از مجموعهٔ گنجینههای سیره (مجموعه کامل شد)
· درس 35 از 58
گنجینه بیوگرافی | شیخ عثمان الخمیس | قسمت (35) | اسلام آوردن خالد بن ولید رضی الله عنه
0:000:00
متن کامل
ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00
بسم الله الرحمن الرحیم
0:03
گنجهای سیره
0:06
خاله به منزله مادر است
0:14
و هنگامی که پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) خواست از مکه خارج شود
0:19
دختر حمزه بن عبدالمطلب او را دنبال کرد
0:22
عموی پیامبر (ﷺ)
0:26
و نامش عماره بود
0:27
و او را صدا میزد
0:29
ای عمو، ای عمو
0:31
و در سخن او به پیامبر الله صلیاللهعلیهوسلم
0:35
ای عمو
0:36
و او دختر عموی او بود
0:38
زیرا او از طریق رضاعت عموی او بود
0:41
چرا که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
0:44
را فُهیره، آزادشدهٔ ابولهب، شیر داد
0:47
و همچنین حمزه را شیر داد
0:50
و اما او را اینگونه صدا زد
0:52
به سبب فاصلهٔ سنی میان او و پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
0:58
و حمزه از مکه هجرت کرده بود
1:01
و دخترش را با مادرش رها کرده بود
1:03
پس علی رضیاللهعنه او را در کفالت گرفت
1:07
سپس بر سر او با جعفر و زید بن حارثه اختلاف کرد
1:11
هر یک از آنان میخواست او را تربیت کند
1:14
پس پیامبر صلیاللهعلیهوسلم میان ایشان داوری کرد
1:18
و به علی فرمود
1:20
تو از منی و من از تو هستم
1:22
و به جعفر فرمود
1:24
تو در خلقت و خوی به من شباهت داری
1:27
و به زید فرمود
1:29
تو برادر و مولای ما هستی
1:31
اما پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
1:34
حضانت او را به جعفر بن ابیطالب داد
1:38
پس علی برای او ادعا کرد، زیرا او پسرعموی دختر بود
1:41
و همسرش فاطمه، دختر عموی او بود
1:45
و زید نیز بر او ادعا کرد
1:47
زیرا او برادر پیامبر صلیاللهعلیهوسلم بود
1:50
که میان او و حمزه در مدینه عقد برادری بسته شده بود
1:53
و آن دو پیش از نزول احکام ارث از یکدیگر ارث میبردند
1:58
اما جعفر
2:00
او پسرعموی دختر بود
2:02
و همسرش اسماء دختر عمیس، خالهاش بود
2:06
زیرا مادر دختر، سلمی دختر عمیس، خواهر اسماء بود
2:10
پس پیامبر صلیاللهعلیهوسلم فرمود
2:13
خاله به منزلهٔ مادر است
2:16
و این از آن روست که برای مرد جایز نیست
2:19
که میان دختر و خالهاش جمع کند
2:22
پس حضانت را به جعفر داد
2:24
و به پیامبر صلیاللهعلیهوسلم گفته شد
2:28
آیا با او ازدواج نمیکنی؟
2:30
یعنی با دختر حمزه
2:32
فرمود: نه
2:33
او از طریق رضاعت دختر برادر من است
2:37
گنجهای سیره
2:42
ازدواج پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
2:46
با میمونه رضیاللهعنها
2:52
و در این عمره، پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
2:57
با میمونه دختر حارث عامریه رضیاللهعنها ازدواج کرد
3:01
و او خاله عبدالله بن عباس
3:04
و خالد بن ولید بود
3:06
پیامبر صلیاللهعلیهوسلم در سرف با او زفاف کرد
3:10
و این قول صحیح است
3:12
و او در حال احرام با او ازدواج نکرد
3:15
چنانکه در برخی روایات آمده است
3:18
و خداوند تبارک و تعالی مقدر فرمود
3:21
که میمونه امالمؤمنین در سرف وفات یابد
3:24
در همان مکانی که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم با او ازدواج کرده بود
3:30
و این عمره، عمرهٔ قضاء نامیده شد
3:34
زیرا این عمره عبارت از مقایضه بود
3:37
