از مجموعهٔ گنجینه‌های سیره (مجموعه کامل شد) · درس 6 از 58

گنجینه بیوگرافی | شیخ عثمان الخمیس | قسمت (6) | دعوت پیامبر صلی الله علیه و آله در مکه

◉ 941 بازدید ⏱ 16:35 صدای اصلی (عربی)
صوت ترجمه‌شده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش می‌شود. متن زیر به‌طور کامل ترجمه شده است.
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:03 گنجینه‌های سیره
0:10 فصل دوم
0:14 دعوت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در مکه
0:20 و چون پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
0:24 به چهل سالگی رسید
0:26 الله تبارک و تعالی او را
0:28 برای همه بشریت
0:30 با بعثتش (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
0:33 هدایتگر و مژده‌دهنده و بیم‌دهنده قرار داد
0:36 و دعوت‌کننده به سوی الله به فرمان او، و چراغی روشنی‌بخش.
0:41 و این ام‌المؤمنین عایشه (رضی‌الله‌عنها) است
0:45 که از داستان بعثت او (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) برای ما سخن می‌گوید
0:50 عایشه (رضی‌الله‌عنها) گفت
0:53 نخستین چیزی که از وحی به آن آغاز شد پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
0:57 خواب‌های نیکو در خواب بود
1:00 پس هیچ خوابی نمی‌دید مگر آنکه همچون سپیده صبح پدیدار می‌شد
1:05 سپس تنهایی را محبوب او کردند
1:07 و در غار حرا خلوت می‌کرد
1:10 و در آنجا شب‌های بسیاری به عبادت می‌پرداخت
1:13 پیش از آنکه به سوی خانواده‌اش بازگردد
1:16 سپس نزد خدیجه بازمی‌گشت و برای همانند آن توشه برمی‌گرفت
1:20 و همین‌گونه بود تا آنکه حق به سراغ او آمد
1:24 پس گفت: بخوان
1:26 پس پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
1:29 من خواننده نیستم
1:31 فرمود:
1:32 پس مرا گرفت و به شدت فشرد تا آنکه سختی به من رسید
1:36 سپس مرا رها کرد و گفت:
1:38 بخوان
1:40 گفتم: من خواننده نیستم
1:42 پس بار دوم مرا گرفت و فشرد تا آنکه سختی به من رسید
1:47 سپس مرا رها کرد و گفت:
1:49 بخوان
1:50 گفتم: من خواننده نیستم
1:53 پس بار سوم مرا گرفت و فشرد، سپس مرا رها کرد و گفت:
1:58 «بخوان به نام پروردگارت که آفرید».
2:01 «انسان را از خون بسته آفرید».
2:04 «بخوان و پروردگار تو بزرگوارترین است، آن‌که به قلم آموخت»
2:09 «انسان را آموخت آنچه را نمی‌دانست».
