از مجموعهٔ صحیح البخاری
· درس 91 از 113
خلاصه صحیح البخاری | قسمت (91) | کتاب گواهینامه - 1
صوت ترجمهشده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش میشود. متن زیر بهطور کامل ترجمه شده است.
0:000:00
متن کامل
ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00
به نام الله بخشندهی مهربان
0:03
مرکز افاده
0:06
برای پژوهشها و تحقیقات انسانی
0:09
ارائه میدهد
0:10
مختصر صحیح بخاری
0:16
کتاب الشهادات
0:20
باب: هرگاه مردی کسی را تعدیل کند و بگوید
0:25
ما جز خیر (از او) نمیدانیم
0:27
یا بگوید
0:29
جز خیر از او نمیدانم
0:31
از ابن شهاب روایت است که گفت
0:34
عروة بن زبیر برایم حدیث گفت
0:37
و سعید بن مسیب
0:39
و علقمة بن وقاص
0:41
و عبیدالله بن عبدالله بن عتبة بن مسعود
0:45
از عایشه رضیاللهعنها همسر پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم)
0:50
هنگامی که اهل افک آنچه گفتند، به او گفتند
0:54
و همگی آنان بخشی از حدیث او را برایم نقل کردند
0:58
و برخی از ایشان نسبت به حدیث او حافظهی بهتری داشتند از برخی دیگر
1:01
و در بیان داستان دقیقتر بودند
1:04
و من از هر یک از ایشان حدیثی را که از عایشه برایم نقل کرده بود، به خاطر سپردهام
1:09
و بخشی از روایات ایشان، بخش دیگر را تصدیق میکند
1:12
هرچند برخی از ایشان نسبت به برخی دیگر حافظهی بهتری داشت
1:16
گفتند
1:18
عایشه گفت
1:19
رسول الله (ﷺ) چنین بود
1:22
که هرگاه قصد سفر میکرد
1:24
میان همسرانش قرعه میانداخت
1:26
و هر یک از ایشان که قرعهاش برمیآمد
1:29
رسول الله (ﷺ) او را همراه خود میبرد
1:33
عایشه گفت
1:35
در جنگی که انجام داد، میان ما قرعه انداخت
1:38
و قرعه به نام من درآمد
1:41
و با رسول الله (ﷺ) بیرون رفتم
1:44
پس از آنکه حجاب نازل شده بود
1:47
من در هودج خود سوار میشدم و در آن فرود میآمدم
1:50
پس حرکت کردیم
1:52
تا آنگاه که رسول الله (ﷺ)
1:56
از آن غزوهی خود فارغ شد و بازگشت
1:58
و در حالی که بازگشته بودیم، به مدینه نزدیک شدیم
2:01
در یک شب، دستور کوچ داد
2:04
پس هنگامی که دستور کوچ را اعلام کردند، برخاستم
2:07
و رفتم تا از لشکر گذشتم
2:10
و چون کار خود را انجام دادم
2:12
به سوی کجاوهام بازگشتم
2:14
و سینهام را لمس کردم
2:16
ناگاه دیدم گردنبند از جزع ظفار که داشتم، گسسته شده است
2:20
بازگشتم و به دنبال گردنبندم گشتم
2:23
و جستوجوی آن مرا باز داشت
2:25
گفت
2:26
و آن گروه که کجاوهام را بار میکردند، آمدند
2:30
و هودجم را برداشتند و بر شتری که من بر آن سوار میشدم، نهادند
2:35
و گمان میکردند که من در آن هستم
2:38
و زنان در آن زمان سبکوزن بودند و گوشتآلود نشده بودند
2:42
در روایتی
2:43
سنگین نشده بودند
2:45
و گوشت بر ایشان نیامده بود
2:47
آنان فقط اندکی غذا میخوردند
2:51
پس آن قوم، سبکی هودج را هنگام بلند کردن و حمل آن، عجیب نشمردند
2:56
و من دختری کمسن بودم
2:59
پس شتر را به حرکت درآوردند و رفتند
3:02
و پس از رفتن لشکر، گردنبندم را یافتم
3:05
نزد منزلگاه ایشان آمدم و کسی در آنجا نبود، نه دعوتکنندهای و نه پاسخدهندهای
3:10
به همان جایی که بودم بازگشتم
3:13
و گمان کردم که آنان مرا نمییابند و به سویم باز میگردند
3:17
پس در حالی که در جایم نشسته بودم
3:20
چشمانم بر من چیره شد و خوابیدم
3:23
و صفوان بن معطل سلمی
3:26
سپس ذکوانی، از پشت لشکر بود
3:29
او صبحگاهان نزد منزلگاه من رسید
3:31
و سیاهی شخصی خفته را دید
3:34
و چون مرا دید، شناختم
3:36
زیرا پیش از نزول حجاب مرا دیده بود
3:39
با گفتن «إنا لله و إنا إلیه راجعون» که هنگام شناختن من گفت، بیدار شدم
3:43
و با چادرم صورتم را پوشاندم
3:46
و به خدا سوگند، هیچ سخنی با هم نگفتیم
3:49
و جز گفتن «إنا لله و إنا إلیه راجعون» از او سخنی نشنیدم
3:52
و فرود آمد تا شترش را خواباند
3:55
و بر دستش پا نهاد
3:57
پس برخاستم و بر آن سوار شدم
4:00
او مهار شتر را کشید و حرکت کرد
4:03
تا آنکه در گرمای نیمروز، به لشکر رسیدیم که در میان گرما فرود آمده بودند
4:07
در روایتی
4:09
در حال استراحت در پایان شب
4:10
و ایشان فرود آمده بودند
4:12
گفت
4:13
پس هر که باید هلاک شود، هلاک شد
4:15
و آنکه بزرگترین بخش افک را برعهده گرفت
4:18
عبدالله بن ابی بن سلول بود
4:21
عروة گفت
4:23
به من خبر داده شده که او شایعهها را رواج میداد و نزد او دربارهٔ آن سخن گفته میشد
4:27
او آن را تأیید میکرد و به آن گوش میداد و آن را بازگو میکرد
4:31
و عروة گفت
4:34
از اهل افک، افراد دیگری نیز نام برده شدهاند
4:36
جز حسان بن ثابت
4:38
و مسطح بن اثاثه
4:40
و حمنة بنت جحش
4:42
در میان افراد دیگری که من از آنان آگاهی ندارم
4:46
جز آنکه ایشان گروهی بودند، چنانکه خداوند متعال فرموده است
4:50
و اما بزرگترین بخش آن، به کسی گفته میشود که
4:53
عبدالله بن أبی بن سلول
4:56
عروه گفت
4:58
عایشه کراهت داشت که در نزد او حسّان (رضیاللهعنه) دشنام داده شود.
5:02
و میگوید
5:03
او کسی است که فرمود
5:05
پدرم و پدرِ او و آبرویم
5:09
محمد فروخته شود از شما (به عنوان) سپر حفاظتی
5:12
عایشه گفت
5:14
از مدینه روانه شدیم
5:16
شکایت کردم وقتی که یک ماه آمدم (به اینجا)
5:19
مردم در گفتار اهل افک دچار اشتباه میشوند.
