از مجموعهٔ داستان ملکه سبا (سریال کامل شد) · درس 4 از 15

داستان ملکه سبا | قسمت (4) | هوپو و اخبار مسلم

◉ 357 بازدید ⏱ 12:12 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 قصهٔ ملکهٔ سبأ
0:05 هدهد و خبر یقین
0:12 هدهد زیاد دیر نکرد تا آمد
0:16 پس از غیبتش از موکب نبی‌الله سلیمان (علیه‌السلام)
0:21 و نبی‌الله سلیمان (علیه‌السلام)
0:24 او را به عقوبت سخت تهدید کرده بود
0:28 اگر عذری نداشته باشد
0:30 پس هدهد، سبب تأخیرش را بیان کرد و گفت
0:34 «به چیزی احاطه یافتم که تو بدان احاطه نیافتی»
0:37 و از سبأ خبری یقینی برایت آوردم.
0:41 ابن کثیر رحمه‌الله گفته است:
0:44 یعنی من بر چیزی آگاه شدم که تو و لشکرانت بر آن آگاه نشدید
0:49 و از سبأ خبری یقینی برایت آوردم.
0:52 یعنی خبری راست، درست و یقینی
0:57 این سخن را هدهد به نبی‌الله سلیمان می‌گوید
1:02 و نبی‌الله سلیمان
1:05 الله به او فرمانروایی‌ای داده که به هیچ‌کس از جهانیان نداده بود
1:10 در پاسخ به دعایش آنگاه که گفت:
1:14 گفت: پروردگارا، مرا بیامرز و سلطنتی به من ببخش که پس از من سزاوار هیچ‌کس نباشد.
1:24 «انک انت الوهاب»
1:29 پس باد را برای او رام کردیم که به فرمانش، به نرمی، هر جا که می‌خواست روان بود.
1:38 و شیاطین، هر معمارِ و غواصی.
1:47 «و دیگرانی را که در زنجیرها بسته بودند»
1:52 «این بخشش ماست، پس بخشش کن یا بازدار، بی‌حساب»
2:01 و با این حال، هدهد به او می‌گوید:
2:04 «به چیزی احاطه یافتم که تو بدان احاطه نیافتی»
2:07 آری.
2:08 گاهی کوچک به دانشی احاطه می‌یابد که بزرگ بدان نرسیده است.
2:12 قاعدهٔ دانش آن است که هیچ‌کس نباید در آن خطا کند،
2:16 و آن، سخن خداوند متعال است:
2:19 و از دانش جز اندکی به شما داده نشده است.
2:23 و فرمودهٔ سبحانه: «و بالای هر صاحب دانشی، دانایی است»
2:29 پس لازم نیست بزرگ‌تر از کوچک‌تر داناتر باشد،
2:32 و نه برعکس.
2:34 دستیابی به دانش به سن وابسته نیست،
2:37 چه بسا کوچک به چیزی برسد که بزرگ بدان نرسیده است.
2:41 نبی‌الله سلیمان بر هدهد تکبر نورزید،
2:46 با آنکه او را به کشتن تهدید کرده بود
2:48 اگر برای غیبتش حجت نیاورد.
2:51 او تنها به سخنش گوش داد
2:53 و سپس در راستی‌آزمایی خبری که آورده بود کوشید.
2:58 برخی مثل‌های عامیانه در جوامع
3:01 به مردم می‌آموزند که بزرگ‌تر همیشه داناتر از کوچک‌تر است،
3:06 و ناپسند می‌شمارند که کوچک دانشی بیاورد که بزرگ آن را نمی‌شناسد،
3:11 یا اینکه کوچک‌تر بر بزرگ‌تر اصلاح کند و به او بیاموزد.
3:15 و این از باطلی است که با شرع مخالف است.
3:19 از این رو باید معانی مثل‌های عامیانه‌ای را که به کار می‌بریم بسنجیم،
3:25 زیرا در آن‌ها حق و باطل هست.
3:28 آنچه با شرع موافق باشد، حق است،
3:31 و آنچه با شرع مخالف باشد، باطل است.
3:35 شایستهٔ مسلمان نیست که مثل‌های عامیانه را
3:39 حقی تردیدناپذیر و غیرقابل رد بداند،
3:43 و نیز شایسته‌اش نیست که مثل‌های عامیانهٔ مخالف شرع را
3:48 بر شرع پاک که از جانب خداوند دانای حکیم صادر شده، مقدم بدارد.
3:53 بر پدران و مادران لازم است حقی را که از فرزندانشان می‌آید بپذیرند
3:59 اگر با شرع موافق باشد،
4:02 و آنان را کوچک‌هایی که هنوز زندگی را نشناخته‌اند ننگرند،
4:07 زیرا کودک بزرگ می‌شود و نادان می‌آموزد.