یعنی مصالحه میان قریش و پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
3:42
پس چون قریش توافق کرد که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم
3:47
در سال آینده بیاید
3:49
این عمره، عمرهٔ قضاء نام گرفت
3:53
و گفته شده است که بدین نام خوانده شد
3:56
زیرا بدل یا قضای عمرهٔ حدیبیه بود
4:00
و پس از این عمره دو مرد اسلام آوردند
4:04
که پس از آن در اسلام تأثیر داشتند
4:07
و آن دو، عمرو بن العاص و خالد بن ولید بودند
4:22
خالد بن ولید رضیاللهعنه گفت
4:28
چون خداوند آنچه از خیر را که اراده فرمود برای من اراده کرد
4:31
خداوند محبت اسلام را در دلم افکند
4:35
و عقلم به یادم آمد
4:37
و گفتم: من در همهٔ این موطنها علیه محمد حضور داشتهام
4:42
پس هیچ موطنی نیست که در آن حاضر باشم مگر آنکه برگشتهام
4:46
و در نفس خود میبینم که در جای نادرستی قرار دارم
4:50
و اینکه محمد پیروز خواهد شد
4:53
پس چون رسول الله صلیاللهعلیهوسلم به حدیبیه بیرون رفت
4:58
من با سواران مشرکان بیرون آمدم
5:01
و در عسفان با رسول الله و یارانش روبرو شدم
5:05
در برابر او ایستادم و خود را در معرض او قرار دادم
5:08
پس رسول الله صلیاللهعلیهوسلم
5:11
با یارانش نماز گزارد و ما از ایشان در امان بودیم
5:13
تصمیم گرفتم که هنگام نماز بر او حمله کنم
5:17
اما آنچه به ما فرمان داده نشد
5:19
و در آن برای ما خیری بود
5:21
پس او بر آنچه در دلهای ما از قصد حمله بود آگاه شد
5:25
و با یارانش نماز عصر را به صورت نماز خوف گزارد
5:29
و این سخن در من اثر کرد
5:32
پس گفتم: این مرد محفوظ است
5:35
سپس از هم جدا شدیم و از راه سواران ما منحرف شد
5:38
و من به سمت راست رفتم
5:41
هنگامی که با قریش در حدیبیه صلح کرد،
5:44
و قریش با آرامشخواهی او را دفع کرد،
5:47
با خود گفتم:
5:49
چه چیزی باقی مانده است؟
5:51
کجا برویم، کدام مذهب؟
5:53
نزد نجاشی برم،
5:54
زیرا محمد را پیروی کرده است،
5:56
و یارانش نزد او در اماناند.
5:59
پس اگر هرقل
6:02
مرا از دینم بیرون ببرد و به نصرانیت یا یهودیت ببرد،
6:06
آنگاه با عجمها همراه و پیرو خواهم بود،
6:09
یا در خانهام خواهم ماند.
6:11
پس چه کسی باقی میماند؟
6:13
من بر همین حال هستم.
6:15
در آن هنگام که رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) وارد شد
6:18
برای عمرهٔ قضا،
6:20
و من غایب بودم،
6:22
و ورود او را ندیدم.
6:24
و برادرم ولید بن ولید
6:26
با پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) وارد شده بود
6:29
در عمرهٔ قضا.
6:31
او مرا جستوجو کرد و نیافت،
6:34
پس برایم نامهای نوشت،
6:36
و در این نامه خیر بزرگی بود.
6:39
چون نامه را خواندم، دیدم در آن آمده است:
6:42
بسم الله الرحمن الرحیم
6:45
«اما بعد»؛
6:47
من شگفتانگیزتر از رفتن رأی تو از اسلام نمیبینم،
6:49
و عقل تو، همان عقلت،
6:51
و مانند اسلام را کسی نادان نمیداند.
6:53
و رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) از من پرسیده بود
6:56
و رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) از من پرسیده است
7:00
«خالد کجاست؟»
7:01
گفتم:
7:02
«الله او را خواهد آورد.»
7:04
فرمود:
7:05
«مانند خالد، که اسلام را نشناخته،
7:07
اگر ضربت و کوشش خود را
7:10
همراه مسلمانان علیه مشرکان به کار میبرد،
7:13
برای او بهتر بود،
7:15
و ما او را بر دیگران مقدم میداشتیم.
