از مجموعهٔ صحیح البخاری · درس 67 از 113

خلاصه صحیح البخاری | قسمت (67) | سوره های عمره و سپس سوره های حبس و ثواب صید

◉ 92 بازدید ⏱ 31:13 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:03 مرکز افاده
0:06 برای مطالعات و پژوهش‌های انسانی
0:09 ارائه می‌کند
0:10 مختصر صحیح بخاری
0:15 ابواب عمره
0:19 باب وجوب عمره و فضیلت آن
0:24 از ابوهریره رضی‌الله‌عنه
0:27 که رسول الله (ﷺ) فرمود:
0:32 عمره تا عمره، کفاره‌ای است برای آنچه میان آن دو است
0:37 و حج مبرور
0:38 جز بهشت پاداشی ندارد
0:42 شرح حدیث
0:46 عمره
0:47 قصد زیارت خانهٔ حرام با شرایط ویژه
0:52 کفاره
0:53 یعنی هر سببی برای آمرزش گناهان
0:56 حج مبرور
0:58 آن است که هیچ گناهی با آن آمیخته نباشد
1:00 و گفته شده: آن حجی است که پذیرفته شده باشد
1:03 جزا
1:04 یعنی ثواب
1:06 از فواید حدیث
1:10 از حدیث استفاده می‌شود
1:12 بیان فضیلت حج مبرور
1:14 و در آن ترغیب به پیاپی آوردن عمره پس از عمره است
1:18 و در آن آن است که اخلاص در عمل همراه با پرهیز از مخالفت با سنت لازم است
1:22 موجب بهشت می‌شود
1:24 و در آن تشویق به دوری از گناهان است
1:26 و هر آنچه که شایسته است از (پاداش) حج بکاهد
1:33 باب کسی که پیش از حج عمره به جا آورد
1:36 از ابن عمر رضی‌الله‌عنهما نقل شده که گفت:
1:38 پیامبر (ﷺ) عمره به جا آورد
1:41 پیش از آنکه حج کند
1:44 از فواید حدیث
1:48 از حدیث استفاده می‌شود
1:50 مشروع بودن عمره پیش از حج
1:53 و در آن آن است که بنای عبادت بر توقیف (دلیل شرعی) است
1:59 باب
2:00 پیامبر (ﷺ) چند بار عمره به جا آورد
2:05 از مجاهد نقل شده که گفت:
2:07 من و عروة بن زبیر وارد مسجد شدیم
2:10 که ناگاه عبدالله بن عمر رضی‌الله‌عنهما را دیدیم
2:13 که کنار حجره عایشه نشسته بود
2:16 و گروهی در مسجد نماز چاشت می‌خواندند
2:21 (مجاهد) گفت:
2:22 از او دربارهٔ نمازشان پرسیدیم
2:24 گفت:
2:25 بدعت است
2:26 سپس به او گفت:
2:28 رسول الله (ﷺ) چند بار عمره به جا آورد؟
2:32 گفت:
2:33 چهار بار
2:34 یکی از آنها در رجب بود
2:36 خوش نداشتیم که بر او رد کنیم
2:39 (مجاهد) گفت:
2:40 و صدای مسواک زدن عایشه ام‌المؤمنین را در حجره شنیدیم
2:45 پس عروه گفت:
2:46 ای مادر
2:48 ای ام‌المؤمنین!
