تصاویری از زندگی فالوورها | د عبدالرحمن رأفت الباشا | قسمت (35) | الاحنف بن قیس رحمه الله | ج (2)

◉ 6146 بازدید ⏱ 22:02 صدای اصلی (عربی)
صوت ترجمه‌شده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش می‌شود. متن زیر به‌طور کامل ترجمه شده است.
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:03 بهترین قرن‌ها از نظر مواضع و الگو بودن
0:08 کسی که پیرو پیامبر است، هرگاه او بکوشد یا سخنی بگوید
0:13 انجمن مودت
0:15 پیشرفت
0:17 نمونه‌هایی از زندگی تابعین
0:21 نوشته دکتر عبدالرحمن رأفت الباشا
0:26 رحمه‌الله
0:30 احنف بن قیس
0:32 رحمه‌الله
0:43 اکنون در آغاز خلافت فاروق هستیم؛ خداوند چهره‌اش را شاداب گرداند
0:48 و اینک آن دلاوران بزرگوار و سرافرازان
0:51 گروه احنف بن قیس از بنی تمیم
0:54 که بر پشت اسب‌های اصیل و تیزرو سوارند
0:58 و شمشیرهای برّان و تیغ‌تیز بر کمر دارند
1:02 و از منازل خود در احساء و نجد کوچ می‌کنند
1:06 در حالی که رو به سوی بصره دارند
1:09 و می‌خواهند به گروه مسلمانانی بپیوندند که در آنجا گرد آمده‌اند
1:14 زیر فرماندهی عتبة بن غزوان
1:17 برای نبرد با ایرانیان، جهاد در راه الله
1:21 و برای طلب آنچه نزد الله از پاداش نیکو است
1:24 و فتای ایشان، احنف بن قیس، همراهشان بود
1:28 و روزی
1:32 عتبة بن غزوان نامه‌ای از امیرالمؤمنین عمر بن خطاب دریافت کرد
1:38 که در آن به او فرمان می‌داد ده تن از نیکوکاران لشکرش را نزد او بفرستد
1:43 و از نظر شجاعت در نبرد نیکوترین باشند
1:46 تا از احوال لشکر آگاه شود
1:49 و از رأی و مشورت آنان بهره گیرد
1:53 پس عتبه فرمان را به جای آورد
1:55 و ده تن از برگزیدگان مردانش را آماده ساخت
1:58 و احنف بن قیس را در میان ایشان قرار داد
2:01 و آنان را به سوی مدینه روانه کرد
2:04 همچون اعضای هیأتی که در حضور امیرالمؤمنین می‌ایستند
2:09 پس عمر به ایشان خوشامد گفت و جایگاهشان را نزدیک خود قرار داد
2:12 سپس از نیازهای ایشان و نیازهای عموم مردم پرسید
2:17 پس آنان یکی پس از دیگری برخاستند و گفتند
2:20 اما عموم مردم
2:23 تو سرپرست و متولی امور آنانی
2:26 و اما ما، از حاجات ویژه خودمان سخن می‌گوییم
2:31 سپس هر یک از ایشان نیاز خاص خود را که به او مربوط بود طلب کرد
2:35 و احنف بن قیس از نظر سخن، آخرین فرد هیأت بود
2:40 زیرا از همه ایشان کم‌سن‌وسال‌تر بود
2:43 پس الله را ستایش کرد و ثنای او گفت، سپس گفت
2:47 ای امیرالمؤمنین
2:49 همانا سپاهیان مسلمانی که در مصر فرود آمده‌اند
2:53 در سرسبزی و شادابی و فراوانی، در منازل فرعونیان جای گرفته‌اند
2:59 و آنان که در سرزمین شام فرود آمده‌اند
3:02 در خوشی و میوه‌ها و باغ‌ها، در منازل قیصرها جای گرفته‌اند
3:08 و آنان که در سرزمین ایران فرود آمده‌اند
