فلا يؤذي جاره
او را مجبور نکنید که او را دعوت کند
لا تزرموه دعوه
این مساجد برای هیچ کدام از این ادرار و کثیفی مناسب نیستند. بلکه برای یاد خدای متعال و نماز و خواندن قرآن است.
هذه المساجد لا تصلح لشيء من هذا البول ولا القذر إنما هي لذكر الله عز وجل والصلاة وقراءة القرآن
تو برای تسهیل فرستاده شدی و برای سخت کردنش فرستاده نشدی
إنما بعثتم ميسرين ولم تبعثوا معسرين
خدایا بر من و محمد رحمت کن و با ما احدی را رحم نکن
اللهم ارحمني ومحمدا ولا ترحم معنا أحدا
من کاملا متحجر شده بودم
لقد تحجرت واسعة
پیامبر صلی الله علیه و آله بهترین مردم و شجاع ترین مردم بود. مردم مدینه شبی وحشت کردند و به طرف صدا بیرون رفتند. پیامبر صلی الله علیه و آله با آنان ملاقات کرد و از این خبر مطلع شد. او برهنه و شمشیر بر گردن بر اسب ابوطلحه سوار بود و میگفت: ندیدی، نگاه نکردی. سپس گفت: آن را در کنار دریا یافتیم، یا گفت: کنار دریا است، یعنی اسب، و کند بود.
كان النبي صلى الله عليه وسلم أحسن الناس وأشجع الناس ولقد فزع أهل المدينة ليلة فخرجوا نحو الصوت فاستقبلهم النبي صلى الله عليه وسلم وقد استبرأ الخبر وهو على فرس لأبي طلحة عري وفي عنقه السيف وهو يقول لم تراعوا لم تراعوا ثم قال وجدناه بحرا أو قال إنه لبحر يقصد الفرس وقد كان بطيئا
زن سیاه پوستی مشغول نظافت مسجد بود که رسول خدا صلی الله علیه و آله او را گم کرد و احوال او را پرسید. گفتند: مرد. گفت: آیا به من خبر ندادی؟ گفت: گویا موضوع او را کوچک شمردند. گفت: مرا سر قبرش نشان بده. پس آنها را نشان دادند و بر او نماز خواند. سپس فرمود: این قبر برای اهلش پر از تاریکی است و خداوند متعال با دعای من بر آنان آن را روشن می کند.
إن امرأة سوداء كانت تقم المسجد أي تنظفه ففقدها رسول الله صلى الله عليه وسلم فسأل عنها فقالوا ماتت قال أفلا كنتم آذنتموني أي أخبرتموني قال فكأنهم صغروا أمرها فقال دلوني على قبرها فدلوا فصلى عليها ثم قال إن هذه القبورة مملؤة ظلمة على أهلها وإن الله عز وجل ينورها لهم بصلاتي عليهم
رسول خدا صلی الله علیه و آله بهترین مردم بود. برادری داشتم به نام ابوعمیر. او از شیر گرفته شد. گفت: وقتی رسول خدا صلی الله علیه و آله آمد و او را دید، گفت: ابوعمیر، النغیر چه کرد؟ گفت: با او بازی می کرد.
كان رسول الله صلى الله عليه وسلم أحسن الناس خلقا وكان لي أخ يقال له أبو عمير كان فطيما قال فكان إذا جاء رسول الله صلى الله عليه وسلم فرآه قال أبا عمير ما فعل النغير قال فكان يلعب به
مردی را دیدم که ظاهری آراسته و چهره ای زیبا و خوش اخلاق داشت و سستی او را ناراحت نمی کرد و زشتی او را به هم نمی زد، خوش تیپ و خوش تیپ. اگر ساکت بود به کرامت می رسید و اگر سخن می گفت با شکوه بود. او نجیبترین مردم، پرشکوهترین آنها از دور، و بهترین آنها و زیباترین آنها در نزدیکی آنهاست. او در منطق شیرین است و نه بیهوده و نه بیکار که گویا کمربندش مهره است و از اولاد تشکیل شده است.
رأيت رجلا ظاهر الوضاء أبلج الوجه حسن الخلق لم تعبه ثجلة ولم تزر به صعلة وسيم قسيم إذا صمت علاه الوقار وان تكلم علاه البهاء أجل الناس وأبهاهم من بعيد وأحسنهم وأحلاهم من قريب حلو المنطق فصل لا نزر ولا هذر كأن منطقه خرزات نظمن يتحدر
از امام ابن مبارک رحمه الله خواستند که حسن خلق را در یک کلمه خلاصه کند و فرمود: ترک غضب.
سئل الإمام ابن المبارك رحمه الله اختصر لنا حسن الخلق في كلمة فقال ترك الغضب
در این دعای ما هیچ چیز از آنچه مردم می گویند مناسب نیست. بلکه تسبیح و تسبیح و تلاوت قرآن است
إن صلاتنا هذه لا يصلح فيها شيء من كلام الناس إنما هي التكبير والتسبيح وتلاوة القرآن
کنیز یکی از کنیزهای مردم مدینه بود، پس می توانست دست رسول خدا صلی الله علیه و آله را بگیرد و به هر کجا که می خواهد ببرد.
