از مجموعهٔ زندگی سلف صالح (مجموعه کامل شد) · درس 53 از 72

خلاصه ای از زندگی سلف بین قول و عمل | قسمت (53) | توکل به خدا، یقین به خدا و عشق

◉ 485 بازدید ⏱ 12:54 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:04 زندگی سلف میان گفتار و کردار
0:11 توکل و اعتماد بر الله
0:14 عمر بن خطاب رضی‌الله‌عنه با گروهی از مردم یمن دیدار کرد
0:21 پس فرمود: شما کیستید؟
0:24 گفتند: ما متوکلانیم
0:27 فرمود: بلکه شما متکّلانید (ادعای توکل دارید، نه توکل واقعی)
0:31 همانا متوکل کسی است که دانه‌ای در زمین می‌افکند
0:35 و بر الله توکل می‌کند
0:38 و از ابوالعالیه رحمه‌الله روایت است که گفت:
0:41 یاران محمد صلی‌الله‌علیه‌وسلم نزد من گرد آمدند
0:46 و گفتند: ای ابوالعالیه!
0:50 بر غیر الله تکیه مکن
0:52 که الله تو را به همان کس که بر او توکل کرده‌ای واگذار می‌کند
0:56 و از سعید بن جبیر رحمه‌الله روایت است که گفت:
1:00 توکل بر الله مجموعهٔ ایمان است
1:04 و حاتم اصم رحمه‌الله گفت:
1:08 من چهار زن دارم
1:10 و نُه فرزند
1:12 شیطان طمع نکرد که در روزی‌شان به من وسوسه کند
1:17 مردی از او پرسید: امر خود را در توکل بر الله بر چه پایه نهاده‌ای؟
1:22 گفت: بر چهار خصلت
1:26 دانستم که روزی‌ام را جز من کسی نمی‌خورد
1:29 پس دلم به آن آرام گرفت
1:32 و دانستم که عملم را جز من کسی انجام نمی‌دهد
1:35 پس به آن مشغولم
1:38 و دانستم که مرگ ناگهان به سراغ من می‌آید
1:41 پس شتاب می‌کنم
1:43 و دانستم که هر جا باشم از نظر الله دور نیستم
1:47 پس از او شرم دارم
1:50 و از امام احمد بن حنبل رحمه‌الله دربارهٔ توکل پرسیده شد
1:55 پس فرمود:
1:56 آن است که چشم‌داشت به مخلوقان با ناامیدی از ایشان قطع شود
2:01 و به او گفته شد:
2:02 راستی توکل بر الله به چه چیزی شناخته می‌شود؟
2:06 فرمود:
2:07 آن که بر الله توکل کند
2:09 و در دلش هیچ آدمیزادی نباشد که به او طمع بندد تا چیزی به او بدهد
2:16 پس چون چنین باشد،
2:18 الله او را روزی می‌دهد و او متوکل است
2:22 و وزیر بن هبیره رحمه‌الله تعالی گفت:
2:26 در سخن خداوند متعال اندیشیدم:
2:28 هیچ نیرو و توانی جز به الله نیست
2:31 و برای آن سه وجه دیدم:
2:34 یکی آن‌که
2:36 گوینده‌اش از حول و قوّهٔ خود بیزاری می‌جوید
2:40 و امر را به مالکش وامی‌گذارد
2:43 و دوم آن‌که
2:44 می‌داند که نیروی مخلوقان جز به الله نیست
2:49 پس از ایشان نمی‌ترسد،
2:51 زیرا نیرویشان جز به الله نخواهد بود
2:54 و این، ترس از الله تنها را واجب می‌گرداند
2:57 و سوم آن‌که
2:59 این ردّی است بر فیلسوفان و طبیعت‌گرایان
3:03 که ادعا می‌کنند نیرو در اشیاء به طبیعتشان است
3:07 زیرا این کلمه بیان می‌کند که نیرومند جز به الله نیست
3:13 یقین به الله
3:17 از ابوالدرداء رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
3:22 چه خوب است خواب و افطار خردمندان!
