تصاویری از زندگانی صحابه - قسمت (93) - العباس بن عبدالمطلب رضی الله عنه.

◉ 23083 بازدید ⏱ 15:09 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:15 جمعیت مودت با افتخار
0:17 می‌خواهد نمونه‌هایی از زندگی صحابه را به شما ارائه دهد:
0:21 «عبدالرحمن رأفت الباشا» — رحمه‌الله —
0:25 (این بخش) رحمه‌الله است.
0:30 العباس بن عبدالمطلب رضی‌الله‌عنه
0:48 به زعیم قریش، عبدالمطلب بن هاشم رسید
0:54 که زنی خردمند و زیبا وجود دارد
0:57 از دختران پادشاهان ربیعه، که نُتیله نام دارد.
1:01 پس به سوی او شتافت، او را برای خود خواستگاری کرد و با او ازدواج نمود.
1:05 پس برای او فرزندی زیبا و خوش‌قد و قامت به دنیا آورد،
1:09 با چهره‌ای درخشان.
1:11 پس بسیار شاد شد و سپس عباس را فراخواند.
1:15 از شادی شیخ مکه تنها دو سال نگذشت
1:21 تا آنکه خانهٔ او بار دیگر فرصت یافت که شادی تازه‌ای او را فرا گیرد،
1:25 زیرا برای پسرش عبدالله
1:28 فرزندی به دنیا آمد که از نظر درخشش چهره و زیبایی منظر، همانند عباس بود.
1:33 چون او را دید، اشک در چشمانش جاری شد،
1:36 زیرا آرزو داشت که پدرش زنده باشد
1:39 تا در شادی او شریک شود. سپس او را محمد نامید.
1:44 محمد و عباس در سرپرستی عبدالمطلب بن هاشم بزرگ شدند،
1:49 و جز این نمی‌دانستند که دو برادرند؛
1:52 با هم صبح می‌کردند و با هم شب به خانه برمی‌گشتند،
1:55 از یک کاسه غذا می‌خوردند،
1:58 و در یک میدان بازی می‌کردند.
2:01 و چون عباس به ده سالگی رسید،
2:04 پدرش عبدالمطلب درگذشت.
2:07 مکه به‌یکباره در سوگ او فرو رفت
2:09 و مردمش بی‌تاب شدند.
2:12 اما آن دو نوجوان، عباس و محمد،
2:15 بیش از همه بی‌تاب او بودند،
2:18 زیرا با از دست دادن او طعم یتیمی را چشیدند.
2:22 و چون مناصبی که به عهدهٔ عبدالمطلب بود،
2:25 میان فرزندانش تقسیم شد،
2:27 قریش، با وجود کم‌سنی عباس،
2:30 مقام سِقایة الحاج (آب‌رسانی به حاجیان) را به او واگذار کرد،
2:33 زیرا در او نشانه‌های
2:36 نجابت را می‌دیدند
2:38 و سروری‌ای را که برای او پیش‌بینی می‌کردند.
2:41 و عباس بن عبدالمطلب
2:45 و محمد بن عبدالله رشد کردند،
2:48 و آنان دو جوان با جوانی کامل شدند،
2:51 و تفاوت سنّی میان آن دو از میان رفت،
2:54 تا آنجا که بیننده گمان می‌برد آن دو دوقلو هستند.
2:59 روزی کسی پس از مسلمان شدن عباس از او پرسید:
3:04 «آیا تو بزرگ‌تری یا رسول‌الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم؟»
3:08 گفت: «او از من بزرگ‌تر است،
3:11 اما سن من دو سال بیشتر از سن اوست»
3:15 و این در حالی بود که به چهل‌سالگی رسیده بودیم.
3:18 الله سبحانه، محمد بن عبدالله را به رسالت گرامی داشت
3:22 و او را با دین هدایت و حق برانگیخت
3:25 و به او دستور داد که خویشاوندان نزدیکش را انذار کند.
3:29 و از همه به او نزدیک‌تر، عباس بود،
3:32 زیرا او همبازی محبوب و دوست صمیمی‌اش بود،
3:35 و عمویش، برادر پدرش بود.
3:38 اما عباس که از پدرش سروری در قومش را به ارث برده بود
3:42 و مقام سِقایة الحاج به او سپرده شده بود،
3:45 مقامی که رقابت‌کنندگان بر سر آن رقابت می‌کنند،
3:49 دوست نداشت که از قومش روی بگرداند
3:52 و حریص بود که زعامت خود را در میان آنان حفظ کند.
