وقایع و درس های ماه مبارک رمضان | قسمت (27) | جنگ شقهاب

◉ 279 بازدید ⏱ 22:10 صدای اصلی (عربی)
صوت ترجمه‌شده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش می‌شود. متن زیر به‌طور کامل ترجمه شده است.
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:05 مختصر کتاب
0:07 رمضان
0:09 حوادث و عبَر
0:11 نبرد شَقحَب
0:15 زمان
0:18 در روز شنبه
0:20 دومین روز از رمضان
0:22 سال هفتصد و دو
0:24 هجری
0:30 نبرد عین‌جالوت
0:32 قطع‌کنندهٔ ریشهٔ تاتارها
0:34 از سرزمین شام
0:36 و درسی برای آنان بود
0:38 و درسی نظامی و روانی
0:40 که از شدت سرکشی‌شان کاست
0:42 و آنان را واداشت تا نگاه خود را بازاندیشی کنند
0:44 و برگهای خود را دوباره سامان دهند
0:46 از نو
0:48 و اعتماد بیش‌ازحد خود را
0:50 به نیرو و فزونی شمارشان اصلاح کنند
0:52 و تاتارها تا مدتی
0:54 با زخم‌های عین‌جالوت خونین و زخمی ماندند
0:56 مدتی
0:58 سپس بار دیگر به سرزمین شام حمله بردند
1:00 در حالی که گمان می‌کردند
1:02 این بار بر آنان چیره خواهند شد
1:04 و کامی از مسلمانان خواهند گرفت
1:06 و خشم دل‌هایشان را از آنان فرو خواهند نشاند
1:08 پس آمادهٔ سپاهی
1:10 بزرگ در روزگار
1:12 قازان، نوهٔ هولاکو، شدند
1:14 که فرستادهٔ فرمانده‌اش بود
1:16 قطلوشاه
1:18 و با صلیبیان همپیمان شد
1:20 و با لشکرش
1:22 به سوی سرزمین‌های اسلامی بار دیگر روی آورد
1:24 پس نبرد سرنوشت‌ساز
1:26 در شَقحَب رخ داد
1:28 محل نبرد
1:31 و زمان آن
1:33 این نبرد نامیده می‌شود
1:35 نبرد شَقحَب
1:37 یا مرج الصفر
1:39 زیرا در جایی رخ داد
1:41 که به آن شَقحَب می‌گویند
1:43 زیر کوه غباغب
1:45 و آن از طرف شمالی
1:47 مرج الصفر است
1:50 و شَقحَب جایگاهی نزدیک
1:52 به دمشق، بر مرز
1:54 منطقهٔ حوران است
1:56 و از دمشق
1:58 حدود ۳۷ کیلومتر
2:00 تقریباً فاصله دارد
2:02 آغاز شد روز شنبه
2:04 دومین روز ماه رمضان
2:06 سال ۷۰۲
2:08 هجری
2:10 و سه روز ادامه یافت
2:12 از ظهر روز شنبه
2:14 تا صبح روز دوشنبه
2:16 چهارم رمضان
2:19 پیش از نبرد
2:21 عادت تاتارها چنین بود
2:23 که بر مسلمانان
2:25 پیش از رسیدن به آنان جنگی روانی آغاز کنند
2:27 نزد ایشان
2:29 که تهدیدهایی می‌فرستادند که
2:31 ترس را در صفوف مردم می‌افکند
2:33 تا شهرهای خود را تسلیم کنند
2:35 آنگاه تاتارها پیش می‌تاختند
2:37 و کسانی که گریختند گریختند
2:39 پس می‌کشتند و اسیر می‌گرفتند
2:41 و در میان کسانی که باقی مانده بودند اسیر و برده می‌کردند
2:43 و آنچه پیش رویشان بود را می‌سوزاندند
2:45 از تر و خشک
2:47 و همین بود که
2:49 هراس از ایشان را در دل مردم افکند
2:51 در آن زمان
2:53 و در این رویداد
2:55 نقش عالمان ربانی آشکار شد
2:57 در استوار ساختن مردم
2:59 بر امانتشان
