از مجموعهٔ الشمعیل المحمدیه (سریال کامل شد) · درس 31 از 40

الشمال المحمدیه | قسمت (31) | باب آنچه در بالین رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم و خضوع آن حضرت ذکر شد.

◉ 144 بازدید ⏱ 19:34 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:07 با قلم‌های شوق
0:09 و با مرکب عشق
0:11 حروفی می‌نگاریم که از طلا گران‌بهاتر است
0:15 در وصف سرور آفریدگان
0:17 صلی‌الله‌علیه‌وسلم
0:20 شمایل محمدی
0:31 باب آنچه درباره بستر رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمده است
0:36 فراش (بستر)
0:39 آن است که انسان زیر خود پهن می‌کند، هنگامی که بخواهد بنشیند یا بخوابد
0:44 و هرچه برای انسان راحت‌تر باشد
0:47 موجب درازی خواب و بسیاری سستی و تنبلی می‌شود
0:52 و برعکس، اگر چنین نباشد
0:55 انسان تنها به اندازهٔ نیاز بر آن می‌خوابد
1:00 و پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم
1:03 بستر نرم و گسترده‌ای نداشت
1:05 بلکه پوششی از پشم داشت که بر آن می‌خوابید
1:09 و خواب پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم
1:12 خوابی برای آسایش بدن و از سر نیاز بود
1:15 به بستر خود پناه می‌برد به اندازهٔ آنچه بدنش به آسایش نیاز داشت
1:20 و بیش از آن نمی‌افزود
1:22 زیرا او در زندگی مأموریت بزرگی داشت
1:25 او فرستادهٔ پروردگار جهانیان است
1:28 و الگوی همهٔ بندگان خداست
1:31 از عایشه رضی‌الله‌عنها روایت است که گفت
1:36 بستر رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم که بر آن می‌خوابید
1:40 از چرم بود و درونش از لیف خرما پر شده بود
1:45 در این حدیث
1:49 ام‌المؤمنین عایشه رضی‌الله‌عنها توصیف می‌کند
1:52 بستر رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم را
1:56 که در خانهٔ ایشان بر آن می‌خوابید
1:59 که از چرم بود
2:01 و «ادم» جمع «أدیم» است
2:04 و آن پوست دباغی‌شده است
2:06 و گفتهٔ او «حشوه لیف» است
2:08 یعنی درونش از لیف خرما پر شده بود
2:12 و آن از تنهٔ درخت خرما به دست می‌آید
2:15 امام نووی رحمه‌الله گفته است
2:18 در این حدیث جواز گرفتن فرش و بالش
2:21 و خوابیدن بر آن‌ها آمده است
2:23 و استفاده از آن‌ها برای آسایش
2:25 و جواز بالش پُرشده
2:27 و جواز ساختن این‌ها از پوست
2:30 که همان «ادم» است
2:32 و ابن قیم رحمه‌الله گفته است
2:35 پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم
2:37 گاهی بر بستر می‌خوابید
2:39 و گاهی بر «نطع»
2:41 و «نطع» فرشی از پوست است
2:44 و گاهی بر حصیر می‌خوابید
2:47 و گاهی بر زمین
2:49 و گاهی بر تخت، در میان ریگ‌ها
2:52 و گاهی بر پارچهٔ سیاه
2:55 باب آنچه درباره فروتنی رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمده است
3:04 تواضع
3:07 آن است که انسان نرم‌خو باشد
3:09 و بال فروتنی بگستراند و با مردم خوش‌رفتار باشد
3:12 و از برتری‌جویی بر مردم دوری کند
3:14 و خود را بالاتر از ایشان نشمارد
3:16 و فروتنی پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم
3:19 در اخلاق ایشان آشکار بود
3:21 و در معاملاتش با مردم نیز
3:24 چنان‌که بیانش خواهد آمد، ان‌شاءالله
3:27 از عمر بن خطاب رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت
3:32 رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمود
3:36 مرا بیش از حد ستایش نکنید، چنان‌که مسیحیان عیسی بن مریم را ستودند
3:41 همانا من بنده‌ام
3:44 پس بگویید: بندهٔ خدا و فرستادهٔ او
3:47 «اطراء» یعنی از حد گذراندن در ستایش و ثناگویی است
