ریاض الصالحین | قسمت (196) | فصل در مورد چیزهای مختلف و نمک (10)

◉ 153 بازدید ⏱ 17:54 صدای اصلی (عربی)
صوت ترجمه‌شده برای این درس هنوز در دسترس نیست — ضبط اصلی عربی پخش می‌شود. متن زیر به‌طور کامل ترجمه شده است.
0:000:00

متن کامل

ترجمهٔ ماشینی — ممکن است خطا داشته باشد
0:00 ریاض الصالحین
0:03 از سخنان سیّد المرسلین
0:06 (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
0:09 باب منثورات و ملح
0:17 و از ابن عباس (رضی‌الله‌عنهما) روایت است که گفت:
0:21 ابراهیم (صلی‌الله‌علیه‌وسلم)
0:24 با مادر اسماعیل و با فرزندش اسماعیل آمد
0:27 در حالی که او را شیر می‌داد
0:29 تا آن‌که ایشان را نزد خانهٔ کعبه نهاد
0:32 آن‌ها را زیر درختی بزرگ بالای زمزم، در بلندترین نقطهٔ مسجد، نهاد
0:36 و در آن روز در مکه هیچ‌کس نبود
0:39 و در آن‌جا آبی نبود
0:41 پس آن دو را همان‌جا نهاد
0:43 و نزد ایشان مشکی نهاد که در آن خرما بود
0:47 و مشکی که در آن آب بود
0:49 سپس ابراهیم بازگشت و روان شد
0:53 مادر اسماعیل به دنبال او رفت و گفت:
0:56 ای ابراهیم!
0:58 کجا می‌روی و ما را در این دره‌ای که در آن هیچ مونسی و هیچ چیزی نیست رها می‌کنی؟
1:01 (این سخن را به او گفت)
1:04 آن را بارها به او گفت
1:07 اما او به سوی او نگاه نمی‌کرد
1:10 به او گفت:
1:12 آیا الله تو را به این کار فرمان داده است؟
1:15 گفت: آری.
1:17 گفت:
1:18 پس او ما را ضایع نمی‌کند.
1:20 سپس بازگشت
1:22 و ابراهیم (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) روان شد
1:26 تا آن‌که به گردنه رسید
1:29 جایی که او را نمی‌دیدند
1:31 رو به سوی خانه کرد
1:34 سپس با این دعاها دعا کرد
1:37 دستانش را بلند کرد و گفت:
1:40 پروردگارا، من بخشی از فرزندانم را
1:44 در دره‌ای بی‌کشت و زرع ساکن کردم
1:47 تا آن‌جا که رسید
1:49 شکرگزارند
1:52 و مادر اسماعیل شروع کرد به شیر دادن اسماعیل
1:55 و از آن آب می‌نوشید
1:58 تا آن‌که آنچه در مشک بود تمام شد
2:01 او و فرزندش تشنه شدند
2:04 و او به فرزندش نگاه می‌کرد که به خود می‌پیچید
2:07 یا گفت: به خود می‌تپید
2:10 پس از ناخوشایند بودن تماشای او رفت
2:14 و کوه صفا را نزدیک‌ترین کوه به زمین یافت که به آن متصل بود
2:18 بر آن ایستاد
2:20 سپس به دره رو کرد و نگریست که آیا کسی را می‌بیند
2:24 اما کسی را ندید
2:27 از صفا فرود آمد
2:29 تا آن‌که به دره رسید
2:31 دامن لباسش را بالا گرفت
2:34 و مانند انسانی که به سختی تلاش می‌کند، شتافت
2:37 تا آن‌که از دره گذشت
2:40 سپس به مروه رسید و بر آن ایستاد
2:43 و نگریست که آیا کسی را می‌بیند
2:46 اما کسی را ندید
2:49 این کار را هفت بار انجام داد
2:52 ابن عباس (رضی‌الله‌عنهما) گفت:
2:55 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
2:58 از این رو مردم میان این دو سعی می‌کنند
3:01 هنگامی که بر مروه مشرف شد
3:04 صدایی شنید
3:06 گفت: خاموش!
3:08 (گویی) خودش را مخاطب قرار داد
3:10 سپس گوش داد
3:12 باز هم صدا را شنید
3:14 گفت:
3:15 تو را شنیدم؛ اگر نزد تو فریادرسی هست (کمکی داری)...
