از مجموعهٔ داستان های پیامبران (مجموعه کامل شد)
· درس 6 از 15
داستان های پیامبران | قسمت (6) | داستان صالح علیه السلام
صوت ترجمهشده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش میشود. متن زیر بهطور کامل ترجمه شده است.
0:000:00
متن کامل
ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00
داستانهای پیامبران ... داستانهای پیامبران ... علیهمالسلام
0:08
درود خدا و پس از آن سلام
0:13
بر بهترین آفریدگان، همگی
0:19
اولوالعزم، با مقامی والا
0:23
و نور هدایت ... داستان صالح علیهالسلام
0:30
بسم الله الرحمن الرحیم
0:34
الحمد لله رب العالمین
0:37
و درود و سلام بر پیامبر ما محمد
0:40
و بر خاندان و یاران او، همگی
0:44
و اما بعد ... در شمال غربی جزیرةالعرب
0:50
میان منطقهٔ حجاز و تبوک
0:53
قبیلهٔ ثمود سکونت داشت
0:56
در منطقهای که به آن حجر میگفتند
0:59
که از مدینهٔ نبوی دور بود
1:02
نزدیک به چهارصد کیلومتر
1:05
و این قبیلهای عرب بود
1:07
مردمش گروهی متکبر و شرور بودند
1:11
و نیز توانمند و سرکش
1:14
یعنی ماهر در تراشیدن کوهها
1:17
الله نیروی بدنی به آنان بخشیده بود
1:20
پس از کوهها خانههایی میتراشیدند
1:23
و در دشتها کاخهایی بنا میکردند
1:26
با این همه، الله معیشتشان را گشایش داده بود
1:31
و برای آنان باغها و کشتزارها و نخلستانها بود
1:35
و الله ایشان را در زمین بهرهمند ساخته بود
1:38
پس زمانی دراز زندگی میکردند
1:41
و در زمین بسیار آباد میساختند
1:44
اما با وجود همهٔ این نعمتهایی که در آن بودند
1:48
الله سبحانه و تعالی را سپاس نگفتند
1:52
بلکه شرک ورزیدند و بتها را پرستیدند
1:55
و در کارهای ناپسند سهلانگاری کردند
1:57
و گناهان بزرگ مرتکب شدند
2:00
از قوم ثمود و از اشراف آنان
2:03
مردی بود به نام صالح
2:06
از نسب شریف و والا در میانشان
2:09
و خردمندی استوار و حکیم بود
2:12
در اختلافاتشان به او رجوع میکردند
2:15
و در امور زندگیشان از او مشورت میخواستند
2:19
صالح به آنچه قومش از شرک داشتند خشنود نبود
2:24
و ناسپاسی نعمتهای الله تعالی را نمیپذیرفت
2:27
پس با گوسفندانش که آنها را میچراند از آنان کناره گرفت
2:30
از گوشت آنها میخورد و از شیرشان مینوشید
2:34
پس الله تعالی او را به پیامبری برگزید
2:37
و او را به فرستادگی به سوی قومش مبعوث کرد
2:40
تا ایشان را برحذر دارد و هشدار دهد
2:43
و به راه راست بازگرداند
2:46
صالح علیهالسلام فرمان الله تعالی را اجرا کرد
2:50
و به دعوت قومش به توحید آغاز کرد
2:54
و به آنان گفت
2:56
ای قوم من، الله را بپرستید؛ جز او هیچ معبودی برای شما نیست.