3:11 در کناره رودهای گوارا و باغ‌های سایه‌گستر، در منازل کسری‌ها جای گرفته‌اند
3:19 اما قوم ما که در بصره فرود آمده‌اند
3:22 در سرزمینی فرود آمده‌اند که شوره‌زار و بی‌آب‌وعلف است
3:26 خاکش خشک نمی‌شود و چراگاهش نمی‌روید
3:30 یک سوی آن دریایی شورناک است
3:33 و سوی دیگرش بیابانی بی‌آب و گیاه است
3:37 پس ای امیرالمؤمنین، رنج ایشان را برطرف کن
3:39 و زندگی‌شان را احیا فرما
3:42 و به والی بصره دستور ده که برای ایشان نهری حفر کند که از آن آب گوارا بنوشند
3:47 و چهارپایان و کشتزارها را آبیاری کنند
3:50 تا وضعشان نیکو شود و خانواده‌هایشان به سامان آید
3:53 و بهای کالاهایشان ارزان گردد
3:55 و با این امکانات بر جهاد در راه الله یاری جویند
4:00 پس عمر با شگفتی به او نگریست
4:02 و به اعضای هیأت گفت
4:05 آیا شما نمی‌توانستید چنین کاری کنید؟
4:07 به خدا سوگند او سرور است
4:10 سپس جوایز ایشان را به آنان داد
4:13 و جایزه احنف را نیز به او داد
4:16 پس گفت
4:17 به خدا سوگند ای امیرالمؤمنین
4:20 ما بیابان‌های بی‌پایان را برای دیدار تو درنوردیدیم
4:22 و شتران را در صبح‌ها و شام‌ها به تکاپو نیاوردیم تا جایزه بگیریم
4:29 و مرا نزد تو هیچ نیازی نیست
4:31 جز نیاز همان قومی که یادآور شدم
4:35 پس اگر آن را برآوری، برای ایشان کفایت و وفای به عهد کرده‌ای
4:39 پس عمر بر اعجابش نسبت به او افزود و گفت
4:43 این جوان سرور اهل بصره است
4:47 و چون مجلس پایان یافت
4:49 و اعضای هیأت برای بازگشت به شترانشان روانه شدند تا نزد آنها شب را بگذرانند
4:54 عمر نگاه خود را بر بارهایشان گرداند
4:58 و دید گوشه‌ای از جامه‌ای از یکی از آنها بیرون آمده است
5:02 پس برخاست و آن را با دست لمس کرد و گفت
5:05 این از کیست؟
5:07 احنف گفت
5:09 از من است ای امیرالمؤمنین
5:11 و او دریافت که [عمر] آن را گران‌بها یافته است
5:14 پس عمر به او گفت
5:15 آن را به چه بهایی خریده‌ای؟
5:17 احنف گفت
5:19 به هشت درهم
5:21 و در تمام عمرش از خود سراغ نداشت که دروغ گفته باشد، جز این یک دروغ
5:27 زیرا آن را به دوازده درهم خریده بود
5:31 پس عمر با مهربانی به او نگریست و گفت
5:35 آیا به یکی [از دو جامه] بسنده نکردی؟
5:37 و زیادی مالت را در جایی نهادی که با آن مسلمانی را یاری کنی؟
5:42 سپس گفت
5:43 از اموالتان آنچه کار و زندگی‌تان را اصلاح می‌کند بردارید
5:47 و زیادی‌ها را در جای خود نهید تا آرامش یابید و سود ببرید
5:52 پس احنف از شرم در برابر او سر فرو افکند
5:55 و چیزی نگفت
5:59 امیرالمؤمنین به اعضای هیئت اجازه داد به بصره بازگردند
6:04 جز آنکه به احنف اجازه نداد همراه آنان برود
6:08 و او را یک سال کامل نزد خود نگه داشت
6:12 زیرا عمر با نگاه تیزبین خود دریافته بود