2:12 پس رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) با آن (آیات) بازگشت، در حالی که قلبش از ترس می‌لرزید
2:19 پس بر خدیجه دختر خویلد (رضی‌الله‌عنها) وارد شد و فرمود:
2:25 مرا بپوشانید، مرا بپوشانید
2:28 گفت: پس او را پوشاندند تا آنکه هراس از او رفت
2:32 سپس پس از آنکه خبر را به خدیجه گفت، فرمود:
2:36 بر جانم بیمناک شدم
2:39 خدیجه گفت:
2:40 و او تصدیق‌کننده است و کسی است که الله او را برای پیامبرش برگزید (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
2:47 هرگز چنین نیست، به خدا سوگند الله تو را هرگز خوار نخواهد کرد
2:51 و این سخن خدیجه با نفی آغاز می‌شود
2:55 سپس با سوگند
2:57 به خدا سوگند که الله تو را هرگز خوار نخواهد کرد
3:00 و با گفته‌اش «هرگز» آن را تأکید می‌کند
3:03 همه این‌ها دلیلی است بر اعتماد این زن به پروردگارش تبارک و تعالی
3:09 و شناخت درست او از محمد (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
3:14 و علتی که به خاطر آن این سخن را گفت
3:17 همان است که پس از آن بیان کرد
3:20 با گفتنش:
3:21 «به راستی تو صله رحم می‌کنی»
3:23 «و بار دیگران را بر دوش می‌کشی»
3:25 «و نیازمندان را کسب می‌کنی»
3:27 «و میهمان را گرامی می‌داری»
3:28 «و در حوادث حق یاری می‌دهی»
3:32 گویی به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) می‌گوید:
3:36 کسی که این صفات از اوست
3:38 هرگز خواری از جانب الله بر او واقع نمی‌شود
3:42 زیرا این صفات، صفات کمال‌اند
3:46 سپس او را با خود برد تا نزد ورقه بن نوفل آمد
3:51 و او پسرعموی خدیجه بود
3:53 و در دوران جاهلیت مسیحی شده بود
3:56 و کتاب عبری را می‌نوشت و آنچه را الله بخواهد که بنویسد، می‌نوشت
4:01 و پیرمردی بزرگسال بود که نابینا شده بود
4:04 پس خدیجه به او گفت:
4:06 ای پسرعمو
4:07 از پسرعمویت بشنو
4:10 پس ورقه به او گفت:
4:12 ای برادرزاده
4:13 چه می‌بینی؟
4:15 پس رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) خبر آنچه را دیده بود برای او بازگو کرد
4:18 خبر آنچه دیده بود
4:20 پس ورقه به او گفت:
4:22 این همان ناموسی است که الله بر موسی فرو فرستاد
4:26 ای کاش در آن هنگام جوان بودم
4:28 آن‌گاه که قومت تو را بیرون می‌کنند
4:31 در این هنگام پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) بعید دانست که قومش او را بیرون کنند
4:36 زیرا او می‌دید که قومش او را بسیار دوست دارند
4:41 و او را جز «صادق امین» نمی‌خوانند
4:44 (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
4:47 و به همین سبب گفت:
4:49 آیا مرا بیرون می‌کنند؟
4:51 گفت: آری
4:52 هیچ مردی هرگز مانند آنچه تو آوردی نیاورده، جز آنکه با او دشمنی شد
4:57 و این قاعده‌ای مهم است
5:00 و اصلی بزرگ که ورقه بن نوفل رأی خود را بر آن بنا کرد
5:04 زیرا همه پیامبران آزار دیدند و با آنان دشمنی شد
5:08 پس برخی از آنان کشته شدند
5:10 و برخی تبعید شدند
5:11 و برخی آزار دیدند
5:13 و برخی ترسانده شدند
5:15 و این بسیار است
5:17 گفت
5:18 و اگر روز تو مرا دریابد، تو را یاری‌ای استوار و چشمگیر خواهم کرد.
5:23 سپس، پس از مدت کوتاهی، ورقه درگذشت.
5:26 و دفتر وحی پس از آن
5:29 این مدت را اهل علم شش ماه تعیین کرده‌اند
5:33 برخی گفته‌اند که او به سن سه سالگی رسید
5:38 ورقه بن نوفل، رحمه‌الله، مسلمان به‌شمار می‌آید.
5:42 و از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) ثابت شده است که فرمود:
5:47 «ورقه» را دشنام ندهید
5:49 زیرا من برای او یک باغ یا دو باغ دیدم
5:53 اما آیا او صحابی بود؟
5:56 درستِ آن این است که او صحابی نبوده است.
6:00 و این به آن سبب است که او به مقام رسالت نرسید.
6:03 زیرا او پس از بعثت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) وفات یافت.
6:08 و پیش از ابلاغ آن از سوی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
6:12 گنجینه‌های سیره
6:17 تلاش برای خودکشی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
6:25 زُهری گفت
6:27 عروه از عایشه رضی‌الله‌عنها برایم روایت کرد که او گفت
6:32 فاصله‌ای در نزول وحی (فترت الوحی)
6:34 تا آنجا که به ما رسیده، پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) اندوهگین شد
6:39 غدا یک‌بار دیگر و چندین بار (از رنج و اندوه) بخاطر آن (کار) از بلندای کوه‌های سر به فلک‌کشیده خود را پایین می‌انداخت.
