از مجموعهٔ گنجینه‌های سیره (مجموعه کامل شد) · درس 37 از 58

گنجینه بیوگرافی | شیخ عثمان الخمیس | قسمت (37) | فتح مکه

◉ 417 بازدید ⏱ 17:07 صدای اصلی (عربی)
صوت ترجمه‌شده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش می‌شود. متن زیر به‌طور کامل ترجمه شده است.
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 به نام الله، بخشاینده و مهربان
0:03 گنج‌های سیره
0:06 غزوه ذات‌السلاسل
0:11 سال هشتم هجرت
0:14 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) اراده کرد که برخی از قبایل عرب را تنبیه کند
0:22 که با روم در جنگ با مسلمانان همراهی کرده بودند
0:26 پس پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پرچم سفیدی برای عمر بن العاص بست
0:32 و پرچم سیاهی همراه او قرار داد
0:35 و او را با سیصد تن از بزرگان مهاجرین و انصار فرستاد
0:40 و با آنان سی اسب بود
0:42 و به او دستور داد که از قبایل بلی و عذره و بلقین که از کنار آنان می‌گذرد یاری بجوید
0:49 و آنان قبایل عربی بودند که بر سر راه قرار داشتند
0:52 پس شبانه حرکت می‌کرد و روزها پنهان می‌ماند
0:55 چون به قوم نزدیک شد
0:57 به او خبر رسید که آنان جمعیت بسیاری دارند
1:00 پس رافع بن مکیث را نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرستاد تا کمک بخواهد
1:06 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) ابوعبیده را با دویست تن نزد او فرستاد
1:12 و پرچم را برای او بست
1:14 و ابوبکر و عمر را همراه او فرستاد
1:17 و به آنان دستور داد که به عمر بن العاص برسند
1:20 و اینکه همگی با هم باشند و اختلاف نکنند
1:23 چون ابوعبیده به عمر بن العاص رسید
1:27 میان آن دو بر سر امامت اختلاف افتاد
1:30 عمر گفت
1:31 من فرمانده‌ام
1:33 و تو برای کمک آمده‌ای
1:35 ابوعبیده گفت
1:37 همان‌طور که می‌گویی
1:38 اگر از من سرپیچی کنی، از تو کناره می‌گیرم
1:41 پس عمر بن العاص فرمانده شد
1:44 عمر وارد سرزمین قضاعه شد
1:47 و آنان را تار و مار کرد تا به دورترین نقاط سرزمین‌شان رسید
1:51 و با جمعیتی روبه‌رو شد
1:53 پس با سلاح بر سر آنان ایستاد
1:54 آنان پراکنده شدند
1:56 و بی‌آنکه جنگی رخ دهد بازگشتند
1:58 و در دل کافران مقداری هیبت (مسلمانان) قرار گرفت
2:11 عمر گفت
2:14 در شبی سرد محتلم شدم
2:17 در غزوه ذات‌السلاسل
2:19 از اینکه اگر غسل کنم هلاک شوم، بیمناک شدم
2:22 پس تیمم کردم
2:24 سپس با یاران نماز صبح را گزاردم
2:26 آنان این موضوع را به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) گفتند
2:31 پس فرمود
2:32 ای عمر
2:33 با یاران نماز گزاردی در حالی که جنب بودی؟
2:36 گفت
2:37 من هم آنچه مرا از غسل بازداشته بود به او گفتم
2:41 و اینکه شنیدم الله تعالی می‌فرماید
2:44 «و خود را مکشید»
2:47 همانا الله نسبت به شما همواره مهربان بوده است.