3:18 ناگاه دید فرشته‌ای نزد جای زمزم است
3:22 او با پاشنهٔ پای خود (زمین را) کاوید
3:24 یا گفت: با بال خود
3:26 تا آن‌که آب آشکار شد
3:28 او شروع کرد به حوض ساختن و با دست خود چنین و چنان می‌کرد
3:33 و آب را در مشک خود می‌ریخت
3:36 و پس از آن‌که برمی‌داشت، آب می‌جوشید
3:39 و در روایتی آمده است:
3:41 به اندازه‌ای که برمی‌داشت
3:43 ابن عباس (رضی‌الله‌عنهما) گفت:
3:46 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
3:50 الله مادر اسماعیل را رحمت کند!
3:53 اگر زمزم را رها می‌کرد
3:55 یا گفت:
3:56 اگر از آب برنمی‌داشت
3:59 زمزم چشمه‌ای جاری می‌شد
4:03 گفت:
4:04 پس او نوشید و فرزندش را شیر داد
4:07 فرشته به او گفت:
4:09 از ضایع شدن نترس
4:11 زیرا که در این‌جا خانه‌ای برای الله است
4:14 که این پسر و پدرش آن را بنا خواهند کرد
4:17 و الله اهل خود را ضایع نمی‌کند
4:21 و خانه (کعبه) مانند تپه‌ای بلند از زمین بود
4:25 سیلاب‌ها به آن می‌رسیدند و از راست و چپ آن می‌گذشتند
4:30 و وضع چنین بود
4:32 تا آن‌که گروهی از قبیلهٔ جرهم بر ایشان گذشتند
4:35 یا خانواده‌ای از جرهم
4:38 که از راه کداء می‌آمدند
4:41 پس در پایین مکه فرود آمدند
4:44 و پرنده‌ای را دیدند که در حال چرخیدن (بر فراز آب) بود
4:46 گفتند
4:48 این پرنده قطعاً بر فراز آبی در چرخش است
4:52 ما این دره را می‌شناسیم و در آن آبی نیست
4:57 پس یک یا دو نفر تیزرو را فرستادند
5:00 ناگهان دیدند که آب آنجاست
5:02 بازگشتند و آنان را خبر دادند
5:05 پس [همگی] رو به آن آوردند، و مادر اسماعیل نزد آب بود
5:08 گفتند
5:10 آیا به ما اجازه می‌دهی که نزد تو فرود آییم؟
5:13 گفت: آری
5:15 امّا برای شما در آب حقّی نیست
5:18 گفتند: بله
5:20 ابن عباس گفت
5:22 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود
5:25 این موضوع برای مادر اسماعیل خوشایند آمد
5:28 و او دوست داشت که انس و همدمی باشد
5:30 پس فرود آمدند و به خانواده‌شان پیام فرستادند
5:33 و همراه ایشان [به آنجا] کوچ کردند
5:35 تا آنکه در آنجا خانه‌هایی از ایشان پدید آمد
5:39 و آن نوجوان بزرگ شد و زبان عربی را از ایشان آموخت
5:43 و او را پسندیدند و از بزرگ شدنش به شگفت آمدند
5:46 چون به سن بلوغ رسید، برایش زنی از میان ایشان گرفتند
5:50 و مادر اسماعیل درگذشت
5:53 پس ابراهیم پس از ازدواج اسماعیل آمد
5:57 تا از میراث [خانوادگی] سر بزند
5:59 اسماعیل را نیافت
6:02 از همسرش دربارهٔ او پرسید
6:04 او گفت
6:05 برای ما [روزی] می‌جوید بیرون رفته است
6:07 و در روایتی [آمده است]
6:09 برای ما شکار می‌کند
6:11 سپس از وضع زندگی و احوالشان پرسید
6:15 او گفت
6:16 ما آدمیانیم
6:18 در تنگی و سختی به سر می‌بریم
6:20 و نزد او شکایت کرد
6:22 [ابراهیم] گفت
6:23 هرگاه شوهرت آمد
6:25 سلام مرا به او برسان
6:27 و به او بگو
6:29 آستانش را تغییر دهد
6:31 چون اسماعیل آمد
6:34 گویی چیزی را احساس کرد
6:36 پس گفت
6:38 آیا کسی نزد شما آمده است؟
6:40 گفت: آری
6:43 پیرمردی چنین و چنان نزد ما آمد
6:46 و از تو پرسید
6:48 من او را آگاه ساختم
6:50 و از ما پرسید که زندگیمان چگونه است
6:52 او را آگاه ساختم که ما در سختی و تنگی هستیم
6:56 [اسماعیل] گفت