6:45 هرگاه به قله‌ی کوهی می‌رسید تا خود را از آن به پایین بیفکند
6:50 جبریل بر او ظاهر شد و گفت
6:53 ای محمد، بی‌تردید تو رسول الله (ﷺ) هستی.
6:57 پس بدین سبب دلش آرام می‌گیرد
6:59 و دلش آرام می‌گیرد، پس بازمی‌گردد
7:02 هرگاه فاصله‌ی وحی بر او طولانی شد
7:05 فردا برای مانند آن (روزی).
7:07 و چون به قلّه‌ی کوهی رسید
7:10 جبرئیل بر او ظاهر شد و به او همان‌گونه گفت.
7:14 این افزوده از سخن عایشه رضی‌الله‌عنها نیست.
7:19 بلکه این سخن زهری است.
7:21 و او از تابعین است.
7:23 و آن حادثه را درک نکرد
7:26 و کسی از صحابه را که این حدیث را برایش نقل کرده بود، نام نبرده است.
7:29 و از همین رو، آنچه به ما رسیده، گفته است
7:33 و بلاغات زهری و غیر آن، از قبیل حدیث منقطع
7:37 و آن حدیث ضعیف است
7:39 نسبت آن به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) درست نیست.
7:44 حافظ ابن حجر رحمه‌الله گفته است
7:47 سپس گوینده، آن‌گونه که به ما رسیده، زُهری است
7:52 و معنای سخن
7:53 از جمله آنچه از خبر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به ما رسیده، این است که
7:59 در این داستان
8:01 و این از بلاغات زهری است.
8:03 و موصول نیست
8:05 کرمانی گفته است
8:06 این، همان ظاهر (آشکار) است.
8:08 شیخ آلبانی رحمه‌الله فرمود
8:11 این عزور بخاری است
8:14 اشتباه فاحش
8:15 این به آن دلیل است که این توهم را ایجاد می‌کند که این داستانِ سقوط (تردّی) بر شرط بخاری صحیح است
8:22 و چنین نیست.
8:23 و چون دانستی که این افزوده ثابت نیست،
8:27 سزاوار حق است که بگوییم
8:29 این یک افزایش ناپسند از نظر معنا است
8:33 زیرا شایسته پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) معصوم نیست
8:38 این‌که بکوشد با خودکشی از کوه، جان خود را بگیرد
8:42 هر انگیزه‌ای که او را به آن کار واداشته باشد
8:55 انواع وحی شش‌گانه است، چنان‌که اهل علم گفته‌اند
8:59 نخست
9:01 رؤیای صادقه
9:03 آن (رؤیای صادقه) آغاز وحی برای پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) بود.
9:08 همان‌گونه که عایشه رضی‌الله‌عنها فرمود
9:11 و او هیچ خوابی نمی‌دید مگر اینکه همچون سپیده‌دم روشن می‌شد.
9:16 دومی
9:17 آنچه فرشته (ملک) در دل پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) می‌افکند
9:23 مانند سخن پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
9:26 همانا روح‌القدس در دلِ من دمید
9:29 هیچ جانی هرگز نخواهد مرد
9:31 تا آنکه روزی‌اش را کامل دریافت کند
9:34 پس از الله بترسید و در طلب (روزی) نیکو و آبرومندانه رفتار کنید.
9:38 سومین
9:39 اینکه فرشته به صورت مردی متمثل شود
9:42 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) را خطاب می‌کند
9:45 تا آنکه آن را نیک فرا گیرد
9:47 همچنان که در حدیث جبریل
9:49 هنگامی که نزد پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) آمد
9:53 و او در میان یارانش بود
9:55 حدیث جبریل را یاد می‌کند
9:57 چهارم
9:58 [آوای زنگ] — حدیث بالا است که گاهی به صدای زنگ شبیه بود.