6:15 که آنچه از تیزهوشی و حدّت ذهن در فتی تمیمی گرد آمده است
6:19 و روشنی بیان
6:21 و بلندی نفس و والایی همت و توانگری استعدادها
6:25 پس خواست او را به خود نزدیک نگه دارد
6:28 تا زیر نظر خودش پرورده شود
6:30 و با بزرگان صحابه دیدار کند و از رهنمودشان هدایت یابد
6:35 و در دین الله از دست آنان فقه بیاموزد
6:38 و افزون بر این، می‌خواست از نزدیک او را بیازماید
6:43 و پیش از آنکه بعضی از امور مسلمانان را به او بسپارد، از درون جانش آگاه شود
6:49 زیرا عمر از باهوشانِ سخنور و فصیحانِ چیره‌زبان، بسیار بیم داشت
6:56 چرا که اگر درست‌کردار باشند، دنیا را از خیر پُر می‌کنند
7:00 و اگر تباه شوند، هوشمندی‌شان بر مردم وبال خواهد بود
7:05 و چون آن یک سال به پایان رسید، عمر به احنف گفت
7:09 ای احنف
7:11 من تو را آزموده و امتحان کرده‌ام
7:13 جز نیکی ندیده‌ام
7:16 و نیت تو را نیکو یافته‌ام
7:19 و امیدوارم باطن تو همانند نیت ظاهرت باشد
7:23 سپس او را به جنگ با ایرانیان فرستاد
7:26 و به فرمانده خود، ابوموسی اشعری نامه نوشت
7:29 اما بعد
7:31 احنف بن قیس را به خود نزدیک کن
7:33 با او مشورت کن و سخنش را بشنو
7:38 زیرا آوازهٔ احنف زیر پرچم‌های درخشان و غروب‌ناپذیر مسلمانان در سرزمین فارس بلند است
7:44 و او از بزرگ‌ترین نمونه‌های دلاوری است
7:47 که بخت او را بالا برده و ستاره‌اش را درخشان ساخته است
7:51 و او و قومش بنی‌تمیم در نبرد با دشمن، بهترین آزمون‌ها را سرافراز بیرون آمدند
7:56 و سخاوتمندانه‌ترین بخشش‌ها را نثار کردند
7:59 تا آنکه خداوند به دست ایشان شهر تستر را گشود
8:03 گوهر تاج کسروی
8:05 و هرمزان را به اسارت آنان درآورد
8:08 هرمزان از سخت‌ترین سرداران ایرانیان در دلاوری بود
8:13 و از نیرومندترین فرماندهانشان در پایداری، و استوارترین ایشان در عزم
8:17 و از زیرکترین آنان در نیرنگ جنگی
8:20 پیروزی‌های مسلمانان او را بیش از یک بار ناگزیر به صلح با ایشان کرد
8:26 اما هرگاه فرصتی می‌یافت، به آنان خیانت می‌ورزید
8:30 و گمان می‌کرد بر پیروزی توانا است
8:33 پس چون در تستر بر او تنگ گرفتند
8:36 در یکی از برج‌های استوار آن شهر پناه گرفت و به ایشان گفت
8:41 همراه من صد نفر است
8:44 به خدا سوگند، تا وقتی چیزی از آنان در دست من است، به من دست نخواهید یافت
8:49 و شما می‌دانید که من تیرانداز هستم و تیرم خطا نمی‌رود
8:54 پس اسیر کردن من چه سودی دارد
8:56 در حالی که صد نفر از شما میان کشته و زخمی افتاده‌اند
9:01 گفتند پس چه می‌خواهی
9:04 گفت
9:05 می‌خواهم به حکم خلیفه‌تان عمر فرود آیم
9:08 و هرچه بخواهد با من بکند
9:11 گفتند این را برای تو پذیرفتیم
9:13 پس کمانش را بر زمین افکند
9:16 و تسلیم‌وار به سوی ایشان فرود آمد
9:18 آنان بندش را محکم کردند