7:17
پس ای برادر، آنچه از دست دادهای،
7:20
ای برادرم، آنچه از آن از دستت رفته را جبران کن
7:23
زیرا فرصتهای نیکوی بسیاری از تو فوت شده است.»
7:26
خالد گفت:
7:28
چون نامهاش به دستم رسید،
7:30
برای خروج شتاب کردم،
7:32
و میل من به اسلام افزون شد،
7:35
و سخن رسول الله (صلیاللهعلیهوسلم) مرا شادمان کرد،
7:39
و در خواب دیدم
7:41
که گویی در سرزمینی تنگ و خشک هستم،
7:45
پس به سرزمینی سبز و فراخ بیرون آمدم.
7:48
گفتم: این، رؤیاست.
7:52
چون به مدینه آمدم، گفتم:
7:55
«آن را برای ابوبکر بازگو کنم»،
7:57
یعنی پس از اسلام او.
7:59
گفت: آن را برایش نقل کردم،
8:01
پس گفت:
8:03
«این، همان راه نجاتی است که الله تو را به اسلام هدایت کرد،
8:06
و آن تنگنایی که در آن بودی، شرک بود.»
8:10
گفت:
8:11
چون عزم کردم که نزد پیامبر (صلیاللهعلیهوسلم) بروم،
8:16
گفتم: با چه کسی همراه شوم تا نزد محمد بروم؟
8:19
صفوان بن امیه را دیدم،
8:22
گفتم: ای ابووهب،
8:24
آیا نمیبینی در چه حالی هستیم؟
8:26
ما جز نانخورانی بیش نیستیم،
8:29
و محمد بر عرب و عجم چیره شده است.
8:33
اگر نزد محمد برویم و پیرویش کنیم،
8:36
شرافت محمد، شرافت ما خواهد بود.
8:39
او به شدت سرباز زد
8:41
و گفت:
8:43
«اگر جز من از قریش کسی باقی نماند،
8:45
هرگز از او پیروی نخواهم کرد.»
8:48
پس از هم جدا شدیم.
8:49
گفتم: این مرد، انتقامجویی است
8:52
که خونخواهی میکند؛
8:54
پدر و برادرش در بدر کشته شدند.
8:57
خالد گفت:
8:58
عکرمه بن ابیجهل را دیدم،
9:01
همان سخنی را که به صفوان گفته بودم به او گفتم،
9:04
و او نیز مانند صفوان پاسخ داد.
9:07
گفتم:
9:08
«آنچه را برایت گفتم پنهان دار.»
9:10
گفت: آن را بازگو نمیکنم.
9:13
پس از آن به خانهام بازگشتم،
9:16
و دستور دادم شترم را نزدم آورند،
9:19
تا آنکه عثمان بن طلحه را دیدم.
9:22
گفتم:
9:23
این مرد برای من دوستی راستین است،
9:25
اگر آنچه را میخواهم برایش بگویم...
9:28
سپس یاد آوردم که چه کسانی از پدرانش کشته شدهاند،
9:31
پس خوش نداشتم آن را با او در میان گذارم.
9:33
سپس گفتم:
9:35
«چه زیان دارد، و من همین ساعت در حال سفرم.»
9:38
پس آنچه را که کار به آن رسیده بود برایش بازگو کردم،
9:41
و گفتم:
9:43
«ما جز مانند روباهی در سوراخ نیستیم،
9:46
که اگر یک دلو آب بر آن ریخته شود، بیرون میآید.»
9:50
و همان سخنی را که به همراهم گفته بودم، به او نیز گفتم.
9:54
پس پاسخ را شتاب کرد و گفت:
9:57
امروز بامداد رفتم، در حالی که میخواستم بروم
10:00
و این مرکبِ من است که در فَخّ زانو زده است.
10:04
من و او در بیَأجِّج وعده گذاشتیم،
10:07
اگر او پیشتر رسید، درنگ کند،
10:09
و اگر من پیشتر رسیدم، من درنگ کنم.
