از مجموعهٔ داستان مادرمان حوا (مجموعه کامل شد)
· درس 18 از 27
داستان مادرمان حوا | قسمت (18) | پروردگارا ما به خود ستم کردیم
صوت ترجمهشده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش میشود. متن زیر بهطور کامل ترجمه شده است.
0:000:00
متن کامل
ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00
بسم الله الرحمن الرحیم
0:03
داستان مادرمان حوّا
0:08
«پروردگارا، ما به خویشتن ستم کردیم»
0:13
ای حوّا!
0:14
همهی مردم گناه میکنند و خطا میورزند
0:17
اما خوشبخت کسی است که چون گناه کند، توبه کند
0:20
و به سوی الله بازگردد
0:23
و داستان مادرمان حوّا به ما آموخت
0:26
ادب اعتراف به گناه را
0:28
و طلب آمرزش از الله عزّ و جلّ را
0:31
«الغفور الرحیم»
0:34
پس خداوند متعال دربارهی او و دربارهی پدرمان آدم فرمود
0:37
هنگامی که فریبکاری ابلیس را بر آن دو دریافتند
0:41
گفتند: «پروردگارا، ما به خویشتن ستم کردیم
0:44
انفسنا و اگر نیامرزی
0:47
قطعاً
0:50
از زیانکاران خواهیم بود»
0:54
ابن جریر طبری رحمهالله گفت
0:57
این خبری است از سوی الله جلّ ثناؤه
1:00
دربارهی آدم و حوّا در پاسخی که به او دادند
1:04
و اعتراف آن دو بر خویشتن به گناه
1:08
و درخواست آن دو از او برای آمرزش و رحمت
1:12
برخلاف پاسخ ابلیس ملعون به او
1:15
و معنای سخن او
1:17
گفتند: پروردگارا، ما به خود ستم کردیم
1:21
آدم و حوّا به پروردگارشان گفتند
1:24
ای پروردگار ما، ما با خود کردیم
1:27
از بدی رساندن به خویشتن با نافرمانی تو
1:29
و مخالفت با فرمان تو
1:31
و با اطاعت از دشمنمان و دشمن تو
1:34
در آنچه برای ما روا نبود که از او پیروی کنیم
1:37
یعنی خوردن از درختی که ما را از آن بازداشتی
1:40
از خوردن آن
1:42
و «اگر ما را نبخشی» یعنی
1:45
اگر تو گناهمان را بر ما پوشیده نداری
1:48
و آن را بر ما نپوشانی
1:50
و رسوایی ما را به سبب آن رها نکنی، با کیفرت
1:53
که ما را به آن کیفر دهی و بر ما رحم کنی
1:55
به مهربانیات بر ما و رها کردنت ما را به خاطر آن
1:59
«قطعاً از زیانکاران خواهیم بود»
2:02
یعنی قطعاً از هلاکشدگان خواهیم بود
2:06
و این است آنچه از ما خواسته شده است ای حوّا
2:09
آمرزشخواهی پس از گناه
2:11
و بازگشت به سوی الله
2:13
و ناامید نشدن از رحمت الله
2:16
هر اندازه گناهان بزرگ باشد
2:18
سعدی رحمهالله گفت
2:21
آن دو به گناه اعتراف کردند
2:23
و از الله آمرزش او را خواستند
2:25
پس گفتند
2:27
«پروردگارا، ما به خویشتن ستم کردیم»
2:30
و اگر ما را نیامرزی و به ما رحم نکنی
2:32
«قطعاً از زیانکاران خواهیم بود»
2:36
یعنی ما گناهی را که از آن بازداشته شده بودیم مرتکب شدیم
2:39
و با ارتکاب گناه به خویشتن زیان رساندیم
2:43
و سبب زیان را فراهم کردیم
2:45
اگر ما را نیامرزی
2:47
با محو اثر گناه و کیفر آن
2:50
و بر ما رحم کنی با پذیرش توبه
2:52
و با عافیت دادن از امثال این خطاها
2:56
پس الله آن را برای آن دو بخشید
2:59
و ابوزهره رحمهالله گفت
3:02
این احساس عمیق به ستم بر خویشتن
3:06
همراه با زاری به سوی الله متعال بود
3:09
که آن دو را ببخشد و بر آن دو رحم کند
3:12
و از این رو گفتند
3:14
و اگر ما را نیامرزی و به ما رحم نکنی
3:17
«قطعاً از زیانکاران خواهیم بود»
3:20
آن دو از الله متعال آمرزش میخواهند
3:23
و به آن اکتفا نمیکنند
3:25
بلکه همراه با آمرزش، طلب میکنند
3:27
که الله آنان را به رحمت خود فراگیرد، و اکتفا نمیکنند
3:30
و اگر آمرزش و رحمت نباشد
3:33
قطعاً از زیانکاران خواهند بود
3:36
کسانی که با ستم بر خویشتن، خود را زیان زدهاند
3:40
و آمرزش و رحمت الله متعال را از دست دادهاند
3:43
و این همان زیان آشکار است
3:48
ای حوّا!