3:01 و برانگیختن آنان برای نبرد با دشمنانشان
3:03 پس در موج وحشتی
3:05 که مردم را فراگرفته بود
3:07 امام تقی‌الدین
3:09 ابن تیمیه، رحمه‌الله
3:11 نقشی برجسته داشت
3:13 در زدودن هراس مردم
3:15 از تاتارها و گردآوردن
3:17 صفوفشان و بسیج آنان
3:19 به میدان نبرد
3:21 و خود مستقیماً به نبرد پرداخت
3:23 همچنان که
3:25 وظیفهٔ برانگیختن سلطان و امیران
3:27 به رویارویی با تاتارها را بر عهده گرفت
3:29 و به ایشان وعدهٔ پیروزی داد
3:31 و برای ایشان بدین امر سوگند یاد کرد
3:33 و همچنین
3:35 او در این ماجرا موضعی بزرگ داشت
3:37 در برطرف کردن شبهات پیرامون جنگ با
3:39 این تاتارها
3:41 که اسلام را ظاهر می‌کردند
3:43 به‌دروغ و بهتان بر آیین
3:45 یاسا (یاسق)
3:47 و فقه حکیمانهٔ او را فراموش نمی‌کنیم
3:49 در فتوا دادن به ارتش اسلامی
3:51 مبنی بر جواز افطار در ماه رمضان
3:53 برای تقویت ایشان
3:55 این از کارهای بزرگی است
3:57 که اثری فراوان داشت
3:59 در پیروزی مسلمانان
4:01 در آن هنگام
4:04 این رویداد در روزگار خلیفه‌ای بود
4:06 مستکفی بالله
4:08 و سلطان ناصر
4:10 محمد بن قلاوون
4:12 و آنان در مصر مقیم بودند
4:14 و خبر به ایشان رسیده بود
4:16 از تصمیم تاتارها
4:18 بر یورش به سرزمین شام
4:20 پس ناصر فراخوان را پاسخ داد
4:22 و خود شخصاً در نبرد حاضر شد
4:24 ابن کثیر گفت
4:26 و در هجدهم
4:28 گروه بسیاری آمدند
4:30 از سپاه مصریان
4:32 که در میان آنان امیر رکن‌الدین
4:34 بیبرس جاشنگیر بود
4:36 و امیر حسام‌الدین
4:38 لاجین، معروف
4:40 به استادار منصوری
4:42 و امیر سیف‌الدین
4:44 کرای منصوری
4:46 سپس پس از ایشان گروهی دیگر آمدند
4:48 که در میان آنان
4:50 بدرالدین، امیر سلاح بود
4:52 و ایبک خزندار
4:54 پس دل‌ها قوی شد
4:56 و بسیاری از مردم آرام گرفتند
4:58 اما مردم
5:00 در هراس بزرگی بودند
5:02 از شهرهای حلب و حماه و حمص
5:04 و آن نواحی
5:06 و سپاه حلبی و حموی به سوی حمص عقب نشستند
5:08 (و عقب‌نشینی کردند)
5:10 سپس ترسیدند که تاتار بر ایشان بتازد
5:12 تاتار
5:14 پس آمدند و در مرج فرود آمدند
5:16 روز یکشنبه، بیست و پنجم شعبان
5:18 و تاتار رسیدند
5:20 به حمص و بعلبک
5:22 و در آن سرزمین‌ها به فساد پرداختند
5:24 و مردم به اضطراب افتادند
5:26 اضطرابی بزرگ
5:28 و سخت به هراس افتادند
5:30 و شهر دچار آشفتگی شد
5:32 به سبب تأخیر آمدن سلطان
5:34 با بقیهٔ سپاه
5:36 و مردم گفتند
5:38 سپاه شام را توان نیست
5:40 با این مصریان
5:42 که با تاتار روبه‌رو شود، به سبب فزونی آنان
5:44 و تنها راه ایشان این است
5:46 که مرحله به مرحله از آنان عقب بنشینند
5:48 و مردم شایعات گفتند
5:50 پس امیران گرد آمدند
5:52 روز یکشنبهٔ یادشده
5:54 در میدان سبز
5:56 و بر رویارویی با دشمن هم‌پیمان شدند