9:20 و او را به مدینه فرستادند، همراه هیئتی از قهرمانان فتح
9:25 که سرِ ایشان انس بن مالک بود
9:28 خادم رسول، که درود و سلام خدا بر او باد
9:31 و احنف بن قیس
9:33 شاگرد مکتب عمری
9:38 هیئت با شتاب و با هرمزان به سوی مدینه رهسپار شد
9:42 تا امیرالمؤمنین را به فتح بشارت دهد
9:46 و خمس غنایم را به بیت‌المال مسلمانان ببرد
9:50 و پیمان‌شکن و خیانت‌پیشه را به خلیفه تسلیم کند
9:55 تا بر او به حکم خود داوری کند
9:57 چون به حاشیه‌های مدینه رسیدند
10:00 هرمزان را آماده کردند
10:02 تا او را با همان هیئت پیش مسلمانان عرضه کنند
10:06 لباس‌هایش را که از دیبای گران‌بها بافته شده بود بر او پوشاندند
10:10 لباس‌های منقش به رشته‌های زر
10:13 و تاجش را که با مروارید و گوهر آراسته بود بر سرش نهادند
10:17 و عصای سلطنتی‌اش را که از زر ناب ساخته شده بود به دستش دادند
10:21 که با یاقوت و لؤلؤ مرصع بود
10:25 گام‌هایی که بر سرزمین یثرب نهاده شد
10:28 تا آنکه پیر و جوان مردم گرد آنان جمع شدند
10:32 و به اسیرشان می‌نگریستند
10:35 و از هیئت و آرایش او سخت در شگفت بودند
10:40 هیئت با هرمزان به خانهٔ عمر رفت
10:43 او را نیافتند
10:45 دربارهٔ او پرسیدند
10:46 به ایشان گفته شد
10:48 او به مسجد رفته است تا هیئتی را که نزدش آمده پذیرا شود
10:53 پس به سوی مسجد روانه شدند
10:55 او را آنجا ندیدند
10:57 و هرچه جستجوی خلیفه بر ایشان طولانی‌تر می‌شد
11:01 مردم بیشتر بر ایشان گرد می‌آمدند و ازدحام شدت می‌گرفت
11:05 و در همین حیرت بودند
11:07 که کودکانی را دیدند که بازی می‌کردند
11:10 به ایشان گفتند
11:12 کار شما چیست
11:13 می‌بینیم که رفت‌وآمد می‌کنید
11:16 شاید امیرالمؤمنین را می‌خواهید
11:19 گفتند آری، او را می‌خواهیم
11:22 گفتند
11:23 او در سمت راست مسجد خوابیده است
11:27 بر برنسی (ردایی پشمین) بالش ساخته است
11:29 و عمر، رضوان الله علیه،
11:32 برای دیدار هیئتی از اهل کوفه با همان برنس بیرون رفته بود
11:37 پس چون هیئت بازگشت
11:39 بُرنُس را از تن بیرون آورد
11:40 و آن را زیر سرش نهاد
11:42 و پلک‌هایش را به خواب سپرد
11:45 پس هیئت (نمایندگان) با هرمزان به سوی سمت راست مسجد روان شد
11:49 چون خلیفه را خوابیده دیدند، در پایین‌تر از او نشستند
11:53 و اسیر خود را نیز با خود نشاندند
11:56 هرمزان هیچ‌چیز از زبان عربی نمی‌فهمید
12:00 و به خاطرش نمی‌گذشت که این خفته در گوشهٔ مسجد
12:05 امیرالمؤمنین عمر بن الخطاب است
12:09 راستی که او دربارهٔ زهد و ساده‌زیستی عمر شنیده بود
12:13 و بی‌اعتنایی او به زرق و برق دنیا و زینت‌های آن
12:17 امّا هرگز حتی در خیال هم نمی‌گنجید
12:21 که فاتح روم و درهم‌شکنندهٔ شاهان ساسانی، در گوشهٔ مسجد بخوابد
12:26 بی‌آنکه پوششی یا پرده‌ای داشته باشد