3:53 و مسیحیان در حق پسر مریم علیه‌السلام غلو کردند
3:57 پس برخی او را خدا دانستند
3:59 و برخی او را پسر خدا شمردند
4:02 خداوند متعال از آن برتر و والاتر است
4:06 و گفتهٔ او «إنما أنا عبد» به این معناست
4:09 یعنی من در بندگی خدای متعال کامل هستم
4:13 و در ربوبیت و آنچه ویژهٔ خدای متعال است
4:16 هیچ حقی ندارم
4:19 و گفتهٔ او «فقولوا عبد الله و رسوله» یعنی
4:23 سخنی بگویید که از نظر شرع بی‌شک باشد و به آنچه من بدان متصفم
4:29 و بیش از آن نیفزایید
4:32 و این دو وصف، راستین‌ترین و شریف‌ترین توصیف برای رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم است
4:39 زیرا بنده پرستش نمی‌شود و از ویژگی‌های پروردگار چیزی به او داده نمی‌شود
4:44 هرچند مقامش بلند باشد
4:46 و حق پیامبر آن است که اطاعت و پیروی شود
4:50 و بر راه او رفته شود و جای پای او دنبال گردد
4:54 پس این دو وصف، بنده را از دو سوی غلو و کوتاهی دور می‌کند
5:00 و میانه‌روی برای او محقق می‌شود
5:02 نه افراط و نه تفریط
5:05 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است
5:09 که زنی نزد پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمد
5:14 و به او گفت: مرا با تو کاری است
5:18 فرمود: در هر راهی از راه‌های مدینه که خواهی بنشین، من نزد تو خواهم نشست
5:24 در این حدیث
5:28 آمدن زنی نزد پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمده است
5:32 و در روایتی آمده که در عقلش چیزی بود
5:36 یعنی کمبودی داشت
5:38 گفت: ای رسول خدا
5:40 مرا با تو کاری است
5:43 یعنی او می‌خواست امری را با او در میان گذارد که جز او کسی از آن آگاه نباشد
5:48 پس پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم به او فرمود
5:51 در هر راهی از راه‌های مدینه که بخواهی بنشین
5:55 یعنی در هر بخشی از بخش‌های آن راه
5:59 با تو می‌نشینم، یعنی همراهت، تا نیازت را برآورده کنم
6:04 نووی رحمه‌الله گفت:
6:07 یعنی با او در راهی پررفت‌وآمد ایستاد تا نیازش را برآورده کند
6:12 و در خلوت به او فتوا می‌داد
6:14 و این از خلوت با زن نامحرم نبود
6:18 زیرا این در گذرگاه مردم و در برابر دید آنان بود، هم آنان او را می‌دیدند و هم آن زن را
6:23 اما سخن آن دو را نمی‌شنیدند
6:29 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
6:33 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) از بیمار عیادت می‌کرد
6:38 و در تشییع جنازه‌ها شرکت می‌کرد و بر الاغ سوار می‌شد
6:42 و دعوت برده را می‌پذیرفت
6:44 و در روز بنی قریظه بر الاغی سوار بود که مهارش با ریسمانی از لیف خرما بسته شده بود
6:50 و بر آن پالانی از لیف خرما بود
6:53 در این حدیث
6:56 آمده که پیامبر (ﷺ) از بیمار عیادت می‌کرد
7:01 هر بیماری که باشد، آزاد باشد یا برده
7:05 بزرگ‌قدر باشد یا فرومایه
7:07 تا آنجا که از پسری یهودی که خدمتگزارش بود عیادت کرد
7:11 و از عمویش که مشرک بود عیادت کرد
7:14 عیادت بیمار موجب تسلی او و شادی دلش است
7:20 و دعوت او به سوی الله عزوجل
7:24 و پیامبر (ﷺ) در تشییع جنازه‌ها شرکت می‌کرد
7:28 یعنی برای نماز بر جنازه و تدفین آن حاضر می‌شد
7:32 چه جنازه شخص بزرگ‌قدر باشد یا فرومایه
7:35 و پیامبر (ﷺ) بر الاغ نیز سوار می‌شد
7:40 و الاغ در آن زمان از کم‌ارزش‌ترین وسایل حمل‌ونقل به شمار می‌رفت
7:46 و سوار شدن پیامبر (ﷺ) بر الاغ از فروتنی او بود
7:51 و پیامبر (ﷺ) دعوت برده را می‌پذیرفت
7:55 یعنی اگر برده‌ای او را برای نیازی دعوت می‌کرد، آن را می‌پذیرفت