3:00
همانگونه که دعوت همهٔ پیامبران پیش و پس از او چنین بود
3:05
پس دعوتشان یکی بود
3:07
با قومشان بر سر مقامها رقابت نکردند
3:10
و از اموال آنان چیزی نخواستند
3:14
بلکه تنها ایشان را به پرستش الله یگانهای که شریکی ندارد فرا میخواندند
3:20
اما ثمود در برابر دعوت پیامبرشان صالح علیهالسلام چه کردند؟
3:26
او را تکذیب کردند و مسخرهاش نمودند و دعوتش را رد کردند
3:32
و به او گفتند
3:34
ای صالح، ما در تو خرد میدیدیم
3:38
و تو را شایستهٔ آن میدانستیم که از اشراف ما باشی
3:42
اکنون چگونه است که ما را از پرستش آنچه پدرانمان میپرستیدند بازمیداری؟
3:47
آیا میخواهی ما سخنت را باور کنیم؟
3:50
ما در شک از سخن تو و در تردید از کار تو هستیم
3:55
تو ای صالح جز این نیستی که افسونشدهای
3:58
صالح علیهالسلام به سخنشان توجهی نکرد
4:02
بلکه در دعوت و هشدارشان ادامه داد
4:05
و آنان را از عذاب الله تعالی بیم داد
4:09
و نعمتهای الله تعالی را که بر ایشان ارزانی داشته بود یادآوری کرد
4:14
و از سرانجام امتهای هلاکشدهٔ پیش از ایشان برحذرشان داشت
4:18
همچون قوم عاد
4:20
اما ایشان خردهای خود را تباه کردند
4:22
و در سرکشی و لجاجت خود پایدار ماندند
4:26
و تمسخرکنان گفتند
4:28
آیا الله کسی جز تو را نیافت که به سوی ما بفرستد؟
4:32
و اگر از تو پیروی کنیم، ما بدتر از دیوانگان خواهیم بود
4:37
الله تعالی فرمود
4:40
و به سوی ثمود، برادرشان صالح را [فرستادیم]
4:44
گفت ای قوم، الله را بپرستید
4:47
جز او هیچ معبودی برای شما نیست.
4:51
او شما را از زمین پدید آورد.
4:55
و عمران آن را به شما سپرد؛ پس از او آمرزش بخواهید
4:59
سپس به سوی او توبه کنید
5:05
«همانا پروردگارم نزدیک و اجابتکننده است.»
5:11
گفتند: ای صالح، پیش از این امید ما به تو بود.
5:19
آیا ما را از پرستش آنچه پدرانمان میپرستیدند بازمیداری؟
5:25
و ما قطعاً در شکی
5:29
«و ما در آنچه ما را به سوی آن میخوانی، در شکی سخت تردیدآمیزیم.»
5:38
و تعالی فرمود
5:40
«قوم ثمود پیامبران را تکذیب کردند»
5:43
هنگامی که برادرشان صالح به ایشان گفت: آیا پرهیزگاری نمیکنید؟
5:50
«من برای شما فرستادهای امین هستم.»
5:54
«پس الله را پروا کنید و از من فرمان برید»
5:57
«و در برابر آن از شما مزدی نمیخواهم؛ مزد من تنها بر پروردگار جهانیان است.»
6:05
«آیا شما در آنچه اینجا هست، در امان رها میشوید؟»
6:10
«در باغها و چشمهساران»
6:15
«و کشتزارها و نخلستانی که شکوفههایش لطیف است»
6:20
«و از کوهها خانههایی با مهارت میتراشید»
6:26
«پس الله را پروا کنید و از من فرمان برید»
6:30
و تعالی فرمود
6:32
«قوم ثمود هشدارها را تکذیب کردند»
6:36
گفتند: آیا از میان خودمان، تنها یک بشر را پیروی کنیم؟
6:42
«در آن صورت، ما قطعاً در گمراهی و آتشسوزی خواهیم بود.»
6:46
«آیا یادآوری (وحی) از میان ما بر او نازل شده است؟»
6:50
«بلکه او دروغگویی سرکش است.»
6:53
«بهزودی فردا خواهند دانست که دروغگوی سرکش کیست.»
6:58
سپس قوم ثمود به شیوهی تحدّی روی آوردند
7:03
و از صالح (علیهالسلام) خواستند
7:06
اینکه برای آنان نشانهای بیاورد، بهعنوان دلیلی بر راستگوییاش و گواهی بر صحت دعوایش
7:11
از او خواستند که از آن صخره بزرگ که کنار چاهشان بود، برای ایشان شتری بیرون آورد.
7:18
و به او وعده دادند که اگر آنچه را از او خواستهاند انجام دهد
7:21
پس به او ایمان میآورند و او را تصدیق میکنند.