12:29 و نه نگهبانی و نه دربانی
12:32 و چون دید که گروه خاموش نشسته‌اند
12:35 پنداشت که خود را برای نماز آماده می‌کنند
12:37 و چشم‌به‌راه آمدن خلیفه‌اند
12:40 امّا احنف بن قیس
12:43 به مردم اشاره می‌کرد که از سخن گفتن خودداری کنند
12:46 و از هیاهو بازایستند
12:48 تا خلیفه بیدار نشود
12:51 زیرا او از همنشینی با وی می‌دانست
12:54 که به‌ندرت شبی پیش می‌آمد که پلک‌های او روی هم برود
12:58 یا در محراب خود ایستاده و خدا را عبادت می‌کرد
13:02 یا در جامه‌های ناشناس
13:04 کوچه‌های شهر مدینه را می‌پیمود تا از احوال رعیت خود آگاه شود
13:09 یا شب‌زنده‌داری می‌کرد تا خانه‌های مسلمانان را از دزدان نگاه دارد
13:13 اشارات احنف به مردم، توجه هرمزان را برانگیخت
13:18 پس به مغیره بن شعبه رو کرد
13:21 و او زبان فارسی می‌دانست
13:23 و گفت
13:24 این خفته کیست
13:26 مغیره به او گفت
13:28 او امیرالمؤمنین عمر است
13:31 هرمزان از شگفتی دهانش باز ماند و گفت
13:35 عمر!
13:37 نگهبان و دربانش کجاست؟
13:39 مغیره به او گفت
13:41 او نه نگهبانی دارد و نه دربانی
13:44 هرمزان گفت
13:46 باید پیامبر باشد
13:49 مغیره گفت
13:51 بلکه او کاری می‌کند که پیامبران می‌کنند
13:53 زیرا پس از محمد (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) هیچ پیامبری نیست
13:58 سپس مردم زیاد شدند و هیاهو بالا گرفت
14:02 پس عمر بیدار شد
14:03 و نشست و با شگفتی به مردم نگریست
14:08 و آن امیر ایرانی را دید
14:10 که بر سرش تاجش زیر تابش آفتاب می‌درخشید
14:15 و در دستش عصای سلطنتی‌اش که درخشش آن چشم‌ها را می‌ربود
14:20 به او خیره شد و گفت
14:22 هرمزان
14:24 احنف به او گفت
14:26 بله ای امیرالمؤمنین
14:29 عمر آنچه را از طلا و لؤلؤ
14:32 و یاقوت و حریر بر تن او بود، با دقت نگریست
14:35 سپس روی از او برگرداند و گفت
14:38 از آتش به خدا پناه می‌برم
14:40 و از او بر (پرهیز از) دنیا یاری می‌جویم
14:43 ستایش خدای را که این (مرد) را خوار کرد و او را برای اسلام به خدمت گرفت
14:48 سپس گفت
14:50 ای گروه مسلمانان
14:52 به این دین چنگ زنید
14:54 و به هدایت پیامبر گرامی‌تان راه یابید
14:57 و دنیا شما را به سرکشی نکشاند
15:00 زیرا که دنیا فریبنده است
15:02 چون سخنش به پایان رسید
15:04 احنف بن قیس او را به پیروزی مژده داد
15:07 و او را از غنیمت‌هایی که خدا به مسلمانان داده بود آگاه کرد
15:12 و به او گفت
15:14 ای امیرالمؤمنین
15:16 هرمزان خود را تسلیم ما کرده است
15:19 و خواسته که به حکم تو فرود آید
15:22 اگر خواستی با او سخن بگو
15:24 گفت
15:25 با او سخن نمی‌گویم تا آنچه از نشانه‌های سرکشی و تکبّر بر تن دارد از خود بیرون نیاورید
15:31 پس زیور و تاجش را از او بیرون آوردند
15:34 و عصایش را از او گرفتند