8:00 خواه آن مکان نزدیک باشد یا دور
8:03 و اگر برده او را به خانه‌اش دعوت می‌کرد، دعوتش را می‌پذیرفت
8:08 و با چنین اخلاق فاضله و آداب والا
8:12 پیامبر (ﷺ) دل‌ها را به دست می‌آورد
8:16 و در صحیح بخاری آمده است:
8:18 اگر کنیزی از کنیزان اهل مدینه بود
8:21 دست رسول الله (ﷺ) را می‌گرفت
8:26 و او را به هر جا که می‌خواست می‌برد
8:29 و سخن او که «و در روز بنی قریظه بر الاغی سوار بود که مهارش با ریسمانی از لیف بسته شده بود»
8:36 یعنی افساری که با آن الاغ را هدایت می‌کرد از لیف بود
8:41 و لیف بخشی از درخت خرما است که در کنار برگ‌های آن قرار دارد
8:45 و سخن او که «و بر آن پالانی از لیف بود»
8:49 و «اکاف» همان پالان است
8:52 و آن چیزی است که بر پشت الاغ گذاشته می‌شود
8:55 و سوار بر آن می‌نشیند
8:57 و جایگاه آن مانند زین برای اسب است
9:00 و مانند پالان برای شتر
9:02 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
9:08 رسول الله (ﷺ)
9:11 به نان جو و روغن ترش‌شده دعوت می‌شد
9:15 و می‌پذیرفت
9:17 و زره او نزد مردی یهودی گروگان بود
9:20 و چیزی نیافت که آن را آزاد کند تا آنکه درگذشت
9:24 در این حدیث دلیلی است بر کمال فروتنی پیامبر (ﷺ)
9:31 پس اگر غذایی که به آن دعوت می‌شد
9:34 از کم‌ارزش‌ترین و ساده‌ترین غذاها بود
9:37 باز هم دعوت را می‌پذیرفت
9:39 و «اهالة» هر روغنی است که از آن ...
9:43 و «سنخة»
9:45 یعنی روغنی که بر اثر طولانی ماندن در طعم و بو دچار تغییر شده باشد
9:49 به سبب ماندن طولانی
9:51 و سخن او
9:53 «و زره او نزد مردی یهودی بود»
9:56 «و چیزی نیافت که آن را آزاد کند تا آنکه درگذشت»
9:59 یعنی زره پیامبر (ﷺ)
10:02 نزد مردی یهودی گروگان گذاشته شده بود
10:05 در برابر سی صاع جو
10:08 و مالی نیافت که با آن زره را آزاد کند
10:12 تا آنکه پیامبر (ﷺ) درگذشت
10:15 سپس ابوبکر رضی‌الله‌عنه آن را آزاد کرد
10:21 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
10:25 رسول الله (ﷺ) بر کجاوه‌ای کهنه حج گزارد
10:30 و بر آن پارچه‌ای بود که ارزش چهار درهم نداشت
10:35 پس فرمود:
10:36 «خدایا آن را حجی قرار ده که در آن ریا و خودنمایی نباشد»
10:44 در این حدیث آمده که پیامبر (ﷺ)
10:48 در سال دهم هجرت حج گزارد
10:51 بر کجاوه‌ای کهنه
10:53 و «رحل» همان چیزی است که بر پشت شتر گذاشته می‌شود
10:57 تا سوارکار بر آن بنشیند
10:59 و «رث» به معنای کهنه و فرسوده است
11:03 و سخن او «و بر آن قطیفه‌ای بود» یعنی پارچه‌ای
11:07 که آن را روی کجاوه انداخته بود
11:09 که از بی‌ارزشی‌اش ارزش چهار درهم نداشت
11:13 و این دلیلی است بر آنکه او به کمال فروتنی رسیده بود (ﷺ)
11:19 و سخن او «پس فرمود»
11:22 «خدایا آن را حجی قرار ده که در آن ریا و خودنمایی نباشد»
11:28 یعنی این دعای بزرگ را در آنجا کرد
11:31 هنگامی که از میقات احرام بست
11:34 و در این دعا درخواست توفیق اخلاص و دوری از شرک و ریا و خودنمایی از خداوند است
11:41 و از امیرالمؤمنین عمر بن خطاب رضی‌الله‌عنه روایت شده است
11:46 که می‌گفت:
11:48 خدایا عملم را صالح قرار ده
11:51 و آن را برای خودت خالص گردان
11:54 و برای احدی در آن سهمی قرار نده
11:59 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
12:03 هیچ‌کس نزد آنان محبوب‌تر از رسول الله (ﷺ) نبود
12:09 گفت:
12:10 و چون او را می‌دیدند، برنمی‌خاستند
12:13 از آن‌رو که می‌دانستند او از این کار ناخشنود است
12:17 در این حدیث
12:21 بیان جایگاه پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در دل‌های صحابه رضی‌الله‌عنهم