2:50 آیا نمی‌شنوی که ابو عبدالرحمن چه می‌گوید؟
2:53 (عایشه) گفت:
2:54 چه می‌گوید؟
2:56 (عروه) گفت:
2:57 می‌گوید: رسول الله (ﷺ) چهار عمره به جا آورد
3:03 که یکی از آنها در رجب بود
3:05 (عایشه) گفت:
3:06 خدا ابو عبدالرحمن را رحمت کند
3:09 هیچ عمره‌ای نبود مگر آنکه او حاضر بود (در آن شرکت داشت)
3:13 و هرگز در رجب عمره نگزارد
3:16 شرح حدیث
3:20 مسجد
3:21 یعنی مسجد مدینه نبوی
3:24 حجره
3:25 یعنی اتاق
3:27 بدعت
3:28 بدعت
3:29 کار تازه‌ای که در دین پدید آمده باشد
3:32 بر او رد کنیم
3:33 یعنی سخن او را نقض کنیم
3:35 استنان
3:37 صدای ساییدن مسواک بر دندان‌هاست
3:41 ای مادر
3:42 ام‌المؤمنین عایشه رضی‌الله‌عنها
3:45 خالهٔ عروه
3:47 و خاله به منزلهٔ مادر است
3:49 شاهده
3:51 یعنی در عمره‌اش حاضر بود
3:54 قط
3:55 برای تأکید نفی زمان گذشته
3:57 و این نفی را تفصیلی که در حدیث انس رضی‌الله‌عنه می‌آید تأیید می‌کند
4:03 از فواید حدیث
4:07 از حدیث استفاده می‌شود
4:09 بیان فضیلت صحابه رضی‌الله‌عنهم
4:13 و در آن مشروع بودن نماز چاشت در مسجد است
4:16 و در آن استحباب مداومت بر سنت مسواک است
4:20 و در آن بیان فضیلت عایشه رضی‌الله‌عنها است
4:24 و استدراک (تذکر) او بر صحابه رضی‌الله‌عنهم
4:28 و در آن شناخت تابعین از فضل و مقام یاران گرامی رضی‌الله‌عنهم است
4:34 و در آن مشروعیت ندا زدن با کنیه است
4:38 در آن است راهنمایی به نیکو برگزیدن واژگان در پاسخ به مخالف
4:43 و دعا برای مخالف
4:45 و در آن است که کسی که حفظ کرده، بر کسی که حفظ نکرده حجت است
4:50 و در حدیث اشاره است به اینکه خاله به منزلهٔ مادر است
4:55 و در آن است راهنمایی به ضبط تاریخ برای حفظ وقایع و رویدادها
5:02 از انس رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
5:05 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) چهار عمره انجام داد،
5:10 که همگی در ذی‌القعده بودند،
5:13 مگر آنکه همراه حجش بود.
5:16 عمره‌ای از حدیبیه در ذی‌القعده،
5:19 در روایتی که مشرکان او را بازداشتند،
5:23 و عمره‌ای از سال آینده در ذی‌القعده،
5:27 در روایتی که با آنان صلح کرد،
5:31 و عمره‌ای از جعرانه،
5:33 آنجا که غنایم حنین را در ذی‌القعده تقسیم کرد،
5:37 و عمره‌ای همراه حجش.
5:41 توضیح حدیث:
5:44 حدیبیه روستایی نزدیک مکه است،
5:48 به سبب چاهی که آنجاست، این نام را گرفته است.
5:51 و آن عمره در سال ششم هجرت بود،
5:55 یعنی «عام مقبل» سال هفتم هجرت است.
5:59 جعرانه میان طائف و مکه قرار دارد،
6:03 و به مکه نزدیک‌تر است.
6:06 تقسیم غنایم حنین (در آنجا انجام شد).
6:08 حنین دره‌ای است که میان آن و مکه سه میل فاصله است.
6:13 و غزوه حنین در شوال
6:17 سال هشتم هجرت، پس از فتح مکه بود.
6:21 و «عمره همراه حجش» یعنی حجة الوداع.
6:25 «صده» یعنی او را بازداشت.
6:28 از فواید حدیث:
6:32 از حدیث استفاده می‌شود:
6:34 حفظ صحابه رضی‌الله‌عنهم از جزئیات سیرهٔ پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
6:41 و در آن است مشروعیت عمره در ذی‌القعده،
6:44 و اینکه تکرار پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) عمره را در این ماه،
6:50 برای آن بود که در بیان جواز رساتر باشد،
6:53 و باطل کردن آنچه جاهلیت بر آن بود از ترک عمره در این اوقات.
7:01 از براء بن عازب رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت:
7:05 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پیش از آنکه حج کند، دو بار در ذی‌القعده عمره انجام داد.
7:14 از فواید حدیث:
7:17 از حدیث استفاده می‌شود:
7:20 مباح بودن عمره و تکرار آن پیش از حج،
7:23 و اینکه بنیان عبادت بر توقیف است.
7:29 باب عمره در رمضان
7:33 از ابن عباس رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت:
7:37 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به زنی از انصار فرمود:
7:42 «چه چیز تو را از همراهی با ما در حج بازداشت؟»
7:45 گفت:
7:47 «ما یک شتر آبکش داشتیم،
7:49 که پدر فلان و پسرش بر آن سوار شدند
7:52 (یعنی شوهرش و پسرش)،
7:54 و شتری که با آن آب می‌کشیدیم، رها کردند.»
7:57 فرمود:
7:58 «چون رمضان فرا رسید، در آن عمره بجا آور،
8:02 زیرا عمره در رمضان برابر با حج است.»