5:22
چیزی از آن را احساس نمیکنم
5:25
و او در بیماریام مرا آزرده میکند
5:27
من از رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) نمیشناسم
5:31
لطفی که از آن میدیدم، هنگامی که شکایت میکردم
5:35
تنها بر پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) وارد میشد
5:40
سپس سلام میدهد و میگوید
5:42
کیفیتکم
5:44
سپس روی برمیگرداند
5:46
این [حالت] مرا به شک میاندازد.
5:48
و احساس شر نمیکنم
5:50
تا اینکه پس از بهبود یافتن، بیرون رفتم.
5:53
من همراه ام مسطح به سوی مناصع بیرون رفتم
5:57
و محل قضای حاجت ما
5:59
و ما جز در شب بیرون نمیرفتیم، آن هم تا شبی دیگر.
6:03
و آن در پیش از آن بود که ما نزدیک خانههایمان جایگاههایی (کُنُف) برای قضای حاجت برمیگزیدیم.
6:08
گفت
6:09
و ما را به حکم نخستین عرب در بیابان، پیش از قضای حاجت (رفتن به دستشویی بیرون از خانه) امر کرد.
6:14
هرگز از آن کنف (سایهبان یا پناهگاه) آزرده نمیشویم که آن را نزد خانههای خود برپا کنیم.
6:19
گفت
6:20
من و ام مِسطح راه افتادیم
6:23
او دختر ابو رهم بن مطلب بن عبد مناف است
6:27
و مادرش دختر صخر بن عامر است.
6:29
خاله ابوبکر صدیق
6:32
و پسرش مِصطح بن اثاثه بن عبّاد بن المطلب
6:37
من و ام مِسطَح به سوی خانهام برگشتیم، پس از آنکه کارمان به پایان رسید.
6:42
ام مصطح در حین راهرفتن، در روسری (یا چادرش) خود لغزید و به زمین خورد.
6:45
فقالت
6:46
تعسی مصطح
6:48
به او گفتم
6:49
بد چیزی گفتی
6:51
آیا مردی را دشنام میدهی که در جنگ بدر حاضر بود؟
6:54
در روایتی
6:56
آیا (ای) مادر! آیا فرزندت را دشنام میدهی؟
6:58
ساکت شد
7:00
آن کار را سه بار انجام دادم
7:02
گفت
7:04
ای هنت
7:05
و نشنیدی آنچه گفت
7:08
گفت
7:09
«ما قال»
7:10
و مرا از سخن اهل افک خبر دادی
7:13
در روایتی
7:15
حدیث را برای من شکافتی
7:17
بر بیماریم بیماریای افزوده شد
7:20
هنگامی که به خانهام بازگشتم
7:22
پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) بر من وارد شد
7:26
سپس سلام داد و آنگاه گفت
7:29
کیفیتکم
7:31
به او گفتم
7:32
آیا به من اجازه میدهی ای پدرم بیایم؟
7:35
گفت
7:36
و میخواهم خبر را از جانب آن دو تحقق و یقین حاصل کنم.
7:40
گفت
7:41
پس رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) به من اجازه داد.
7:45
به مادرم گفتم
7:47
ای امت
7:49
مردم درباره چه چیزی سخن میگویند؟
7:51
گفت
7:52
ای پسرم
7:54
آسان بگیر بر خودت
7:56
به خدا سوگند، کمتر زنی بوده که چنین زیبا و نیکوسیما باشد.
8:00
نزد مردی که او را دوست دارد
8:02
زنانی که همسرانی دارند
8:03
و جز این نیست که بر آن افزودیم
8:05
در روایتی
8:07
مگر اینکه به آنها حسد ورزیده باشی
8:09
گفت
8:11
گفتم
8:12
سبحان الله
8:13
این مطلب را مردم پیشتر (از گذشته) نقل کردهاند.
8:16
در روایتی
8:18
گفتم
8:19
پدرم از آن آگاه شده بود.
8:21
گفت: آری
8:23
گفتم
8:24
و رسولالله (صلیاللهعلیهوسلم)
8:27
گفت: بله
8:29
و رسول الله (ﷺ)
8:32
گفت
8:33
آن شب آنقدر گریستم که صبح شد
8:37
اشکم برایم بند نمیآید و چشمانم به خواب سرمه نمیشود.
8:41
سپس صبح کردم و گریه میکردم
8:43
در روایتی
8:45
ابوبکر صدای مرا شنید، در حالی که او بر بام خانه بود و قرائت میکرد.
8:49
پس فرود آمد و به مادرم گفت.
8:51
چه شأنی دارد؟
8:53
گفت
8:54
به آنچه از شأن آن یاد شد، رسید.
8:57
پس چشمانش جاری شد
8:59
گفت
9:02
سوگندت میدهم ای منیه (کنیز)
9:04
جز آنکه به خانهات بازگردی
9:07
پس بازگشت
9:09
(عایشه) گفت
9:10
و پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) فراخواند
9:13
علی بن ابیطالب و اسامه بن زید را
9:16
هنگامی که وحی تأخیر افتاد
9:19
از آن دو میپرسید و با ایشان در جدایی از خانوادهاش مشورت میکرد
9:23
(عایشه) گفت
9:24
اما اسامه
9:26
پس پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) را راهنمایی کرد
9:29
به آنچه از پاکدامنی خانوادهاش میدانست
9:32
و به آنچه از محبت خود نسبت به ایشان در دل داشت
9:35
در روایتی
9:37
از دوستی نسبت به ایشان
9:39
اسامه گفت
9:41
همسرت را نگه دار
9:42
و جز خیر چیزی نمیدانیم
9:44
اما علی گفت
9:46
ای رسول الله
9:48
خداوند بر تو سخت نگرفته است
9:50
و زنان جز او بسیارند
9:53
از کنیز بپرس، تو را راست خواهد گفت
9:56
(عایشه) گفت
9:57
پس پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) بریره را فراخواند
10:01
فرمود
10:02
ای بریره
10:04
آیا از چیزی که تو را به شک اندازد دیدهای؟
10:07
بریره به او گفت
10:09
سوگند به آنکه تو را به حق برانگیخت
10:11
هرگز از او کار ناپسندی ندیدهام که بر او عیب گیرم
10:14
جز آنکه او کنیزی کمسن است
10:18
از خمیر خانوادهاش غافل میشود
10:20
پس دامی میآید و آن را میخورد
10:23
در روایتی
10:26
(عایشه) گفت
10:27
منزه است الله
10:29
به خدا سوگند جز آنچه زرگر بر طلای سرخ ناب میداند، از او نمیدانم
10:31
(این سخن را به آنها گفت)
10:35
و خبر به آن مردی رسید که دربارهاش گفته شد
10:39
او گفت
10:40
منزه است الله
10:42
به خدا سوگند پرده زن را کنار نزدم
10:45
عایشه گفت
10:47
پس در راه الله شهید شد
10:50
(عایشه) گفت
10:51
پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) در همان روز برخاست
10:55
و از عبدالله بن ابی عذر خواست