كانت الأمة من إماء أهل المدينة لتأخذ بيد رسول الله صلى الله عليه وسلم فتنطلق به حيث شاءت
نجات بده، خدا حفظت کنه
احفظ الله يحفظك
گفتم: ای ابن عباس، پنجشنبه چطور؟ فرمود: درد رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم شدیدتر شد.
فقلت يا ابن عباس وما يوم الخميس قال اشتد برسول الله صلى الله عليه وسلم وجعه
اگر پشت کرده بودم، جز زنانش کسی آن را نمی شست
لو استقبلت من أمري ما استدبرت ما غسله إلا نساؤه
رسول خدا صلی الله علیه و آله در سه جامه سفید صرافی بدون پیراهن و عمامه کفن شد.
كفن رسول الله صلى الله عليه وسلم في ثلاثة أثواب بيض سحولية من كرسف ليس فيها قميص ولا عمامة
او را در سرما آوردند، اما او را برگرداندند و کفن نکردند
قد أتي بالبرد ولكنهم ردوه ولم يكفنوه فيه
رحلت رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم را باور نکردم تا اینکه صدای واعظان را شنیدم.
ما صدقت بموت رسول الله صلى الله عليه وسلم حتى سمعت صوت الكرازين
خداوند پیامبری را جز در جایی که دوست دارد در آنجا دفن کنند نمی گیرد
ما قبض الله نبيا إلا في الموضع الذي يحب أن يدفن فيه
در حضور رسول خدا صلی الله علیه و آله چه زنده و چه مرده سر و صدا نکنید و چنین چیزی نگویید.
لا تصخبوا عند رسول الله صلى الله عليه وسلم حيا ولا ميتا أو كلمة نحوها
برای من قبری درست کردند و بر آجرها بنای یادگاری گذاشتند، چنانکه برای رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم شد.
الحدوا لي لحدا وانصبوا علي اللبن نصبا كما صنع برسول الله صلى الله عليه وسلم
قبر برای ماست و سختی برای دیگران
اللحد لنا والشق لغيرنا
ما با رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم هستیم، اما قیافه هایمان یکی است و وقتی از دنیا رفت این گونه و آن گونه شدیم.
إننا مع رسول الله صلى الله عليه وسلم وإنما وجهنا واحد فلما قبض نظرنا هاكذا وهاكذا
ای انس خشنود شد که بر رسول خدا صلی الله علیه و آله خاک بریزی.
يا أنس أطابت نفوسكم أن تحثوا على رسول الله صلى الله عليه وسلم التراب
وقتی نفسش بیرون آمد، هرگز رایحه ای دلپذیرتر از آن پیدا نکردم
فلما خرجت نفسه لم أجد ريحا قط أطيب منها
اى پدرش ربایى را که او را ندا مى کرد، اى از پروردگارش، منزلش، اى پدرش، بر جبرئیل، ماتم مى کنیم، و پدرش، ربایى را اجابت کرد که او را صدا زد و از پروردگارش آنچه را که در پایین است، و از پدرش به بهشت فردوس، جایگاه او، و پدرش، به او جبرئیل پرسید.
يا أبتاه أجاب ربا دعاه يا أبتاه من جنة الفردوس مأواه يا أبتاه إلى جبريل ننعاه وأبتاه أجاب ربا دعاه وأبتاه من ربه ما أدناه وأبتاه إلى جنة الفردوس مأواه وأبتاه إلى جبريل ننعاه
دروغ گفتی، اما مردی هستی که وسوسه میشود
كذبت بل أنت رجل تحوسك فتنة
به خدا قسم رسول خدا صلی الله علیه و آله نمرده است. به خدا سوگند جز آن چیزی به ذهنم نمی رسد و خداوند او را می فرستد تا دست و پای مردم را قطع کند.
والله ما مات رسول الله صلى الله عليه وسلم والله ما كان يقع في نفسي إلا ذاك وليبعثنه الله فليقطعن أيدي رجال وأرجلهم
رسول خدا صلی الله علیه و آله نمی میرد تا خداوند متعال منافقان را نابود کند.
إن رسول الله صلى الله عليه وسلم لا يموت حتى يفن الله عز وجل المنافقين
من نشنیدم کسی بگوید که محمد صلی الله علیه و آله و سلم مرده است. محمد صلی الله علیه و آله نمرده، بلکه پروردگارش همان گونه که نزد موسی مبعوث شد، نزد او فرستاد، پس چهل شب برای قومش ماند.