12:27 پس او نزد ایشان از خودشان و اموالشان و همهٔ مردم محبوب‌تر بود
12:33 و با این همه
12:35 هرگاه او را می‌دیدند، برای او برنمی‌خاستند
12:38 از آن‌رو که می‌دانستند او از این کار ناخشنود است
12:41 یعنی از ناخشنودی او از ایستادن برای خود
12:44 از سر فروتنی در برابر پروردگارش
12:46 و مخالفت با عادت متکبران و زورگویان
12:51 و معاویه بن ابی‌سفیان رضی‌الله‌عنهما گفته است
12:56 از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) شنیدم که می‌فرمود
13:00 هرکس دوست دارد مردان برای او به پای ایستاده باشند
13:04 جایگاهش را در آتش دوزخ آماده کند
13:07 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت
13:13 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود
13:17 اگر به من دست‌گوسفندی هدیه شود، آن را می‌پذیرم
13:20 و اگر به خوردن آن دعوت شوم، اجابت می‌کنم
13:26 «کراع»
13:28 همان بخش پایین ساق گوسفند است که پایین‌تر از زانو قرار دارد
13:31 که گوشت اندکی دارد
13:33 اگر کسی آن را به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) هدیه می‌کرد
13:37 او از وی می‌پذیرفت
13:39 و اگر کسی او را به خانه‌اش دعوت می‌کرد و دست‌گوسفندی برایش می‌آورد
13:44 دعوتش را اجابت می‌کرد و آن را می‌پذیرفت
13:46 و این از کمال فروتنی او (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) است
13:53 و از جابر رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت
13:56 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) نزد من آمد
14:00 در حالی که سوار بر قاطر یا اسب نژادی نبود
14:05 در این حدیث
14:07 که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
14:10 برای عیادت جابر رضی‌الله‌عنه نزد او آمد
14:13 هنگامی که او بیمار بود
14:15 و سخن او
14:17 «سوار بر قاطر یا اسب نژاد نبود»
14:20 یعنی او (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
14:23 هرگاه قصد دیدار کسی را داشت
14:25 به دنبال بهترین مرکب نمی‌گشت
14:27 بلکه با آنچه برایش فراهم بود می‌رفت
14:30 و اگر نبود، پیاده می‌رفت
14:32 و قاطر فرزند اسب از الاغ است
14:36 و اسب نژاد همان اسب ترکی از نژاد اسب‌هاست
14:40 و از یوسف بن عبدالله بن سلام رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت
14:47 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) مرا یوسف نامید
14:52 و مرا بر دامن خود نشاند
14:54 و بر سرم دست کشید
14:59 یوسف بن عبدالله بن سلام
15:02 ابویعقوب اسرائیلی مدنی
15:06 هم‌پیمان انصار
15:08 در زمان حیات پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به دنیا آمد
15:12 پس او را نزد آن حضرت آوردند
15:14 و او را یوسف نام نهاد
15:16 به نام پیامبر خدا یوسف (علیه‌السلام)
15:19 چون وی اسرائیلی بود
15:22 و او را بر دامن خود نشاند
15:24 و بر سرش دست کشید
15:26 و این در آن، مهربانی و انس گرفتن با کودک است
15:30 و این از فروتنی اوست (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
15:34 که با کودکان مهربانی می‌کرد و ایشان را بر دامن خود می‌نشاند
15:38 و از انس بن مالک رضی‌الله‌عنه
15:43 که مردی خیاط، رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) را دعوت کرد
15:48 پس برای او ثریدی آورد که در آن کدو بود
15:52 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) کدو را برمی‌داشت
15:56 و کدو را دوست می‌داشت
15:59 ثابت گفت
16:01 از انس شنیدم که می‌گفت
