تصاویری از زندگی صحابه - قسمت (29) - عمیر بن سعد رضی الله عنه - در دوران پیری

◉ 42485 بازدید ⏱ 12:38 صدای ترجمه‌شده — فارسی
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 بسم الله الرحمن الرحیم
0:15 جمعیت «مودّه» افتخار دارد
0:18 که نمونه‌هایی از زندگی صحابه را پیش روی شما قرار دهد
0:22 لعد الرحمن رأفة الباشا
0:25 رحمه‌الله
0:27 عمیر بن سعد رضی‌الله‌عنه
0:47 در لحظه‌ای پیش، بر تصویری یگانه و درخشان ایستادیم
0:50 زندگی صحابی جلیل‌القدر عمیر بن سعد در کودکی‌اش
0:54 اکنون بیایید بر تصویری درخشان و شگفت‌انگیز توقف کنیم.
0:59 از زندگی‌اش در دوران پیری
1:01 و خواهید دید که تصویر دومی
1:04 در جلال و شکوه، از نخستین (کتاب) کمتر نخواهی بود.
1:08 مردم حمص از فرمانروایان خود به شدت ناخرسند و شکایت‌کننده بودند.
1:13 شکایت‌کنندهٔ بسیار از ایشان
1:15 پس آنچه به‌سوی ایشان آمد از والی
1:17 جز اینکه در آن عیب‌هایی می‌یابند.
1:19 و گناهانش را برای او برشمردند
1:21 و کارش را به خلیفهٔ مسلمانان بردند.
1:24 و بر او آرزو کردند که کسی بهتر از او را به جای آنان قرار دهد.
1:28 فاروق رضی‌الله‌عنه تصمیم گرفت (عزم کرد).
1:31 این‌که (خلیفه) والی‌ای نزد ایشان بفرستد که در او هیچ عیبی نیابند (که بر او خرده گیرند)
1:35 و در سیرهٔ او عیب و نقصی نمی‌بینند.
1:38 پس تیرهای ترکش خود را جلوی خویش پراکند (و مردانش را فراخواند).
1:41 و عجم عیدانها را عودا عودا (چوب به چوب)
1:44 پس هیچ‌کس را بهتر از عمیر بن سعد نیافت
1:47 و با آنکه عمیر در آن هنگام
1:51 در سرزمین جزیره، از سرزمین‌های شام، سیر و سفر می‌کرد
1:54 در رأس لشکرش که برای جنگ در راه الله (غزو) می‌رفت.
1:57 شهرها را آزاد می‌کند و دژها را فتح می‌کند
2:00 و قبیله‌ها فروتنی می‌کنند
2:03 و در هر سرزمینی که با پای خود در آن گام نهاد، مساجد را برپا می‌داشت.
2:07 با این همه
2:09 امیرالمؤمنین او را فراخواند
2:11 و او را به ولایت حمص منصوب کرد
2:14 و (پیامبر) را امر فرمود که به سوی آن روی آورد
2:16 و در برابر آن امر، با وجود کراهتشان از آن، تسلیم شد.
2:19 زیرا او هیچ‌چیز را بر جهاد در راه الله ترجیح نمی‌داد.
2:24 عُمیر به حمص رسید
2:26 مردم را به نماز جماعت فراخوان
2:29 و چون نماز را به پایان رساند، برای مردم خطبه خواند
2:32 پس الله را حمد کرد و او را ستود.
2:34 و درود و سلام الله بر پیامبرش محمد (ﷺ) فرستاد، سپس گفت
2:38 ای مردم
2:40 اسلام دژی استوار و دری محکم است.
2:44 و دژ اسلام عدل است و دروازه‌اش حق
2:49 پس چون دژ فرو ریخت و در درهم شکست
2:52 حرمت این دین مباح شمرده می‌شود
2:55 و همانا اسلام همواره استوار و نفوذناپذیر است.
2:58 سلطان سخت‌گیر شد
3:00 و سختگیری سلطان، زدن با شلاق در بازار نیست.
3:03 و نه کشته‌شدن با شمشیر
3:05 ولی داوری با عدل و گرفتن حق است.
3:09 سپس به کار خود بازگشت.
3:11 تا خطّ‌مشی (مختَطّه) خود را برای ایشان از دستور [آن] اجرا کند.