8:05 در روایتی آمده است:
8:07 «و آن حجی است همراه من.»
8:10 توضیح حدیث:
8:13 برای زنی از انصار
8:15 او ام سنان انصاریه رضی‌الله‌عنها است.
8:20 ناضح
8:22 همان شتری است که با آن آب کشیده می‌شود.
8:25 نمضح
8:26 یعنی آب می‌کشیدیم.
8:28 «عمره در رمضان حجی است»
8:30 یعنی در ثواب همانند حج است،
8:33 و اجماع دلالت دارد بر اینکه این عمره جای حجة الاسلام را نمی‌گیرد.
8:39 از فواید حدیث:
8:43 از حدیث استفاده می‌شود:
8:45 اینکه تشبیه مستلزم برابری مشبه و مشبه‌به از همهٔ جهات نیست،
8:52 و اینکه فضایل اعمال جز با نص ثابت نمی‌شود.
8:59 باب عمره تنعیم
9:02 از عبدالرحمن بن ابی‌بکر صدیق رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت:
9:08 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به من فرمود که عایشه را پشت سرم سوار کنم
9:13 و او را از تنعیم عمره دهم.
9:16 توضیح حدیث:
9:20 «أردف» یعنی
9:21 پشت سر او بر مرکب سوار شد.
9:24 «و أعمرها» یعنی
9:26 برای عمره احرام بست.
9:28 تنعیم
9:29 جایی است در یک فرسخی مکه، در راه مدینه،
9:34 و در آن مسجد عایشه رضی‌الله‌عنها است.
9:38 از فواید حدیث:
9:42 از حدیث استفاده می‌شود:
9:44 خروج کسی که قصد عمره دارد به حل تا از آنجا احرام ببندد،
9:48 و جواز سوار کردن محرم، محارم خود را پشت سر،
9:52 و بیان حرص صحابه رضی‌الله‌عنهم بر کمال عبادت،
9:58 و مشروعیت عمره پس از حج.
10:03 باب اینکه معتمر کی از احرام خارج می‌شود
10:07 از عبدالله، آزادشدهٔ اسماء دختر ابی‌بکر،
10:12 که می‌شنید اسماء هرگاه از حجون می‌گذشت می‌گفت:
10:17 «درود خدا بر پیامبرش محمد.»
10:20 ما با او در اینجا فرود آمدیم،
10:23 و آن روز سبکبار بودیم،
10:25 مرکب‌هایمان اندک بود،
10:27 و توشه‌هایمان کم.
10:29 من و خواهرم عایشه و زبیر و فلان و فلان عمره گزاردیم،
10:33 (یعنی برخی دیگر از یاران)
10:35 و چون خانه کعبه را لمس کردیم،
10:37 از احرام بیرون آمدیم.
10:38 سپس از شامگاه، احرام حج بستیم.
10:43 شرح حدیث
10:46 در حَجون
10:47 الحَجون
10:49 گردنه‌ای که به مقبره (المعلاة) منتهی می‌شود
10:52 و امروز به آن «ریع الحجون» گفته می‌شود
10:55 خِفاف، یعنی بار و توشه‌دان‌ها
10:58 ظهرنا، یعنی مرکب‌های ما
11:01 أزوادنا، یعنی خوراکی‌های ما
11:05 پس چون خانه (کعبه) را مسح کردیم، از احرام خارج شدیم
11:08 مراد
11:09 چون گرد خانه طواف کردیم، حلال شدیم
11:13 العشی
11:14 وقت آن از پس زوال خورشید تا غروب است
11:19 از فوائد حدیث
11:22 از حدیث استفاده می‌شود
11:24 که مناسک حج توقیفی است
11:27 و در آن بیان فضیلت کم‌گرفتن از دنیا است
11:31 و در آن جواز احرام عمره در همه اوقات است
11:38 باب آنچه کسی که از حج یا عمره یا جهاد بازمی‌گردد می‌گوید
11:44 از عبدالله بن عمر رضی‌الله‌عنهما
11:47 که رسول الله (ﷺ)
11:51 هرگاه از جنگ یا حج یا عمره بازمی‌گشت
11:55 بر هر بلندی از زمین سه بار تکبیر می‌گفت
11:59 سپس می‌گفت:
12:01 لا إله إلا الله وحده لا شریک له
12:05 او راست پادشاهی و او راست ستایش.
12:07 و او بر هر چیزی تواناست.