3:55 پس دعوت رسول‌الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم را نپذیرفت،
4:00 اما با این همه، پیوسته محمد صلی‌الله‌علیه‌وسلم را در دل خود
4:07 به منزلهٔ برادر از برادرش،
4:09 و دوست صمیمی از دوست صمیمی‌اش جای می‌داد،
4:11 و آزار را از او دفع می‌کرد
4:13 و با نهایت احتیاط از او پاسداری می‌نمود.
4:16 از جمله آنکه چون پیامبر علیه‌الصلاة‌والسلام
4:21 در شب عقبه با هیئت انصار دیدار کرد،
4:24 عمویش عباس همراه او بود،
4:26 در حالی که هنوز بر شرک بود.
4:28 و عباس نخستین کسی بود که سخن گفت و فرمود:
4:32 «ای گروه خزرج،
4:34 محمد، چنان‌که خود می‌دانید، از ماست،
4:37 و ما او را از قومش حمایت کرده‌ایم،
4:39 از کسانی که همانند ما اندیشه‌اش را ندارند.
4:42 او در میان قوم و شهرش در عزت و حمایت است.
4:46 و او جز این نخواسته که به شما بپیوندد و به شما ملحق شود.
4:51 پس اگر می‌بینید که به آنچه او را بدان فرا خوانده‌اید وفا خواهید کرد،
4:56 آنگاه شما و آنچه بر عهده گرفته‌اید.
4:58 و اگر می‌بینید که او را پس از رفتن به سوی شما تسلیم خواهید کرد و یاری‌اش نخواهید داد،
5:04 پس همین حالا او را واگذارید،
5:06 زیرا او در میان قوم و شهر خود در عزت و حمایت است.»
5:10 انصار گفتند:
5:12 «ای ابوالفضل، آنچه گفتی را شنیدیم.»
5:15 سپس به رسول‌الله علیه‌الصلاة‌والسلام روی کردند و گفتند:
5:19 «ای رسول خدا،
5:21 برای خود و پروردگارت از بیعت آنچه دوست داری بگیر.»
5:25 و چون بیعت تمام شد،
5:27 رسول‌الله صلی‌الله‌علیه‌وسلم همراه عمویش عباس زیر تاریکی شب به مکه بازگشت.
5:34 و چون قریش عزم جنگ بدر کرد،
5:37 عباس خوش نداشت که در جنگ با پسر برادرش شرکت کند،
5:41 اما زعامتش در میان قومش او را ناگزیر ساخت که به ناچار در آن شرکت کند،
5:47 و او را یکی از دوازده مردی قرار داد
5:50 که در طول جنگ عهده‌دار اطعام لشکر مشرکان شدند.
5:55 اما رسول‌الله علیه‌الصلاة‌والسلام
5:58 یاری و پشتیبانی عمویش عباس را فراموش نکرد،
6:03 پس به یارانش فرمود:
6:05 «هر کس ابوالبختری بن هشام را ببیند، او را نکشد،
6:08 و هر کس عباس بن عبدالمطلب را ببیند، او را نکشد،
6:12 زیرا آن دو با اکراه بیرون آمده‌اند.»
6:15 و چون الله برای پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) در بدر پیروزی را مقرر فرمود
6:20 و از مشرکان هرکس کشته شد
6:23 و عدّه‌ای از ایشان به اسارت گرفته شدند.
6:25 عباس بن عبدالمطلب از جمله اسیرانی بود که به دست مسلمانان افتادند.
6:32 کسی که او را اسیر کرد، مردی کوچک‌اندام و ضعیف‌بنیه بود.
6:37 کنیه‌اش ابوالیسر بود
6:39 اما عباس درشت‌اندام و بلندقامت بود، مانند شتر سیاه‌رنگ‌مایل‌به‌سپیده (اورق).
6:44 وقتی عباس به مکه بازگشت، فرزندانش از ماجرای اسارت او در شگفت شدند.
6:49 از او پرسیدند و گفتند
6:51 ای پدر ما، چگونه ابو الیسر تو را خوشحال کرد؟
6:54 و تو اگر می‌خواستی، آن را در آستین پیراهنت می‌گذاشتی.
6:58 او گفت: به الله سوگند ای پسرم، هنگامی که او بر من جَست، در چشم من از فیل بزرگ‌تر می‌نمود.
7:06 و چون او با دست کوچک و رگ‌برجسته‌اش بازوی مرا گرفت
7:10 گمان کردم که خون نزدیک است از ناخن‌هایم بچکد
7:14 سپس او دستم را پیچاند و آن را پشت سرم قرار داد
7:18 سپس آن یکی را گرفت و به خواهرش ملحق کرد.
7:21 آن دو را با ریسمانی بست.
7:23 و من [در برابر آن] ذخیره‌کننده‌ای هستم که خویشتن را از آن باز نمی‌دارم و با آن مقاومت نمی‌کنم
7:28 عباس بن عبدالمطلب اولین شب خود را در اردوگاه اسیران سپری کرد.