7:25
صالح علیهالسلام پروردگارش را خواند.
7:29
و از او خواست که آنچه را خواسته بودند به ایشان بدهد
7:32
و این به امید آن بود که آنان اسلام آورند.
7:35
پس الله دعای او را اجابت فرمود
7:38
و آنچه را خواستند به ایشان عطا کرد
7:40
اما بر اساس شرایط مشخصی
7:43
پس آن صخره شکافته شد
7:45
و مردم شتر را دیدند
7:47
و آن (آب) از آن سنگ سخت و صَمّاء بیرون میآید
7:50
نشانهای برای پیامبر الله صالح (علیهالسلام)
7:54
و حجت بر آنان
7:56
و پیامبرشان صالح (علیهالسلام) به آنان گفت
8:00
همانا الله این ناقه را برای شما بیرون آورد، همانگونه که درخواست کردید
8:05
و برای آن (ناقه) نوبت آبنوشیدن یک روز از آب چاه قرار داده شد.
8:09
و برای شما یک روز نوشیدنی (نوبت آبنوشیدن) است.
8:11
پس بر آن روزِ نوشیدنِ آن [شتر] تجاوز نکنید.
8:14
بگذارید این شتر در زمین الله بچرد.
8:18
و به آن آسیبی نرسانید
8:21
اینها فرمانهای پروردگار جهانیان است.
8:24
پس با آن مخالفت نکنید، تا مبادا عذاب دردناک به شما برسد.
8:31
و با وجود قوت این آیه و دیدن آنان آن را
8:34
به پیامبر الله صالح علیهالسلام ایمان نیاورد
8:38
جز اندکی از قوم او از مستضعفان
8:42
و بیشتر مردم بر کفر و لجاجت خود باقی ماندند
8:46
قوم ثمود روزهایی را در حالی گذراندند که به شتر الله مینگریستند
8:50
و در میان آنان راه میرفت
8:52
و از آبشان مینوشی
8:54
و آنان به آن (آتش) با بدی نزدیک نمیشوند.
8:58
شیطان آنها را به لغزش انداخت
9:00
پس صبح کردند و به توطئهچینی و نقشهکشی مشغول شدند.
9:03
و در میان خود نیرنگ میزدند تا آن مادهشتر را از روی ستم و کفر بکشند.
9:08
در روایات آمده است
9:12
زنی فاحشهپیشهای نزد مردی از آنان آمد
9:16
به او «مصرع بن مهرج» گفته میشود.
9:19
او خود را به او عرضه کرد
9:21
و زنی زیبا بود
9:23
پس به او گفت
9:25
با تو ازدواج میکنم، و مهریهام این است که شتر صالح را بکشی.
9:30
و زنی سالخوردهی دیگر نزد مردی آمد که به او قدار بن سالف گفته میشد.
9:36
و به او گفت
9:38
من چهار دختر دارم
9:40
«تو را به ازدواج هر یک از آنان که بخواهی درآورم»
9:42
اگر شتر صالح کشته شد
9:45
این دو مرد گرد هم آمدند
9:49
ابن مهرج و قدار
9:51
و آن دو، یاران خود را به کشتن ناقه فرا خواندند
9:55
پس هفت نفر دیگر (دعای) آن دو را اجابت کردند.
9:58
پس در مدینه نُه نفر از آنان باقی ماندند.
10:01
در آن تباهی میکنند و اصلاح نمیکنند
10:04
اینان سران فتنهاند
10:07
با آنکه همه به کشته شدن شتر رضایت داده بودند
10:11
بنا بر روایتی، کسی که شتر (ماده) را پی کرد، به قوم خود گفت:
10:15
آن را نمیکشم تا اینکه همگی به این کار راضی شوید.
10:19
پس شروع کردند به رفتن و از مردم میپرسیدند
10:22
تا آنجا که آنان بر زن در خلوتگاهش وارد میشدند.