3:26 چگونه بر بیداری و روزه‌داری ابلهان غبطه می‌خورند؟
3:29 و هم‌وزن ذرّه‌ای نیکی از صاحب تقوا و یقین
3:34 برتر و سنگین‌تر و بزرگ‌تر از امثال کوه‌هاست
3:38 از عبادت فریفتگان (مغرورانِ غافل)
3:41 و ابن مسعود رضی‌الله‌عنه گفت:
3:45 یقین آن است که مردم را با خشم الله خشنود نکنی
3:49 و کسی را بر روزی الله ستایش نکنی
3:52 و کسی را بر آنچه الله عز وجل به تو نداده سرزنش نکنی
3:57 زیرا روزی را حرص حریصی به پیش نمی‌راند
4:01 و کراهت کراهت‌کننده‌ای آن را باز نمی‌دارد
4:04 چرا که الله تبارک و تعالی با حکمت و دانش و بردباری خود
4:09 شادی و سرور را در یقین و رضایت قرار داده
4:13 و اندوه و غم را در شک و خشم نهاده است
4:17 و خالد بن معدان رحمه‌الله گفت:
4:22 یقین را چنان بیاموزید که قرآن را می‌آموزید تا آن را بشناسید
4:27 زیرا من آن را می‌آموزم
4:29 و حسن رحمه‌الله گفت:
4:32 هیچ بنده‌ای به بهشت و دوزخ آن‌گونه که حق یقین آن است یقین نکرد
4:37 مگر آن‌که خاشع و هراسان و فروتن و استوار شد
4:41 و میانه‌رو گشت تا آن‌که مرگ به سراغش آید
4:44 و بلال بن سعد رحمه‌الله گفت:
4:48 هر که بر پایهٔ یقین عمل نکند، رنج خود را بیهوده می‌کشد
4:52 محبت
4:56 دوستی مردم با یکدیگر
5:00 یحیی بن معاذ رحمه‌الله گفت:
5:05 حقیقت محبت آن است که با نیکی افزون نمی‌شود و با جفا کاسته نمی‌گردد
5:11 و از احمد بن حنبل رحمه‌الله دربارهٔ دوستی در راه الله پرسیده شد
5:16 پس فرمود: آن است که او را به طمع دنیا دوست نداشته باشی
5:21 محبت بنده به الله و محبت الله به بنده
5:28 و اسباب آن
5:30 از عبدالله بن مسعود رضی‌الله‌عنه روایت است که گفت:
5:35 همانا الله مال را به آن کس که دوست دارد و آن کس که دوست ندارد می‌دهد
5:40 و ایمان را جز به آن کس که دوست دارد نمی‌دهد
5:44 و از عامر بن عبد قیس رحمه‌الله
5:48 روایت است که می‌گفت:
5:50 الله عز وجل را چنان دوست داشتم که هر مصیبتی برایم آسان شد
5:56 و در هر حکمی مرا خشنود ساخت
5:59 پس با دوستی‌ام نسبت به او، باکی ندارم که صبح کنم یا شب بر من چه گذرد
6:05 و از ابویزید بسطامی رحمه‌الله روایت است که گفت:
6:09 این شادی من به تو است و من از تو می‌ترسم
6:13 پس شادی من به تو چگونه خواهد بود آن‌گاه که از تو ایمن شوم؟
6:16 جای شگفتی نیست که تو محبوب باشی و من بنده‌ای نیازمند و فقیر.
6:20 شگفت در این است که تو مرا دوست می‌داری، در حالی که تو پادشاهی توانا هستی.
6:25 محبت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) و بزرگداشت ایشان
6:32 عمر بن الخطاب رضی‌الله‌عنه گفت
6:36 هنگامی که پیامبر خدا (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) از همسرانش کناره‌گیری کرد
6:41 به مسجد وارد شدم
6:43 پس ناگهان مردم با ریگ‌ریزه‌ها بازی می‌کردند و به زمین می‌زدند.
6:46 و می‌گویند
6:48 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) همسران خود را طلاق داد
6:52 و گفت: «ناگهان دیدم که رباح»
6:55 غلام رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
6:59 روی آستانهٔ اتاق (مشربه) نشسته بود
7:02 ندا دادم: ای رباح
7:05 از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) برای من نزد خودت عذرخواهی کن
7:10 رباح به اتاق نگاه کرد
7:13 سپس به من نگاه کرد و چیزی نگفت
7:17 سپس گفتم: ای رباح
7:20 از شما درخواست دارم که نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) برایم شفاعت کنید.
7:25 رباح به اتاق نگاه کرد
7:28 سپس به من نگاه کرد و چیزی نگفت
7:32 سپس صدایم را بلند کردم و گفتم
7:35 ای رباح
7:36 از تو می‌خواهم که نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) برای من شفاعت کنی
7:42 گمان می‌کنم که رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
7:46 گمان کرد که برای حفصه آمده‌ام.
7:49 به الله سوگند، اگر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) مرا به زدن گردنش فرمان دهد، قطعاً گردنش را خواهم زد.
7:58 صدایم را بلند کردم، پس با دست به من اشاره کرد که نرم‌تر (آرام‌تر) سخن بگو؛ آنگاه نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) داخل شدم
8:07 و (عمر) رضی‌الله‌عنه به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) گفت: «به الله سوگند، تو نزد من از خودم محبوب‌تری.»
8:16 هنگامی که رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به سوی بدر بیرون رفت، با صحابه مشورت کرد، آن‌گاه که
8:24 به او خبر رسید که ابوسفیان روی آورده است؛ پس ابوبکر رضی‌الله‌عنه سخن گفت، اما او (ابوسفیان) از او روی گرداند.
8:31 سپس عمر رضی‌الله‌عنه سخن گفت، اما (سعد) از او روی گرداند؛ آنگاه سعد بن عبادة رضی‌الله
8:39 از او پرسید: ای رسول الله، آیا ما را می‌خواهی؟ سوگند به آن‌که جانم در دست اوست، اگر به ما دستور دهی که آن‌ها را (با آب) بکوبیم...
8:48 اگر به ما فرمان می‌دادی که به دریا بزنیم، آن را هم می‌گرفتیم؛ و اگر فرمان می‌دادی که شترانمان را تا برک الغماد برانیم، همین کار را می‌کردیم.