7:34 نزدیک به پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
7:38 او شروع کرد به ناله‌ای ژرف و پیوسته
7:42 چون ناله‌اش به گوش پیامبر (ﷺ) رسید، دلش به رقت آمد
7:48 و نشانه‌های اندوه بر چهره‌اش آشکار شد
7:51 اصحابش به او گفتند
7:53 ای رسول الله (ﷺ)، آنچه تو را اندوهگین می‌کند، ما در آن (کار) قرار دادیم.
7:57 عباس بن عبدالمطلب گفت:
8:01 در آن هنگام مردی از مسلمانان به سوی او برخاست
8:05 او دریافت که بندش بر او به سختی محکم بسته شده است
8:10 پس [او] آن را برای او رها کرد و او ساکت ماند.
8:13 سکوت او باعث نگرانی پیامبر (ﷺ) شد.
8:17 و فرمود: «چرا ناله‌ی عباس را نمی‌شنوم؟»
8:21 مرد گفت: من بند او را شل کردم.
8:25 پیامبر (ﷺ) فرمود:
8:28 و همین کار را با تمام اسیران کرد
8:31 سپس پیامبر (ﷺ) —
8:34 او از اسیران فدیه می‌گرفت
8:37 وقتی برایش عمویش را آوردند
8:39 عباس شروع کرد به عذرخواهی از او که مالی نزد وی نیست
8:44 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
8:47 کجاست آن مالی که نزد همسرت، ام‌الفضل، به امانت گذاشتی؟
8:51 و به او گفتم: اگر درست گفته باشم، فضل از آنِ من است، این‌گونه
8:55 و ولیّ عبدالله این‌چنین
8:57 و ولی عبیدالله این‌گونه
8:59 عباس مبهوت ماند، زیرا این امری بود که هرگز جز الله کسی از آن آگاه نبود.
9:06 و در روز احد
9:08 عباس بن عبدالمطلب از همراهی با مشرکان سر باز زد.
9:11 برای جنگ با پیامبر (ﷺ)
9:15 او (رسول الله ﷺ) را خبر داد که قریش در تصمیم گرفته‌اند برای (جنگ با) او بیرون آیند.
9:19 از این رو، اثری بزرگ در آمادگی پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) و اصحاب ایشان پدید آمد
9:25 و آمادگی‌شان برای رویارویی با دشمن
9:28 بیست سال از دعوت پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) گذشته بود.
9:34 و عمویش عباس هنوز بر شرک بود.
9:37 و روزی عباس با همسرش ام‌الفضل نشسته بود
9:42 دو تن به برشمردن شمائل کریمانهٔ رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) می‌پردازند
9:47 و صفات والای او را یاد می‌کنند
9:49 و داستان آشنایی‌اش با آن مالی را که نزد او امانت گذاشته بود، از نو بازگو می‌کنند
9:54 در امان و دور از همهٔ مردم
9:57 پس زمانی نگذشت که خود را در حال گفتن به همسرش یافت
10:00 چرا ای ام‌الفضل
10:03 چرا ما سلام نکنیم؟
10:05 ام‌الفضل از این سخنش شاد و خوشحال شد
10:09 گویی او منتظر آن بود که وی این را بگوید
10:13 و در ساعاتی معدود
10:15 عباس بن عبدالمطلب دو شتر سواری برای خودش و همسرش آماده کرده بود.
10:20 و به‌سوی مدینه به راه افتاد
10:23 مهاجرین به سوی الله و پیامبرش (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
10:28 و چون عباس و همسرش به جحفه رسیدند
10:31 ناگهان با رسول الله (صلوات الله و سلامه علیه) روبه‌رو شدند
10:35 لشکری انبوه را برای فتح مکه رهبری می‌کرد
10:38 و پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) نیز آن دو را دید و غافلگیر شد.
10:42 دیدار ما بی‌قرار قبلی بود.
10:45 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) به عموی خود پیش‌دستی کرد و گفت
10:50 چه چیزی شما را به این‌جا آورده است، ای عمو؟
10:53 رغبت به الله و رسولش
10:56 او و همسرش کلمه حق را اعلام کردند
11:00 و پس از سرکشی طولانی، در دین الله درآمد
11:03 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) چون این سخن را شنید
11:07 عمّه گواهی می‌دهد که معبودی جز الله نیست
11:10 و اینکه محمد رسول الله (ﷺ) است
11:13 تا اینکه اشک شادی از چشمانش سرازیر شد و گفت
11:17 هجرت تو‌ای عمو، آخرین هجرت
11:20 همان‌گونه که نبوت من آخرین نبوت است
11:23 از همان لحظه، عباس بن عبدالمطلب عزم کرد
11:28 تا آنچه از خیر و اجر از دستش رفته است، جبران کند.