10:25
آیا راضی هستی که ناقه کشته شود؟
10:29
پس میگوید: آری
10:31
حتی سألوا الصبیان
10:33
آیا راضی میشوید که آن شتر پیـکرده شود؟
10:36
گویند: بله
10:38
آنگاه قدار بن سالف جرئت یافت
10:42
و همراهش ابن مهرج و هر که با آن دو بود
10:45
و برای ناقه، در جایی که آب مینوشید کمین کردند.
10:49
ابن مهرج را با تیری زد
10:52
تیر به ساق او اصابت کرد
10:55
زنان در حالی بیرون آمدند که در سراسر قبیله میگشتند.
10:59
و قد کشفنا عن وجوهن
11:01
و حسرنا عن شعورهن
11:03
و به مردان فریاد زدیم
11:06
ناقه را بکش، ناقه را بکش
11:09
قدار بن سالف به سوی آن (ناقه) برخاست.
11:12
با شمشیر بر آن (گروه) فشار آورد.
11:14
آن را در گلوگاهش زد
11:17
فخرت میته
11:19
و قدار بن سالف بود.
11:21
او بدبختترین قوم ثمود بود.
11:23
آنکه بار سنگینتر (گناه بزرگتر) را در کشتن ناقه بر دوش داشت
11:27
سپس قوم ثمود به پیامبرشان با حالت تحدّی گفتند:
11:32
ای صالح، آنچه ما را به آن وعده میدادی از عذاب را برای ما بیاور
11:37
اگر راستی از فرستادگان راستگو هستی
11:41
صالح (علیهالسلام) به ایشان گفت
11:44
ای قوم من، چرا عذاب را پیش از نیکی به شتاب میخواهید؟
11:50
آیا از الله استغفار کردید؟
11:52
شاید که شما را رحم کند
11:54
اما این شیوه با آنان سودی نبخشید
11:58
پس الله باران را از آسمان از آنان بازداشت
12:01
برای ترساندن ایشان و هشدار دادن (به آنان)
12:04
گفتند: باران ما را بازنداشت (از آمدن / از این کار)
12:07
جز به سبب کار شایسته و همراهی با او
12:10
ایشان خدایان ما را به خشم آوردند.
12:13
و آنان سرچشمهٔ نحوست برای ما بودند.
12:16
و ما به سبب آنان فال بد زدیم.
12:18
در آن هنگام آن گروه [از سران قوم] سوگند خوردند،
12:21
آن پیشوایان کفر که صالح (علیهالسلام) را بکشند.
12:26
پس از آنکه مادهشتر را کشتند،
12:29
و نقشهٔ ایشان این بود که شبانه به او شبیخون زنند و او را بکشند.
12:34
آنگاه چون مردم صبح کنند، به خاندان صالح و قبیلهٔ او بگویند:
12:40
ما تازه اکنون از کشته شدن او آگاه شدیم.
12:43
و ما راستگو هستیم.
12:46
الله تعالی فرمود:
12:50
و به یقین، صالح، برادرشان، را به سوی ثمود فرستادیم.
12:55
«که الله را بپرستند.»
12:58
ناگهان آنان دو گروه شدند که با یکدیگر ستیز میکردند.
13:02
گفت: ای قوم من، چرا برای (رسیدن به) بدی شتاب میکنید؟
13:06
«[چرا پیش از نیکی به بدی شتاب میکنید؟]»
13:09
«چرا از الله آمرزش نمیخواهید؟»
13:12
«تا شاید مورد رحمت قرار گیرید.»
13:15
گفتند: ما به تو و کسانی که با تو هستند فال بد زدهایم.
13:20
گفت: فال شما نزد الله است.
13:25
بلکه شما گروهی هستید که آزمایش میشوید.
13:30
و در آن شهر نه گروه بودند که در زمین تباهی میکردند و اصلاح نمیکردند.
13:38
گفتند: با الله سوگند یاد کنید که شبانه بر او و خانوادهاش شبیخون میزنیم.
13:44
سپس به ولی او خواهیم گفت:
13:50
ما نابودی خانوادهاش را ندیدیم (و نمیدانیم چه شد).
13:53
و ما راستگو هستیم.