2:50 پس پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) خندید
2:54 و چیزی نگفت
3:03 حارث بن حسان بکری بر پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) وارد شد
3:10 حارث گفت
3:12 من برای شکایت از ابن حضرمی
3:15 والی بصره
3:16 نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) بیرون آمدم
3:20 پس از ربذه گذشتم
3:22 ناگهان پیرزنی از بنی تمیم را دیدم
3:24 که در راه مانده بود
3:26 گفت ای بنده خدا
3:28 مرا به رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) حاجتی است
3:32 آیا مرا به نزد او می‌رسانی؟
3:35 گفت پس او را سوار کردم
3:37 و به مدینه آمدم
3:39 ناگهان مسجد از مردمش پر بود
3:42 و پرچم سیاهی در اهتزاز بود
3:45 و بلال شمشیر به دوش، در برابر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) ایستاده بود
3:51 پرسیدم که چه خبر است؟
3:54 گفتند
3:55 می‌خواهد عمر بن العاص را به سوی جهتی بفرستد
3:58 گفت پس نشستم
4:00 تا آنکه به خانه‌اش درآمد
4:02 یا گفت به منزلش
4:04 پس از او اجازه ورود خواستم
4:06 به من اجازه داد
4:07 وارد شدم و سلام کردم
4:09 فرمود
4:10 آیا میان شما و تمیم چیزی رخ داده است؟
4:14 گفتم بله
4:15 و پیروزی با آنان نبود
4:18 و از پیرزنی از بنی تمیم که در راه مانده بود گذشتم
4:22 از من خواست که او را نزد شما برسانم
4:25 و اینک او بر در است
4:27 به او اجازه داد و وارد شد
4:29 گفتم ای رسول الله
4:31 اگر صلاح می‌دانی میان ما و تمیم مرزی قرار ده
4:35 پس دهناء را قرار ده
4:37 و در روایتی
4:39 و دهناء را برای ما قرار ده
4:41 پیرزن خشمگین شد
4:43 و برخاست
4:44 و گفت ای رسول الله
4:46 مضر تو کجا خواهد رفت؟
4:48 یعنی تو از مضری
4:50 و تمیم هم از مضر است
4:52 و این بکری از ربیعه است
4:55 پس چگونه با او علیه مضر همراه می‌شوی؟
4:58 «البکری» گفت:
5:00 همانا مثل من و تو، همچون آن است که نخستین گفته است:
5:04 بزغاله‌ای که مرگ خود را بر دوش کشید
5:06 این را برداشت
5:08 و نمی‌پندارم که آن برای من دشمنی بوده باشد
5:11 گفت:
5:13 پناه می‌برم به الله و پیامبرش از آن که همچون «وافدِ عاد» باشم
5:17 گفت:
5:18 «وافدِ عاد» چه بود؟
5:20 گفت:
5:22 همانا قوم عاد دچار خشکسالی شدند
5:24 پس نمایندهٔ‌ای از خود فرستادند که به او «قَیل» می‌گفتند
5:27 او بر معاویة بن بکر گذشت
5:30 و یک ماه نزد او ماند و برایش شراب می‌نوشید
5:33 و دو کنیز برایش آواز می‌خواندند
5:36 چون آن ماه گذشت
5:38 به سوی کوه‌های مَهره بیرون رفت
5:40 و گفت:
5:42 خدایا، تو می‌دانی که من نزد بیماری نیامده‌ام تا او را درمان کنم
5:46 و نه نزد اسیری تا فدیه‌اش دهم
5:49 خدایا، به عاد آن‌گونه باران بده که پیش‌تر می‌دادی
5:53 پس ابرهای سیاه از کنارش گذشتند
5:56 از میان آن‌ها ندا داده شد
5:58 برگزین
5:59 او به ابری سیاه از میان آن‌ها اشاره کرد
6:02 از میان آن ندا داده شد
6:04 آن را خاکستری نابود‌کننده بگیر
6:07 که از قوم عاد هیچ‌کس را باقی نمی‌گذارد
6:10 گفت:
6:11 به من نرسیده است که [الله] بادی برایشان فرستاد
6:15 جز به اندازهٔ آنچه که از حلقهٔ این انگشترم می‌گذرد
6:18 تا آنکه هلاک شدند
6:20 یعنی این مرد
6:22 به جای آنکه برای آنان باران بخواهد
6:25 عذاب برایشان خواست
6:27 و او خود نمی‌فهمید
6:29 گنجینه‌های سیره
6:35 فتح مکه
6:37 در سال هشتم هجرت
6:42 ابن قیم، رحمه‌الله، دربارهٔ فتح مکه گفته است:
6:45 این بزرگ‌ترین فتح است
6:47 که الله به آن دین خود و پیامبرش
6:51 و لشکر و حزب امینش را عزیز گردانید
6:54 و شهر و خانه‌اش را که آن را هدایتی برای جهانیان قرار داده بود
6:57 از دست کافران مشرک رهانید
7:00 (...)
