از مجموعهٔ الشمعیل المحمدیه (سریال کامل شد) · درس 35 از 40

شمایل محمدیه | قسمت (35) | باب آنچه در مورد زندگانی رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم ذکر شد | قسمت دوم

◉ 102 بازدید ⏱ 15:51 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:07 با قلم‌های مشک‌آلود و مرکب عشق
0:11 سطرهایی می‌نگاریم که از طلا گران‌بهاتر است
0:15 در توصیف سرور آفریدگان، صلی‌الله‌علیه‌وسلم
0:22 شمائل محمدی
0:31 باب آنچه درباره زندگی رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم آمده است
0:36 از محمد بن سیرین روایت است که گفت
0:40 نزد ابوهریره بودیم
0:42 و او دو جامه‌ی مشق‌آلود از کتان بر تن داشت
0:46 پس در یکی از آن‌ها بینی خود را پاک کرد
0:49 آنگاه گفت: «بخ بخ»
0:52 ابوهریره در کتان بینی‌اش را پاک می‌کند
0:55 به یاد دارم که من در میان منبر و حجره‌ی عایشه
1:01 و در حالی که
1:03 بی‌هوش افتاده بودم
1:05 می‌آمد آن‌که می‌آمد
1:07 و پای خود را بر گردنم می‌نهاد
1:10 و گمان می‌کرد که من دیوانه‌ام
1:12 در حالی که دیوانگی‌ای در من نبود
1:14 و جز گرسنگی چیزی نبود
1:17 در این حدیث
1:20 ابوهریره رضی‌الله‌عنه حال گذشته‌ی خود را یادآوری می‌کند
1:24 و آن را با حال کنونی‌اش مقایسه می‌کند
1:27 و اینکه در روزی از روزها
1:29 گرسنگی بر او سخت شد
1:31 و غذایی نیافت که با آن بدنش را تغذیه کند
1:34 و نیازش را برطرف سازد
1:36 تا آنجا که در مسجد پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم از شدت گرسنگی به خود می‌پیچید
1:42 تا آنکه بی‌هوش می‌شد
1:44 و آن که او را می‌دید گمان می‌کرد که از دیوانگی‌ای که دارد به خود می‌پیچد
1:50 در حالی که جز شدت گرسنگی‌ای که داشت چیزی نبود
1:54 و اکنون او
1:56 دو جامه‌ی مشق‌آلود از کتان بر تن دارد
1:59 که با آن بینی خود را پاک می‌کند
2:01 و معنای «ثوبان ممشقان» یعنی
2:03 جامه‌هایی که با مشق رنگ شده‌اند
2:05 و مشق همان گل سرخ‌رنگ است
2:07 و کتان نوعی پارچه‌ی شناخته‌شده است
2:11 لباس‌هایش در گرما و سرما و خشکی معتدل است
2:15 به بدن نمی‌چسبد
2:17 و از جامه‌های نفیس است
2:20 و سبب ذکر این حدیث در این باب
2:24 آن است که بر تنگدستی زندگی پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم دلالت دارد
2:28 زیرا اگر چیزی نزدش بود
2:31 ابوهریره را گرسنه رها نمی‌کرد
2:34 تا آنکه حال او به جایی رسید که از شدت گرسنگی فرو افتاد
2:39 و از سعد بن ابی وقاص رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت
2:44 من نخستین مردی هستم که در راه الله عز وجل خون ریخت
2:50 و من نخستین مردی هستم که در راه الله با تیر تیراندازی کرد
2:55 به یاد دارم که با گروهی جنگ می‌کردم
2:58 و جز برگ درخت و حبله غذایی نداشتیم
3:04 تا آنکه کناره‌های دهانمان زخمی شد
3:07 و یکی از ما مانند شتر و گوسفند مدفوع می‌کرد
3:12 و بنی اسد مرا در دین سرزنش کردند
3:16 که اگر چنین باشد، زیان دیده و کم‌بهره‌ام و عملم تباه شده است
3:20 در این حدیث سعد بن ابی وقاص رضی‌الله‌عنه
3:27 از سابقه‌ی خود در اسلام و برخی کارهایش یاد می‌کند
3:32 و می‌گوید: من نخستین مردی هستم که در راه الله عز وجل خون ریخت
3:39 یعنی نخستین خونی که از مشرکان در راه الله ریخته شد به دست او بود
3:46 و این در آغاز اسلام بود که او پنهانی در مکه نماز می‌گزارد
3:52 برخی از مشرکان او را دیدند و بر او شوریدند و او با ایشان ستیز کرد
3:57 و یکی از آنان را با استخوان فک شتری زد و از او خون جاری شد