3:14 در خطبه‌ی کوتاه خود
3:16 عُمیر بن سعد یک سال کامل در حمص گذراند.
3:20 در آن مدت (خلال) برای امیرالمؤمنین هیچ نامه‌ای نوشته نشد.
3:23 و به بیت‌المال مسلمانان نفرستاد.
3:26 از فیء درهمی (را) و نه دیناری (را) [ترجمه ناقص]
3:28 شک‌ها عمر را به خود مشغول کردند
3:31 او بسیار بیمناک بود نسبت به والیانش
3:34 از فتنه‌ی امارت
3:36 هیچ معصومی نزد او نیست جز رسول الله (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
3:41 به کاتبش گفت
3:43 به عُمَیر بن سعد می‌نویسم
3:45 و به او بگو
3:46 هرگاه نامه‌ی امیرالمؤمنین به دستت رسید
3:49 پس حمص را رها کن و به آن روی آور.
3:52 و آنچه از غنیمت مسلمانان (فیء المسلمین) جمع‌آوری کرده‌ای را با خود بردار
3:56 عمیر بن سعد نامه‌ی عمر رضی‌الله‌عنه را دریافت کرد و (درود) بر عمیر (باد)
4:01 جراب زاده را برداشت
4:03 و کاسه‌اش را بر دوش خود حمل می‌کرد و وضوی خود را (با خود) برمی‌داشت.
4:07 و دستش را بر نیزه‌اش گرفت
4:09 و حمص و امارتش را پشت سر خود گذاشت
4:13 و با گام‌های شتابان، پیاده بر پای خود به سوی مدینه روان شد
4:17 به محض اینکه عمیر به مدینه رسید،
4:20 تا جایی که رنگ چهره‌اش پریده شده بود
4:23 و بدنش لاغر شد و موهایش بلند شد.
4:26 و آثار رنج سفر بر او نمایان بود
4:29 عمیر بر امیرالمؤمنین عمر بن خطاب وارد شد
4:33 فاروق از حال او شگفت‌زده شد و گفت
4:36 چه شده است ای عُمیر؟
4:38 فرمود
4:39 هیچ چیزی از (آن) در من نیست، ای امیرالمؤمنین
4:42 من تندرست و سالم هستم، به حمد الله.
4:45 با تمام دنیا حمل می‌کنم
4:48 و پاداشش از شاخ‌هایش (یعنی از دو شاخ آن)
4:50 پس گفت
4:51 و آنچه از دنیا همراه داری
4:54 او گمان می‌کند که مالی را برای بیت‌المال مسلمانان حمل می‌کند
4:58 فرمود
4:59 جوراب من همراه من است
5:01 و زاد و توشهٔ خود را در آن نهادم
5:03 و قدحم با من بود
5:05 در آن می‌خورم و روی آن سرم و لباس‌هایم را می‌شویم
5:09 و مشک آبی برای وضو و نوشیدنی‌ام همراهم بود
5:12 سپس، ای امیرالمؤمنین، تمام دنیا
5:16 این کالای من است، به‌خواهش خدا (این بخش ناقص و مبهم است)
5:18 و زیادتی‌ای که نه مرا بدان نیازی است و نه برای هیچ‌کس جز من در آن نیازی است
5:22 عمر گفت
5:24 آیا چیزی (از صدقه یا غنیمت) نیاورده‌ای؟
5:26 گفت:
5:27 آری، ای امیرالمؤمنین.
5:29 فرمود:
5:30 آیا از امارت، چهارپایی به تو داده نشد که سوارش شوی؟
5:34 گفت:
5:35 آنان به من نداده‌اند،
5:37 و من هم از ایشان نخواسته‌ام.
5:39 فرمود:
5:40 و هر چه آوردی را به بیت‌المال چه کردی؟
5:43 گفت:
5:44 چیزی نیاورده‌ام.
5:46 فرمود: چرا؟
5:48 (گفت:)
5:49 هنگامی که به حمص رسیدم،
5:51 نیکان اهل آن را گرد آوردم
5:53 و گردآوری فی‌ء‌شان را به ایشان سپردم.
5:56 پس هر گاه چیزی از آن را جمع می‌کردند،
5:59 در کارش با ایشان مشورت می‌کردم
6:01 و آن را در جای خود می‌نهادم
6:03 و بر مستحقان از ایشان انفاق می‌کردم.