7:03 و این فتحی است که اهل آسمان به آن شادمان شدند
7:07 و طنابِ عزتش بر شانه‌های جوزاء برافراشته شد
7:11 و مردم در آن دین الله را فوج‌فوج پذیرفتند
7:15 و چهرهٔ زمین به نور و شادمانی روشن شد
7:20 این است فتح مکه
7:22 در سال هشتم هجرت
7:26 که پیامبر (ﷺ)
7:29 صلح حدیبیه را با کافران مکه منعقد کرد
7:33 و از شروط آن صلح این بود
7:36 که هر کس از قبایل عرب بخواهد
7:39 که در پیمان و عهد پیامبر (ﷺ) داخل شود، داخل شود
7:43 داخل شد
7:44 و هر کس بخواهد که در پیمان و عهد قریش داخل شود، داخل شود
7:48 داخل شد
7:49 پس بنی بکر در عهد قریش داخل شدند
7:53 و خزاعه در عهد پیامبر (ﷺ) داخل شدند
7:58 و میان خزاعه و بنی بکر در جاهلیت خونخواهی بود
8:03 پیش از آنکه آنان در آن پیمان داخل شوند
8:06 و ماجرایش این بود
8:07 که مردی به نام مالک بن عباد
8:11 هم‌پیمان آل اسود بن رزین از بنی بکر بود
8:16 بیرون رفت و چون به سرزمین خزاعه رسید
8:19 اهل خزاعه بر او تاختند و او را کشتند
8:22 و مالش را گرفتند
8:24 و این پیش از اسلام و مدتی قبل از آن بود
8:27 در آن هنگام بنی بکر بر مردی از خزاعه تاختند و او را کشتند
8:32 پس خزاعه برخاست و بر سه تن از بنی بکر تاخت و آنان را کشت
8:38 چون اسلام آمد میان دو گروه بازداشت
8:42 و آنان به آن مشغول شدند و از خونخواهی خود بازماندند
8:45 اما بنی بکر همچنان خونخواهی‌ای نزد خزاعه داشتند
8:50 چون صلح برقرار شد و خزاعه در عهد پیامبر (ﷺ) داخل شد
8:56 و بنی بکر در عهد قریش بودند
8:59 بنی بکر از فرصت استفاده کردند چون خزاعه از آنان در امان بود
9:04 و خواستند خونخواهی قدیمی خود را بگیرند
9:07 پس نوفل بن معاویه دیلی بیرون آمد
9:10 با گروهی از بنی بکر
9:13 و آن در ماه شعبان سال هشتم هجرت بود
9:17 شبانه بر خزاعه تاختند
9:20 و خزاعه آبی به نام وتیر داشتند
9:24 پس از آنان مردانی را کشتند
9:26 و درگیر شدند و جنگیدند
9:29 قریش برخاست و بنی بکر را با سلاح یاری داد
9:33 و مردانی از قریش نیز در تاریکی شب همراه بنی بکر علیه خزاعه جنگیدند
9:39 تا خزاعه را به حرم عقب راندند
9:43 و خزاعه آماده جنگ نبود
9:48 چون به این مکان حرام رسیدند
9:51 بنی بکر به فرمانده‌شان گفتند
9:54 ای نوفل، ما وارد حرم شده‌ایم
9:57 الهَک، الهَک!