11:32 او خویشتن و دارایی‌اش را در اطاعت الله نهاد
11:35 و رضای رسولش صلی‌الله‌علیه‌وسلم
11:39 در روز حنین، هنگامی که مسلمانان شکست خوردند،
11:43 و از رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) رو گردانیدند
11:47 او در کنار او چون شیری غران ایستاد.
11:50 پس شمشیر را با دست راستش از نیام بیرون کشید
11:53 و با دست چپ‌اش لگام قاطر رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) را گرفته بود
11:58 و او همچنان با شمار اندکی از یارانش از آن دفاع می‌کرد
12:02 تا اینکه الله پیروزی را به دست ایشان نوشت
12:06 و روزی که رسول (درود و سلام الله بر او) عزم کرد
12:10 در راه تجهیز سپاه تنگدستی، او اصحاب خود را به بخشش و انفاق فراخواند.
12:15 عباس آمد و مال را پیش رویش فرو ریخت، با ریختنی تمام.
12:20 و هنگامی که پیامبر (ﷺ) به رفیق اعلی پیوست
12:25 و امر به خلیفه‌اش ابوبکر و عمر رضی‌الله‌عنهما رسید.
12:30 عباس برای ایشان (هر دو) یاوری و مشاوری نیکو بود.
12:34 و سایه‌شان او را گرامی می‌دارد و بزرگ می‌شمارد
12:38 به اعتراف به فضل او و در وفای به پیامبر ﷺ، که بهترین درود و پاکیزه‌ترین سلام بر او باد
12:44 از جمله آن است که وقتی در سال «رمادة» قحطی بر مسلمانان سخت شد
12:49 پستان (شتر و میش) خشکید و کشت خشکید
12:52 و آسمان چنان شد که گویی از مس ساخته شده است
12:56 عمر بن الخطاب با مسلمانان بیرون رفت
12:59 و از خدا طلب باران کرد، اما برای آنان باران نبارید
13:02 آن را چند بار تکرار کرد، و (خدا) پاسخ آنان را نداد
13:06 آنگاه به گروهی از یارانش گفت:
13:08 فردا برای طلب باران بیرون می‌رویم؛ به کسی که الله هرگاه بخواهد به وسیله او به ما باران دهد
13:13 چون صبح شد، عباس بن عبدالمطلب (به نزد عمر) آمد
13:18 در حالی که پیرمردی سالخورده شده بود، به او گفت:
13:21 ای عمو، با ما بیرون بیا، شاید الله به دست تو به ما باران دهد
13:27 عباس بن عبدالمطلب همراه بیشتر مسلمانان بیرون آمد
13:31 با خشوع و فروتنی، و (در حال) تضرع به الله
13:34 و علی بن ابی طالب پیشاپیش او بود
13:37 و حسن در سمت راست او و حسین در سمت چپ او بودند
13:41 و از پشت سر او گروه‌های مسلمانان (حرکت می‌کردند)
13:44 دو رکعت نماز خواندند
13:46 سپس عمر دست عموی رسول الله ﷺ را گرفت
13:51 در حالی که اشکش ریشش را تر می‌کرد، و گفت:
13:54 ای عموی رسول الله ﷺ، برای ما دعا کن
13:59 عباس دو دستش را به سوی آسمان بلند کرد
14:02 و چشمانش از ترس الله اشک می‌ریخت
14:05 و با دعای شایسته و امید خالص به سوی الله زاری می‌کرد
14:10 و مردم در پشت سر او آمین می‌گفتند، با خضوع و گریه‌کنان
14:15 هنوز دعایش تمام نشده بود
14:18 که آسمان با ابرهای تیره پوشیده شد
14:22 و آسمان باران پیاپی بر زمین فرستاد
14:26 و الله غم را از مسلمانان برطرف کرد
14:29 و سختی را از آنان دور ساخت
14:31 و مردم به دست او سیراب شدند، (او) ساقی حاجیان بود
14:34 الله از او خشنود باد و او را خشنود گرداند
14:37 این عباس بن عبدالمطلب است
14:43 بخشنده‌ترین قریش در دست‌گشادگی
14:45 و پیوندزننده‌ترین آنان به خویشاوندان
14:48 (از نسل) محمد بن عبدالله
14:51 به (حق) محمد و یاران او
14:53 (ای که) بنای استوار را یاری کردی
14:56 ای یار، مرا یاری کن و بر من بیفزای
14:59 در ستایش آنان؛ آیا آنان مرا یاری می‌کنند؟