10:58
در حالی که بر منبر بود
11:00
فرمود
11:01
ای گروه مسلمانان
11:03
چه کسی مرا از مردی معذور میدارد
11:05
که آزار او را درباره خانوادهام به من رسانده است
11:09
به خدا سوگند جز خیر از خانوادهام نمیدانم
11:13
و از مردی یاد کردهاند که جز خیر از او نمیدانم
11:17
و بر خانوادهام داخل نمیشد مگر با من
11:21
در روایتی
11:23
پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) برای خطبه برخاست
11:28
پس شهادت گفت، الله را حمد گفت و به آنچه شایسته اوست ثنا گفت
11:33
سپس فرمود
11:34
اما بعد
11:36
درباره مردمی که خانوادهام را متهم کردند، مرا مشورت دهید
11:40
به الله سوگند از خانوادهام جز بدی ندانستم
11:44
و آنان را به کسی متهم کردند که به خدا سوگند از او هرگز بدی ندانستم
11:49
و هرگز به خانهام داخل نمیشد مگر آنکه من حاضر بودم
11:53
و هرگز در سفری غایب نشدم مگر آنکه او هم با من غایب بود
11:57
(عایشه) گفت
11:59
پس سعد بن معاذ، برادر بنی عبدالاشهل، برخاست
12:04
و گفت
12:05
ای رسول الله، من تو را معذور میدارم
12:08
اگر از اوس باشد، گردنش را میزنم
12:11
و اگر از برادرانمان از خزرج باشد
12:14
به ما فرمان دهی، فرمانت را اجرا میکنیم
12:17
(عایشه) گفت
12:18
پس مردی از خزرج برخاست
12:21
و ام حسانه، دختر عموی او، از تبار او بود
12:25
و آن سعد بن عباده بود
12:27
و او سرور خزرج بود
12:29
(عایشه) گفت
12:30
و او پیش از آن مردی صالح بود
12:33
اما تعصب او را به هیجان آورد
12:36
پس به سعد گفت
12:38
دروغ گفتی
12:39
به جان الله سوگند او را نخواهی کشت
12:41
و توانایی کشتنش را هم نداری
12:44
و اگر از خویشانت بود دوست نداشتی کشته شود
12:48
پس اسید بن حضیر برخاست
12:50
و او پسرعموی سعد بود
12:52
پس به سعد بن عباده گفت
12:54
دروغ گفتی
12:56
به جان الله سوگند او را حتماً خواهیم کشت
12:58
زیرا تو منافقی که از منافقان دفاع میکنی
13:02
(عایشه) گفت
13:03
پس دو قبیله برآشفتند
13:05
اوس و خزرج
13:07
تا آنجا که قصد کشتن یکدیگر کردند
13:10
و پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم)
13:13
در حالی که هنوز بر منبر ایستاده بود
13:16
(عایشه) گفت
13:17
پیامبر (ﷺ) با آنان مدارا نکرد؛ (او) به آرامی ایشان را فرو نشاند
13:22
تا آنکه (ایشان) خاموش شدند و خود (پیامبر) هم خاموش ماند
13:25
(عائشه) گفت:
13:26
آن روز تماموقت گریستم
13:29
اشک از چشمم خشک نمیشد و خواب به چشمم نمیآمد
13:33
(عائشه) گفت:
13:34
صبح شد و پدر و مادرم نزد من بودند
13:36
و من دو شب و یک روز گریسته بودم
13:39
اشک از چشمم خشک نمیشد و خواب به چشمم نمیآمد
13:43
تا آنجا که گمان میکردم گریه جگرم را خواهد شکافت
13:48
در حالی که پدر و مادرم نزد من نشسته بودند و من میگریستم
13:52
زنی از انصار اجازه ورود خواست
13:55
به او اجازه دادم
13:57
پس او آمد و با من گریست
13:59
(عائشه) گفت:
14:01
ما در همین حال بودیم
14:03
که پیامبر (ﷺ) بر ما وارد شد
14:07
سلام کرد و سپس نشست
14:10
(عائشه) گفت:
14:11
از وقتی که آن سخنان گفته شد، ایشان پیش من نشسته نبودند، جز این بار
14:15
و ایشان یک ماه درنگ کردند و دربارهٔ کار من وحیی بر ایشان نازل نمیشد
14:20
(عائشه) گفت:
14:21
پیامبر (ﷺ) چون نشست، تشهد خواند
14:26
سپس فرمود:
14:28
اما بعد،
14:29
ای عائشه!
14:31
به من خبر رسیده که دربارهٔ تو چنین و چنان (سخنانی) گفتهاند
14:34
اگر تو پاک هستی
14:36
به زودی الله تو را تبرئه خواهد کرد
14:38
و اگر به گناهی آلوده شدهای
14:40
از الله آمرزش بخواه و به سوی او توبه کن
14:43
زیرا بنده، چون به (گناه) اعتراف کند و توبه نماید
14:46
الله توبهاش را میپذیرد
14:48
در روایتی (آمده است):
14:50
اما بعد،
14:51
ای عائشه!
14:53
اگر به بدی آلوده شدهای یا بر (کسی) ستم کردهای، به سوی الله توبه کن
14:58
زیرا الله توبهٔ بندگانش را میپذیرد
15:02
(عائشه) گفت:
15:03
و زنی از انصار آمده بود که بر در نشسته بود
15:08
به (آن زن) گفتم:
15:09
آیا از این زن شرم نمیکنی که (دربارهٔ من) چیزی بگویی؟
15:14
(عائشه) گفت:
15:15
چون پیامبر (ﷺ) سخنش را به پایان برد
15:20
اشکهایم قطع شد تا آنجا که حتی یک قطره از آن را احساس نمیکردم
15:24
به پدرم گفتم:
15:26
از جانب من به پیامبر (ﷺ) در آنچه گفت پاسخ بده
15:32
پدرم گفت:
15:34
به الله سوگند، نمیدانم به پیامبر (ﷺ) چه بگویم
15:40
به مادرم گفتم:
15:42
به پیامبر (ﷺ) در آنچه گفت پاسخ بده
15:47
مادرم گفت:
15:49
به الله سوگند، نمیدانم به پیامبر (ﷺ) چه بگویم
15:54
(عائشه) گفت:
15:56
در روایتی (آمده است):
15:57
چون (پدر و مادرم) پاسخ ندادند،
15:59
تشهد خواندم و الله را به آنچه شایستهٔ اوست ستودم و ثنایش گفتم
16:04
سپس گفتم:
16:06
و من دختری کمسن بودم
16:09
و از قرآن زیاد نمیخواندم
16:12
به الله سوگند، من (این را) دانستم که
16:15
شما این سخن را شنیدید تا آنکه در دلهایتان جای گرفت و آن را باور کردید
16:21
پس اگر به شما بگویم که من پاکم
16:24
مرا تصدیق نخواهید کرد
16:26
و اگر به کاری اعتراف کنم
16:29
و الله میداند که من از آن پاکم
16:32
مرا تصدیق خواهید کرد
16:34
به الله سوگند، برای خود و برای شما مَثَلی نمییابم
16:37
جز پدر یوسف که گفت:
16:40
«پس صبر زیبا (پیشه کنم)»
16:42
«و الله مستعان است بر آنچه وصف میکنید.»