9:59 یعنی: بر تو حرام است که در حرم با آنان بجنگی
10:03 نوفل، خدا او را زشت گرداند، گفت:
10:05 امروز هیچ الهی نیست، ای بنی بکر
10:08 خونخواهی خود را بگیرید
10:10 به جانم سوگند که شما در حرم دزدی می‌کنید
10:13 آیا انتقام خود را از او نمی‌گیرید؟
10:16 پس قبیله خزاعه وارد مکه شد
10:19 و به خانه بدیل بن ورقاء خزاعی پناه بردند
10:23 و به خانه غلامی آزادشده از خودشان که رافع نام داشت
10:28 و عمر بن سالم خزاعی شتاب کرد
10:31 به سوی رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
10:34 و چون وارد مسجد بر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) شد
10:39 گفت: ای پروردگار، من محمد را سوگند می‌دهم
10:43 به پیمانی که پدر ما و پدر او، پدر قدیمی‌تر، بستند
10:47 شما فرزند بودید و ما پدر (یاور) بودیم
10:50 سپس مسلمان شدیم و دست (از اطاعت) نکشیدیم
10:53 پس ای هدایت‌یافته، الله تو را یاری دهد، یاری‌ای نیرومند
10:57 و بندگان الله را فرا خوان تا یاری برسد
11:00 که در میان آنان رسول الله است که آماده (نبرد) شده است
11:04 سپیدچهره‌ای چون ماه شب چهارده که با بلندی ارتفاع می‌گیرد
11:07 اگر چهره‌اش به خواری و سیاهی آلوده شود (بر او سخت گیرند)
11:11 در سپاهی همچون دریا که کف‌کنان جاری است
11:15 قریش در حقیقت وعده‌ات را خلاف کردند
11:18 و پیمان مؤکد تو را شکستند
11:21 و برای من در حق تو دامی کمین کردند
11:25 و گمان کردند که من کسی را فرا نمی‌خوانم
11:28 در حالی که آنان خوار و کم‌شمارند
11:31 آنان در وتیر شبانه بر ما شبیخون زدند
11:34 و ما را در حال رکوع و سجود کشتند
11:37 در این هنگام رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
11:41 ای عمر بن سالم، یاری شدی
11:44 و این داستان در سندش ضعف است
11:47 اما اهل سیره بر ذکر آن اتفاق دارند
11:50 و نه هر چیزی در سیره
11:53 سند صحیحی دارد
11:56 و از این رو اهل علم یادآور شده‌اند
11:59 که سیره از اموری است که در آن تسامح می‌شود
12:02 به شرط آنکه بر آن احکام و اعتقادات بنا نشود
12:06 قریش به زشتی کارش و نیرنگش پی برد
12:10 ناچار شد ابوسفیان، فرمانده خود را، به نمایندگی بفرستد
12:15 تا پیمان را با پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) تجدید کند
12:20 و این کار برای آن بود که حرمت پیمان تباه‌شده را بازگرداند
12:24 گنجینه‌های سیره
12:27 موضع ایمانی
12:34 پس ابوسفیان به مدینه آمد
12:37 و بر دخترش ام حبیبه وارد شد
12:40 چون خواست بر بستر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) بنشیند
12:45 (ام حبیبه) آن را از او درهم پیچید
12:47 پس گفت: ای دخترکم
12:49 آیا از این بستر به من بی‌میل شدی؟
12:52 یا به آن از من بی‌میل شدی؟
12:54 یعنی آیا بستر را برای احترام من دور کردی؟
12:57 یا مرا برای احترام بستر دور کردی؟
13:01 پس (ام حبیبه) گفت:
13:02 این بستر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) است
13:05 و تو مردی مشرک و ناپاکی
13:08 گفت:
13:09 به الله سوگند که پس از آن، شری به تو خواهد رسید
13:13 و سند این داستان ضعیف است
13:16 اما بعید نیست که رخ داده باشد
13:19 سپس ابوسفیان از نزد دخترش بیرون آمد
13:22 تا نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) آمد و با او سخن گفت