16:03 هرگز برای من غذایی تهیه نشد که بتوانم در آن کدو قرار دهم، مگر اینکه چنین کردم
16:08 مگر اینکه انجام شد
16:12 در این حدیث
16:14 که پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) دعوت خیاط را اجابت کرد
16:18 و از غذای او خورد
16:20 و این بر فروتنی او (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) دلالت دارد
16:25 او دعوت هرکس را که او را می‌خواند، اجابت می‌کرد
16:29 و این حدیث پیش‌تر در بابی گذشته بر ما گذشت
16:33 و از عمره روایت است که گفت
16:37 از عایشه رضی‌الله‌عنها پرسیده شد
16:40 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در خانه‌اش چه کاری انجام می‌داد
16:45 او گفت
16:47 او بشری از میان بشرها بود
16:49 لباسش را شپش‌گیری می‌کرد
16:51 و با دست خود شیر بز می‌دوشید
16:53 و کارهای خود را انجام می‌داد
16:55 ام‌المؤمنین عایشه رضی‌الله‌عنها درباره کار پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در خانه‌اش پرسیده شد
17:00 درباره کار پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در خانه‌اش
17:04 پس گفت
17:06 او بشری از میان بشرها بود
17:08 یعنی او خود را با هیچ چیز از بشر متمایز نمی‌کرد
17:12 سپس توضیح داد و گفت
17:14 لباسش را شپش‌گیری می‌کرد
17:16 یعنی آن را وارسی می‌کرد تا خار و مانند آن را که به آن چسبیده بود، برگیرد
17:21 و با دست خود شیر بز می‌دوشید
17:23 یعنی با دست مبارکش شیر گوسفند را می‌دوشید
17:27 و کارهای خود را انجام می‌داد
17:29 یعنی خودش به امور شخصی خود رسیدگی می‌کرد
17:32 پس هرگاه به چیزی نیاز داشت
17:34 برمی‌خاست و خود آن را می‌آورد
17:36 بی‌آنکه کسی را از نزد خود فرمان دهد که آن را بیاورد
17:39 و این همه از کمال فروتنی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) است
17:47 فایده
17:49 قاضی عیاض رحمه‌الله گفت
17:52 و اما فروتنی او ﷺ
17:55 با وجود بلندی مقام و رفعت منزلتش،
17:59 از همه مردم فروتن‌تر بود
18:02 و کمترین تکبر را داشت.
18:04 و همین تو را بس که او را میان آن‌که پیامبری پادشاه باشد یا پیامبری بنده، مخیر کردند،
18:09 یا پیامبری بنده.
18:11 پس بنده‌بودن را برگزید،
18:14 و فرمود: «جز این نیست که من بنده‌ام»،
18:18 همان‌گونه که بنده می‌خورد می‌خورم،
18:20 و همان‌گونه که بنده می‌نشیند می‌نشینم.
18:23 و بر الاغ سوار می‌شد،
18:25 و کسی را پشت سر خود سوار می‌کرد،
18:28 و با فقیران همنشینی می‌کرد،
18:30 و دعوت بنده‌ای را اجابت می‌کرد،
18:33 و در میان یارانش می‌نشست و با ایشان آمیخته بود،
18:36 آن‌چنان‌که جای نشستن به او نمی‌رسید.
18:39 با این همه، زمین برای او گشوده شده بود،
18:42 و در همان حج صد شتر قربانی هدیه کرد.
18:46 و چون مکه برای او گشوده شد،
18:48 و با لشکریان مسلمانان به آن داخل شد،
18:51 سر بر کجاوه‌اش فرود آورد،
18:54 تا آن‌که نزدیک بود موی پیشانی‌اش به آن برسد،
18:57 از روی فروتنی در برابر الله تعالی.
19:00 و در خانه‌اش در خدمت خانواده بود:
19:03 لباسش را شپش‌گیری می‌کرد،
19:05 بز خود را می‌دوشید،
19:07 لباسش را وصله می‌زد،
19:09 کفشش را پینه می‌کرد،
19:11 و کارهای خود را خودش انجام می‌داد،
19:13 و خانه را جارو می‌کرد، یعنی آن را می‌روفت،
19:15 و شتر را زانو می‌بست،
19:17 و به شتر آب‌کش خود علف می‌داد،
19:19 و با خدمتکار غذا می‌خورد.
19:22 سخن درباره این موضوع ادامه دارد، ان شاء الله.
19:24 و الله داناتر است.
19:27 و درود و سلام (الله) بر او،
19:29 بر پیامبرمان محمد،
19:31 و بر خاندان و یارانش همگی.