6:57 آیا به چیزی سفارشت کرد؟
6:59 گفت: آری
7:01 مرا فرمان داد که سلام او را به تو برسانم
7:04 و می‌گوید
7:06 آستانت را تغییر ده
7:08 [اسماعیل] گفت
7:09 آن پدرم است
7:11 و مرا فرمان داده که از تو جدا شوم
7:14 به خانواده‌ات بازگرد
7:16 پس او را طلاق داد
7:18 و از ایشان زن دیگری گرفت
7:20 ابراهیم تا هر مدّتی که خداوند خواست از ایشان دور ماند
7:24 سپس پس از آن نزدشان آمد
7:26 [اسماعیل را] نیافت
7:28 نزد همسرش وارد شد
7:30 دربارهٔ او پرسید
7:31 او گفت
7:32 برای ما [روزی] می‌جوید بیرون رفته است
7:34 [ابراهیم] گفت
7:37 حال شما چگونه است؟
7:39 و از وضع زندگی و احوالشان پرسید
7:42 او گفت
7:44 ما خوبیم و در گشایش هستیم
7:46 و خدا را ستایش کرد
7:48 [ابراهیم] گفت
7:50 غذای شما چیست؟
7:52 گفت
7:53 گوشت
7:55 [ابراهیم] گفت
7:56 نوشیدنی شما چیست؟
7:58 گفت
7:59 آب
8:01 [ابراهیم] گفت
8:02 خدایا، در گوشت و آب ایشان برکت ده
8:06 پیامبر (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود
8:09 و در آن روز برای ایشان غلّه‌ای نبود
8:12 و اگر [غلّه] برای ایشان می‌بود
8:14 برای آنان در آن دعا می‌کرد
8:16 [پیامبر] فرمود
8:17 در این صورت، جز در مکه هیچ‌کس بر آن دو [غذا و آب] کفایت نمی‌کند
8:21 مگر آنکه با آن سازگار نیاید
8:23 و در روایتی [آمده است]
8:25 پس آمد و گفت
8:27 اسماعیل کجاست؟
8:29 همسرش گفت
8:31 برای شکار رفته است
8:33 همسرش گفت
8:35 آیا فرود نمی‌آیی تا غذا بخوری و بنوشی؟
8:38 گفت:
8:39 و خوراک و نوشیدنی‌تان چیست؟
8:43 گفت:
8:44 خوراک ما گوشت است،
8:46 و نوشیدنی‌مان آب است.
8:48 گفت:
8:50 خدایا، در خوراک و نوشیدنی‌شان برکت بده.
8:55 گفت:
8:56 پس ابوالقاسم (صلی‌الله‌علیه‌وسلم) فرمود:
9:00 برکت، دعای ابراهیم است.
9:03 گفت:
9:05 وقتی همسرت آمد، سلام مرا به او برسان
9:09 و به او بگو که آستانهٔ خانه‌اش را محکم نگه دارد.
9:12 چون اسماعیل آمد،
9:15 گفت:
9:16 آیا کسی از جانب شما آمده است؟
9:19 گفت: آری،
9:20 پیرمردی خوش‌سیما نزد ما آمد
9:23 و او را ستودم.
9:25 از تو پرسید
9:27 و من پاسخ دادم.
9:28 از وضع زندگی‌مان پرسید
9:31 و گفتم: ما خوبیم.
9:34 گفت:
9:35 آیا به تو سفارش خاصی کرد؟
9:37 گفت: آری،
9:39 سلام رساند
9:41 و امر کرد که آستانهٔ خانه‌ات را محکم نگه داری.
9:45 گفت:
9:46 او پدرم بود،
9:47 و تو آن آستانه‌ای،
9:49 و به من امر کرد که تو را نگه دارم.
9:53 سپس مدتی به اذن الله از آنان دور ماند،
9:56 و پس از آن بازگشت
9:58 در حالی که اسماعیل زیر درختی نزدیک زمزم تیرهای خود را می‌تراشید.
10:04 چون او را دید،
10:06 به سوی او رفت
10:07 و همان‌گونه رفتار کرد که پدر با فرزند و فرزند با پدر می‌کند.
10:11 و فرزند با پدر.
10:13 گفت:
10:14 ای اسماعیل،
10:16 الله به من فرمانی داده است.
10:19 گفت:
10:20 آنچه پروردگارت فرمانت داده، انجام بده.
10:23 گفت:
10:24 و مرا یاری می‌کنی؟
10:26 گفت:
10:27 و تو را یاری می‌کنم.
10:28 گفت:
10:29 الله به من فرمان داده که در اینجا خانه‌ای بسازم،
10:33 و به تپه‌ای بلند که بر اطرافش برتری داشت اشاره کرد.
10:38 در آن هنگام پایه‌های خانه را بالا بردند.
10:42 اسماعیل سنگ‌ها می‌آورد
10:45 و ابراهیم می‌ساخت.