10:03 و این بر او سخت‌تر از هر چیز بود
10:05 تا جایی که پیشانی رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
10:10 با عرق‌ریزی بسیار در روز بسیار سرد
10:14 الخامس
10:15 این‌که (فرد) فرشته را در همان صورتی ببیند که الله تبارک و تعالی او را بر آن آفریده است
10:22 و (الله) به او آنچه را که بخواهد وحی می‌کند.
10:24 مانند آنچه جبریل در غار برای او آمد
10:27 ششم
10:29 آنچه الله تبارک و تعالی مستقیماً به پیامبرش (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) وحی می‌کند
10:35 بدون واسطه فرشته
10:38 همان‌گونه که در معراج پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) [آمده است]
10:41 تا آسمان هفتم
10:43 و درود فرستادن بر او در آنجا واجب شد
10:47 گنج‌های سیره
10:51 شرک چگونه به مکه راه یافت
10:56 خُزاعه پیش از قریش، متولیان خانهٔ حرام (مسجد الحرام) بودند.
11:00 و آنان ولایت بر این خانه را نسل به نسل از بزرگ به بزرگ به ارث می‌بردند.
11:05 و ولایت خانهٔ کعبه (البیت) سیصد سال ادامه یافت.
11:09 و گفته شده پانصد سال.
11:12 و در زمان ایشان بت‌ها به مکه آورده شدند.
11:15 به دست رهبرشان عمر بن لحی.
11:19 و سخن او در میان ایشان همچون شریعت پیروی‌شونده بود،
11:22 به سبب جایگاه او نزد ایشان.
11:24 و این عمر بن لحی به شام رفته بود،
11:28 و دید که مردم شام بت‌ها را می‌پرستند.
11:31 پس گفت: این بت‌هایی که می‌پرستید چیست؟
11:36 گفتند: این‌ها بت‌هایی هستند که آن‌ها را می‌پرستیم،
11:40 از آن‌ها باران می‌طلبیم و آنان بر ما باران می‌بارانند،
11:42 و از آن‌ها یاری می‌جوییم و آنان ما را یاری می‌دهند.
11:45 گفت: آیا از آن‌ها بتی به من نمی‌دهید؟
11:48 تا آن را به سرزمین عرب ببرم و آنان آن را بپرستند.
11:52 پس بتی به او دادند که به آن «هُبَل» می‌گفتند.
11:56 پس آن را به مکه آورد،
11:57 و آن را نصب کرد و مردم را به پرستش آن فرمان داد و آنان فرمانش را پذیرفتند.
12:02 او قوم خود را به سبکی‌سری کشاند و ایشان نیز اطاعتش کردند.
12:06 «آنان قومی فاسق بودند».
12:11 رسول الله (ﷺ) فرمود:
12:15 «عمر بن لحی را دیدم که روده‌اش را در آتش می‌کشد.»
12:20 و عرب بر دین ابراهیم (علیه‌السلام) بود،
12:25 اما به سبب طولانی شدن زمان، بسیاری از جزئیات شریعت را فراموش کردند.
12:30 و این وضعیت ادامه یافت،
12:32 یعنی ریاست خزاعه بر خانهٔ حرام (کعبه).
12:36 تا آن‌که قصی بن کلاب با دختر رئیس خزاعه ازدواج کرد.
12:40 سپس پس از آن از عرب برای جنگ با خزاعه یاری خواست،
12:45 پس آنان را شکست داد و از مکه بیرون راند.
12:48 و قصی ریاست را به دست گرفت.
12:51 و قصی از قریش بود.
12:53 و از عباداتی که نزد عرب باقی مانده بود و بر دین ابراهیم (علیه‌السلام) بود، حج بود.
13:02 پس طواف می‌کردند و سعی می‌نمودند،
13:04 و در عرفات و مزدلفه توقف می‌کردند،
13:07 و شتران قربانی را هدیه می‌دادند.
13:09 اما پس از طولانی شدن زمان، در تلبیه خود می‌گفتند:
13:15 «لبیک اللهم لبیک،»
13:17 «لبیک، لا شریک لک»
13:19 «جز شریکی که از آن توست،»
13:22 «مالک او هستی و آنچه او مالک است.»