6:06 آنگاه عمر به منشی‌اش گفت:
6:08 عهدنامه‌ی ولایت حمص را برای عمیر تجدید کن.
6:12 (سپس) عمر گفت:
6:14 هیهات!
6:15 آن کار، چیزی است که من نمی‌خواهم،
6:18 و هرگز برای تو و نه برای کسی پس از تو، ای امیرالمؤمنین، کار نخواهم کرد.
6:22 سپس از او اجازه خواست که به روستایی در حومه‌ی مدینه برود،
6:27 تا خانواده‌اش در آنجا سکونت داشته باشند.
6:29 (عمر) به او اجازه داد.
6:30 هنوز زمان درازی از رفتن عمیر به روستایش نگذشته بود
6:34 که عمر خواست یارش را بیازماید
6:38 و از حال او اطمینان یابد.
6:40 پس به یکی از افراد مورد اعتمادش که حارث نام داشت گفت:
6:44 ای حارث، نزد عمیر بن سعد برو
6:47 و همچون مهمان بر او فرود آی.
6:49 اگر آثار نعمت را در او دیدی،
6:52 همان‌گونه که آمدی بازگرد.
6:54 و اگر حال سختی یافتی،
6:56 این دینارها را به او بده
6:58 و کیسه‌ای که در آن صد دینار است به او بخشش کن.
7:02 حارث رفت تا به روستای عمیر بن سعد رسید،
7:06 از او جویا شد و او را راهنمایی کردند.
7:09 چون او را دید گفت:
7:11 سلام و رحمت الله بر تو باد.
7:13 (عمیر) گفت:
7:15 و بر تو باد سلام و رحمت و برکات الله.
7:18 از کجا آمده‌ای؟
7:20 گفت:
7:21 از مدینه.
7:23 (عمیر) گفت:
7:24 مسلمانان را چگونه گذاشتی؟
7:26 گفت: به خوبی.
7:28 (عمیر) گفت:
7:29 امیرالمؤمنین چگونه است؟
7:31 گفت:
7:33 سالم و صالح است.
7:35 (عمیر) گفت:
7:36 آیا حدود (الهی) را برپا نمی‌دارد؟
7:38 گفت: چرا.
7:39 و پسری از او به سبب کار زشتی که انجام داده بود، تنبیه شد
7:42 و از آن ضرب مُرد.
7:44 (عمیر) گفت:
7:45 خدایا، عمر را یاری کن،
7:47 زیرا من او را جز این نمی‌شناسم
7:49 که بسیار دوستدار تو است.
7:51 حارث سه شب مهمان عمیر بن سعد ماند
7:54 (و در این مدت)
7:56 هر شب برای او یک گرده نان جو بیرون می‌آورد.
7:58 (همین بود.)
8:00 چون روز سوم رسید،
8:02 مردی از آن جمع به حارث گفت:
8:05 عمیر و خانواده‌اش را به سختی انداخته‌ای،
8:08 جز این گرده نان که آن را به شما بر خودشان ترجیح می‌دهند، چیز دیگری ندارند،
8:13 و گرسنگی و سختی به ایشان زیان رسانده است.
8:16 اگر صلاح می‌دانی که از ایشان به سوی من منتقل شوی،
8:19 چنین کن.
8:20 در این هنگام
8:21 حارث دینارها را بیرون آورد
8:23 و به عمیر داد.
8:26 عمیر گفت:
8:27 این چیست؟
8:29 حارث گفت:
8:30 امیرالمؤمنین آن را برای تو فرستاده است.
8:33 (عمیر) گفت:
8:34 آن را به او بازگردان
8:36 و سلام او را برسان
8:38 و به او بگو:
8:39 عمیر را به آن نیازی نیست.
8:42 پس همسرش فریاد برآورد،
8:43 و او آنچه را میان شوهرش و مهمانش می‌گذشت می‌شنید،
8:47 و گفت:
8:48 ای عمیر، آن را بگیر،
8:50 اگر به آن نیاز داشتی، آن را خرج کن،
8:53 وگرنه آن را در جای خودش بنه.
8:56 زیرا نیازمندان اینجا بسیارند.
8:59 چون حارث سخن او را شنید،
9:02 دینارها را پیش روی عمیر انداخت و بازگشت.