10:47 تا آنگاه که بنا بلند شد،
10:50 این سنگ را آورد
10:52 و برای او نهاد.
10:54 ابراهیم بر آن ایستاد و می‌ساخت،
10:57 و اسماعیل سنگ‌ها را به او می‌داد،
11:00 و هر دو می‌گفتند:
11:02 پروردگارا، از ما بپذیر،
11:05 که تو، همانا، شنوای دانایی
11:08 و در روایتی آمده است:
11:10 ابراهیم با اسماعیل و مادر اسماعیل بیرون شد،
11:14 و با خود مشکی آب داشتند.
11:17 مادر اسماعیل از آن مشک می‌نوشید
11:21 و شیرش برای کودکش جاری می‌شد،
11:25 تا آنکه به مکه رسید.
11:27 او را زیر درختی نهاد.
11:30 سپس ابراهیم به خانواده‌اش بازگشت.
11:33 مادر اسماعیل او را دنبال کرد،
11:36 تا آنکه به کدا رسیدند،
11:39 از پشت سر او را صدا زد:
11:41 ای ابراهیم،
11:43 ما را به که وامی‌گذاری؟
11:45 گفت: به الله.
11:49 گفت: به الله راضی شدم.
11:52 پس بازگشت و از مشک می‌نوشید
11:56 و شیرش برای کودکش جاری می‌شد،
11:59 تا آنگاه که آب تمام شد.
12:02 گفت:
12:04 اگر بروم و نگاه کنم،
12:06 شاید کسی را ببینم.
12:08 گفت:
12:10 پس رفت و بر صفا بالا رفت،
12:12 نگاه کرد و نگریست
12:15 که آیا کسی را می‌بیند؟
12:17 اما کسی را ندید.
12:19 چون به وادی رسید،
12:22 شتافت و به مروه رسید،
12:24 و این کار را چند بار انجام داد.
12:27 سپس گفت:
12:29 اگر بروم و ببینم کودک چه می‌کند؟
12:32 رفت و نگاه کرد،
12:34 دید که او همان‌گونه است،
12:37 گویی برای مرگ دست و پا می‌زند.
12:40 دلش آرام نگرفت،
12:42 پس گفت:
12:44 اگر بروم و نگاه کنم،
12:46 شاید کسی را ببینم.
12:48 رفتم و بالا رفتم بر صفا.
12:51 نگاه کردم و نگاه کردم.
12:53 کسی را احساس نکردم.
12:55 تا اینکه هفت بار (این کار را) تمام کردم.
12:58 سپس (هاجر) گفت:
13:00 اگر بروم و نگاه کنم که (کودکم) چه کرده است.
13:03 ناگهان (صدایی شنید) با صدایی.
13:05 (هاجر) گفت:
13:07 «فریادرسی کن، اگر نزد تو خیری هست.»
13:10 ناگهان جبریل ـ درود و سلام الله بر او ـ (آنجا بود).
13:14 پس با پاشنه‌اش چنین کرد،
13:17 و با پاشنه‌اش بر زمین زد.
13:20 پس آب جوشید.
13:22 پس مادر اسماعیل متحیر شد.
13:25 پس شروع کرد به کندن (زمین و جمع‌کردن آب با دست).
13:27 و حدیث را به طول آن ذکر کرد.
13:30 (این را) بخاری روایت کرده است.
13:32 (این‌ها) با همه این روایات (ذکر شد).
13:35 «الدوحة» (به معنای) درخت بزرگ است.
13:37 (یعنی) درخت بزرگ.
13:39 گفتهٔ او «قفا» (یعنی):
13:41 یعنی «و لا» (یا: به معنای نهی و نفی).
13:43 و «الجری» (به معنای دویدن است).
13:44 «الرسول» (به معنای فرستاده است).
13:47 و «ألف» (به معنای هزار است).
13:48 معنای آن «وجد» (یافت) است.
13:50 گفتهٔ او «ینشغ» (یعنی):
13:52 یعنی «یشهق» (یعنی: نفس‌نفس زدن و آه کشیدن).
13:54 «جراب» (به معنای کیسه‌ای است).
13:55 یعنی ظرفی از پوست.
13:57 «سقاء» (یعنی مشک).
13:59 ظرفی که برای شیر و آب باشد.
14:02 «الثنیة» (یعنی گردنه).
14:03 یعنی راه در کوه.
14:07 «یتلبط» (یعنی):
14:08 یعنی به خود می‌پیچد و خود را بر زمین می‌کشد و می‌زند.
14:11 و به آن نزدیک می‌شود.