12:11 آیبون تائبون عابدون ساجدون
12:15 لربنا حامدون
12:17 در روایتی
12:19 عابدون حامدون
12:21 لربنا ساجدون
12:24 صدق الله وعده
12:26 و نصر عبده
12:28 و هزم الأحزاب وحده
12:31 شرح حدیث
12:35 قفل، یعنی بازگشت
12:37 کل شرف
12:39 شرف، یعنی مکان بلند
12:42 آیبون
12:43 یعنی بازگشتگان به سوی الله تعالی
12:47 وعده
12:48 یعنی ورود به مسجد الحرام با امنیت
12:51 عبده
12:52 یعنی محمد (ﷺ)
12:56 الأحزاب
12:57 یعنی قریش و هم‌پیمانان آن
13:00 از فوائد حدیث
13:04 از حدیث استفاده می‌شود
13:06 که از کمال نعمت‌ها
13:08 ستایش الله تعالی است
13:09 و اقرار به نعمت‌های او
13:11 و خضوع در برابر او
13:12 و ثناگویی بر او
13:14 به هنگام بازگشت از حج و جهاد
13:17 و در آن مشروعیت سجع غیرمتکلّف در دعا است
13:22 و در آن آن است که دعا، ثنا و درخواست است
13:25 و ثنا بر درخواست مقدم است
13:28 و در آن استحباب یادآوری نعمت‌های پیشین و شکر آن است
13:35 باب استقبال از حاجیانِ بازگشته و سوار شدن سه نفر بر یک مرکب
13:41 از ابن عباس رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت:
13:45 چون پیامبر (ﷺ) به مکه آمد
13:49 کودکان بنی عبدالمطلب به استقبالش آمدند
13:53 پس یکی را پیش روی خود و دیگری را پشت سر خود سوار کرد
13:57 در روایتی
13:59 قثم پیش رویش و فضل پشت سرش
14:02 یا قثم پشت سرش و فضل پیش رویش
14:07 شرح حدیث
14:10 أغیلمة
14:12 یعنی کودکان خردسال
14:14 یکی را پیش روی خود و دیگری را پشت سر خود
14:17 قثم پیش روی و فضل پشت سر
14:20 و گفته شده که برعکس بوده است
14:23 از فوائد حدیث
14:26 از حدیث استفاده می‌شود
14:28 مشروعیت استقبال از مسافر
14:31 و در آن بیان مهربانی پیامبر (ﷺ)
14:35 نسبت به کودکان و نوازش آنان است
14:40 باب ورود در شامگاه
14:44 از انس رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
14:47 پیامبر (ﷺ) شبانگاه بر خانواده‌اش وارد نمی‌شد
14:51 جز در بامداد یا شامگاه وارد نمی‌شد
14:56 شرح حدیث
14:59 لا یطرق أهله
15:01 یعنی شبانه بر خانواده‌اش وارد نمی‌شد هنگامی که از سفر بازمی‌گشت
15:06 غدوة
15:07 مراد اول روز است
15:09 عشیة
15:11 العشی
15:12 از وقت زوال تا غروب خورشید
15:15 و بر آنچه پس از غروب تا عَتَمه است نیز اطلاق می‌شود
15:19 از فوائد حدیث
15:23 از حدیث استفاده می‌شود
15:25 پرهیز از مواضع تهمت
15:27 و در آن آن است که مسلمان باید از نقایص دوری کند
15:32 تا از کسانی باشد که به او اقتدا می‌شود
15:37 باب کسی که چون به مدینه برسد شتر خود را تندتر می‌راند
15:41 از انس رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
15:45 همانا پیامبر (ﷺ)
15:47 هرگاه از سفر بازمی‌گشت
15:49 به دیوارهای شهر مدینه نگریست
15:52 در یک روایت
15:54 و درجات (پله‌های) شهر مدینه را دید
15:56 شتر خود را تندتر راند
15:59 و اگر (در حال نماز) بر چهارپایی سوار باشد، آن را حرکت می‌دهد.
16:02 از دوستی او (آن)
16:04 تعلیق بر حدیث
16:08 جدرات المدینة
16:09 یعنی منازل آن (ماه)
16:11 و گفته شده: راه‌های بلند آن
16:14 شترش را با شتاب می‌راند
16:16 یعنی سرعت را بیشتر کن
16:18 از فوایدِ این حدیث
16:22 از این حدیث استفاده می‌شود
16:24 مشروعیت دوست داشتن میهن و اشتیاق به آن
16:27 و در آن بیان فضیلت مدینه است
16:30 محبت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به او
16:36 باب قول الله تعالی
16:38 و خانه‌ها را از درهایشان درآیید.