لا أسمعن أحد يقول إن محمدا صلى الله عليه وسلم قد مات إن محمدا صلى الله عليه وسلم لم يموت ولكن أرسل إليه ربه كما أرسل إلى موسى فلبث عن قومه أربعين ليلة
پدر و مادرم فدای تو باد. به خدا سوگند خداوند شما را دو مرگ با هم نمی آورد. و اما مرگی که برای تو نوشته شد، تو مردی
بأبي أنت وأمي والله لا يجمع الله عليك موتتين أما الموتة التي كتبت عليك فقد متها
ما از آن خدا هستیم و به سوی او باز خواهیم گشت. رسول خدا صلی الله علیه و آله درگذشت
إنا لله وإنا إليه راجعون مات رسول الله صلى الله عليه وسلم
یکی از دوستان رسول خدا صلی الله علیه و آله درگذشت
وا خليلا مات رسول الله صلى الله عليه وسلم
ای مردم، هر کس از شما محمد را بپرستد، محمد مرده است و هر که خدا را بپرستد، خداوند زنده است و نمی میرد.
أيها الناس من كان فيكم يعبد محمدا فإن محمدا قد مات ومن كان يعبد الله فإن الله حي لا يموت
هر كه ديدار خدا را دوست دارد، خداوند نيز ديدار او را دوست خواهد داشت
من أحب لقاء الله أحب الله لقاءه
هیچ پیامبری تا زمانی که جایگاه خود را در بهشت نبیند اسیر نشد
إنه لم يقبض نبي قط حتى يرى مقعده من الجنة
ای ابومویبه به من امر شده است که برای اهل بقیع استغفار کنم.
يا أبا مويهبة إني قد أمرت أن أستغفر لأهل البقيع
باشد که آنچه شما برای شما آسان تر از آنچه مردم شده اند. آزمایش ها مانند تکه هایی از شبی تاریک آمده است که آخرین آن آغازی است و آخرت بدتر از اولی است.
ليهن لكم ما أصبحتم فيه مما أصبح فيه الناس أقبلت الفتن كقطع الليل المظلم يتبع آخرها أولها والآخرة شر من الأولى
اى ابومويهبه، كليدهاى خزائن دنيا و جاودانگى در آن و سپس بهشت به من داده شد، پس بين آن و ملاقات با پروردگارم و بهشت، اختيارى به من داده شد.
يا أبا مويهبة إني قد أعطيت مفاتيح خزائن الدنيا والخلد فيها ثم الجنة فخيرت بين ذلك وبين لقاء ربي والجنة
او رضی الله عنه در خانه من در روز من بین طلوع فجر و نماز من از دنیا رفت و خداوند آب دهانم را با آب دهانم جمع کرد. چون از دنیا رفت، عبدالرحمن در حالی که سیواک در دست داشت بر من وارد شد و من از رسول خدا صلی الله علیه و آله حمایت می کردم و دیدم که به او نگاه می کند و می دانستم که سیواک را دوست دارد، گفتم: آن را برای تو می گیرم.
توفي صلى الله عليه وسلم في بيتي وفي يومي وبين سحري ونحري وأن الله جمع بين ريقي وريقه عند موته دخل علي عبد الرحمن وبيده السواك وأنا مسندة رسول الله صلى الله عليه وسلم فرأيته ينظر إليه وعرفت أنه يحب السواك فقلت آخذه لك
من گریه نمی کنم اگر ندانم آنچه خدا دارد برای رسولش صلی الله علیه و آله بهتر است، بلکه گریه می کنم چون وحی از بهشت منقطع شده است.
ما أبكي ألا أكون أعلم أن ما عند الله خير لرسوله صلى الله عليه وسلم ولكن أبكي أن الوحي قد انقطع من السماء
هیچ پیامبری از دنیا نرفت تا اینکه جایگاه خود را در بهشت دید و سپس زنده شد یا اختیاری داشت
إنه لم يقبض نبي انقط حتى يرى مقعده من الجنة ثم يحيا أو يخير
و همراهان خوبی بودند
وَحَسُنَ أُولَٰئِكَ رَفِيقًا
نماز دعا در آنچه در اختیار دارید از خدا بترسید
الصلاة الصلاة اتقوا الله فيما ملكت أيمنكم
یکی از نعمت های خدا بر من این است که رسول خدا صلی الله علیه و آله در خانه من در روز من در بین طلوع فجر و قربانی من از دنیا رفت و خداوند در هنگام مرگ آب دهان مرا با آب دهانم جمع کرد.
إن من نعم الله علي أن رسول الله صلى الله عليه وسلم توفي في بيتي وفي يومي وبين سحري ونحري وأن الله جمع بين ريقي وريقه عند موته
و مستی مرگ به حق رسیده است. این همان چیزی است که شما از آن منحرف می شدید.
وَجَاءَتْ سَكْرَةُ الْمَوْتِ بِالْحَقِّ ۖ ذَٰلِكَ مَا كُنتَ مِنْهُ تَحِيدُ
خدایا کمکم کن در سختی مرگ
اللهم أعني على سكرات الموت