3:49
با الفاظ مناسب دعایت، با پروردگارت سخن بگو
3:54
پس در دعای مادرمان حوّا تأمل کن با گفتن او
3:58
«ربنا»
4:00
و نگفت «یا الله»
4:02
پس تفاوت چیست؟
4:04
و چه وقت میگوییم «یا رب»؟
4:06
و چه وقت میگوییم «یا الله»؟
4:09
ابن تیمیه رحمهالله گفت
4:12
الإله همان معبودی است که سزاوار پرستش است
4:16
و الرب همان کسی است که بندهاش را پرورش میدهد و تدبیر او میکند
4:21
از این رو عبادت به نام «الله» وابسته است
4:26
و درخواست به نام «الرب» وابسته است
4:30
زیرا عبادت، غایتی است که آفرینش مخلوقات برای آن است
4:34
و الوهیت، غایت است
4:37
و ربوبیت، آفرینش مخلوقات و ارادهی آنان را دربردارد
4:41
پس آغاز حال آنان را در بر دارد
4:45
و نمازگزار چون میگوید
4:47
تنها تو را میپرستیم و تنها از تو یاری میجوییم
4:51
پس با آنچه مقصود است، که غایت است، آغاز کرده
4:54
بر وسیلهای که آغاز است
4:57
پس عبادت، غایت مقصود است
5:00
و یاریجویی، وسیلهای برای آن است
5:03
این حکمت است و این سبب آن.
5:06
مؤمن ابتدا قصد عبادت الله را میکند
5:10
و او میداند که این امر جز با یاری او حاصل نمیشود
5:14
میگوید
5:15
تنها تو را میپرستیم و تنها از تو یاری میجوییم
5:20
از آنجا که عبادت به نام الله تعالی وابسته است
5:24
اذکار مشروع با همین نام آمدهاند.
5:28
مانند کلمات اذان
5:30
الله اکبر، الله اکبر
5:34
و همچنین شهادتین
5:36
شهادت میدهم که هیچ معبودی جز الله نیست
5:39
گواهی میدهم که محمد رسول الله (ﷺ) است.
5:42
و همچنین تشهد
5:44
تحیات از آنِ الله است
5:47
و همچون تسبیح و تحمید و تهلیل و تکبیر
5:51
سبحان الله
5:53
و سپاس از آنِ الله است.
5:55
«لا إله إلا الله» — هیچ معبودی جز الله نیست.
5:57
الله اکبر
5:59
و اما سؤال
6:01
و بسیار اتفاق میافتد که (آن را) به نام «الرب» پاسخ میدهد.
6:04
مانند گفتار آدم و حوّا
6:06
پروردگارا، ما به خویشتن ستم کردیم
6:09
و اگر ما را نیامرزی و به ما رحم نکنی
6:11
قطعاً از زیانکاران خواهیم بود.
6:14
و سخن نوح
6:16
پروردگارا، من به تو پناه میبرم از اینکه چیزی را از تو بخواهم که به آن علمی ندارم
6:22
و سخن موسی
6:23
پروردگارا، من به خود ستم کردم، پس مرا بیامرز
6:27
و سخن خلیل
6:29
پروردگارا، من برخی از فرزندانم را در وادی بیکشت و زرع، نزد خانهٔ حرمتدارِ تو ساکن کردم
6:37
پروردگارا، تا نماز را برپا دارند
6:40
آیه
6:42
و سخن (خداوند) با اسماعیل (علیهالسلام)
6:44
پروردگارا، از ما بپذیر، که تو شنوای داناهستی
6:50
و همچنین سخن کسانی که گفتند
6:53
پروردگارا، در دنیا به ما نیکی عطا کن و در آخرت هم نیکی
6:58
و ما را از عذاب آتش نگه دار
7:01
و مانند این بسیار است
7:03
از مالک نقل شده که گفت
7:07
مکروه است برای مرد که در دعای خود بگوید
7:10
ای آقای من، ای آقای من
7:13
ای حنّان، ای حنّان
7:15
اما [انسان] با آنچه پیامبران دعا کردند، دعا میکند.
