از مجموعهٔ زندگی سلف صالح (مجموعه کامل شد) · درس 8 از 72

زندگی پیشینیان بین گفتار و کردار | قسمت (8) | داستان ها و حقایق برخی از علما

◉ 1714 بازدید ⏱ 8:29 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:04 حیات سلف میان گفتار و عمل
0:11 نکوهش شتاب در پیشی گرفتن به صدر مجالس، تعلیم و فتوا
0:18 عمر رضی‌الله‌عنه فرمود:
0:20 پیش از آنکه سرور شوید، فقه بیاموزید.
0:24 و ابراهیم بن ادهم رحمه‌الله فرمود:
0:28 هرگاه جوانی را در مجلس سخن‌گو می‌دیدیم،
0:32 از خیر او نومید می‌شدیم.
0:34 و ثوری رحمه‌الله فرمود:
0:37 هرکس پیش از آنکه به سخنش نیازی باشد، حدیث بگوید، خوار می‌شود.
0:41 و سحنون رحمه‌الله فرمود:
0:45 کسی را که آخرت خود را به دنیای دیگری بفروشد، ندیدم، مگر مفتی.
0:51 و شافعی رحمه‌الله فرمود:
0:54 هرگاه نوآموز به صدر مجلس بنشیند، دانش بسیاری از او فوت می‌شود.
1:00 و مالک بن انس رحمه‌الله فرمود:
1:03 تا آنکه هفتاد تن برای من گواهی ندادند که اهل آن هستم، فتوا ندادم.
1:09 و نیز رحمه‌الله فرمود:
1:12 در فتوا پاسخ ندادم تا آنکه از کسی که از من داناتر بود پرسیدم
1:17 که آیا مرا شایسته آن می‌بیند؟
1:20 از ربیعه پرسیدم و از یحیی بن سعید پرسیدم،
1:24 و آن دو مرا به این کار امر کردند.
1:26 به او گفته شد: ای ابا عبدالله!
1:29 اگر تو را بازمی‌داشتند...
1:31 و فرمود: من بازایستادم.
1:34 شایسته نیست که مرد خود را شایسته چیزی بداند
1:38 تا آنکه از کسی که داناتر از اوست بپرسد.
1:42 و رحمه‌الله فرمود:
1:44 نه هر کس دوست داشت در مسجد برای حدیث و فتوا بنشیند، نشست
1:50 تا آنکه با اهل صلاح و فضل مشورت کند
1:54 و اهل محله مسجد [نیز نظر دهند]،
1:57 پس اگر او را شایسته آن دیدند، بنشیند.
2:00 و من ننشستم تا آنکه هفتاد شیخ از اهل علم برای من گواهی دادند
2:05 که من شایسته این کارم.
2:07 و سحنون بن سعید رحمه‌الله فرمود:
2:12 جسورترین مردم در فتوا، کم‌دانش‌ترین ایشان‌اند.
2:16 برای مرد یک باب از علم نزد اوست،
2:20 پس گمان می‌کند که تمام حق در همان است.
2:23 و به او گفته شد:
2:25 مسائل برایت مشهور و آشکار می‌آید،
2:29 پس در پاسخ آن‌ها درنگ می‌کنی؟
2:31 پس گفت:
2:33 شتاب در پاسخ با درستی،
2:35 فتنه‌اش سخت‌تر از فتنه مال است.
2:39 و رحمه‌الله فرمود:
2:41 می‌بینی مردی بر روزه و نماز صبر می‌کند
2:45 و از حرام‌ها پرهیز می‌کند،
2:47 اما چون پرسش فتوا می‌آید، صبر نمی‌کند.
2:51 و صعلوکی رحمه‌الله فرمود:
2:54 هرکس پیش از هنگام خود به صدر نشیند،
2:57 به خواری خود آماده شده است.
2:59 داستان‌ها و رویدادهایی از برخی علما:
3:05 محمد بن منکدر رحمه‌الله
3:10 به جوانی برخورد که در راه با زنی سخن می‌گفت.
3:13 پس فرمود:
3:15 ای جوان!
3:17 این است شکر نعمت الله نزد تو؟
3:20 و رحمه‌الله مردی را با زنی در ویرانه‌ای دید
3:24 که با او سخن می‌گفت،
3:26 پس فرمود:
3:28 ای مرد! الله تو و او را می‌بیند.
3:30 الله ما و شما را پوشیده دارد.
3:33 و از ثابت [روایت است]
3:36 که صلة بن اشیم رحمه‌الله و یارانش
3:40 مردی را دیدند که ازارش را به زیر کشیده بود،
3:43 پس یارانش خواستند او را با زبان‌هایشان بگیرند،
3:48 اما صلة گفت:
3:50 مرا واگذارید تا من کفایتش کنم.
3:52 پس به او گفت:
3:54 ای برادرزاده!
3:55 مرا به تو نیازی است.
3:58 ای عمو، آن چیست؟
4:00 گفت:
4:02 ازارت را بالا بکشی.
4:04 گفت: آری، و این نعمت چشم است.