13:25 ابن عباس رضی‌الله‌عنهما گفت:
13:28 اگر دوست داری نادانی عرب را بدانی،
13:31 آنچه را بعد از آیهٔ صد و سی‌ام سورهٔ انعام است بخوان.
13:36 خداوند متعال فرمود:
13:37 «به یقین زیان کردند کسانی که فرزندان خود را از روی نادانی و سفاهت کشتند».
13:43 «و آنچه را الله به آنان روزی داده بود حرام کردند».
13:47 «و آنچه را الله به آنان روزی داده بود حرام کردند».
13:50 «به دروغ بر الله افترا بستند،»
13:54 «به یقین گمراه شدند و از راه‌یافتگان نبودند».
13:59 ابن کثیر رحمه‌الله گفت:
14:02 از جمله آن‌ها شریعت‌های باطل و فاسدی است که بدعت نهادند،
14:06 که بزرگ ایشان، عمر بن لحی، خدا او را زشت گرداند، آن‌ها را مصلحت
14:11 و رحمت به چهارپایان و حیوانات می‌پنداشت،
14:15 و او در این کار دروغگو و افترازننده بود.
14:18 و با وجود این نادانی و گمراهی،
14:20 این نادانان فرومایه از او پیروی کردند.
14:24 خداوند تبارک و تعالی فرمود:
14:27 «الله هیچ بحیره و سائبه و وصیله و حامی را مقرر نکرده است».
14:35 و بحیره آن است که گوش شتر را می‌بریدند،
14:39 آن را می‌شکافتند و شیرش را برای طاغوت‌ها قرار می‌دادند،
14:44 و مردم را از آن منع می‌کردند.
14:46 و اما سائبه،
14:48 آن شتری است که رها می‌شود،
14:50 پس از چراگاه و آب منع نمی‌شود،
14:53 و کسی بر آن سوار نمی‌شود،
14:55 و برای خدایان خواهد بود.
14:57 و اما وصیله،
14:59 آن ماده‌شتری است که پس از ماده‌ای دیگر، ماده بزاید؛
15:03 و اگر نر بزاید، برای خدایان است.
15:07 و اما حام،
15:08 آن نری است که از پشتش ده بچه زاده شود،
15:12 رها می‌شود، سوار بر او نمی‌شوند و از چراگاه منع نمی‌گردد.
15:16 و حافظ ابن کثیر رحمه‌الله گفت:
15:19 بلکه آنان در آنچه از این هم سنگین‌تر است، از او پیروی کردند،
15:22 و بسیار بزرگ‌تر،
15:24 یعنی پرستش بت‌ها همراه با الله عز و جل.
15:28 و آنچه را الله ابراهیم خلیلش را با آن برانگیخت تغییر دادند،
15:32 از دین استوار و راه راست،
15:36 از توحید الله و پرستش او به‌تنهایی که شریکی ندارد،
15:40 و تحریم شرک.
15:42 و شعائر حج و نشانه‌های دین را دگرگون کردند،
15:46 بدون هیچ علم و برهانی،
15:48 و بی هیچ دلیل صحیح یا ضعیفی،
15:51 و در این کار از امت‌های مشرک پیش از خود پیروی کردند.
15:56 و عرب در کنار کعبه، طاغوت‌هایی گرفته بودند که آن‌ها را همچون تعظیم کعبه بزرگ می‌داشتند،
16:02 و برای آن‌ها سَدَنه قرار دادند که خدمتگزاران و پرده‌داران بودند،
16:07 برای آن‌ها قربانی می‌شد و گرداگردشان طواف می‌شد.
16:10 و با همهٔ این‌ها فضیلت کعبه را می‌شناختند.
16:14 اما قریش،
16:15 عزت و هُبَل از آنِ ایشان بود،
16:18 و لات از آنِ ثقیف بود،
16:20 و منات از آنِ اوس و خزرج بود،
16:24 و ذوالخلصه از آنِ دوس بود.