16:47
سپس رو برگرداندم و بر بسترم دراز کشیدم
16:50
و الله میدانست که من در آن هنگام پاک بودم
16:54
و اینکه الله مرا به پاکیام تبرئه خواهد کرد
16:57
اما به الله سوگند، گمان نمیکردم که الله دربارهٔ کار من وحیی نازل کند که تلاوت شود
17:04
کار من در نظرم از آن کوچکتر بود که الله دربارهٔ من سخنی بگوید
17:10
ولی امیدوار بودم که پیامبر (ﷺ) در خواب خوابی ببیند
17:16
که الله مرا به آن تبرئه کند
17:19
به الله سوگند، پیامبر (ﷺ) جای خود را ترک نکرده بود
17:24
و هیچکس از اهل خانه بیرون نرفته بود
17:27
که (وحی) بر او نازل شد
17:30
پس آنچه همواره او را فرا میگرفت، او را فرا گرفت
17:33
تا آنجا که از او عرقهایی همچون دانههای مروارید فرو میریخت
17:38
با آنکه روز سردی بود، از سنگینی سخنی که بر او نازل شده بود
17:44
(عائشه) گفت:
17:45
پس پیامبر (ﷺ) در حالی که میخندید، (از حال وحی) بیرون آمد
17:50
نخستین سخنی که گفت این بود:
17:54
ای عائشه!
17:56
در روایتی (آمده است):
17:58
الله را ستایش کن
17:59
و در روایتی:
18:01
ای عائشه، مژده باد تو را
18:03
اما الله تو را تبرئه کرد
18:06
(عائشه) گفت:
18:07
مادرم به من گفت:
18:09
در روایتی (آمده است):
18:11
(عائشه) گفت:
18:12
و من بیش از هر زمان خشمگین بودم
18:15
آنگاه پدر و مادرم به من گفتند:
18:17
برخیز و نزد او (پیامبر) برو
18:19
گفتم
18:20
به خدا سوگند از جایم برنمیخیزم و به سوی او نمیروم
18:23
زیرا جز الله عز وجل را ستایش نمیکنم
18:27
عایشه گفت
18:28
و الله تعالی نازل کرد
18:30
«به یقین کسانی که آن تهمت (افک) را آوردند، گروهی از میان شما هستند.»
18:36
ده آیه
18:38
سپس الله این را در برائت من نازل فرمود
18:42
ابوبکر صدیق گفت
18:44
و او برای مِسطح پسر اثاثه، به سبب خویشاوندیاش با او و تهیدستیاش، انفاق میکرد
18:50
به خدا سوگند هرگز چیزی به مِسطح انفاق نخواهم کرد
18:54
پس از آنچه که درباره عایشه گفت، آنچه گفت
18:57
پس الله نازل فرمود
18:59
«و آنان که از میان شما دارای فضل و توانگریاند، سوگند نخورند
19:02
تا آنجا که فرمود:
19:04
آمرزنده و مهربان است»
19:06
ابوبکر صدیق گفت
19:08
آری، به خدا سوگند
19:10
من دوست ندارم که الله مرا بیامرزد
19:13
پس به مِسطح بازگشت و همان انفاقی را که به او میکرد، از سر گرفت
19:18
و گفت
19:19
به خدا سوگند هرگز آن را از او باز نخواهم گرفت
19:23
عایشه گفت
19:24
و رسول الله (ﷺ)
19:28
درباره من از زینب دختر جحش پرسید
19:31
پس به زینب فرمود
19:33
چه میدانی یا چه دیدهای؟
19:36
او گفت
19:37
ای رسول الله
19:39
گوش و چشمم را نگه میدارم
19:41
به خدا سوگند جز خیر چیزی ندانستهام
19:44
عایشه گفت
19:46
و او کسی بود که با من در میان همسران پیامبر (ﷺ) همسری میکرد
19:52
پس الله او را به پرهیزگاری نگه داشت
19:55
در روایتی
19:56
پس الله او را به دینش نگه داشت
19:59
پس جز خیر نگفت
20:02
عایشه گفت
20:03
و خواهرش حمنه برای او به ستیز برخاست
20:07
پس در میان کسانی که هلاک شدند، هلاک شد
20:09
در روایتی
20:11
از اصحاب افک
20:13
ابن شهاب گفت
20:15
پس این است آنچه از حدیث این گروه (راهط) به من رسیده است
20:20
سپس عروه گفت
20:21
عایشه گفت
20:23
به خدا سوگند آن مردی که به او آنچه گفته شد گفته شد
20:27
همانا میگفت: سبحان الله
20:29
پس سوگند به آن کس که جانم در دست اوست
20:32
هیچ زنی را که پردهای نداشته باشد، برهنه نکردهام
20:35
عایشه گفت
20:36
پس از آن در راه الله کشته شد
20:41
توضیح حدیث
20:44
عدل
20:46
یعنی پاکدامن
20:47
اهل افک
20:49
یعنی اهل دروغ
20:50
و آنان کسانیاند که عایشه رضیاللهعنها را به دروغ و بهتان متهم کردند
20:56
اوعی
20:57
یعنی حافظهاش قویتر و نیکوتر در ادای و نقل حدیث است
21:01
اقتصاصا
21:03
یعنی حفظ و پیگیری تفصیلات آن
21:06
وعیت
21:07
یعنی حفظ کردم
21:09
اقرع
21:10
یعنی میان آنان قرعه زد تا دلهایشان را خشنود سازد
21:14
با او بیرون رفت
21:15
یعنی با او سفر کرد
21:17
در غزوه
21:19
آن غزوه بنی المصطلق است
21:21
هودجم
21:22
آن محملی است که برای زنان آماده میشد و بر شتر گذاشته میشد
21:27
قفل
21:28
یعنی بازگشت
21:29
نزدیک شدیم
21:31
یعنی نزدیک شدیم
21:32
آذن
21:33
یعنی به کوچ کردن آگاه کرد
21:36
تا آنکه از لشکر گذشتم
21:38
یعنی مسافتی را پیمودم تا از آن دور شدم
21:42
پس کار خود را انجام دادم
21:44
یعنی آنچه مربوط به رفع حاجت بود
21:47
آمدم
21:48
یعنی آمدم
21:50
پس سینهام را لمس کرد
21:51
یعنی تا گردنبند را بررسی کند
21:54
عِقد
21:55
عقد
21:56
زیوری که دور گردن و روی سینه قرار میگیرد
22:00
جَزع ظفار
22:02
آن مهرهای یمنی است
22:04
پس مرا بازداشت
22:05
یعنی مانع من شد
22:07
آن را جستوجو کرد
22:08
یعنی به جستوجوی آن پرداخت
22:10
راهط
22:11
یعنی گروه
22:13
یعنی مرا سوار کنند
22:14
یعنی زین را بر شترم محکم میبستند
22:17
میپنداشتند
22:19
یعنی گمان میکنند
22:21
هبل نشدند (گوشتآلود و سنگین نشدند)
22:22
یعنی از گوشت سنگین نشدند
22:25
و گوشت آنان را نپوشانده بود
22:27
یعنی گوشت بر ایشان سوار نشده بود
22:30
و مقصود این است
22:31
چاق و فربه نبودند
22:33
العلق (کمی از چیزی)
22:35
یعنی اندک
22:36
تازهسال
22:38
یعنی کمسن
22:40
پس شتر را برانگیختند
22:42
یعنی آن را برانگیختند تا برخیزد
22:44
لشکر به راه ادامه داد
22:46
یعنی رفت و گذشت
22:48
منزلهایشان
22:50
یعنی جایگاههای کوچشان
22:52
پس قصد کردم
22:54
یعنی پس آهنگ کرد
22:55
پشت سر لشکر
22:57
یعنی در عقب آن
22:58
سیاهیِ شخصی
23:00
یعنی شخص او
23:02
به واسطهٔ بازگفتنش
23:03
یعنی به سبب گفتنش
23:05
«ما از آنِ الله هستیم و به سوی او بازمیگردیم.»