10:11
پس سحرگاه حرکت کردیم،
10:13
و هنوز فجر طلوع نکرده بود
10:15
تا آنکه در بیَأجِّج به یکدیگر رسیدیم.
10:17
پس بامدادی روان شدیم تا آنکه به «الهُدّة» رسیدیم،
10:21
و عمرو بن العاص را در آنجا یافتیم.
10:24
پس گفت: «به قوم خوش آمدید.»
10:26
گفتیم: «و به تو.»
10:28
گفت:
10:29
«مقصد شما کجاست؟»
10:31
گفتیم: «چه چیز تو را بیرون آورده است؟»
10:33
گفت:
10:34
«پس چه چیز شما را بیرون آورده است؟»
10:36
گفتیم:
10:37
«ورود به اسلام»
10:39
و «پیروی از محمد صلیاللهعلیهوسلم.»
10:43
گفت:
10:44
«همان است که مرا نیز به این سو کشانده است.»
10:47
گفت:
10:48
پس همراه یکدیگر شدیم،
10:50
تا آنکه به مدینه رسیدیم،
10:52
و شتران خود را در ظاهر حَرّه خوابانیدیم.
10:55
و رسول الله صلیاللهعلیهوسلم از حال ما آگاه شد،
10:59
و از آمدن ما خرسند گشت.
11:00
پس از بهترین لباسهای خود پوشیدم،
11:03
سپس به قصد رسول الله صلیاللهعلیهوسلم روانه شدم،
11:07
که برادرم به استقبالم آمد
11:09
و گفت: «شتاب کن،
11:11
زیرا رسول الله صلیاللهعلیهوسلم
11:14
از آمدن تو آگاه شده است،
11:15
و از آمدن تو شاد گشته است،
11:17
و او منتظر شماست.»
11:19
گفت:
11:20
پس شتابان راه افتادم،
11:22
و نزدیک شدم،
11:23
و او همچنان به من لبخند میزد،
11:25
تا آنکه در برابرش ایستادم،
11:27
و او را با عنوان پیامبری سلام کردم.
11:30
پس با چهرهای گشاده پاسخ سلام مرا داد.
11:33
گفتم:
11:34
«گواهی میدهم که هیچ معبودی جز الله نیست،
11:38
و تو رسول الله هستی.»
11:40
پس رسول الله صلیاللهعلیهوسلم فرمود:
11:44
«سپاس خدای را که تو را هدایت کرد.
11:46
من همواره در تو خِرَد میدیدم،
11:49
و امید داشتم که تو را جز به سوی خیر رهنمون نسازد.»
11:53
گفتم: «ای رسول الله،
11:55
من آن مواضعی را که در آنها با تو مخالفت میکردم دیدهام،
11:59
که از حق سرکشی میکردم.
12:01
پس از الله بخواه که آنها را بر من ببخشد.»
12:04
پس رسول الله صلیاللهعلیهوسلم فرمود:
12:08
«اسلام آنچه را پیش از آن بوده، میزداید.»
12:12
گفتم: «ای رسول الله، این [بخشش] نیز بر همین اساس است؟»
12:15
پس فرمود:
12:16
«خدایا، خالد بن الولید را ببخش،
12:19
و هر آنچه را که از راه تو بازداشته، [ببخش].»
12:23
خالد گفت:
12:24
و عمر و عثمان پیش آمدند،
12:27
و با رسول الله صلیاللهعلیهوسلم بیعت کردند.
12:31
و ورود ما در صفر
12:34
سال هشتم هجرت بود.
12:36
گنجینههای سیره
12:42
اسلام آوردن عمرو بن العاص
12:45
رضیاللهعنه
12:47
عمرو بن العاص گفت:
12:51
چون از خندق بازگشتیم،
12:53
مردانی از قریش را گرد آوردم
12:55
و گفتم:
12:57
«به خدا سوگند که کار محمد
12:59
بهشدت بالا گرفته است،
13:01
و به خدا سوگند که هیچ چیزی در برابرش پایداری نمیکند.
13:04
و من رأیی دارم.»