5:58 و خود را تشویق کردند
6:00 و در شهر ندا داده شد
6:02 که هیچ‌کس از آن نرود
6:04 پس مردم ماندند
6:06 و قاضیان در مسجد جامع نشستند
6:08 و گروهی از فقیهان سوگند یاد کردند
6:10 و عامه مردم نیز بر جنگ (هم‌داستان شدند)
6:12 و شیخ
6:14 تقی‌الدین ابن تیمیه روانه شد
6:16 گفتم: به سپاهی که از حماه رسیده بود
6:18 پس در قطیفه با آنان دیدار کرد
6:20 و ایشان را آگاه ساخت
6:22 از آنچه امیران و مردم بر آن هم‌پیمان شده بودند
6:24 از رویارویی با دشمن
6:26 پس ایشان پاسخ مثبت دادند
6:28 و همراه آنان سوگند یاد کردند
6:30 و شیخ تقی‌الدین
6:32 ابن تیمیه برای امیران و مردم سوگند می‌خورد
6:34 که
6:36 شما در این نوبت
6:38 بر تاتار پیروز خواهید بود
6:40 پس امیران به او می‌گفتند
6:42 بگو: ان‌شاءالله
6:44 او می‌گفت: ان‌شاءالله
6:46 از روی تحقیق نه تعلیق
6:50 و او در این باره تأویل می‌کرد
6:52 چیزهایی از کتاب الله را
6:54 از جمله فرمودهٔ خداوند متعال
6:56 و کسی که (به مثل آن) مجازات کند
6:58 به مانند آنچه به آن کیفر داده شد
7:00 سپس بر او ستم کرد
7:02 قطعاً الله او را یاری خواهد کرد
7:04 همانا الله بسیار بخشاینده است
7:06 غفور
7:08 و مردم درباره‌ی چگونگی‌اش سخن گفته‌اند
7:10 جنگ با این تاتارها
7:12 در جمع‌آوری یا قبیله‌ای که هست
7:14 آنان اسلام را آشکار می‌کنند
7:16 و آنان بر امام شورش‌گر و سرکش نیستند.
7:18 آنان نبودند
7:20 در فرمان‌برداری از او در وقت (آن)
7:22 سپس با او مخالفت کردند
7:24 شیخ تقی‌الدین گفت
7:26 اینان از جنس خوارج‌اند
7:28 و دیدند که آن‌ها
7:30 سزاوارتر به امر (این عبارت ناقص است؛ در ادامهٔ سخن معنای کامل آن روشن می‌شود)
7:32 و اینان ادعا می‌کنند که آن‌ها
7:34 سزاوارترین کسان به برپا داشتن حق، از میان مسلمانان
7:36 و آن‌ها عیب‌جویی می‌کنند
7:38 بر مسلمانان [آنچه] در آن گرفتارند
7:40 از گناهان و ستم
7:42 و آنان در حال انجام آن (کار) هستند
7:44 به آنچه از آن بزرگ‌تر است
7:46 چندین برابر و مضاعف
7:48 عالمان و مردم متوجه شدند
7:50 از این رو
7:52 و او به مردم می‌گفت
7:54 اگر مرا از آن سو دیدید
7:56 و بر سرم مصحف است
7:58 پس مرا بکشید
8:00 مردم در جنگ با تاتارها دلاور شدند.
8:02 و دل‌هایشان قوی شد
8:04 و نیّت‌هایشان
8:06 و الحمدُ لله؛ ستایش مخصوص الله است.
8:08 در روز چهارشنبه
8:10 بیست‌وهشتم شعبان
8:12 لشکرهای شام بیرون آمدند
8:14 بر پل‌ها خیمه زدند
8:16 از جهت پوشش (کسوه)
8:18 و همراه ایشان قاضیان
8:20 مردم در میان آنان به دو گروه تقسیم شدند
8:22 گروهی می‌گویند
8:24 آنان تنها رفتند
8:26 تا جایگاهی برای جنگ برگزینند
8:28 زیرا آنچه در آن امید داده می‌شود
8:30 آب‌های بسیار
8:32 پس نمی‌توانند با آن (زره یا وسیله) جنگ کنند.