7:19
پروردگارا، پروردگارا
7:22
و خداوند سبحانه و تعالی درباره اولوالالباب فرموده است
7:25
کسانی که الله را ایستاده و نشسته و بر پهلوهای خود یاد میکنند
7:30
و در آفرینش آسمانها و زمین میاندیشند
7:34
پروردگارا، این را بیهوده نیافریدهای، تو منزهی
7:39
ما را از عذاب آتش نگاه دار
7:42
آیات
7:43
هنگامی که قصد درخواست (سؤال) از الله به دل بنده پیشی گیرد
7:47
شایسته است که انسان پروردگار را با نام او بخواند.
7:50
و اگر به نام الله از او بخواهد
7:52
زیرا در آن نام «الرب» آمده است
7:54
نیکو بود
7:56
اما اگر قصد عبادت به قلبش خطور کند
8:00
نام الله به آن سزاوارتر است.
8:03
هرگاه (خطیب یا گوینده) با ستایش آغاز کند، نام الله را یاد میکند.
8:06
و هنگامی که قصد دعا کند
8:08
دعا به نام پروردگار
8:10
و از همین رو یونس گفت
8:13
هیچ معبودی جز تو نیست، تو منزهی
8:16
که من از ستمکاران بودم
8:20
و آدم گفت
8:21
«پروردگارا! ما به خودمان ستم کردیم»
8:24
و اگر ما را نیامرزی و به ما رحم نکنی، قطعاً از زیانکاران خواهیم بود
8:30
یونس (علیهالسلام) خشمگین رفت
8:34
و خداوند سبحانه و تعالی فرموده است
8:36
پس برای حکم پروردگارت صبر کن و مانند صاحب ماهی مباش
8:40
و الله سبحانه و تعالی فرموده است
8:42
پس ماهی او را بلعید، در حالی که او سزاوار سرزنش بود
8:45
و آنچه مورد سرزنش است را انجام داد
8:48
متناسب با حالش
8:50
اینکه (انسان) با ستایش پروردگارش آغاز کند
8:53
و اعتراف به اینکه معبودی جز او نیست
8:57
او همان کسی است که سزاوار است تنها او پرستش شود، نه غیر او.
9:00
پس از هوای نفس اطاعت نشود
9:03
پیروی از هوای نفس، عبادت الله بهتنهایی را سست میکند.
9:07
و اما آدم علیهالسلام
9:10
او ابتدا به گناه خود اعتراف کرد
9:12
گفتند: ما به خود ستم کردیم
9:16
و نزد آدم کسی نبود که با او در خواست و اراده منازعه کند.
9:19
آنچه الله بدان فرمان داده است
9:21
آنچه با الوهیت در تعارض است
9:24
بلکه گمان کرد که شیطان راست گفته است.
9:26
او برای آن دو سوگند خورد که من واقعاً از خیرخواهان شما هستم.
9:30
او آن دو را با فریب و غرور به (پایین) کشاند.
9:33
شیطان ایشان را فریب داد و خیرخواهی خود را به آنان نشان داد.
9:36
و (او) در پذیرفتن فریبکاری و نیرنگ او و آنچه از خیرخواهیاش نشان داد، (چنین شد).
9:41
حال آن دو مناسب با گفتارشان
9:44
«پروردگارا! ما به خویشتن ستم کردیم»
9:47
بهسبب کوتاهیای که رخ داده بود
9:49
نه بهخاطر خود او و نه برای بهرهای که با الوهیت (الله) در تزاحم باشد
9:54
و آنان نیازمند آن بودند که پروردگاری ایشان را پرورش دهد.
9:58
تکمیل علم و قصد آن دو
10:01
تا فریب چنین چیزی را نخورد
10:04
آن دو به نیاز خود به الله، پروردگارشان، گواهی میدهند.
10:08
همان کسی که جز او حاجت آن دو را برآورده نمیکند.
10:12
پس میگوید: ای حوّا
10:14
پروردگارا، مرا بیامرز
10:16
پروردگارا، مرا بیامرز
10:18
امید است که الله تو را بیامرزد، پس از رستگاران خواهی بود
10:24
در دیداری دیگر، إن شاءالله، ادامه میدهیم
10:27
و ستایش از آنِ الله، پروردگار جهانیان است
10:32
داستان مادرمان حوا