23:08
پس پوشاندم
23:09
یعنی پس پوشانیدم
23:11
خوابانید
23:13
یعنی زانو زد
23:14
پس بر دستش پا گذاشت
23:16
یعنی صفوان رضیاللهعنه بر دست شتر پا گذاشت
23:20
تا سوار شدن بر آن آسان شود
23:23
تا نیازی به کمک دیگری نباشد
23:26
در حالی که (در وقت نیمروز) فرود آمده بودند
23:28
یعنی برای استراحت نیمروزی فرود آمده بودند
23:30
هنگام گرمای نیمروز
23:32
یعنی آغاز آن در شدت گرما
23:35
پس هلاک شد
23:36
یعنی کسانی که به تهمت (افک) مشغول شدند
23:38
و آنچه به آنان رسید به ایشان رسید
23:41
همان کسی که بزرگترین تهمت را بر عهده گرفت
23:43
یعنی عمدهٔ آن را به عهده گرفت و آغازگرش بود
23:46
و خود را پیش انداخت و پیشوای آن شد
23:49
شایع میشود
23:50
یعنی مردم آن را از یکدیگر نقل میکنند
23:53
و آن را جستوجو میکند
23:54
یعنی با پژوهش و پرسش آن را بیرون میکشد
23:57
سپس آن را پخش و منتشر میکند و برمیانگیزد
24:00
و نمیگذارد فرونشیند
24:03
نام برده نشد
24:04
یعنی به نام یاد نشد
24:06
گروه
24:07
یعنی جماعت
24:09
و مقصود
24:10
ابن سلول و همراهان اوست
24:12
و ایشان اندک بودند
24:14
بزرگ شمرد آن را
24:15
یعنی آن کس که عهدهدار بیشتر تهمت بود
24:18
که دشنام داده شود
24:19
یعنی که ناسزا گفته شود
24:21
و آبرویم
24:23
عِرض
24:23
جایگاه ستایش و نکوهش انسان
24:27
و مقصود
24:28
خویشان و تبارم است
24:30
نگه داشت
24:31
یعنی نگهداری و پوشش از آنچه ممکن است به او برسد
24:35
بیمار شدم
24:36
یعنی بیماری
24:38
سخنچینی میکردند
24:39
یعنی شتابان در آن فرو میرفتند
24:42
مرا در بیماریام به شک میانداخت
24:44
مقصود این است
24:45
شک کردم و از تغییر رفتار با من ترسیدم
24:50
مهربانی
24:51
یعنی نیکی و مدارا
24:53
«تیکم» (این)
24:54
اسم اشاره برای مؤنث است
24:57
بهبود یافتم
24:58
ناقه کسی است که از بیماری اندکی بهبود یافته
25:00
و به تندرستی کامل بازنگشته است
25:04
ام مِسطح
25:05
نامش سلمی است
25:07
پیش از مناصع
25:09
یعنی سوی مناصع
25:10
و آن جاهایی بیرون از مدینه است که مردم در آنجا قضای حاجت میکردند
25:16
جایگاه قضای حاجتمان
25:17
یعنی محل رفع نیازمان
25:20
کَنِف
25:21
یعنی محل غائط
25:24
و کار ما همان کار نخستین عرب بود
25:26
یعنی در قضای حاجت بیرون از مدینه
25:29
از کَنِفها آزرده میشدیم
25:31
یعنی از بوهای برخاسته از آنها
25:34
پس آمدم
25:35
یعنی آمدم
25:37
قبل
25:38
یعنی سو
25:39
از کارمان فارغ شدیم
25:41
به پایان رسیدیم از برآوردن نیاز (قضای حاجت)
25:44
پس لغزیدم
25:45
یعنی سُر خوردم
25:47
در روسریام (مِرط)
25:48
مِرط همان پارچهٔ پشمی است
25:52
تعس (نابود باد)
25:53
یعنی لغزید و هلاک شد
25:54
و گفته شده غیر از این
25:56
در بدر حضور داشت
25:58
(عایشه) این را گفت
26:00
زیرا نزد آنان پاکی و ستایش اهل بدر مقرر بود
26:04
یعنی ای زن
26:05
یعنی ای اینزن
26:07
و گفته شده
26:08
یمرأ
26:09
و گفته شده غیر از این
26:11
کیف تیکم (چگونهای؟)
26:13
یعنی حال این زن چگونه است
26:15
و تیکم
26:16
اشاره به مؤنث است
26:19
آیا نزد پدر و مادرم بروم؟
26:20
یعنی نزد آن دو میروم
26:23
أستیق (میخواهم یقین کنم)
26:24
یعنی اطمینان پیدا کنم
26:26
از جانب ایشان
26:28
یعنی از سوی آن دو
26:30
ای مادرم
26:32
یعنی ای مادر من
26:34
مردم چه میگویند؟
26:36
یعنی درباره من
26:37
ای پسرکم
26:39
تصغیر برای ابراز مهر و دلسوزی است
26:41
آسان بگیر بر خود
26:43
یعنی این امر را کوچک بشمار و بزرگش مدان
26:46
قَط
26:47
برای تأکید نفی گذشته است
26:50
وَضیء (زیبا)
26:51
یعنی زیبا و نیکو
26:53
ضرائر (همسران)
26:55
الضَّرا
26:56
همان زن دیگر (همسر) است
26:58
شریک شدن زن در همسر خود
27:01
بر او زیادهگویی کردند
27:03
یعنی در عیب و کاستی او بسیار سخن گفتند
27:07
لا یَرقَأُ لی (برایم قطع نمیشود)
27:09
یعنی قطع نمیشود
27:11
و پلکم به خواب نمیافتد
27:13
یعنی نمیخوابم
27:15
پس اشکهایم جاری شد
27:17
یعنی گریست
27:19
وحی به تأخیر افتاد
27:20
یعنی کند شد و دیر آمد
27:23
در جدایی از خانوادهاش
27:25
یعنی در طلاق همسرش
27:27
أهلک (خانوادهات)
27:28
مراد
27:29
نزد خانوادهات بمان
27:31
و گفته شده
27:32
او خانواده تو است
27:34
در او چیزی نمیشنوی
27:36
خداوند بر تو تنگ نگرفته است
27:39