8:55 و عمر بن العاص رضی‌الله‌عنه گفت: هیچ‌کس نزد من محبوب‌تر از رسول الله (ﷺ) نبود
9:03 «صلی‌الله‌علیه‌وسلم» و هیچ‌کس در چشم من بزرگ‌تر از او نبود، و من توان آن را نداشتم که چشمانم را از او پُر کنم.
9:11 از شکوه و بزرگی او چشمم را از او برگرداندم؛ و اگر از من خواسته می‌شد که او را توصیف کنم، توان آن را نداشتم، زیرا چشمم را پر نمی‌کردم.
9:19 چشمم از او (را دید)؛ و هنگامی که عروه بن مسعود نزد رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) آمد
9:26 در زمان حدیبیه، برای مذاکره بر سر صلح، (عروه بن مسعود) به یاران پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) خیره می‌شد
9:34 به چشمانم دیدم؛ به خدا سوگند، پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) هرگز تُفی نینداخت (یا: آب دهان بیرون نیفکند).
9:41 هیچ آب‌دهانی نبود مگر آن‌که در کف مردی از ایشان می‌افتاد، پس آن را بر صورت و پوست خود می‌مالید؛ و چون (پیامبر) ایشان را فرمان می‌داد،
9:50 برای بهره‌مندی از آب وضوی او بر یکدیگر پیشی می‌گرفتند، و چون وضو می‌ساخت، نزدیک بود بر سر آب وضوی او با یکدیگر درگیر شوند؛ و چون سخن می‌گفت
9:58 آنان در حضور او صدایشان را پایین می‌آوردند و از روی بزرگداشت او چشم به او نمی‌دوختند؛ پس عروه بازگشت
10:07 به یارانش گفت: ای قوم، به خدا سوگند من به نزد پادشاهان رفته‌ام و به نزد
10:14 به خدا سوگند، هرگز پادشاهی ندیده‌ام که یارانش او را چنین بزرگ بدارند، نه قیصر و نه کسرا و نه نجاشی.
10:22 اصحاب محمد (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پیامبر را بزرگ می‌داشتند؛ به خدا سوگند، اگر او آب دهانی می‌انداخت،
10:30 مگر آنکه در کف مردی از ایشان می‌افتاد، پس با آن صورت و پوست خود را می‌مالید؛ و هرگاه به آنان فرمان می‌داد
10:38 به فرمانش پیشی می‌گرفتند، و چون وضو می‌ساخت، نزدیک بود بر سر آب وضوی او با هم بجنگند، و چون سخن می‌گفت
10:45 صدایشان را نزد او پایین می‌آوردند و از روی بزرگداشت او به او خیره نمی‌شدند، و چون چنین بود
10:53 روز احد، هنگامی که مردم از پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پراکنده شدند، ابوطلحه
11:00 رضی‌الله‌عنه در حضور پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) پوشیده‌شده (بِه‌ای) است
11:06 او را با سنگی بکشد، یعنی خودش را بر او بیندازد؛ و ابوطلحه مردی
11:14 رامیا شدید القد؛ یک تیرانداز نیرومند که کمانش را در آن روز دو تا یا سه تا می‌شکست، و آن مرد می‌گذشت.
11:22 او با تیردان پر از تیر (بود)؛ پس (پیامبر) می‌فرمود: «آن‌ها را برای ابو طلحه پخش کن»؛ پس پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) نگاه کرد
11:30 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به جمع نگاه کرد، پس ابوطلحه گفت: ای نبی‌الله، پدرم فدای تو باد!
11:37 تو و مادرم فدای تو باد؛ ای رسول الله، مبادا تیری از تیرهای آن قوم به تو اصابت کند؛ گلوی من فدای گلوی تو باشد.
11:45 البزار رحمه‌الله گفته است: شیخ الاسلام ابن تیمیه رحمه‌الله
11:52 سبحانه و تعالی هرگز از رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) یاد نمی‌کند، مگر آن‌که درود می‌فرستد
11:59 و بر او سلام می‌کرد، و به الله سوگند هرگز کسی را ندیدم که بیش از او رسول الله (ﷺ) را بزرگ بدارد.
12:06 از او (پیامبر ﷺ) حریص‌تر بر پیروی از او و یاری آنچه آورده است، نیستم تا
12:13 هرگاه (ابن‌عباس) در مسئله‌ای چیزی از حدیث (پیامبر) را نقل می‌کرد، و می‌دید که آن (حکم) منسوخ نشده است،
12:19 هیچ چیز دیگری از حدیثش [را نمی‌پذیرد]؛ به آن عمل نمی‌کند و بر اساس آن قضاوت و فتوا نمی‌دهد و به [آن] توجهی نمی‌کند.
12:27 به گفتار غیر او از مخلوقان، هر که باشد، (رجوع نمی‌کند)؛ و (ایشان) رضی‌الله‌عنه گفته است
12:34 هر گوینده‌ای تنها برای سخن خود استدلال می‌کند، نه به آن، جز الله و رسولش.