8:34 و گروهی گفتند
8:36 تنها به آن سو روانه شدند
8:38 تا بگریزند و تا به (آنان) برسند
8:40 با سلطان
8:42 چون شب پنجشنبه فرا رسید
8:44 به سوی ناحیه‌ای روانه شدند
8:46 الکسوه فقویت
8:48 گمان‌های مردم درباره‌ی گریزشان
8:50 تاتارها رسیده‌اند
8:52 به قاره
8:54 و گفته شده که آنان رسیدند
8:56 به قطیفه رفت، پس ناراحت شد.
8:58 مردم از این رو ناراحت و آشفته می‌شوند
9:00 بسیار شدید
9:02 و در اطراف شهر هیچ روستایی باقی نماند
9:04 و قلعه پر شد
9:06 و خانه‌ها انبوه شدند
9:08 راه‌ها و جاده‌ها
9:10 و طرب مردم
9:12 و شیخ تقی‌الدین بیرون آمد
9:14 ابن تیمیه، صبح روز پنجشنبه
9:16 از ماه مذکور
9:18 از راه پیروزی با سختی بسیار
9:20 و صحابه (یاران) او جماعت (گروهی)
9:22 تا خود شاهد جنگ باشد
9:24 و کسانی که با او هستند
9:26 گمان بردند که او تنها بیرون رفته است
9:28 گریزان
9:30 و از برخی مردم سرزنش به او رسید.
9:32 و گفتند: تو ما را بازداشتی
9:34 از جَفْل
9:36 او از شهر گریخته است
9:38 پس [پیامبر (ﷺ)] به آنان پاسخی نداد.
9:40 و شهر (آن) ... در آن (چیزی) نبود
9:42 حاکم
9:44 و دزدان و اراذل و اوباش (در آن) تباهی و فساد کردند.
9:46 در آن و در باغ‌های مردم
9:48 ویران می‌کنند و غارت می‌کنند
9:50 نتوانستند بر آن دست یابند
9:52 و زردآلو را پیش از موعدش می‌چینند.
9:54 و همچنین «الباقی» که آن‌ها را...
9:56 و گندم و جو
9:58 و سایر سبزیجات
10:00 و میان مردم و [آن]
10:02 خبر لشکر
10:04 و راه‌ها به سوی کسوه بریده شد
10:06 و وحشت (تنهایی و ترس) بر آن شهر آشکار شد
10:08 و شهرهای آباد
10:10 و مردم هیچ کاری جز آن ندارند
10:12 صعود به مناره‌ها
10:14 به راست و چپ نگاه می‌کنند.
10:16 و به سوی ناحیه کَسوه
10:18 گاهی می‌گفتند:
10:20 «ما غبار دیدیم»
10:22 و از آن می‌ترسیدند که از تاتار باشد،
10:24 و در شگفت می‌ماندند از
10:26 خبر لشکر، با آن‌همه کثرتشان،
10:28 که کجا رفتند؟
10:30 و نمی‌دانستند که الله
10:32 با آنان چه کرد.
10:34 پس امیدها قطع شد،
10:36 و مردم در دعا
10:38 و تضرّع اصرار ورزیدند،
10:40 و در نمازها و در هر حال.
10:42 و آن روز، پنجشنبه،
10:44 بیست‌ونهم شعبان بود،
10:46 و مردم در
10:48 بیم و هراسی که توصیف نمی‌شود
10:50 بودند.
10:52 اما گشایش از آن
10:54 نزدیک بود، ولی
10:56 آنان نمی‌دانستند.
10:58 چنان‌که در حدیث ابو رزین آمده است:
11:00 «پروردگارت از
11:02 نومیدی بندگانش شگفت‌زده می‌شود،
11:04 و حال آنکه نزدیک است یاری‌اش.
11:06 به شما می‌نگرد که نومید و ناامید شده‌اید،
11:08 پس می‌خندد؛
11:10 می‌داند که گشایش شما
11:12 نزدیک است.»