16:42 از براء رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت
16:46 این آیه درباره ما نازل شد
16:49 انصار وقتی حج می‌کردند، هنگامی که آمدند...
16:52 از پیش‌تر از درهای خانه‌هایشان وارد نمی‌شدند.
16:55 اما از پشت آن‌ها
16:58 مردی از انصار آمد
17:00 از در خانه‌اش وارد شد
17:02 گویی او با این کار (کسی را) سرزنش کرد.
17:05 پس نازل شد
17:06 و نیکی آن نیست که به خانه‌ها [از پشت آنها] درآیید.
17:09 از ظهور آن
17:11 ولی نیکی آن است که کسی پرهیزگاری کند.
17:14 و خانه‌ها را از درهایشان درآیید.
17:18 تعلیق بر حدیث
17:21 پیش از این
17:22 از جهتی
17:24 مردی
17:25 «وقیله» همان قطبة بن عامر است.
17:28 عیر
17:29 آنان بر او عیب گرفتند
17:31 و نیکی آن نیست که به خانه‌ها از پشتشان درآیید.
17:35 ولی نیکی آن است که کسی پرهیزگاری کند.
17:38 اعمال صالحه و نیکوکاری
17:40 آنچه شرع آن را به‌عنوان امر و نهی تأیید کرده است
17:43 بی‌تردید برای تقوا
17:45 و اعتبار (پند گرفتن) از عیب‌های جاهلیت و نهی‌های آن
17:50 فواید حدیث
17:54 از این حدیث استفاده می‌شود
17:56 هر کس به عبادتی بپردازد که الله عزّ وجلّ آن را تشریع نکرده باشد
18:00 و نه رسولش صلی‌الله‌علیه‌وسلم
18:03 پس عبادت او رد
18:05 و در این‌باره آن است که در هر کاری از کارها شایسته است
18:09 این‌که انسان از راه آسان و نزدیک به آن برسد
18:13 و در آن لزوم تقوای الله عز وجل در همه‌ی اوقات است.
18:17 با پیروی از فرمان‌های او و دوری از نهی‌هایش
18:20 زیرا آن سببِ رستگاری است، که همان دست یافتن به آنچه خواسته شده است.
18:25 و رهایی از آنچه مایه ترس است
18:29 باب
18:30 سفر پاره‌ای از عذاب است
18:34 از ابوهریره رضی‌الله‌عنه
18:37 از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) روایت شده که فرمود
18:41 سفر پاره‌ای از عذاب است
18:44 یکی از شما خوراک و نوشیدنی و خوابش را (از خود) باز ندارد.
18:48 پس هرگاه به حاجت (یا شهوت) خود رسید، باید به‌زودی به سوی خانواده‌اش بازگردد.
18:53 تعلیق بر حدیث
18:56 سفر پاره‌ای از عذاب است
18:59 کدام بخش از آن
19:01 و مراد از عذاب
19:02 درد ناشی از سختی است
19:05 یکی از شما نباید از خوراک و نوشیدنی و خواب خود بازداشته شود.
19:09 مراد، بازداشتن (یا ممانعت از) کمال آن است
19:12 نیازش را برآورده کرد
19:14 یعنی از نیازش فارغ شد
19:16 باید شتاب کند.
19:18 پس باید با شتاب بازگردد
19:21 از فواید حدیث
19:24 از این حدیث استفاده می‌شود
19:26 کراهت دوری گزیدن از خانواده بدون نیاز
19:30 و در آن (حدیث) آمده است که اقامت نزد خانواده، آسایش است.
19:33 تعین بر صلاح دین و دنیا
19:39 ابواب محصر و جزای صید
19:45 باب «هرگاه معتمر (از ادای عمره) بازداشته شود»
19:48 از ابن عباس رضی‌الله‌عنهما روایت است که گفت
19:52 رسول الله (ﷺ) محصور شد.
19:56 سرش را تراشید
19:57 و با همسرانش آمیزش می‌کرد
19:59 و قربانی را هدیه می‌کنیم
20:01 تا آن‌که سال آینده عمره به‌جا آورد
20:05 تعلیق بر حدیث
20:08 ابواب محصَر
20:10 احصار
20:11 ممنوعیت اتمام حج و عمره
20:15 رسول الله (ﷺ) را حصر کردند
20:19 در سال حدیبیه
20:21 سال آینده
20:23 سال آینده، کدام سال؟
20:25 از فواید حدیث
20:29 از این حدیث استفاده می‌شود
20:31 سختی آسانی می‌آورد.