4:02 پس این نخستین خونی بود که در راه الله ریخته شد
4:07 و گفته‌ی او: «و من نخستین مردی هستم که در راه الله با تیر تیراندازی کردم»
4:13 و این در سریه‌ی عبیده بن حارث رضی‌الله‌عنه بود
4:18 و این نبرد نخستین جنگی بود که میان مشرکان و مسلمانان رخ داد
4:23 در سال نخست هجرت
4:26 آنگاه که پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم گروهی از مسلمانان را به سوی رابغ فرستاد
4:32 تا با کاروانی از قریش روبه‌رو شوند؛ و با تیر به یکدیگر تیراندازی کردند و میان ایشان شمشیرزنی نبود
4:39 پس سعد رضی‌الله‌عنه نخستین کسی بود که در راه الله تیر انداخت
4:45 و گفته‌ی او: «و به یقین مرا دیدم که با گروهی از اصحاب محمد صلی‌الله‌علیه‌وسلم جنگ می‌کردم
4:53 که جز برگ درخت و حبله نمی‌خوردیم تا کناره‌های دهانمان زخمی شد»
4:59 یعنی با گروهی از صحابه غزوه می‌کرد
5:04 و جز برگ درخت و حبله توشه‌ای نداشتند
5:08 و حبله همان میوه‌ی درخت سمر است
5:11 و گفته‌ی او: «تا کناره‌های دهانمان زخمی شد»
5:15 یعنی از زبری برگی که می‌خوردیم و از حرارت آن، زخم‌های کناره‌ی دهان بر ما پدید آمد
5:22 و گفته‌ی او: «و یکی از ما مانند شتر و گوسفند مدفوع می‌کرد»
5:28 یعنی هرگاه یکی از ما حاجتش را برمی‌آورد، فضولاتی شبیه فضولات گوسفند و شتر از او خارج می‌شد
5:35 زیرا او همان را خورده بود که ما خورده بودیم
5:38 و سعد رضی‌الله‌عنه درباره‌ی این امور داستانی دارد
5:43 که مردم کوفه سعد را نزد عمر رضی‌الله‌عنه شکایت کردند
5:48 و سعد والی ایشان بود
5:51 و گفتند که او نماز را نیکو نمی‌گزارد
5:54 پس عمر کسی را نزد او فرستاد
5:56 و گفت: ای ابواسحاق
5:59 این مردم می‌پندارند که تو نماز را نیکو نمی‌خوانی
6:04 سعد رضی‌الله‌عنه گفت:
6:06 اما به خدا سوگند من
6:08 همانا با ایشان نماز پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم را برپا می‌داشتم
6:14 و از آن کوتاهی نمی‌کردم
6:16 نماز عشا را می‌گزاردم
6:18 در دو رکعت نخست شتاب می‌کردم
6:20 و در دو رکعت آخر سبک می‌خواندم
6:23 عمر گفت:
6:25 ای ابواسحاق، گمان من درباره‌ی تو همین است
6:28 و در این حدیث سعد می‌گوید:
6:31 «و بنو اسد مرا در دین سرزنش کردند»
6:35 و در روایتی از بخاری آمده است:
6:37 «مرا بر اسلام سرزنش می‌کردی»
6:39 یعنی مرا تأدیب کنی و نماز را به من یاد دهی
6:43 یا مرا سرزنش کنی که من آن را نیک نمی‌گزارم
6:46 و معنای سخن این است که سعد رضی‌الله‌عنه
6:50 اهلیت ابن اسد را برای آموزش احکام انکار کرد
6:54 با وجود پیشگامی و قدمت صحبتش
6:57 و فداکاری‌اش در اسلام
7:00 و سخنش این بود:
7:01 «قد خبت و خسرت» اگر
7:04 یعنی اگر من نماز را نیک نمی‌گزارم
7:06 و به یاد دادن ایشان نیازمندم
7:08 آنگاه نومید و زیانکار خواهم بود
7:11 و عملم تباه خواهد شد
7:13 یعنی آنچه از نمازم در گذشته بوده
7:16 و سعد رضی‌الله‌عنه
7:18 خودستایی کرده است
7:20 و شایستهٔ مؤمن این است که چنین کند
7:23 اما چون نادانان او را سرزنش کردند
7:25 که نماز را نیک نمی‌گزارد
7:28 ناچار شد فضیلت خود را یادآور شود
7:30 و پیشگامی و کردارش در اسلام را
7:33 و ستایش انسان از خود
7:35 آنگاه روا است که از ستم و برتری‌جویی خالی باشد
7:38 و مقصود گوینده اظهار حق باشد
7:41 در این صورت آن برایش ناپسند نیست
7:44 و از عتبة بن غزوان رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
7:50 خود را دیدم که هفتمین نفر
7:54 همراه رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم بودم
7:57 ما را جز برگ درختان طعامی نبود