یعنی الله برای تو ازدواج با غیر او را مباح کرده است
27:43
و از کنیز بپرس
27:44
یعنی کنیز عایشه رضیاللهعنها
27:48
بریره
27:49
او آزادشدهٔ عایشه رضیاللهعنها است
27:52
که با خانوادهاش بر آزادیاش قرارداد (کتابت) بست
27:56
و ولاء (حق وراثت آزادی) برای او باشد
27:58
تو را به شک میاندازد
28:00
یعنی شک و گمان برمیانگیزد
28:02
قط
28:03
برای تأکید نفی گذشته است
28:06
أغمص
28:07
یعنی او را به آن عیب بگیرم و بر او طعن زنم
28:11
کنیزی کمسن
28:13
یعنی کمسن و سال
28:15
و هرکس کمسن باشد
28:17
ویژگیاش کمی تجربه و آگاهی است
28:21
الداج
28:22
یعنی گوسفندی که خانهها را دوست دارد و به آنها خو گرفته است
28:25
چه کسی مرا معذور میدارد؟
28:27
یعنی چه کسی عذر مرا میپذیرد اگر او را به کار زشتش پاداش دهم
28:31
و مرا بر آن سرزنش نکند
28:34
و گفته شده
28:35
معنایش: چه کسی مرا یاری میدهد؟
28:37
و عَذیر به معنای یاریدهنده است
28:40
و گفته شده معنایش: چه کسی از او برای من انتقام میگیرد؟
28:43
و گفته شده غیر از این
28:45
خبری از او به من رسید
28:47
یعنی خبری از او به من رسید
28:49
درباره خانوادهام
28:51
مراد
28:52
سخن درباره عایشه رضیاللهعنها است
28:55
مردی
28:57
او صفوان بن معطل رضیاللهعنه است
29:00
تو را معذور میدارم
29:01
یعنی من کار او را برایت کفایت میکنم
29:04
گردنش را زدم
29:06
یعنی او را کشتم
29:07
فرمان دادی و ما اطاعت کردیم، فرمان تو را
29:10
منظور این است که با او آنچه را میخواهی انجام دهیم.
29:13
از ران او.
29:14
ران.
29:15
آنچه پایینتر از قبیله است.
29:17
پس اولین (واحد) عشیره است.
29:19
شعب.
29:20
سپس قبیله.
29:21
سپس فصیله.
29:23
سپس عماره.
29:24
سپس بطن.
29:26
سپس فخذ.
29:28
تعصب او را به حرکت درآورد.
29:30
یعنی او را خشمگین کرد و به جاهلیت و دفاع از قبیلهاش واداشت.
29:35
به جان الله سوگند.
29:36
این از صیغههای سوگند است.
29:39
نمیتواند.
29:40
یعنی توانایی ندارد.
29:42
از خویشان تو.
29:44
یعنی از قوم تو.
29:46
هر چه دوست داری.
29:47
یعنی هر چه بخواهم.
29:49
از منافقان دفاع میکنی.
29:51
یعنی از آنها حمایت و به خاطر آنها مخاصمه میکنی.
29:54
پس دو گروه برآشفتند.
29:56
یعنی اوس و خزرج برای نزاع و تعصب به پا خاستند و آماده ستیز شدند.
30:01
تا آنکه.
30:03
یعنی تا آنکه قصد (یکدیگر) کردند.
30:05
آنها را آرام کرد.
30:06
یعنی با مدارا با آنها رفتار کرد تا ساکت شدند.
30:10
اشک من بند نمیآمد.
30:12
یعنی قطع نمیشد.
30:14
و به خواب نمیرفتم.
30:16
یعنی نمیخوابیدم.
30:18
جگرم را پارهپاره میکرد.
30:20
یعنی از شدت اندوه، جگرم را میدرید و آزرده میساخت.
30:24
پس او هم با من گریست.
30:26
یعنی همدردی میکرد.
30:28
پس در حالی که.
30:29
یعنی پس در همان حال که.
30:31
ما در آن حال بودیم.
30:33
یعنی در حال گریه.
30:35
درنگ کرد.
30:36
یعنی ماند.
30:37
درباره کار من.
30:39
یعنی درباره امر و حال من.
30:41
به گناهی آلوده شدم.
30:43
یعنی گناهی مرتکب شدم.
30:45
با آنکه این از عادت تو نیست.
30:47
پس چون رسول الله صلیاللهعلیهوسلم سخنش را به پایان برد.
30:52
یعنی از سخن خود فارغ شد.
30:55
اشکم خشکید.
30:56
یعنی بالا رفت، جمع شد و از میان رفت.
30:59
احساس نمیکردم.
31:00
یعنی درک نمیکردم.
31:02
قطرهای.
31:03
یعنی اشکی.
31:05
نمیدانم.
31:06
یعنی نمیدانم.
31:08
و من دختری جوان و کمسنوسال بودم.
31:11
یعنی کمسال بودم.
31:14
شما این سخن را شنیدید.
31:16
یعنی به این شایعه گوش فرا دادید.
31:19
تا آنکه در دلهایتان جای گرفت.
31:22
یعنی تا آنکه ریشه دواند و استوار شد.
31:25
و آن را باور کردید.
31:26
یعنی آن تهمت را.
31:28
که من بیگناهم.
31:30
یعنی از این تهمت و بهتان.
31:32
اعتراف کردم.
31:34
یعنی اقرار کردم.
31:35
به شما درباره امری.
31:37
یعنی آنچه گفته شده بود.
31:39
برای خود و شما مثالی نمییابم.
31:42
یعنی حال من و حال شما چیست.
31:44
جز همان حال یعقوب با پسرانش.
31:46
هنگامی که پیراهن یوسف را برای او آوردند.
31:50
پس صبری زیبا (لازم است).
31:51
«و الله مستعان است بر آنچه وصف میکنید.»
31:55
یعنی اما وظیفه من.
31:57
این است که در انجام آن میکوشم.
32:00
و آن این است که در این محنت صبر کنم.
32:02
صبری زیبا.
32:04
به دور از خشم.
32:06
و شکایت به مردم.