13:56
آنگاه الله تعالی به صالح (علیهالسلام) وحی فرمود
14:01
که به آنان وعدهٔ فرود آمدن عذاب را پس از سه روز بدهد.
14:07
و الله به او فرمان داد که از میان ایشان و کسانی از مؤمنان که از او پیروی کرده بودند، بیرون رود.
14:13
پس صالح (علیهالسلام) آنچه را الله به او فرمان داده بود، به ایشان خبر داد.
14:17
و با کسانی که به او ایمان آورده بودند، بیرون رفت.
14:20
پس الله ایشان را از عذاب دردناک رهانید.
14:24
اما قوم ثمود،
14:26
در روز نخست، صبح کردند و چهرههایشان زرد شده بود.
14:30
هر یک از ایشان زردی را در چهرهٔ برادرش میدید.
14:34
پس شک در دلهایشان به گردش درآمد:
14:37
آیا این آغاز عذابی است که صالح ما را به آن وعده داده بود؟
14:43
و در روز دوم، صبح کردند و چهرههایشان همچون خون سرخ شده بود.
14:49
در آن هنگام به عذاب یقین کردند.
14:52
و در روز سوم، صبح کردند و چهرههایشان سیاه شده بود.
14:58
پس آغاز کردند به کندن گورهای خود با دستهایشان، در انتظار هلاکت.
15:03
و در آن روز، لرزه از زیر پاهایشان ایشان را فرو گرفت،
15:08
و فریاد [مهیب] از بالای سرشان بر ایشان چیره شد،
15:11
تا آنکه همگی را هلاک کرد.
15:14
و عذاب خوارکننده ایشان را فرو گرفت.
15:17
پس چون خس و خاشاکِ پرچین [گشتند].
15:20
یعنی چون کشتزار خشکشده که خرد و پراکنده شده باشد، در آغل گوسفندان.
15:26
[آن را با پاهایشان لگدمال کردهاند.]
15:29
صالح (علیهالسلام) بر قوم خود گذشت، در حالی که ایشان مرده بودند.
15:35
پس شروع کرد به خطاب کردن ایشان و گفت:
15:38
«بهراستی پیام پروردگارم را به شما رساندم و برای شما خیرخواهی کردم.»
15:42
ولی شما گروهی هستید که پندگویان را دوست نمیدارید.
15:47
الله تعالی فرمود:
15:49
و ای قوم من، این ناقه الله است که برای شما نشانهای است.
15:55
پس آن را رها کنید تا در زمین الله بچرد.
15:58
«و به آن آسیبی نرسانید،»
16:04
«که آنگاه عذابی نزدیک شما را فرو خواهد گرفت.»
16:10
«پس آن را پی کردند، [صالح] گفت:»
16:12
در خانههایتان تا سه روز بهرهمند شوید.
16:18
این وعدهای است که دروغ نیست.
16:22
«پس چون فرمان ما آمد،»
16:26
«فرمان ما، صالح را رهانیدیم،»
16:32
«و کسانی را که با او ایمان آورده بودند،»
16:35
«به رحمتی از جانب خود،»
16:41
«و از رسوایی آن روز.»
16:44
«همانا پروردگار تو، او نیرومند و شکستناپذیر است.»
16:51
و کسانی که ستم کردند، صیحه (بانگ هولناک) آنان را فرو گرفت.
16:54
«و در خانههای خود بر زانو درافتاده [مرده] صبح کردند،»
16:59
گویی هرگز در آنجا زندگی نکرده بودند.
17:02
«آگاه باشید که قوم ثمود پروردگارشان را انکار کردند.»
17:07
«آگاه باشید که دوری [از رحمت الله] برای قوم ثمود باد.»
17:12
ای برادران گرامی!
17:14
الله تعالی صالح (علیهالسلام) را
17:17
در قرآن کریم
17:19
نُه بار یاد کرده است،
17:21
و قبیلهٔ او ثمود را
17:23
بیست بار یاد کرده است.