8:01 تا آنجا که کناره‌های دهانمان زخم شد
8:04 پس پارچه‌ای یافتم
8:06 و آن را میان خود و سعد تقسیم کردم
8:09 از میان آن هفت نفر هیچ‌کس نبود
8:12 مگر آنکه امیر شهری از شهرها شد
8:16 و شما پس از ما امیران را خواهید آزمود
8:20 این حدیث را داستانی است
8:24 و آن این است که عمر بن الخطاب رضی‌الله‌عنه
8:27 عتبة بن غزوان را با گروهی از صحابه رضی‌الله‌عنهم فرستاد
8:33 تا در مرزهای مسلمانان به رباط بپردازند
8:37 و منطقه‌ای را برای ماندن ایشان تعیین کرد
8:41 چون به آن مکان رسیدند
8:44 عتبه رضی‌الله‌عنه در میان یارانش خطبه خواند
8:47 خطبه‌ای طولانی که مسلم آن را در صحیحش آورده است
8:51 شاهد آن در این باب
8:54 سخن عتبه رضی‌الله‌عنه است
8:57 خود را دیدم که هفتمین نفر
9:00 همراه رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم بودم
9:03 ما را جز برگ درختان طعامی نبود
9:07 تا آنجا که کناره‌های دهانمان زخم شد
9:10 و این دلالت دارد بر سختی زندگی و دشواری
9:13 که در آغاز کار بر آن بودند
9:16 و سخنش «پس پارچه‌ای یافتم»
9:19 «و آن را میان خود و سعد تقسیم کردم»
9:22 یعنی پارچه‌ای را افتاده
9:25 در زمین، کهنه، یافت
9:28 پس آن را برداشت و میان خود و
9:31 سعد بن ابی وقاص رضی‌الله‌عنه تقسیم کرد
9:34 به سبب نیاز شدیدی که بر آن بودند
9:38 سپس می‌گوید: «پس از آن ما
9:41 از آن هفت نفر هیچ‌کس نبود مگر آنکه
9:44 امیر شهری از شهرها بود»
9:47 عتبه رضی‌الله‌عنه
9:50 نعمتی را یاد می‌کند که کار ایشان بدان رسید
9:53 پس از آن حال از سختی و کمی معیشت
9:56 چنان‌که امیر شهرها شدند
9:59 و سخنش «و شما امیران را خواهید آزمود»
10:02 «پس از ما» یعنی که
10:05 امیرانی که پس از ایشان آمدند مانند
10:08 صحابه در عدالت و دیانت نیستند
10:11 و از دنیا روی‌گردان نیستند
10:14 و کار چنین بود
10:17 پس این از کرامات است به خبر دادن از امور
10:20 غیبی؛ و اشاره کرد به تفاوت
10:23 که ایشان از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم دیده بودند
10:26 آنچه سبب ریاضت و مجاهده ایشان
10:29 و اندک‌خواهی‌شان
10:32 در امر معیشتشان بود
10:35 پس پس از او بر همین روش رفتند
10:38 و اما دیگران که پس از ایشان آمدند
10:41 چنین نیستند
10:45 و از انس رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
10:48 رسول الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم فرمود:
10:51 هیچ‌کس نترسد
10:54 «و به راستی در راه الله آزار دیدم
10:57 و هیچ‌کس آزار داده نشد»
11:00 «و بر من سی‌ روز از میان
11:03 شب و روز گذشت و مرا
11:06 و بلال را طعامی نبود که کسی با جگر (جانداری) بخورد
11:09 جز چیزی که بلال زیر بغل خود پنهان می‌کرد»
11:13 در این حدیث
11:16 پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم خبر می‌دهد
11:20 پس فرمود:
11:23 «در راه الله ترسانده شدم و هیچ‌کس نترسید»
11:26 یعنی تهدید و وعید شدم
11:29 به شکنجه و کشتن
11:32 به سبب آشکار ساختن دین الله عز وجل
11:35 و در آن هنگام هیچ‌کس جز من نمی‌ترسید
11:38 و سخنش «و به راستی آزار دیدم»
11:41 «در راه الله و هیچ‌کس آزار داده نشد»
11:44 یعنی به فعل آزار دیدم پس از آن
11:47 و سخن «و آن در ذات الله بود»
11:50 و هیچ‌کس از مردم آزار داده نمی‌شد
11:53 در آن روزگار
11:56 و سخن او: «و به‌راستی سی (روز) بر من گذشت
11:59 که میان روز و شب
12:02 و برای من و بلال غذایی نبود که جانداری دارای جگر آن را بخورد،
12:05 جز چیزی که زیر بغل بلال پنهان می‌کرد.»