11:15 چون پایان آن روز فرا رسید،
11:17 امیر فخرالدین
11:19 آیاسنی رَقَبی
11:21 از امرای دمشق رسید،
11:23 و مردم را به خیری مژده داد:
11:25 که سلطان رسیده است،
11:27 و لشکرهای مصری و شامی
11:29 گرد آمده‌اند.
11:31 و مرا فرستاده است
11:33 تا بنگرم آیا کسی از تاتار به شهر تاخته است؟
11:35 [آیا کسی از تاتار به شهر تاخته است؟]
11:37 پس کار را چنان یافت که دوست می‌داشت:
11:39 هیچ‌کس از آنان به شهر نتاخته بود.
11:41 و این از آن روی بود که تاتار
11:43 از دمشق به سوی ناحیه
11:45 لشکر مصری بازگشتند
11:47 و به شهر نپرداختند،
11:49 بلکه گفتند: اگر بر ما غلبه کنند،
11:51 شهر از آن ماست،
11:53 و اگر ما غلبه کنیم،
11:55 نیازی به آن نداریم.
11:57 و در شهر ندا داده شد
11:59 که خاطرها خوش گردد،
12:01 و اینکه سلطان رسیده است.
12:03 پس مردم آرام گرفتند و دل‌هایشان ساکن شد.
12:05 [و دل‌هایشان ساکن شد.]
12:07 و ماه [رمضان] شب جمعه
12:09 با گواهی قاضی تقی‌الدین
12:11 حنبلی ثابت شد، زیرا آسمان
12:13 ابری بود،
12:15 پس چراغ‌ها آویختند
12:17 و نماز تراویح خوانده شد،
12:19 و مردم به ماه رمضان مژده‌گیر شدند.
12:21 و مردم روز جمعه را صبح کردند
12:23 در اندوه بسیار و ترسی
12:25 [بسیار] ،
12:27 چون نمی‌دانستند خبر مردم چیست.
12:29 پس در حالی که چنین بودند،
12:31 ناگهان امیر
12:33 سیف‌الدین قرل عادلی آمد،
12:35 و با نایب قلعه دیدار کرد،
12:37 سپس به‌سرعت بازگشت،
12:39 و کسی نفهمید که
12:41 چه خبر آورده است.
12:43 و مردم در شایعات و هیاهوی بسیار افتادند.
12:45 [نبرد]
12:47 خونین در شقحب،
12:49 که دو گروه در شقحب به هم رسیدند،
12:52 و میان آن دو
12:54 نبردی سخت و داغ درگرفت.
12:56 و کفّه [پیروزی]
12:58 در آغاز به سود تاتار بود،
13:00 اما مسلمانان
13:02 با وجود بسیاری کشته‌ها پایداری کردند،
13:04 تا آنکه الله
13:06 آنان را بر گردن تاتار چیره گردانید
13:08 در این سه روز،
13:10 و از آنان کشتند
13:12 و اسیر گرفتند و غنیمت برگرفتند آنچه خواستند.
13:14 زیرا خبر رسید
13:16 که تاتار با پنجاه هزار [نفر]
13:18 به همراه قطلوشاه، نایب غازان، رسیده‌اند.
13:20 پس لشکر
13:22 همگی سلاح پوشیدند،
13:24 و بر جنگ
13:26 تاتار در شقحب
13:28 زیر کوه غباغب هم‌داستان شدند.
13:30 و چون آرایش [سپاه] کامل شد،
13:32 دسته‌های تاتار
13:34 مانند پاره‌های شب پیش آمدند،
13:36 و آن هنگام، وقت ظهر بود،
13:38 روز شنبه، دومین روز رمضان
13:40 مذکور
13:42 و قطلشاه با کسانی که همراهش بودند پیش آمد
13:44 از طوامین
13:46 و بر جناح راست (میمنه) کار کردند.
13:48 میمنه‌ی لشکر در جای خود ثابت ماند.
13:50 و با ایشان به سختی جنگ کنید.
13:52 سپس از جناح راست، شمار زیادی کشته شدند.