20:34 و در آن (آمده) که با ناتوانی هیچ واجبی (بر عهده نیست).
20:37 در این (حدیث) مشروعیت قضای حج و عمره (وجود دارد).
20:43 باب تقدیم نحر بر حلق در حصر (محصور شدن)
20:47 از مِسوَر رضی‌الله‌عنه
20:49 که رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
20:52 قربانی کرد، پیش از آنکه سر بتراشد.
20:55 و اصحاب خود را به آن امر کرد
20:58 تعلیق بر حدیث
21:01 نحر یعنی ذبح هدی
21:05 فوایدِ حدیث
21:08 از این حدیث استفاده می‌شود
21:10 ترتیب اعمال حج امری توقیفی است
21:15 در این حدیث اشاره‌ای است به اینکه تراشیدن (سر) افضل است.
21:18 در بیان حقّ حاجّ و معتمر و محصَر
21:24 باب قول الله تعالی
21:26 پس هر کدام از شما که بیمار باشد یا در سرش آزاری داشته باشد،
21:31 باید فدیه‌ای بدهد: از روزه، یا صدقه، یا قربانی.
21:37 از عبدالله بن معقل روایت کرده که گفت:
21:40 نزد کعب بن عجره رضی‌الله‌عنه نشستم
21:44 از او درباره فدیه پرسیدم.
21:46 فرمود
21:47 این آیه تنها درباره‌ی من نازل شده است.
21:50 در یک روایت
21:51 این آیه نازل شد
21:53 پس هر کدام از شما که بیمار باشد یا در سرش آزاری داشته باشد،
21:59 تا آخر آن
22:01 و این (حکم/وعده) برای همهٔ شما عمومی است.
22:03 «به نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) آورده شدم»
22:08 در روایتی
22:09 بر پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در زمان حدیبیه (روزگاری) گذشت
22:14 و من زیر دیگ آتش می‌افروختم
22:17 و در روایتی
22:18 نزد او آمدم، یعنی نزد پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
22:22 پس فرمود: «اجازه بده» و من نزدیک شدم.
22:26 و در روایتی دیگر
22:27 و برای ایشان روشن نشد که در آن فرود خواهند آمد
22:31 و ایشان به امید آن بودند که وارد مکه شوند.
22:35 و شپش‌ها بر صورتم می‌ریختند
22:38 گفت
22:39 من نمی‌دیدم که درد به آنجا رسیده باشد که اکنون در تو می‌بینم.
22:43 آیا نمی‌دیدم که کوشش تو را به آنجا رسانده که می‌بینم؟
22:47 در روایتی
22:49 هوامّ تو تو را آزار می‌دهد
22:51 گفتم: بله
22:52 گفت
22:53 پس سرت را بتراش
22:55 تجد شاه
22:57 گفتم: نه
22:59 فرمود
23:00 سه روز روزه بگیرد.
23:02 یا شش مسکین را طعام دهد.
23:05 در روایتی
23:07 یا صدقه‌ای از تفاوت میان شش
23:10 برای هر مسکین نیم صاع
23:14 تعلیق بر حدیث
23:18 پس هر کس از شما که بیمار باشد،
23:21 هر بیماری‌ای که او را به انجام کاری ممنوع در حالت احرام وادار کند
23:26 یا به گوش از سرش
23:28 از جمله‌ی شپش و زخم
23:31 باید فدیه‌ای بدهد: از روزه، یا صدقه، یا قربانی.
23:36 یعنی اگر بتراشد، بر او لازم می‌آید
23:38 سه روز روزه
23:40 یا صدقه‌ای به شش مسکین
23:43 یا نسیکه
23:44 و آن ذبیحه است
23:47 الفدیه
23:48 کفّاره کدام است؟
23:50 حملت یعنی نقلت کردم
23:53 پراکنده می‌شود
23:54 یعنی فرو می‌ریزد
23:56 می‌بینم
23:57 گمان می‌کنم
23:58 درد
24:00 آیا این آزار به‌سبب شپش است؟
24:02 بلغ
24:03 به کجا رسیدی؟
24:05 می‌بینم
24:06 یعنی بنگر (یا: یعنی ببین)
24:08 جهد
24:09 کدام سختی؟
24:11 نیم صاع
24:13 صاع چهار مُد است.