12:08 یعنی بلال رضی‌الله‌عنه
12:11 در آن زمان همراه من بود
12:14 سی روز و شب بر ما گذشت
12:17 به‌طور کامل و تمام
12:20 و برای ما غذایی نبود که هیچ جانداری بخورد
12:23 جز چیزی اندک،
12:26 به اندازه‌ای که بلال زیر بغلش می‌گرفت.
12:29 و ما ظرفی نداشتیم که غذا را در آن بگذاریم.
12:32 و همهٔ این‌ها نتیجهٔ سخت‌گیری
12:36 قوم او بر پیامبر (ﷺ) بود
12:39 تا از ادامهٔ دعوت بازایستد.
12:42 اما ایشان (ﷺ)
12:45 با صبر و مجاهدت ادامه داد
12:48 تا آن‌که الله دین را به وسیلهٔ او آشکار کرد.
12:51 و از انس رضی‌الله‌عنه روایت است
12:55 که پیامبر (ﷺ)
12:58 هرگز ناهار و شامی از نان و گوشت نزد او جمع نمی‌شد
13:01 مگر به‌صورت «ضفف» (ازدحام مهمانان بر سفره).
13:04 عبدالله گفت:
13:07 بعضی گفته‌اند: «ضفف» یعنی بسیاری دست‌ها.
13:10 در این حدیث، انس بن مالک رضی‌الله‌عنه خبر می‌دهد
13:14 که پیامبر (ﷺ)
13:17 هرگز ناهار و شامی در یک روز از نان و گوشت
13:20 نزد او جمع نمی‌شد
13:23 مگر به‌صورت ضفف.
13:26 عبدالله، که استاد ترمذی است، گفت:
13:29 بعضی گفته‌اند: «ضفف»
13:32 یعنی بسیاری دست‌ها.
13:35 و مالک بن دینار رحمه‌الله گفت:
13:38 از مردی بادیه‌نشین پرسیدم: «ضفف» چیست؟ گفت: آن است که با مردم غذا بخورد.
13:47 و بسیاری دست‌ها بر غذا از برکت آن است. امام احمد گفت: هرگاه غذا چهار (شرط) را جمع کند، کامل است:
13:57 نام الله در آغازش گفته شود، و در پایانش حمد الله گفته شود، و دست‌های بسیاری بر آن باشد، و از حلال باشد.
14:07 و از نوفل بن إیاس هذلی روایت است که گفت: عبدالرحمن بن عوف رضی‌الله‌عنه همنشین ما بود،
14:17 و همنشین نیکویی بود. روزی ما را به خانه‌اش برد. چون داخل خانه‌اش شدیم، رفت و غسل کرد، سپس بیرون آمد.
14:28 ظرفی آوردند که در آن نان و گوشت بود. چون سفره را پیش عبدالرحمن گذاشتند، گفتم: «ای ابومحمد، چه چیز تو را گریان کرده است؟»
14:41 گفت: رسول الله (ﷺ) درگذشت، در حالی که خودش و خانواده‌اش از نان جو سیر نشدند.
14:50 پس گمان نمی‌کنم که ما برای آنچه برایمان بهتر است، (از دنیا) عقب مانده باشیم. این حدیث ضعیف است، اما نزدیک به آن در صحیح امام بخاری آمده است.
15:03 روزی غذایش را برای عبدالرحمن بن عوف رضی‌الله‌عنه آوردند. گفت: مصعب بن عمیر کشته شد و او از من بهتر بود،
15:13 و برای کفن او چیزی جز یک عبا یافت نشد. و حمزه یا مرد دیگری کشته شد که از من بهتر بود، و برای کفن او چیزی جز یک عبا یافت نشد.
15:27 به‌راستی ترسیدم که پاکیزه‌هایمان را در زندگی دنیا زودتر (دریافت) کرده باشیم. سپس گریه کرد.
15:37 برای این حدیث ادامه‌ای است، إن شاء الله. و الله أعلم. و درود و سلام الله بر پیامبر ما محمد (ﷺ) و بر آل و اصحاب او همگی باد.