13:54 آنان را دریافتم
13:56 امراء از دل
13:58 و از آسانی (گشایش)
14:00 و در جنگ ادامه دهید
14:02 تا این‌که تاتارها را شکست دادند
14:04 از مسلمانان
14:06 نبرد میان تاتارها ادامه یافت
14:08 و مسلمانان تا آنجا که ایستاد
14:10 هر یک از دو گروه
14:12 دربارهٔ جنگ
14:14 و کسانی که با او بودند به سوی کوه برخاستند.
14:16 نزدیک به آن
14:18 و بر آن بالا رفت
14:20 و در دل خود گمان می‌کرد که پیروز شده است.
14:22 و اینکه «بولای» در اثر (پی‌آمد) ...
14:24 مسلمانان شکست‌خورده
14:26 چون به کوه بالا رفت
14:28 دشت و کوهستان را دید
14:30 کُلُّه عساکر
14:32 و میسرهٔ سلطانیه ثابت است
14:34 و پرچم‌هایش در اهتزازند
14:36 شاه (ملک) کشته شد
14:38 و سرگردان شد
14:40 و در جای خود باقی ماند
14:42 و آن‌که پشت سر او بود به او داد
14:44 گریختگان از جناح راست سلطانی
14:46 و همراه ایشان تعدادی
14:48 از مسلمانان، قطعاً
14:50 پس آنان را اسیر گرفتند؛ در آن هنگام
14:52 شاه قطل اصحابش را گرد آورد
14:54 و با ایشان در آنچه
14:56 پس با کوسات (کار) می‌کند
14:58 سلطان و بوق‌ها
15:00 به‌تدریج خزیده و (آرامش را) برهم زده است.
15:02 زمین به لرزه درآمد و دل‌ها به تپش افتادند
15:04 بحسها
15:06 بنابراین با ولایت من ثابت نشد
15:08 و از جانب قَطَل شاه بیرون آمد
15:10 در حدود بیست هزار
15:12 از تاتارها
15:14 و پس از مغرب از کوه فرود آمد.
15:16 و مرها ربا
15:18 و سلطان و دیگران شب را گذراندند
15:20 لشکریانش بر پشت اسب‌ها
15:22 و طبل‌ها نواخته می‌شوند
15:24 و کسانی که (از پی آنان) بودند، به آنان پیوستند.
15:26 شکست خورد، چیزی پس از چیزی (دیگر).
15:28 آنان قصد زدن دارند
15:30 طبل‌های سلطانی و کوس‌ها
15:32 و لشکر (سپاه) احاطه کرد
15:34 سلطان به کوهی که
15:36 (مغولان بر او شبیخون زدند)
15:38 آن‌ها شاه را کشتند، در ترتیب (یا: به ترتیب) کسانی که با او بودند
15:40 و (آنان) پیاده فرود آمدند
15:42 و سوارانی (از ایشان) و (ایشان) جنگیدند
15:44 لشکرها
15:46 آنگاه ممالیک سلطانی آشکار شدند
15:48 با گام‌هایش به سوی قطل‌شاه
15:50 وجوبان
15:52 و در جنگ با آنان کارِ بزرگی انجام دادند.
15:54 گاهی چنین شدند
15:56 آنان را با تیرها می‌زدند
15:58 و گاهی با آنان روبه‌رو می‌شوند.
16:00 با نیزه‌ها
16:02 و امیران نیز مشغول شدند.
16:04 با جنگیدن با کسانی که در جهت (جبهه) آن‌هاست
16:06 و به‌نوبت در جنگ می‌جنگید.
16:08 امیرا بعد امیر
16:10 و ممالیک سلطانی اصرار کردند.
16:12 در جنگ و کارزار
16:14 و در آن روز آشکار کردند
16:16 از شجاعت و دلاوری (فروسیت)
16:18 آنچه وصف‌ناپذیر است
16:20 تا جایی که برخی از ایشان زیر (پای) آن (شتر یا اسب) کشته شدند.
16:22 سه‌گانه‌ای از اسب‌ها
16:24 و امرا بر این کار (ظلم) نیز اکتفا نکردند
16:26 تا نیمه‌روز یکشنبه
16:28 صعد قطل شاه
16:30 کوه
16:32 از لشکر او نزدیک به
16:34 مردی
16:36 و بسیاری از ایشان زخمی شدند و تشنگی‌شان شدت یافت.