17:25
و ما را در داستان صالح (علیهالسلام)
17:28
با قومش، درسها و عبرتهای بسیار است،
17:31
از مهمترین آنها:
17:34
نخست، سرانجام همواره
17:37
از آن پیامبران الله تعالی (علیهمالسلام) است.
17:41
پس از آنکه طغیان به نهایت خود برسد،
17:44
رستگاری برای بندگان مؤمن الله است،
17:48
و هلاکت برای دشمنان کافر او.
17:51
الله تعالی مهلت میدهد اما فرو نمیگذارد.
17:55
دوم:
17:57
نشانهها هرچند آشکار باشند،
18:00
مجرمان به آنها ایمان نمیآورند و هدایت نمیشوند،
18:04
چنانکه حال قوم ثمود نیز چنین بود.
18:07
آنان مادهشتر را همانگونه که خواسته بودند، پیش چشمان خود دیدند،
18:11
با این حال ایمان نیاوردند.
18:14
سوم:
18:16
رها کردن حق به سبب کم بودن پیروان آن و کم بودن یاورانش،
18:21
یا پیروی از باطل به سبب بسیاری پیروانش،
18:24
از دیرباز در میان مردم بوده است.
18:27
قوم ثمود گفتند:
18:30
آیا از میان خودمان، تنها یک بشر را پیروی کنیم؟
18:33
«در آن صورت، ما قطعاً در گمراهی و آتشسوزی خواهیم بود.»
18:36
چهارم:
18:38
حکم راضی در احکام آخرت، همانند فاعل است
18:43
نزد الله تعالی
18:45
پس الله در کتابش یادآور شده است
18:47
که آن کسی که مادهشتر را پی کرد، یکی از ایشان بود
18:51
در حالی که دیگران به آن راضی بودند
18:54
از این رو، فعل را در برخی آیات به همهشان نسبت داده است
18:59
و فرموده است
19:00
«فعقروها» (پس آن را پی کردند)
19:02
پس الله همهشان را به عذابی فراگیر دچار کرد
19:05
و از میانشان نجات نیافت مگر کسی که به آن راضی نبود
19:09
و آنان مؤمنان بودند
19:11
اما آنچه به احکام دنیا مربوط است
19:14
تنها بر کسی جاری میشود که فعل و قول را آشکار کرده است
19:18
پنجم
19:20
مسلمان باید از این عبرت و پند بگیرد
19:23
هنگامی که از سرزمینهای عذابشدگان میگذرد
19:26
مانند قوم ثمود در منطقه حِجر
19:29
از ابن عمر رضیاللهعنهما روایت است
19:32
که رسول الله (ﷺ)
19:35
از شهرهای ثمود گذشت
19:37
و مردم از چاهها آب کشیدند
19:40
و خمیر خود را ورز دادند
19:42
پس پیامبر (ﷺ) به ایشان فرمان داد
19:46
و دیگها را ریختند
19:48
و خمیر را به شتران خوراندند
19:50
و پیامبر (ﷺ) ایشان را نهی فرمود
19:53
که بر آن قومی که عذاب شدند وارد شوند
19:56
و فرمود
19:57
«من میترسم که مانند آنچه به ایشان رسید، به شما نیز برسد»
20:02
بر ایشان وارد نشوید
20:04
سپس با ردای خود را پوشاند، در حالی که بر شتر سوار بود
20:08
و فرمود
20:10
بر این عذابشدگان وارد نشوید
20:13
مگر آنکه گریان باشید
20:16
و اگر گریان نیستید، بر ایشان وارد نشوید
20:21
و امروز ما میبینیم که برخی نادانان به آن مکانها میروند و در آنجا عکسبرداری میکنند
20:27
و شاد میشوند و میخندند
20:29
و این مخالف چیزی است که پیامبر (ﷺ) ما را به آن راهنمایی فرموده است
20:37
ادامه بحث در صورت خواست الله
20:40
و ستایش از آن الله، پروردگار جهانیان است.
20:43
و درود و سلام بر پیامبرمان محمد (ﷺ)
20:47
بر خاندان و یارانش همگی
20:50
شما با داستانهای پیامبران همراه بودید