4:12 و چه بسا الله بر پدران و مادران نعمت دهد
4:15 با هدایت فرزندانشان و رفتنشان در راه صالحان،
4:20 پس فرزندان دانشی می‌آموزند که پدران و مادران آن را نمی‌شناسند
4:25 به سبب اختلاف در تربیت و محیط.
4:28 در این حال شایسته نیست که با این نعمت
4:32 با رد و استکبار رو به رو شود به بهانهٔ اینکه آنان کوچک‌اند.
4:37 و پدر ابراهیم (علیه‌السلام) در همین خوی بد افتاد
4:40 در ردّ آنچه ابراهیم (علیه‌السلام) آورد،
4:47 زیرا ابراهیم (علیه‌السلام) به پدرش گفت:
4:50 ای پدر، از دانش به من رسیده که به تو نرسیده است.
4:56 پس از من پیروی کن تا تو را به راهی راست رهنمون شوم.
5:00 اما کبری که پدر ابراهیم (علیه‌السلام) بدان دچار بود،
5:05 او را واداشت که حقی را که ابراهیم (علیه‌السلام) آورده رد کند،
5:10 و به پسرش پاسخ داد که:
5:13 ای ابراهیم، آیا تو از خدایان من رویگردانی؟
5:17 اگر دست برنداری، تو را سنگسار خواهم کرد، و مدتی دیرگاه از من دور شو.»
5:24 و مانند این پاسخ یا نزدیک به آن
5:26 از برخی پدران و مادران با الفاظ گوناگون صادر می‌شود،
5:31 اما همه حول همین معنایی می‌چرخد که پیشینیانشان گفته‌اند.
5:37 بلکه گفتند: ما پدران خود را بر آیینی یافتیم
5:43 و ما به دنبال آثار ایشان راه‌یافته‌ایم.
5:47 و همچنین پیش از تو در هیچ شهری هشداردهنده‌ای نفرستادیم
5:52 مگر آنکه توانگرانش گفتند: ما پدران خود را بر آیینی یافتیم
5:59 و ما به دنبال آثار ایشان پیروانیم.
6:04 هدهد با دانشی سخن گفت که نزد خودش به مرتبهٔ یقین رسیده بود،
6:09 پس به نبی‌الله سلیمان (علیه‌السلام) گفت:
6:13 و از سبأ خبری یقینی برایت آوردم.
6:18 و این گونه شایسته است که ما با دانشی سخن بگوییم و گفت‌وگو کنیم
6:22 که نزد ما به مرتبهٔ یقین رسیده باشد،
6:25 به ویژه هنگامی که سخن به دیگران مربوط باشد.
6:29 کافی نیست که بگوییم:
6:31 «فلانی گفت» یا «شنیدم»،
6:34 زیرا چنین الفاظی در شرع نکوهش شده است.
6:39 ابومسعود رضی‌الله‌عنه گفت:
6:42 از رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) شنیدم که می‌فرمود:
6:47 «بد مرکبی است برای مرد، گفتهٔ "پندار"»
6:50 روایت ابوداود.
6:53 مظهری رحمه‌الله گفته است:
6:56 عادت گروهی از مردم چنین بود
6:59 که هرگاه سخنی را از دیگری می‌شنیدند
7:02 و صحتش را نمی‌دانستند،
7:05 می‌گفتند:
7:06 گفته‌اند که قضیه از این قرار است و آن‌چنان
7:09 یا فلانی ادعا کرده که چنین و چنان شنیده است
7:13 یا چنان دیده است
7:14 و مانند این‌ها
7:16 پس پیامبر (ﷺ) ایشان را نهی فرمود
7:19 از اینکه سخنی بگویند که صحتش را نمی‌دانند
7:25 همانا سخن گفتن با علم، به مرتبهٔ یقین می‌رسد
7:28 هنگام سخن گفتن از مردم و نکوهش ایشان لازم است
7:31 در آبرو یا اخلاق‌شان
7:34 یا طعن در دینشان
7:36 و توصیف ایشان به القاب بدعت‌گذاری یا فسق یا غیر آن
7:41 و انسان از بازخواست دربارهٔ سخنش معاف نیست
7:44 به این بهانه که این سخن میان مردم رایج است
7:49 و ما را در واقعهٔ افک
7:51 که برای مادرمان عایشه رخ داد، عبرتی است
7:54 منافقان در آبروی او سخن گفتند
7:57 و برخی از صحابه این سخن را بی‌تحقیق تکرار کردند
8:01 پس پیامبر (ﷺ) بر ایشان
8:05 حد قذف، هشتاد تازیانه را اجرا فرمود
8:08 و قرآن نازل شد و مؤمنان را سرزنش کرد
8:11 بر شیوهٔ برخورد ایشان با این افک بزرگ
8:15 و ادب برخورد با خبرها را به ایشان آموخت
8:17 خبرهایی که هنگام شنیدنشان به آبروی مسلمانان طعنه می‌زنند
8:22 پس خداوند سبحانه فرمود:
8:24 «چرا هنگامی که آن را شنیدید،»
8:26 مؤمنان و مؤمنات به خود گمان نیک بردند.