15:36 و جامه‌ای ستبر بر او پوشاندند که تنش را بپوشاند
15:40 در آن هنگام عمر به او رو کرد و گفت
15:44 هان ای هرمزان
15:46 تلخی پیمان‌شکنی و سرانجام فرمان خدا را چگونه یافتی؟
15:48 (همین)
15:51 هرمزان با خواری سر فرود آورد و سپس گفت
15:54 ای عمر
15:56 ما در جاهلیت، من و شما، (با هم بودیم)
16:00 و خدا نه با ما بود و نه با شما
16:03 پس ما بر شما چیره شدیم
16:05 امّا چون شما اسلام آوردید و خدا با شما شد
16:08 شما بر ما چیره شدید
16:10 عمر به او گفت
16:11 ما بر شما چیره شدیم به‌خاطر آنچه تو یاد کردی
16:15 و به‌سبب امری دیگر
16:16 و آن همبستگی شما و پراکندگی ماست
16:19 سپس با تندی به او نگریست و گفت
16:22 عذر تو در پیمان‌شکنی‌ات چیست؟ ای هرمزان، یک‌بار (بر ما) می‌پیچی و یک‌بار (از ما) می‌گریزی
16:28 هرمزان گفت
16:30 می‌ترسم که مرا بکشی
16:32 عمر گفت
16:33 ایرادی بر تو نیست تا آنکه به من خبر دهی.
16:37 چون هرمزان این سخن را از عمر شنید،
16:40 اندکی از هراس او کاسته شد
16:42 و گفت:
16:44 من تشنه‌ام.
16:46 عمر دستور داد تا به او آب بدهند.
16:48 پس برایش آب در ظرفی ضخیم و خشن آوردند.
16:51 او در آن نگریست و گفت:
16:53 اگر تشنه بمیرم، نمی‌توانم از چنین ظرفی بنوشم.
16:59 عمر دستور داد
17:00 تا برایش آب در ظرفی که بپسندد آوردند.
17:04 چون آن را در دست گرفت،
17:06 دستش به لرزه افتاد.
17:08 عمر به او گفت:
17:10 تو را چه شده است؟
17:11 گفت:
17:13 می‌ترسم هنگامی که این جرعهٔ آب را می‌نوشم کشته شوم.
17:18 عمر به او گفت:
17:20 ایرادی بر تو نیست تا آنکه آن را بنوشی.
17:23 اما هرمزان
17:25 جز آنکه ظرف را واژگون کرد
17:27 و آب را بر زمین ریخت، کاری نکرد.
17:29 عمر گفت:
17:30 برایش آبی دیگر بیاورید،
17:33 و مرگ و تشنگی را بر او جمع نکنید.
17:36 هرمزان گفت:
17:38 مرا به آب نیازی نیست،
17:40 بلکه خواستم با آن برای جانم از کشته شدن امان بگیرم.
17:45 عمر به او گفت:
17:47 من تو را خواهم کشت.
17:49 هرمزان گفت:
17:51 تو مرا امان داده‌ای.
17:53 عمر گفت:
17:54 دروغ گفتی!
17:55 انس بن مالک گفت:
17:57 ای امیرالمؤمنین، راست گفت،
18:00 زیرا او را امان داده‌ای.
18:02 عمر گفت:
18:03 وای بر تو ای انس!
18:05 آیا به قاتل برادرت براء بن مالک و مجزأة بن ثور امان می‌دهی؟
18:08 (هرگز!)
18:10 هیهات!
18:12 انس گفت:
18:13 من به او گفتم:
18:15 ایرادی بر تو نیست تا آنکه به من خبر دهی،
18:18 و به او گفتم:
18:19 ایرادی بر تو نیست تا آنکه آب بنوشی.
18:23 احنف سخن انس را تأیید کرد،
18:25 و حاضران اقرار کردند که امیرالمؤمنین هرمزان را امان داده است.
18:30 عمر با خشم به هرمزان نگریست و گفت:
18:34 تو مرا فریب دادی!
18:36 و به خدا سوگند فریب نمی‌خورم مگر از سوی مسلمان.