32:08
و از الله تعالی بر این امر یاری میجویم.
32:11
نه بر توان و نیروی خودم.
32:13
دگرگون شدم.
32:15
یعنی از جای خود جابهجا شدم.
32:17
گمان میکنم.
32:18
یعنی اعتقاد دارم.
32:20
درباره شأنم.
32:21
یعنی جایگاهم.
32:23
ناچیزتر.
32:24
یعنی کمارزشتر.
32:26
که الله درباره من امری را سخن گوید.
32:29
یعنی قرآنی نازل کند که خوانده شود.
32:33
برنخاست.
32:34
یعنی از مجلس خارج نشد و از جای خود برنخاست.
32:37
پس او را فرا گرفت آنچه همیشه فرا میگرفتش.
32:39
یعنی هنگام نزول وحی.
32:42
برحا (آوازهٔ «برحاء»)
32:43
یعنی شدّت گرما
32:45
و دیگر سختیها
32:47
تا آنجا که از او فرو میریزد
32:50
یعنی فرود میآید و قطرهقطره میچکد
32:52
همچون مروارید
32:54
یعنی همچون لؤلؤ
32:56
در روزی سرد و یخبسته
32:58
یعنی روز سرد
32:59
«فسری»
33:01
یعنی آنگاه برطرف شد و از او زدوده شد
33:03
«به یقین کسانی که آن تهمت (افک) را آوردند.»
33:06
یعنی آنان که دروغ بزرگی را آوردند
33:09
و آن تهمت زدن به امّالمؤمنین عایشه رضیاللهعنها است
33:14
«عصبة منکم»
33:16
یعنی گروهی از خود شما که به شما منتسباند، ای گروه مؤمنان
33:20
از ایشان است مؤمنی که در ایمانش راستگوست
33:24
اما فریب تبلیغ منافقان را خورد
33:27
و از ایشان است منافق
33:30
که به مِسطح بن اثاثه انفاق میکرد به سبب خویشاوندیاش با او
33:34
و علتش این بود که مادر مِسطح
33:36
دختر خالهٔ ابوبکر صدّیق بود
33:40
«و لا یأتل أولو الفضل منکم»
33:43
یعنی انفاقکنندگان سوگند نخورند
33:45
و این نهی است از سوگندی که مستلزم قطع انفاق باشد
33:49
و تشویق است به عفو و گذشت
33:52
و به آمرزش الله تعالی امید میدهد
33:55
«فرجع»
33:56
یعنی پس بازگشت (انفاق را از سر گرفت)
33:58
«لا أنزعها منه أبدا»
34:00
یعنی تا زندهام هرگز انفاق را از او باز نمیدارم
34:04
«ماذا علمت»
34:06
یعنی درباره این سخن چه دانستی
34:08
«أحمی سمعی وبصری»
34:10
یعنی شنوایی و بیناییام را از گناه نگه میدارم
34:13
و از سخن گفتن بیعلم پرهیز میکنم
34:16
«کانت تسامینی»
34:18
یعنی با کمال و جایگاهش با من برابری میکرد
34:21
نزد رسول الله صلی الله علیه وسلم
34:24
«فعصمها الله»
34:26
یعنی پس الله او را نگه داشت و محفوظ داشت
34:29
با پارسایی
34:30
پارسایی همان خودداری از شبهات است
34:33
از روی پرهیز و ترس از الله تعالی
34:36
«طفقت»
34:37
یعنی آغاز کرد و شروع نمود
34:40
«تحارب لها»
34:41
یعنی از او تعصّب میورزید
34:43
پس آنچه را اهل تهمت میگفتند نقل میکرد
34:46
«فهلکت فی من هلک»
34:49
یعنی به آنچه به کسانی رسید که در تهمت فرو رفتند دچار شد
34:53
«سبحان الله»
34:54
این را از روی تعجب گفت
34:56
«ما کشفت من کنف أنثی»
34:59
یعنی هرگز پرده هیچ زنی را کنار نزدهام؛ مقصودش این است که هرگز به گناه آلوده نشده است
35:04
از فواید حدیث
35:07
از حدیث استفاده میشود
35:09
جواز روایت حدیث از چند نفر
35:12
که از هر یک بخشی مبهم از آن نقل شده است
35:16
و در آن درستیِ قرعهکشی در تقسیم شب میان همسران است
35:20
و در آن بیان مهربانی پیامبر صلی الله علیه وسلم است
35:24
و دلجویی ایشان از دلهای همسرانش
35:27
و در آن است که قضای مدت سفر بر زنانی که در خانه ماندهاند واجب نیست
35:32
و در آن است مشروعیت سفر مرد با همسرش
35:36
و در آن است جواز همراه بردن همسر در جهاد
35:40
و در آن است جواز سوار شدن زنان در هودجها
35:43
و بنای این حکم بر پوشیدگی است
35:46
و در آن است جواز خدمت مردان به زنان در سفرها
35:50
و در آن است که حرکت لشکر موقوف به فرمان امیر است
35:55
و در آن است جواز بیرون رفتن زن برای رفع نیاز انسانی بدون اجازهٔ شوهر
36:00
و در آن است جواز آویختن گردنبند توسط زنان در سفر همچون حضر
36:05
و در آن است که از عادت عرب است کنایه آوردن از چیزی که ذکر صریحش زشت است
36:11
و در آن است که کسی که به زن بیگانه کمک میکند
36:14
اصل بر این است که جز برای نیاز با او سخن نگوید
36:18
و در آن است بیان فضیلت میانهروی در خوردن، برای زنان و دیگران
36:23
و زیادهروی نکنند تا آنکه گوشت را بر دوش خود حمل کنند
36:27
و در آن است جواز درنگ ساعتی یا مانند آن برای برخی از لشکر به سبب نیازی که برایشان پیش آید
36:34
و در آن است تشویق به یاری دادن درماندگان و کمک به واماندگان
36:38
و نجات گمشدگان و گرامی داشتن صاحبان مقام
36:42
و در آن است راهنمایی به نیکویی ادب با زنان بیگانه
36:46
به ویژه در خلوت با ایشان در صورت ضرورت، در بیابان یا جز آن
36:51
و در آن است که هرگاه زن بیگانهای را سوار کند، باید پیشاپیش او برود
36:57
و نه در کنار او و نه پشت سرش
37:01
و در آن است استحباب گفتن «إنا لله و إنا إلیه راجعون» هنگام مصیبتها
37:04
چه در امر دین باشد چه در امر دنیا
37:08
و چه به خود او برسد چه به کسی که برایش عزیز است
37:12
و در آن است راهنمایی زن به پوشاندن صورتش از نگاه مرد بیگانه
37:17
چه آن مرد صالح باشد یا غیر او
37:20
و در آن است جواز سوگند خوردن بیآنکه از کسی خواسته شود
37:23
و در آن است که مستحب است آنچه درباره انسان گفته میشود از او پوشیده بماند
37:28
هرگاه یادآوری آن فایدهای نداشته باشد
37:31
چنانکه درباره عایشه رضیاللهعنها پنهان داشتند
37:35
و در آن است استحباب مهربانی مرد با همسرش و خوشرفتاری با او
37:40
و در آن است مشروعیت کم کردن از مهربانی و مانند آن برای یادآوری به همسر
37:46
تا متوجّه شود که آن حالت به سبب عارضهای است
37:48
پس از علتش بپرسد و آن را برطرف کند
37:51
و در آن است استحباب احوالپرسی از بیمار
37:55
و در آن است که مستحب است برای زن هرگاه بخواهد برای نیازی بیرون رود
38:00
که همراهی داشته باشد
38:02
تا با او انس گیرد و کسی متعرّض او نشود
38:06
در آن آمده است که بر انسان بهسبب کراهت او از یارش و خویشاوندش سرزنشی نیست،
38:11
هنگامی که آنان به اهل فضیلت آزار رسانند،
38:13
یا کار دیگری از زشتیها انجام دهند،
38:16
چنانکه ام مِسطَح در نفرین خود بر او چنین کرد.