24:15 و معادل صاع
24:17 دو و نیم کیلوگرم تقریباً
24:20 برمه
24:21 هر قدر (دیگ) ساخته‌شده از سنگ معروف در حجاز و یمن
24:27 هوامک
24:28 الهامة
24:30 هر جانداری که روی زمین می‌خزد، حتی اگر کشته نشود
24:33 مانند حشرات
24:34 و مقصود
24:35 شپش و مانند آن، از آنچه معمولاً به بدن انسان می‌چسبد، هرگاه مدت زیادی از پاک‌نکردن (تمیزکردن) آن گذشته باشد
24:43 فواید حدیث
24:47 از این حدیث استفاده می‌شود
24:49 پرسیدن کلید دانش است
24:52 و در این مسئله آمده است که ملاک، عمومیت لفظ است نه خصوصیت سبب.
24:56 در این حدیث جواز تراشیدن موی سر برای محرم در صورت نیاز، همراه با کفاره، آمده است.
25:01 در این باره آمده است که اگر محرم بدون ضرورت سر خود را بتراشد،
25:05 بر او فدیه لازم است
25:07 در این حدیث آمده است که مشقت، آسانی (تیسیر) را به دنبال می‌آورد.
25:10 و در آن (آمده) که سنت، مجمل کتاب را بیان می‌کند.
25:14 برای آزاد کردن فدیه در قرآن (آمده است)
25:17 و مقید شدن آن به سنت
25:19 و در آن راهنمایی است به مهربانی بزرگ با یارانش و اهتمام او به احوال ایشان و پرسش از آنان
25:26 و هرگاه در یکی از یارانش زیانی ببیند
25:29 از آن پرسان می‌شود و او را به راه رهایی از آن راهنمایی می‌کند
25:32 و در حدیث اشاره‌ای است به اینکه زیان اندک محتمل، تراشیدن موی سر را مباح نمی‌گرداند
25:41 باب: اگر شخص حلال شکار کند و شکار را به محرم هدیه دهد، خوردنش (برای او جایز است)
25:47 از ابوقتاده روایت است که گفت:
25:49 با پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در سال حدیبیه بیرون رفتیم
25:55 در روایتی (آمده است):
25:56 که ما با پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در قاحه، از مدینه، در سه (روز راه) بودیم
26:03 و در روایتی (آمده است):
26:04 که رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) برای حاجتی بیرون آمد
26:09 و ایشان نیز با او بیرون آمدند
26:11 پس او گروهی از ایشان را جدا کرد که ابوقتاده نیز در میان آنان بود
26:15 پس فرمود:
26:16 کنار ساحل دریا بروید تا با هم دیدار کنیم
26:19 پس کنار ساحل دریا رفتند
26:22 پس یارانم احرام بستند، اما من احرام نبستم
26:25 سپس خبر یافتیم از دشمنی در غیقه
26:28 پس به سوی ایشان روی آوردیم
26:31 پس یاران من گورخری را دیدند
26:34 پس برخی از ایشان به یکدیگر می‌خندیدند
26:37 پس من نگاه کردم و او را دیدم
26:39 پس بر او اسب را حمله بردم
26:41 پس او را نیزه زدم و از پای درآوردم
26:44 پس از ایشان یاری خواستم
26:45 پس از یاریم دریغ کردند
26:47 پس ما از آن خوردیم
26:50 در روایتی (آمده است):
26:51 پس آن را نزد یارانم آوردم
26:53 پس برخی از ایشان گفتند: بخورید
26:55 و برخی گفتند: مخورید
26:59 سپس به رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) ملحق شدم
27:03 و ترسیدیم که (از او) جدا بمانیم
27:05 اسبم را با شتاب می‌راندم
27:07 و با شتاب بر آن سوار بودم
27:10 پس با مردی از بنی غفار دیدار کردم
27:12 در دل شب
27:14 پس گفتم:
27:15 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) را کجا گذاشتی؟
27:19 پس گفت:
27:20 او را در تعهن (جایی) گذاشتم
27:22 و او در سقیا (مکانی) است
27:25 پس خود را به رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) رساندم
27:28 تا نزد او آمدم
27:30 پس گفتم:
27:31 ای رسول الله!