8:30 «و نگفتند: این بهتانی آشکار است؟»
8:34 این ادب نخست است:
8:37 که به کسی که تاریخ او را می‌شناسیم، گمان نیک ببریم
8:40 به خیر و امانت و حسن خلق و دین او
8:43 پس با تصدیق هر سخنی شتاب نکنیم
8:46 که با آنچه می‌شناسیم مخالف است، بی‌تحقیق
8:50 ابن کثیر رحمه‌الله گفته است
8:53 خداوند متعال فرموده است:
8:54 «لولا» یعنی «هلا» (چرا نه)
8:57 «إذ سمعتموه» یعنی: هنگامی که آن را شنیدید
8:59 یعنی آن سخنی که به آن تهمت زده شد
9:01 ام‌المؤمنین رضی‌الله‌عنها
9:05 مؤمنان و مؤمنات به خود گمان نیک بردند.
9:09 یعنی آن سخن را بر خودشان قیاس کنند
9:13 پس اگر برای ایشان شایسته نیست،
9:15 ام‌المؤمنین به برائت از آن سزاوارتر است
9:19 به طریق اولی و به طریق حتم‌تر
9:23 ادب دوم:
9:25 تصریح به انکار چنین خبرهایی
9:28 که به آبروی مردان و زنان مؤمن لطمه می‌زنند
9:32 و بگویند: این بهتانی آشکار است
9:35 سعدی رحمه‌الله گفته است
9:38 این از گمان واجب است
9:40 هنگام شنیدن مؤمن دربارهٔ برادر مؤمنش
9:43 چنین سخنی را
9:45 که با زبان خود او را تبرئه کند
9:47 و گوینده‌ی آن را تکذیب نماید
9:51 و خداوند متعال فرموده است:
9:53 چرا چهار گواه بر آن نیاوردند؟
9:58 پس چون گواهان را نیاوردند،
10:00 آنان نزد الله دروغگویانند.
10:05 و این ادب سوم است:
10:07 که دلیل بر صحت خبر مطالبه شود
10:11 ابن کثیر رحمه‌الله گفته است
10:14 خداوند متعال فرموده است:
10:16 «لولا»
10:17 یعنی «هلا» (چرا نه)
10:19 «جاءوا علیه» (بر آن نیاوردند)
10:20 یعنی بر آنچه گفته‌اند
10:23 «بأربعة شهداء» (چهار گواه)
10:25 که بر صحت آنچه آورده‌اند گواهی دهند
10:28 پس چون گواهان را نیاوردند،
10:30 آنان نزد الله دروغگویانند.
10:35 یعنی در حکم خدا دروغگویانی گناهکارند
10:40 و دیگر آدابی که در آیات سورهٔ نور آمده است
10:45 در ادب برخورد با خبرهایی که به آبروی مردم طعنه می‌زنند
10:51 پس آیا خواهر گرامی شما
10:53 به این آداب در برخورد با خبرهایی که می‌شنوید، پایبند بوده است؟
10:57 دربارهٔ کسانی که پیرامون شما هستند؟
11:00 آیا بر کسی که دربارهٔ مردم سخن می‌گوید و به آبرویشان طعنه می‌زند، اعتراض کرده‌اید؟
11:05 و از او دلیل بر صحت گفته‌اش را خواسته‌اید؟
11:09 آیا از مؤمنان و مؤمنات دفاع کرده‌اید،
11:12 از کسانی که تاریخ درخشان‌شان را می‌شناسید،
11:15 و اخلاق و دین نیکوی‌شان را،
11:18 هنگامی که به آبرویشان طعنه زده می‌شود؟
11:20 ممکن است روزی برسد که شما به کسی نیاز داشته باشید که به شما گمان خیر ببرد
11:25 و از شما دفاع کند و از آبرویتان حمایت نماید
11:28 روزگار دست‌به‌دست می‌گردد
11:30 و جزا یا در دنیا یا در آخرت بازگردانده می‌شود
11:35 و بیشترین چیزی که مردم را به دوزخ می‌برد
11:37 درو کردهٔ زبان‌هایشان است
11:41 اما
11:42 آن خبر یقینی که هدهد آورد، چه بود؟
11:46 و آیا آن را با شادمانی آورد یا با انکار؟
11:50 و نبی الله سلیمان علیه‌السلام با این خبر چگونه برخورد کرد؟
11:54 با این خبر
11:57 اگر خدا بخواهد، در دیداری دیگر ادامه می‌دهیم
12:01 و ستایش از آنِ الله، پروردگار جهانیان است.
12:05 داستان ملکهٔ سبأ
12:08 با نبی الله سلیمان علیه‌السلام