16:38 برخی از کسانی که
16:40 او را تاتارها اسیر کرده بودند
16:42 گریخت و نزد سلطان رفت
16:44 و عرفه اینکه تاتارها
16:46 اجماع کرده‌اند بر نزول
16:48 در سحرگاه، برای مواجهه و برخورد
16:50 لشکرهای سلطانی
16:52 و اینکه ایشان در سختیِ تشنگی‌اند.
16:54 رأی اقتضا کرد
16:56 این‌که [الله] برای آنان هنگام فرود آمدنشان (در آن مکان) گشایش فرماید
16:58 لشکر (مغول) سوار شد...
17:00 پشت‌هایشان را (گرفتند؛ به دنبالشان بودند)
17:02 چون شب را بر آن (حال) گذراندند
17:04 و صبح روز دوشنبه شد،
17:06 تاتارها در ساعت چهارم
17:08 از روز سوار شدند
17:10 و از کوه فرود آمدند، و هیچ‌کس متعرض ایشان نشد
17:12 (برای) ایشان هیچ‌کس
17:14 و به سوی رود رفتند و در آن فرو رفتند
17:16 در آن هنگام، بلای الله بر آنان فرود آمد
17:18 از سوی مسلمانان
17:20 و الله تعالی ایشان را
17:22 با یاری خود تأیید کرد
17:24 تا آنکه سرهای تاتارها را از بدن‌هایشان درو کردند
17:26 از بدن‌هایشان
17:28 و شمشیر در آنان نهادند
17:30 کشتن و اسیر کردن
17:32 تا وقت عصر
17:34 و نزد سلطان بازگشتند
17:36 و او را از این پیروزی بزرگ آگاه کردند
17:38 و امیران
17:40 و بقیه لشکرها در پی
17:42 تاتارها تا قریتین ادامه دادند
17:44 و اسبان تاتارها خسته شده بودند
17:46 و جان‌هایشان ناتوان گشته بود
17:48 و سلاح‌های خود را انداختند
17:50 و تسلیم کشتار شدند
17:52 و لشکرها ایشان را می‌کشتند
17:54 بی‌آنکه مقاومتی کنند
17:56 تا آنکه فرومایگان عامه و غلامان
17:58 خلق بسیاری از ایشان را کشتند
18:00 و در آن هنگام غنیمت‌ها گرفتند
18:02 غنائم
18:04 و هر یک از لشکریان
18:06 بیست نفر از تاتارها را کشت
18:08 یا بیشتر از آن
18:10 سپس اعراب آن سرزمین (از) تاتارها جدا شدند
18:12 و به حیله‌گری آنان پرداختند
18:14 پس از ایشان می‌آمد
18:16 دو تن و سه تن
18:18 تا به شمار زیادی از تاتارها (برسد)
18:20 گویی آنان را راهنمایی می‌کردند
18:22 به راهی نزدیک
18:24 بیابانی بی‌آب، تا ایشان را برسانند
18:26 به صحرا
18:28 و آنان را در آنجا رها کنند
18:30 تا از تشنگی بمیرند
18:32 و گروهی از آنان را دور زدند
18:34 و ایشان را به غوطه دمشق رساندند
18:36 پس مردم عامه دمشق
18:38 به سوی ایشان بیرون آمدند
18:40 و خلق بسیاری از ایشان را کشتند
18:42 و در روز دوشنبه
18:44 چهارم ماه
18:46 مردم از کسوه
18:48 به دمشق بازگشتند
18:50 و مردم را به پیروزی مژده دادند
18:52 و ابن کثیر گفت:
18:54 و (مردم) همچنان بر آنچه بودند
18:56 از ترس و تنگی کار (باقی ماندند)
18:58 پس از مناره‌ها
19:00 سیاهی و غبار دیدند
19:02 از سوی لشکر و دشمن
19:04 پس گمان‌ها بر این غلبه کرد که این نبرد
19:06 در همین روز است
19:08 پس به سوی الله عز وجل تضرع کردند
19:10 و در مسجدها و شهر دعا کردند
19:12 و زنان
19:14 و کودکان بر بام‌ها بالا رفتند