4:07 پس به یارانش گفت:
4:09 اگر او را با سختی گرفته بودید، می‌گفت:
4:12 نمی‌کنم و [باز] می‌کرد.
4:15 و یکی از سلف مردی از آل علی را دید که با تکبر راه می‌رفت،
4:21 پس به سوی او شتافت و دستش را گرفت و گفت:
4:25 ای مرد!
4:27 آنچه الله تو را بدان گرامی داشته، این راه رفتن نبوده است.
4:32 [راوی] گفت:
4:33 پس آن مرد پس از آن آن شیوه را رها کرد.
4:36 و مالک بن منذر، محمد بن واسع رحمه‌الله را فراخواند،
4:41 و او بر شرطه بصره بود،
4:44 پس گفت:
4:45 بر قضاوت بنشین.
4:47 محمد سر باز زد،
4:49 او دوباره درخواست کرد و باز سر باز زد،
4:52 پس گفت:
4:53 یا می‌نشینی یا تو را سیصد تازیانه می‌زنم.
4:57 محمد به او گفت:
4:59 اگر چنین کنی، تو مسلطی،
5:02 و خواری دنیا از خواری آخرت بهتر است.
5:07 و زنی نزد سفیان ثوری رحمه‌الله آمد و گفت:
5:13 پسرم مرا ضایع کرد و کارش را رها نمود.
5:17 پس [سفیان] فرمود:
5:18 پسرت به چه چیز مشغول شده است؟
5:21 گفت:
5:22 به حدیث.
5:24 گفت
5:25 «احتسبی» (شکیبایی و امید به پاداش الهی را پیشه کن)
5:27 و به عمر بن عبدالعزیز رحمه‌الله‌تعالی گفته شد:
5:31 «اگر مردم را بر چیزی گرد آوری»
5:34 او گفت:
5:36 «مرا خوش نیاید که آنان با هم اختلاف نکنند»
5:39 سپس به شهرها و سرزمین‌های بزرگ نامه نوشت
5:43 تا هر قومی بر آنچه فقیهانشان بر آن اتفاق کرده‌اند داوری کنند.
5:48 احمد بن حنبل رحمه‌الله را بر خلیفه وارد کردند،
5:53 و (مخالفانش) او را هراسان کرده بودند،
5:56 زیرا پیش‌تر گردن دو مرد را زده بودند.
5:59 احمد به ابوعبدالرحمن شافعی نگریست
6:03 و گفت:
6:04 «در باب مسح (سر در وضو) از شافعی چه چیزی را به خاطر داری؟»
6:08 ابن ابی دؤاد گفت:
6:11 «بنگرید، این مرد است که اکنون برای زدن گردنش پیش می‌آید!»
6:15 (احمد) در فقه مناظره می‌کند.
6:17 و ابوزکریا نووی رحمه‌الله
6:22 در کودکی از او نشانه‌های نبوغ دیده می‌شد.
6:25 در سال ۶۴۹ به دمشق آمد،
6:29 و کتاب «التنبیه» را در چهار ماه و نیم خواند،
6:33 و یک چهارم «المهذب» را در بقیه سال حفظ کرد.
6:37 و همراه شیخ خود
6:39 کمال اسحاق بن احمد مغربی رحمه‌الله ملازمت کرد،
6:43 و نزدیک به دو سال ماند،
6:46 پهلویش را به زمین نمی‌نهاد (کمتر می‌خوابید)،
6:49 و تنها از مقرری رواحیه‌ای که در آن سکونت داشت، روزی می‌خورد.
6:55 و در هر روز ۱۲ درس نزد استادان می‌خواند،
7:00 (هم به صورت) شرح و (هم) تصحیح.
7:02 و او رحمه‌الله بهره‌ی بسیاری از دانش و پارسایی داشت،
7:07 و میانه‌روی در زندگی و شکیبایی بر سختی آن،
7:11 و پرهیزگاری‌ای که از کسی در زمانه‌اش به ما نرسیده،
7:15 و نه پیش از او در روزگاری دراز.
7:18 و کم‌خواب بود،
7:20 و در عبادت و تلاوت و ذکر و تصنیف بسیار بیدار می‌ماند.
7:25 و امربه‌معروف‌کننده و نهی‌کننده از منکر بود،
7:30 و با امیران و بزرگان و فرمانروایان بدین‌گونه روبه‌رو می‌شد،
7:34 و حق را آشکارا می‌گفت.
7:36 و شیخ محیی‌الدین
7:39 مشیخه دارالحدیث اشرفیه را
7:42 پس از شیخ شهاب‌الدین ابوشامه رحمه‌الله بر عهده گرفت،
7:47 در سال ۶۵۰ تا آنکه درگذشت.
7:51 و از مقرری آن یک فلس هم برنگرفت،
7:55 و جز به ندرت از کسی هدیه نپذیرفت،
7:59 و تنها از آنچه پدرش از نان‌های خشک و نان‌های فطیر برایش می‌آورد، امرار معاش می‌کرد.
8:05 و در میان مردم اعتنایی به او نمی‌شد،
8:09 و آرامش و وقار بر او بود، رحمه‌الله.