از مجموعهٔ مفاهیم اهل سنت (سریال تکمیل شد)
· درس 1198 از 1251
خلاصه مفاهیم اهل سنت | مفهوم (1197) | اولویت بندی نامناسب
0:000:00
متن کامل
ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00
خلاصهٔ مفاهیم اهل سنت
0:09
اختلال در ترتیب اولویتها
0:12
عصر ما به فراوانی مشکلات و پیچیدگیهایش ممتاز است
0:18
و فراوانی وارداتی که بر فکر هجوم میآورد،
0:21
تا جایی که آدمی نمیداند از کدامیک آغاز کند،
0:24
و در هنگام تزاحم کدامیک را مقدم بدارد.
0:27
و در اینجا بسیاری از ما در ترتیب این اولویتها دچار اختلال میشویم،
0:32
پس امر فوری را بر امر مهم مقدم میداریم،
0:35
و امر مهم را بر امر مهمتر،
0:37
و کاری را که مصلحتش کمتر است مقدم میداریم
0:40
بر کاری که مصلحتش بیشتر است،
0:42
و کاری را که مفسدهاش بزرگتر است
0:44
بر کاری که مفسدهاش کمتر است.
0:47
و اهل علم قواعد بزرگی را بنا نهادهاند
0:50
در فقه موازنات و فقه اولویات و مآلات،
0:54
که به وسیلهٔ آن ترتیب درست میان امور سامان مییابد،
0:58
و آن در هنگام تعارض مصالح با یکدیگر است.
1:02
پس مصلحت محقق بر مصلحت موهوم مقدم داشته میشود،
1:07
و در صورت برابری در تحقق وقوع آن دو،
1:11
مصلحت بزرگتر بر مصلحت صوری مقدم داشته میشود.
1:14
و همین حکم است در هنگام تعارض مفاسد با یکدیگر،
1:19
ترک مفسدهٔ محقق بر مفسدهٔ موهوم مقدم داشته میشود،
1:23
و در صورت برابری آن دو در تحقق،
1:26
ارتکاب مفسدهٔ کوچکتر برای دفع مفسدهٔ بزرگتر مقدم داشته میشود.
1:31
و در این باره شیخ الاسلام ابن تیمیه رحمهالله تعالی میگوید:
1:36
دفع فساد اندک با فساد بسیار جایز نیست،
1:41
و نه دفع زیان سبکتر با تحصیل زیان بزرگتر،
1:45
زیرا شریعت برای تحصیل مصالح و تکمیل آنها
1:50
و تعطیل مفاسد و کاستن آنها به اندازهٔ امکان آمده است،
1:54
و مطلوب آن ترجیح بهترین دو خیر است، هرگاه نتوان هر دو را گرد آورد،
2:00
و دفع بدترین دو شر است، هرگاه نتوان همهی آنها را دفع کرد.
2:05
و ممکن است کسی بپرسد: فقه موازنات و اولویات چه ربطی به اختلال در تفکر دارد،
2:13
با آنکه مسائلی عملی و کاربردی است و نه فکری؟
2:19
پاسخ آن است که مبدأ هر عمل و اراده، تفکر و اندیشه است،
2:26
پس هرگاه اولویتها در فکر مرتب باشند،
2:30
بهگونهای که از امر مهمتر بر مهم آغاز شود، و از امر محققالوقوع بر موهوم،
2:36
این امر در عمل واقعی، چه منفی و چه مثبت، بازتاب خواهد داشت.
2:42
و برای تکمیل فایده، برخی نمونههای اختلال در ترتیب اولویتها را ذکر میکنیم:
2:48
نخست، مقدم داشتن جهاد کفایی بر اطاعت از پدر و مادر،
2:54
پس چگونه است حال کسی که خدمت به دوستانش را بر خدمت به پدر و مادرش مقدم میدارد؟
2:59
دوم، مقدم داشتن محافظت بر ورد ذکر یا نافله
3:04
بر یاری رساندن به درمانده، یا عیادت بیمار، یا گرامی داشتن مهمان، یا حق همسر.
3:11
سوم، مقدم داشتن طاعتی که وقتش فوت نمیشود، بر طاعتی که وقتش فوت میشود،
3:19
مانند کسی که اذکار واردشده پس از نماز فریضه را بر نماز میت مقدم میدارد،
3:26
و همچون کسی که در شامگاه عرفه درسی میدهد یا علمی میآموزد،
3:31
و آن را بر دعا و زاری در این شامگاه مقدم میدارد،
3:35
یا درس علمی را بر پیروی از مؤذن مقدم میدارد، و نمونههای این امر بسیار است.
3:42
چهارم، سرگرم شدن در زمان جهاد عینی به برخی نوافل و مقدم داشتن آن بر جهاد.
3:50
پنجم، سرگرم شدن به برخی فرقههای اسلامی
3:55
که دچار برخی مخالفتهای شرعیاند، و به مقابله با آنها و اظهار دشمنی با آنان پرداختن،
4:02
و مقدم داشتن این امر بر مبارزه با کافران و منافقانی که میخواهند مردم را از دینشان جدا کنند
4:10
و هویت اسلامیشان را محو سازند، و ترک مجاهدت با آنان، خواه با بیان و خواه با شمشیر.
4:17
ششم، سرگرم شدن به دعوت مردم و غفلت از دعوت خانواده و فرزندان،
4:24
یا مقدم داشتن بیگانگان بر خویشاوندان،
4:28
پس چگونه است حال کسی که به خاطر دنیا از آنان غافل میشود؟
4:32
هفتم، اهتمام به اعمال اندامها و غفلت از اعمال دلها، چه واجب و چه حرام آنها.
4:40
هشتم، سرگرم شدن به عیوب مردم و غفلت از عیوب نفس.
4:47
نهم، مقدم داشتن مصالح دنیوی فرزندان از خوراک و نوشیدنی و سلامت و تحصیل،
4:55
بر مصالح دینی آنان و بیاعتنایی به آنها.
5:00
دهم، مقدم داشتن دنیا و زینتهای آن بر امور دین و آخرت.