9:05 عمیر آن‌ها را برداشت
9:08 و در کیسه‌های کوچکی نهاد.
9:11 و آن شب را نخوابید
9:13 مگر پس از آنکه آن‌ها را میان نیازمندان تقسیم کرد
9:16 و از میان آنان فرزندان شهیدان را ویژه کرد
9:19 حارث به مدینه بازگشت
9:21 عمر به او گفت
9:23 چه دیدی ای حارث
9:25 گفت
9:26 حال سختی است ای امیرمؤمنان
9:30 عمر گفت
9:31 آیا دینارها را به او دادی؟
9:33 گفت آری ای امیرمؤمنان
9:36 عمر گفت
9:37 و او با آن‌ها چه کرد؟
9:39 گفت
9:40 نمی‌دانم
9:42 و گمان نمی‌کنم حتی یک درهم برای خود نگه داشته باشد
9:46 فاروق به عمیر نوشت که
9:49 هرگاه این نامه‌ام به دستت رسید،
9:52 آن را از دست ننه تا آنکه نزد من بیایی
9:56 عمیر بن سعد به سوی مدینه روانه شد
9:59 و بر امیرمؤمنان وارد شد
10:01 عمر به او خوش‌آمد گفت و او را گرامی داشت و جایگاهش را نزدیک کرد
10:05 سپس به او گفت
10:07 با دینارها چه کردی ای عمیر؟
10:09 گفت
10:10 تو را با آن چه کار، ای عمر،
10:13 پس از آنکه آن‌ها را برای من واگذاردی؟
10:15 عمر گفت
10:16 سوگند می‌دهم که به من خبر دهی چه با آن‌ها کردی
10:20 گفت
10:21 آن‌ها را برای خود ذخیره کردم
10:23 تا روزی که مال و فرزندان سودی ندارند، از آن‌ها بهره‌مند شوم
10:28 پس چشمان عمر اشک‌آلود شد
10:30 و گفت
10:31 گواهی می‌دهم که تو از کسانی هستی که دیگران را بر خود مقدم می‌دارند،
10:35 هرچند خود بدان نیازمند باشند
10:38 سپس برای او یک بار غذا و دو جامه فرمان داد
10:42 گفت
10:43 اما غذا،
10:45 ای امیرمؤمنان، نیازی به آن نداریم،
10:48 زیرا دو صاع جو نزد خانواده‌ام گذاشته‌ام
10:52 و تا زمانی که آن را بخوریم
10:54 خداوند عزّوجلّ روزی‌مان را خواهد رساند
10:57 اما آن دو جامه،
10:59 آن‌ها را برای همسر فلانی می‌گیرم
11:01 یعنی همسرش
11:03 که جامه‌اش کهنه شده و نزدیک است برهنه شود
11:06 زمان زیادی از آن دیدار میان فاروق و یارش نگذشت
11:11 تا آنکه خداوند به عمیر بن سعد اجازه داد
11:14 که به پیامبرش و روشنی چشمش
11:17 محمد بن عبدالله بپیوندد
11:19 پس از آنکه اشتیاقش به دیدار او طولانی شده بود
11:23 پس عمیر با جانی آرام و آسوده در راه آخرت رفت
11:27 با گامی استوار
11:29 هیچ یک از بارهای دنیا شانه‌اش را سنگین نمی‌کرد
11:32 و هیچ بار سنگینی از آن پشتش را خم نمی‌ساخت
11:36 رفت
11:37 جز نور و هدایت خود با خود نداشت
11:40 و پارسایی و تقوای خویش را
11:42 چون خبر درگذشت او به فاروق رسید
11:45 اندوه چهره‌اش را فراگرفت
11:47 و دردی سخت دلش را فشرد
11:49 و گفت
11:51 دوست داشتم مردانی چون عمیر بن سعد داشتم
11:55 که در کارهای مسلمانان از آنان یاری می‌جستم
11:58 خدا از عمیر بن سعد خشنود باد و او را خشنود سازد
12:02 که او در میان مردان نمونه‌ای یگانه بود
12:05 و شاگردی برجسته در مکتب محمد بن عبدالله
12:10 عمیر بن سعد همتایی ندارد
12:16 عمر بن خطاب
12:24 و مرا یاری ده تا در ستایش آنان ...
12:26 آیا ...