14:13 و این به معنای «یتلوی» (به خود پیچیدن) است.
14:15 «المجهود» (یعنی):
14:17 یعنی کسی که سختی به او رسیده است.
14:20 «تحوض» (یعنی):
14:21 یعنی آن را مانند حوض قرار دهد.
14:24 «عیناً معیناً» (یعنی):
14:26 یعنی آشکار و جاری بر روی زمین.
14:30 «لا تخاف الضیعة» (یعنی):
14:32 یعنی از هلاکت نمی‌ترسد.
14:34 «طائراً عائفاً» (یعنی):
14:36 یعنی بر روی آب می‌چرخد.
14:38 و تردد می‌کند و نمی‌رود.
14:41 «أنفسهم» (یعنی):
14:43 یعنی رغبت آنان به آن بسیار شد.
14:46 «أدرک» (یعنی):
14:47 یعنی به سن بلوغ رسید.
14:49 «یطالع ترکته» (یعنی):
14:51 یعنی از وضعیت کسانی که بر جای گذاشته است، جویا می‌شود.
14:54 «عتب تباب» (یعنی):
14:56 «کنا عن المرأة بالعتبة» (یعنی):
14:59 زیرا (عتبه) دربان است و آنچه را در درون است، حفظ می‌کند.
15:03 «آنس» (یعنی):
15:04 یعنی احساس کرد.
15:06 «یبری نبلی» (یعنی):
15:08 یعنی پیش از آنکه پیکان و پر را در آن نصب کند، تیری را درست می‌کند.
15:13 پس همان‌گونه کرد که پدر با فرزند و فرزند با پدر می‌کند،
15:18 یعنی از دست‌دادن و در آغوش‌گرفتن و غیر آن.
15:22 «شنّة» (یعنی):
15:23 یعنی مَشکی از پوست کهنه.
15:28 از فواید این حدیث:
15:30 پیشی‌گرفتن پیامبران ـ درود و سلام الله بر ایشان ـ در اطاعت از پروردگارشان،
15:37 و فداکاری در راه خشنودی او با فرزندان و همسران و آنچه دست‌هایشان مالک آن است.
15:44 هر که بر الله توکل کند، او را کفایت می‌کند،
15:46 و هر که کار خود را به او واگذارد، او را حفظ می‌کند.
15:49 هاجر، مادر اسماعیل، یقین داشت که الله او و فرزندش را ضایع نمی‌کند،
15:56 و همان‌گونه شد که گمان برده بود.
15:59 غذای مادر اسماعیل آب زمزم بود،
16:02 و بدین‌ترتیب تأکید می‌شود که آن غذایی سیرکننده و درمانی برای بیماری است.
16:09 شدت تیزبینی عرب،
16:11 که از پیاپی‌آمدن پرندگان به آن مکان، به وجود آب پی بردند.
16:18 مستحب بودن طلاق دادن زنی که اخلاق بدی دارد،
16:21 و نعمت‌های الله را سپاس نمی‌گوید.
16:25 اشاره به شدت مهربانی و محبت مادر نسبت به فرزند شیرخوارش.
16:30 شتاب در نیکی به پدر و اجرای فرمان او،
16:34 تا زمانی که در معصیت نباشد.
16:36 ناخوشایند بودن بی‌تابی از وضعیت زندگی،
16:40 و مستحب بودن سپاس‌گزاری از نعمت‌دهنده در هر حال.
16:44 و از سعید بن زید ـ رضی‌الله‌عنه ـ روایت است که گفت:
16:49 شنیدم که رسول الله ـ صلی‌الله‌علیه‌وسلم ـ می‌فرمود:
16:54 «کمأة» از «من» است و آبش درمان چشم است.
17:00 (این حدیث) متفق‌علیه است.
17:02 «کمأة» گیاهی است که برگ و ساقه ندارد،
17:09 بدون کشت در زمین یافت می‌شود،
17:12 و به سبب پنهان‌بودنش، این نام بر آن نهاده شده است.
17:15 «من» یعنی آن غذایی که الله تعالی بر بنی‌اسرائیل نازل کرد.
17:22 از فواید این حدیث:
17:26 مشروعیت درمان‌جویی،
17:28 آب کمأة درمان چشم است،
17:31 و آن از بهترین داروها برای چشم است،
17:34 هنگامی که با سنگ سرمه «اثمد» مخلوط شود و با آن سرمه کشیده شود،
17:38 و پلک‌های آن را تقویت می‌کند،
17:40 و بینایی را قوت و تیزی می‌بخشد،
17:43 و از فرود آمدن بلاها جلوگیری می‌کند.
17:46 ریاض الصالحین