18:40 پس هرمزان اسلام آورد،
18:42 و عمر برای او دو هزار (درهم) مقرر کرد.
18:46 این کار دل عمر را به نگرانی انداخته بود:
18:49 بسیاری از فرصت‌طلبان پیمان‌های خود را با مسلمانان می‌شکستند
18:52 و بر ضد آنان برمی‌گشتند.
18:54 پس اعضای هیئتی را که همراه هرمزان آمده بودند گرد آورد و به آنان گفت:
18:59 آیا مسلمانان به اهل ذمه آزار می‌رسانند و با آنان بد رفتار می‌کنند،
19:04 تا آنان بر ضد ایشان پیمان بشکنند؟
19:06 اعضای هیئت گفتند:
19:08 به خدا سوگند ای امیرالمؤمنین،
19:10 ما نمی‌دانیم کسی با آنان بد رفتار کرده باشد،
19:14 یا پیمان ذمه‌ای آنان را شکسته باشد،
19:16 یا در عقدی با آنان خیانت کرده باشد.
19:18 عمر گفت:
19:20 پس چرا هرگاه فرصتی برایشان پیش آید بر ضد شما برمی‌گردند،
19:24 با وجود آن پیمان‌هایی که میان شما و ایشان است؟
19:28 هیئت پاسخی داد که عمر را قانع نکرد
19:32 و دلش بدان آرام نگرفت.
19:34 در این هنگام احنف بن قیس برخاست و گفت:
19:37 ای امیرالمؤمنین، من آنچه را پرسیدی به تو خبر می‌دهم.
19:42 عمر گفت:
19:43 آنچه داری بگو.
19:45 احنف گفت:
19:46 ای امیرالمؤمنین،
19:48 تو ما را از پراکنده شدن در سرزمین‌های فرصت‌طلبان نهی کرده‌ای
19:52 و به بسنده کردن به آنچه در دست ماست از زمین‌ها و شهرهای ایشان فرمان داده‌ای.
19:57 و تا زمانی که برای ایشان پادشاهی زنده و پادشاهی برپا باشد،
20:02 با ما خواهند جنگید، بارها و بارها،
20:05 تا آنچه از قوم و سرزمین‌هایشان در دست ماست را پس بگیرند.
20:09 و هر که با ما پیمان بسته، هرگاه داعی ایشان را فراخواند و فرصت پیروزی برایش آشکار شود، به آنان خواهد پیوست.
20:14 (این کار را خواهد کرد).
20:16 ای امیرالمؤمنین،
20:19 دو پادشاه در یک سرزمین گرد نمی‌آیند،
20:23 و ناچار یکی از آن دو دیگری را بیرون خواهد کرد.
20:26 پس اگر به ما اجازه دهی که در سرزمین‌هایشان پراکنده شویم،
20:29 تا پادشاهی‌شان را از میان برداریم و حکومتشان را برچینیم،
20:33 امیدشان را قطع کنیم و دلشان را آرام سازیم،
20:37 و کار برای ما استوار شود...
20:39 عمر لحظه‌ای سر فرو افکند و سپس گفت:
20:42 احنف مرا راست گفت،
20:45 و آنچه از حال این قوم بر من پوشیده بود آشکار ساخت.
20:51 اما بعد:
20:52 این موضع احنف پیامدهایی داشت،
20:56 و از اثر این رأی آن بود
20:58 که مسیر تاریخ را دگرگون کرد.
21:04 این جوان به خدا سوگند سید است،
21:09 و او سرور اهل بصره است.
21:13 عمر بن الخطاب رضی‌الله‌عنه
21:27 آنان اینجا ابرِ زندگی ما را سیراب می‌کردند
21:32 پس نامشان در میان ما والاست و بالا می‌رود
21:37 رفتند و در وجدان پرسشی انداختند
21:42 آیا مانندشان ستاره‌ای است که آسمان و تپه‌ها را روشن کرد؟
21:48 زندگی را با افتخارات خود پر کردند
21:52 و دنیای «من» با آنان شکوفا شد