38:20
و در آن بیان فضیلت اهل بدر و دفاع از ایشان است،
38:24
چنانکه عایشه رضیاللهعنها در دفاع از مِسطَح چنین کرد.
38:29
و در آن آمده است که زن بدون اجازهٔ شوهرش به خانهٔ پدر و مادرش نمیرود.
38:35
و در آن جواز شگفتیزدگی با لفظ تسبیح است.
38:39
و در آن استحباب مشورت کردن مرد با معتمدان خاص، خانواده و دوستانش در کارهایی است که برای او پیش میآید.
38:47
و در آن جواز جستوجو و پرسش دربارهٔ اخباری است که شنیده میشود، برای کسی که با آنها مرتبط است.
38:53
امّا غیر او، از آن نهی شده است،
38:55
و آن جاسوسی و کنجکاوی بیهوده است.
38:58
و در آن مشروع بودن خطبهخواندن امام برای مردم، هنگام نزول امری که به آنان مربوط است، آمده است.
39:03
و در آن جواز شکایت نزد ولی امر پیش مسلمانان است
39:07
از کسی که به خانواده یا جان او آزاری رسانده است.
39:11
و در آن بیان فضل صفوان رضیاللهعنه است
39:15
با گواهی پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم)
39:18
به آنچه او گواهی داد و به کارهای نیکوی او.
39:21
و در آن شتاب در قطع فتنهها، دشمنیها و نزاعها است.
39:26
و در آن بیان فضل سعد بن معاذ و اُسید بن حُضیر رضیاللهعنهما است.
39:32
و در آن ترغیب به توبه است.
39:35
و از وسعت رحمت الله عزّ وجلّ است که توبهٔ توبهکنندگان راستین را در توبهشان میپذیرد.
39:42
و در آن راهنمایی به واگذاری سخن به بزرگان، نه کوچکان، است زیرا آنان داناترند.
39:48
و در آن جواز استشهاد به آیات قرآن عزیز است.
39:52
و هیچ اختلافی نیست که آن جایز است.
39:55
و در آن استحباب شتاب در مژدهدادن به کسی است که نعمتی آشکار برای او تازه شده است،
40:00
یا اگر بلایی آشکار از او دور شده باشد.
40:04
و در این حدیث ثبوت برائت عایشه رضیاللهعنها از تهمت (افک) آمده است.
40:09
و در آن تحریم تردید در برائت عایشه رضیاللهعنها است.
40:15
پس هر که شک کند، قرآن عظیم را تکذیب کرده است.
40:19
و در آن مشروعیت تجدید شکر الله تعالی با تجدد نعمت است.
40:24
و در آن بیان فضایلی برای ابوبکر رضیاللهعنه است.
40:28
و در آن استحباب صلهرحم است، هرچند خویشاوندان بدکار باشند.
40:33
و در آن استحباب عفو و گذشت از بدکار است.
40:37
و در آن استحباب صدقه و انفاق در راه کارهای نیک است.
40:42
و در آن استحباب برای کسی است که سوگندی یاد کرده
40:45
و سپس چیز بهتری از آن را دیده است،
40:47
که کار بهتر را انجام دهد و کفاره سوگندش را بدهد.
40:52
و در آن بیان فضل زینب، امالمؤمنین رضیاللهعنها است.
40:57
و در آن وجوب تثبت در شهادت است.
41:00
و در آن مشروعیت آغاز خطبه با حمد الله است
41:04
و ثنای الله عزّ وجلّ به آنچه شایستهٔ اوست.
41:08
و در آن استحباب گفتن «أمّا بعد» در خطبه است
41:13
پس از حمد الله و درود بر پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم).
41:18
و در آن مشروعیت خشم مسلمانان هنگام هتک حرمت امیرشان است
41:24
و اهتمام آنان به دفع آن.
41:26
و در آن جواز دشنام دادن به متعصبی برای باطلگرا است.
41:30
و در آن جواز تعدیل زنان است،
41:33
زیرا پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) از بریره و زینب دربارهٔ عایشه رضیاللهعنهم پرسید.
41:41
و ایشان همان کسانی بودند که از فضل و کمال دین او خبر دادند.
41:45
و در آن آمده است که هر که به پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) در خانواده یا آبروی او آزار رساند،
41:51
کشته میشود.
41:53
و در آن وجوب تعظیم اهل بدر و دفاع از ایشان است.
41:57
و در آن بیان فرجام صبر جمیل است،
42:00
که در آن عزت و سربلندی در هر دو سرا است.
42:03
و در آن جواز ترک حدّ است برای آنچه از پراکندگی کلمه بیم میرود،
42:08
چنانکه رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) حدّ ابن سلول را ترک کرد.
42:13
و در آن آمده است که وحی هر زمان که پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) میخواست بر او نمیآمد،
42:19
زیرا یک ماه بر او وحی نشد.
42:23
و در آن جواز آراستن زنان با طلا، نقره، مروارید، خرز و مانند آن است.
42:29
و در آن نکوهش تعصبی است که ممکن است انسان را به تباهی کشاند.
42:34
و در آن وجوب کاوش و جستوجو دربارهٔ اخبار وارده است، که آیا نظیری دارند یا نه.
42:41
و در آن بیان سنگینی و شدت وحی بر پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) است.
42:47
و در آن بیان اهمیت ورع و فضیلت آن و نیاز به آن در سختیها است.
42:53
و در آن بیان شناخت امهات المؤمنین رضیاللهعنهن از جایگاه یکدیگر است.
43:00
و در آن آمده است که آنچه میان همسران سوکن رخ میدهد امری فطری است، تا زمانی که به تهمت و نیرنگ نینجامد،
43:07
و تا زمانی که به حرامی نرسد.
43:10
و در آن وجوب تسلیم در برابر امر الله تعالی و پاسخ دادن به بدی با نیکی است.
43:17
و در این حدیث تحریم دروغ و تحریم قذف و بهتان آمده است.