27:33 یارانت فرستاده‌اند و به تو سلام و رحمت و برکات الهی می‌رسانند
27:37 و رحمت الله و برکاتش
27:40 در روایتی (آمده است):
27:41 که خانواده‌ات (در خطرند)
27:43 و ایشان ترسیده‌اند که دشمن، بدون تو، آنان را جدا کند
27:47 پس به ایشان مهلت ده
27:48 پس چنین کرد
27:50 پس گفتم: ای رسول الله!
27:52 همانا صیدی که (شکار کرده‌ام) گورخر است
27:55 و نزد ما باقی‌مانده‌ای از آن است
27:57 پس رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به یارانش فرمود:
28:02 بخورید
28:03 در حالی که شما محرم هستید
28:05 در روایتی (آمده است):
28:07 آن را بخورید که حلال است
28:09 و در روایتی (آمده است):
28:11 این جز خوراکی نیست که الله آن را به شما خورانده است
28:15 و در روایتی (آمده است):
28:17 آیا از شما کسی به او (ابوقتاده) دستور داده که بر آن حمله کند
28:20 یا به سوی آن اشاره کرده است؟
28:22 گفتند: نه
28:24 فرمود:
28:25 پس آنچه از گوشتش باقی مانده را بخورید
28:28 و در روایتی (آمده است):
28:30 پس ما (از آنجا) حرکت کردیم و قطعه‌ای از آن را با خود پنهان کردم
28:33 پس به رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) رسیدیم
28:37 پس از او دربارهٔ آن پرسیدیم
28:39 پس فرمود:
28:40 آیا از آن چیزی با شماست؟
28:42 گفتم: آری
28:44 پس دست (ران) را به او دادم
28:46 پس آن را تا تمام کردن خورد در حالی که محرم بود
28:50 توضیح حدیث
28:54 پس به ما خبر داده شد
28:55 یعنی: پس ما را آگاه کردند
28:57 به غیقه
28:58 آن موضعی از سرزمین بنی غفار است
29:01 میان مکه و مدینه
29:04 پس او را (با نیزه) از پای درآوردم
29:05 یعنی او را در جایش ثابت (بی‌حرکت) رها کردم، نه از جایش جدا شد و نه جنبید
29:10 و مقصود کشتن اوست
29:13 پس از ایشان یاری خواستم
29:14 یعنی از ایشان کمک طلبیدم
29:17 پس امتناع کردند
29:18 یعنی خودداری ورزیدند
29:20 نقتطع (جدا بمانیم)
29:21 یعنی از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) جدا و بریده بمانیم
29:25 و چون او بر ایشان پیشی گرفته بود، از او جدا باشیم
29:29 اسبم را با شتاب می‌راندم و با شتاب بر آن سوار بودم
29:33 مراد این است:
29:34 گاهی آن را به تاخت شدید می‌راندم
29:37 و گاهی سیر آن را آرام می‌کردم
29:39 نیمه‌شب
29:41 یعنی میانه‌اش
29:42 بتعهن
29:44 آن روستایی است میان مکه و مدینه
29:47 در آن چشمه آبی است
29:48 آن مکان به آن نامیده شده است
29:50 در سه میلی سُقیا در راه مکه
29:54 قائل
29:56 قیلوله خوابیدن در میانه روز است
30:00 سُقیا
30:01 آن منزلی است میان مکه و مدینه
30:04 و آن در دو روزی از مدینه است
30:07 خشوا
30:08 یعنی ترسیدند
30:09 که دشمن آنان را از تو جدا کند
30:12 یعنی از پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم بریده و جدا شوند
30:16 جدا از او
30:18 به سبب آنکه او از ایشان پیشی گرفته بود
30:20 فانظرهم
30:21 یعنی پس ایشان را انتظار بکش
30:23 لصدنا
30:25 «الإصادة» یعنی برانگیختن شکار
30:28 عندنا فاضلة
30:30 یعنی پاره‌ای باقی‌مانده از آن
30:33 از فواید حدیث
30:36 از حدیث استفاده می‌شود
30:38 که گوشت شکار برای محرم مباح است، اگر در شکار کردن آن یاری نداده باشد
30:43 و در آن استحباب فرستادن سلام به غائب است
30:47 و در آن مشروعیت اجتهاد در مسائل فرعی است
30:51 و عمل کردن به آنچه اجتهاد به آن رسیده است
30:54 و در آن مشروعیت عمل به اشاره‌ی گویا است
30:58 و در آن مشروعیت به کار گرفتن پیشاهنگ در غزوه است
31:02 و در آن جواز شکار الاغ وحشی است
31:06 و در آن این است که زخمی کردن شکار، ذبح آن است