13:06
گفتند: «آن چیست؟»
13:08
گفت:
13:09
«آن که نزد نجاشی برویم و در پناه او باشیم،
13:13
اگر قوم ما بر او پیروز شوند،
13:15
ما همان کسانی هستیم که [آنان] میشناسند،
13:17
و به سوی آنان بازمیگردیم،
13:18
و اگر محمد پیروز شود،
13:20
ما زیر دست نجاشی خواهیم بود،
13:23
و این برای ما دوستداشتنیتر است از آنکه زیر دست محمد باشیم.»
13:27
گفتند: «رأی درستی است.»
13:29
گفتم:
13:30
پس برای او هدایایی خریدند.
13:32
و از بهترین چیزهایی که از سرزمین ما به او هدیه میشد، «أَدَم» بود،
13:37
یعنی پوستها.
13:38
پس مقدار زیادی أدم برای او گرد آوردیم و نزد او رفتیم،
13:43
و در نزد او عمرو بن أمیه الضَّمری را یافتیم
13:47
که پیامبر صلیاللهعلیهوسلم او را فرستاده بود
13:50
دربارهی کار جعفر و یارانش.
13:53
چون او را دیدم گفتم:
13:55
«شاید او را بکشم.»
13:57
و هدایا را نزد نجاشی بردم.
14:00
پس نجاشی گفت:
14:02
«خوش آمدی و صفا آوردی، ای دوست من!»
14:05
عمر گفت:
14:07
ای پادشاه،
14:08
من فرستادهٔ محمد را نزد تو دیدم،
14:12
او مردی است که به ما ستم کرده و بزرگانمان را کشته است،
14:16
او را به من بده تا گردنش را بزنم.
14:18
پس نجاشی خشمگین شد
14:20
و ضربهای به بینیاش زد،
14:22
گمان کردم که آن را شکسته است؛
14:24
اگر زمین برایم شکافته میشد، در آن فرو میرفتم.
14:28
آنگاه به نجاشی گفتم:
14:30
اگر میدانستم که تو این را ناخوش میداری، از تو نمیخواستم.
14:34
سپس به من گفت:
14:35
از من خواستی که فرستادهٔ مردی را به تو بدهم
14:38
که ناموس (وحیی) که بر موسی بزرگ نازل میشد، نزد او میآید،
14:42
تا او را بکشی؟
14:43
گفتم:
14:44
آیا آن برای تو همان است؟
14:47
گفت: آری.
14:48
سپس نجاشی به عمرو بن العاص گفت:
14:51
به الله سوگند که من برای تو خیرخواهم،
14:54
پس (از او) پیروی کن،
14:55
به الله سوگند که او حتماً بر تو پیروز میشود، چنانکه موسی و لشکریانش پیروز شدند.
14:59
گفتم:
15:00
ای پادشاه،
15:02
پس تو با من بر اسلام بیعت کن.
15:05
گفت: آری.
15:07
آنگاه دستش را گشود
15:09
و بر اسلام با رسول الله (ﷺ) بیعت کردم،
15:14
و از نزد او بیرون آمدم،
15:17
و نزد یارانم بازگشتم،
15:19
در حالی که رأیم دگرگون شده بود.
15:21
گفتند: پشت سرت چه خبر است؟
15:23
گفتم: خیر است.
15:25
چون شب شد،
15:27
بر مرکبم نشستم و حرکت کردم و آنان را ترک گفتم.
15:31
به الله سوگند که شتابان میراندم،
15:33
تا آنکه در «هدّه» با خالد بن الولید،
15:37
و عثمان بن طلحه دیدار کردم.
15:39
گفتم:
15:40
ای ابوسلیمان، به کجا میروی؟
15:43
گفت:
15:44
به الله سوگند میروم تا اسلام بیاورم،
15:46
به الله سوگند که کار (روشن و) راست شده است،
15:50
این مرد بهراستی پیامبر است و در آن شک ندارم.
15:54
گفتم:
15:55
من نیز به الله سوگند (همین قصد را دارم).
15:57
پس با هم از مدینه رفتیم.
15:59
گفتم: ای رسول الله،
16:01
با تو بیعت میکنم بر این که گناهان گذشتهام آمرزیده شود.
16:06
سپس به من فرمود:
16:07
ای عمر،
16:09
بیعت کن،
16:10
زیرا اسلام آنچه را پیش از آن بوده، فرو میریزد.
16:14
کنوز السیرة