13:27 پس پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پاسخی نداد
13:31 سپس نزد ابوبکر رفت و با او سخن گفت
13:34 تا با رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) سخن بگوید
13:38 پس (ابوبکر) گفت:
13:39 من چنین نخواهم کرد
13:41 سپس نزد عمر بن خطاب آمد و با او سخن گفت
13:45 پس (عمر) گفت:
13:46 من برای شما نزد رسول الله شفاعت می‌کنم؟
13:50 به الله سوگند اگر جز مورچه‌ای نیابم
13:52 با آن با شما جهاد خواهم کرد
13:54 سپس ابوسفیان آمد
13:56 و بر علی بن ابی طالب وارد شد
13:59 و فاطمه نزد او بود
14:01 پس گفت:
14:02 ای علی
14:04 تو از همه مردم به من خویشاوندتری
14:07 و من در حاجتی آمده‌ام
14:09 پس ما را نومید بازنگردان، چنان‌که آمده‌ام
14:12 نزد محمد برای من شفاعت کن
14:14 علی گفت:
14:16 وای بر تو ای ابوسفیان
14:18 رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در کاری تصمیم گرفته است
14:23 که ما نمی‌توانیم درباره آن با او سخن بگوییم
14:26 و این از ادب علی رضی‌الله‌عنه با رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) است
14:32 ابوسفیان به فاطمه روی کرد و گفت
14:36 آیا تو را روا است که این پسرت را فرمان دهی
14:38 یعنی حسن رضی‌الله‌عنه را
14:41 که میان مردم پناه دهد
14:43 تا تا پایان روزگار سرور عرب باشد؟
14:47 (فاطمه) گفت:
14:48 به الله سوگند پسرم به این مقام نمی‌رسد که میان مردم پناه دهد
14:53 زیرا سخن نیکویی که فاطمه رضی‌الله‌عنها گفت، همان بود
14:58 و هیچ‌کس بر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پناه داده نمی‌شود
15:04 چون ابوسفیان نومید شد، گفت:
15:07 ای ابوالحسن
15:09 کارها بر من سخت شده است
15:12 پس مرا اندرز ده
15:13 علی گفت:
15:15 به الله سوگند چیزی نمی‌دانم که تو را بی‌نیاز کند
15:18 اما تو سرور بنی کنانه‌ای
15:21 پس برخیز و میان مردم پناه ده
15:23 سپس به سرزمین خود بپیوند
15:25 گفت:
15:26 آیا فکر می‌کنی این کار چیزی از من دوا می‌کند؟
15:30 گفت:
15:31 نه، به خدا قسم، گمان نمی‌کنم.
15:33 اما راه دیگری نمی‌یابم.
15:36 پس ابوسفیان در مسجد برخاست و گفت:
15:39 ای مردم!
15:41 من میان مردم پناه داده‌ام.
15:44 سپس بر شترش سوار شد و رفت.
15:47 چون نزد قریش رسید،
15:49 گفتند: چه خبر آوردی؟
15:51 گفت:
15:52 نزد محمد رفتم و با او سخن گفتم،
15:55 به خدا قسم، هیچ پاسخی به من نداد.
15:58 سپس نزد پسر ابی قحافه رفتم،
16:00 اما در او خیری نیافتم.
16:02 سپس نزد عمر بن خطاب رفتم،
16:05 او را دشمن‌ترین دشمن یافتم.
16:07 سپس نزد علی رفتم و او را نرم‌خوترین مردم یافتم،
16:11 او به من رایی داد و من آن را انجام دادم،
16:14 اما به خدا قسم نمی‌دانم
16:16 آیا این کار چیزی از من دوا می‌کند یا نه.
16:19 گفتند: چه چیزی به تو دستور داده بود؟
16:21 گفت:
16:22 مرا فرمان داد که میان مردم پناه دهم،
16:25 و من چنین کردم.
16:26 گفتند:
16:27 آیا محمد این را جایز شمرد؟
16:30 گفت: نه.
16:31 گفتند: وای بر تو!
16:33 این مرد تو را به بازی گرفته است.
16:36 گفت:
16:37 نه، به خدا قسم جز این چاره‌ای نیافتم.
16:40 در این هنگام پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمان داد
16:45 و فرمود:
16:46 خدایا، خبرها و اخبار قریش را بر ما بگیر،
16:50 تا آنان را در شهرهایشان غافلگیر کنیم.
16:53 گنج‌های سیره