19:16 و سرهای خود را برهنه کردند
19:18 و شهر غوغای بزرگی برپا کرد
19:20 و در آن
19:22 در آن هنگام باران بزرگ و فراوانی بارید
19:24 سپس مردم آرام گرفتند
19:26 و چون بعد از ظهر شد
19:28 در جامع نامه‌ای خوانده شد
19:30 که دربردارنده این بود که
19:32 در ساعت دوم
19:34 از روز شنبه این (هفته)
19:36 لشکرهای شام
19:38 و مصر با سلطان گرد آمدند
19:40 در مرج الصفر
19:42 و در آن، از مردم دعا خواسته شد
19:44 و دستور به نگهبانی قلعه
19:46 و هوشیاری بر باروها داده شد
19:48 پس مردم
19:50 و مؤذن و شهر (به دعا) دعوت شدند
19:52 و روز به پایان رسید
19:54 و روزی آشفته و هولناک بود
19:56 و مردم روز یکشنبه بامداد کردند
19:58 در حال سخن گفتن از شکست
20:00 تاتارها
20:02 و مردم به سوی کسوه بیرون رفتند
20:04 پس بازگشتند و همراهشان
20:06 مقداری از غنایم بود
20:08 و همراهشان سرهایی از سرهای
20:10 تتر بود
20:12 و شکست تاتارها رو به فزونی نهاد
20:14 و اندک‌اندک بیشتر شد
20:16 تا آنکه کلیت (ماجرا) روشن شد
20:18 اما مردم، به‌خاطر ترسی که شدید داشتند
20:20 و کثرت تاتارها، باور نمی‌کردند
20:22 که نتیجه‌ی آن نبرد چه بود.
20:24 این پیروزی درخشان
20:27 بود که
20:30 ریشهٔ تاتارها را کَند،
20:32 آن‌ها که دیگر پس از آن
20:34 با لشکرکشی‌های بزرگی
20:36 به سوی سرزمین شام بازنگشتند.
20:38 پس مردم از شرّ ایشان آسوده شدند،
20:40 از آن فتنهٔ گسترده.
20:42 بلکه آنان اسلام را اعلام کردند،
20:44 پس از مدتی،
20:46 با گذشت زمانی از اسلام آوردنشان.
20:48 پس ستایش خدای را بر اسلام آوردنشان،
20:50 و ستایش خدای را
20:52 بر سلامت سرزمین‌های اسلامی
20:54 از زیان آنان.
20:56 بلکه از امورِ شگفت‌آوری است
20:58 که انسان را به شگفتی وا می‌دارد:
21:00 آن‌که ملت مغول، تاتارها،
21:02 همان‌ها که با جهان اسلام
21:04 انواع کشتار و سرکوب را انجام دادند،
21:06 به آیین
21:08 همان کسانی باز می‌گردد که بر آنان چیره شد
21:10 و بر ایشان تاخت.
21:12 از حقایقی است که بسیاری آن را نمی‌دانند:
21:14 که تاتارها را
21:16 در نشر اسلام در مناطقی
21:18 فضیلتی بزرگ بود،
21:20 در مناطقی که مسلمانان پیش از ایشان
21:22 به آنجا نرسیده بودند.
21:24 پس آن سرزمین‌ها را حکومت کردند و شهرهایی را گشودند،
21:26 و از بهترین مردم
21:28 در چنگ زدن به اسلام شدند،
21:30 تا به عصر ما،
21:32 این زمان.
21:34 اما برادرانمان مسلمانان در ترکستان،
21:36 از نسل تاتارها هستند،
21:38 و آنچه اکنون
21:40 از سرکوب بودایی و چینی بر ایشان می‌رود،
21:42 و ایشان بر دین خود پایدارند
21:44 و در برابر بلایشان شکیبایند.
21:46 این خود دلیلی است بر نیرومندی اسلام ایشان.
21:48 از الله می‌خواهیم که آنان را در ماه رمضان گشایش دهد.
21:50 احداث و عبرت‌ها.
21:52 —
21:54 —
21:56 —
21:58 —
22:02 —